Chuyên đề 4 : Tìm hiểu việc sử dụng chất kích thích sinh trưởng trong nông nghiệp pot

Nhưng sự chưa tiêu hóa hết của các chất này trong các sản phẩm chăn nuôi gây những rối loạn chức năng tim và phổi như tim đạp nhanh, run cơ, đau đầu, buồn nôn.... Ngoài ảnh hưởng nói trê

CHUYÊN ĐỀ 4:

Tìm hiểu việc sử dụng chất kích thích sinh trưởng trong nông

nghiệp

Clenbuterol

Danh pháp:

4-Amino-alpha-[(tert-butylamino)methyl]-3,5-dichlorobenzyl alcohol hydrochloride (IUPAC)

Cấu trúc:

Cấu tạo phân tử: C12H9OCL3

Trọng lượng phân tử: 313.65

Nhiệt độ nóng chảy: 174 – 175.5ºC

Hình dạng: bột tinh thể nhỏ không màu

Tính tan: tan nhiều trong nước và rượu, ít tan trong Chloroform, không tan trong

Benzen

Trong mạch máu: Clenbuterol kết hợp với Gs-protein làm tăng hoạt động cAMP, cAMP làm hoạt động cAMP-dependent

protein kinase (PK-A) dẫn đến lượng Ca++

đi vào tế bào tăng lên ảnh hưởng đến

màng cơ tim, làm tăng nhịp tim

Trong phổi: Clenbuterol được hoạt hóa ở phế nang, Clenbuterol làm tăng sự hoạt

hóa glycogen ở gan và tụy, ảnh hưởng tới glucose trong huyết tương

Trong thận: Clenbuterol kích thích tạo ra aldosterone ở vỏ thượng thận

Trong một thí nghiệm trên gia súc, khi được cho uống, tiêm bắp và tiêm ven

bằng 14C-clenbuterol thì có sự đào thải

qua nước tiểu (50 – 80% của liều sử

dụng); qua phân (5 – 30% của liều sử

dụng) Có sự đào thải qua sữa (0.9 -3% liều sử dụng) một cách điều đặng sau khi

sử dụng 4 đến 15 ngày

Nhưng sự chưa tiêu hóa hết của các chất này trong các sản phẩm chăn nuôi

gây những rối loạn chức năng tim và phổi như tim đạp nhanh, run cơ, đau đầu, buồn nôn

Ngoài ảnh hưởng nói trên, chưa có tài liệu khoa học nào nói chất Clenbuterol

cũng như dư lượng của chúng trong sản phẩm chăn nuôi gây ung thư cho người Clenbuterol bị cấm sử dụng trên toàn thế giới

• Tác hại đối với người sử dụng:

Những năm cuối của thập kỷ 1980 và thập kỷ 1990, người ta phát hiện ra sự tồn

dư Clenbuterol trong thịt và phủ tạng, đặc biệt là gan, của những thú được nuôi bằng thực phẩm có chứa Clenbuterol đã ảnh

hưởng đến sức khỏe người tiêu thụ, đôi

Năm 1995, ở Italy có 16 người ngộ độc sau khi ăn thịt bò chứa Clenbuterol Trước

đó, ở Pháp có 22 bệnh nhân bị run cơ

bắp, đau đầu, tim đập nhanh trong cùng

một ngày sau khi ăn thịt bê chứa chất này Trung Quốc cũng đã có hàng nghìn người dân ngộ độc vì Clenbuterol

Trong một trường hợp ngộ độc trên người do ăn phải gan bê có tồn dư Clenbuterol (nồng độ

500ppb) tại Tây Ban Nha vào năm 1997, bác sỹ Bilbao Gary và các cộng sự thuộc bệnh viện

Mostoles, Madrid, đã ghi nhận sau khi ăn phải gan bê bệnh nhân xuất hện các triệu chứng như run cơ, tim đập nhanh, khó thở, hồi hộp, choáng váng, căng thẳng thần kinh, buồn nôn và đôi khi ngứa Thời gian xuất hiện triệu chứng tùy bệnh nhân, từ 30 phút đến 2 giờ Sau 72 giờ thì đa số các bệnh nhân không còn các triệu chứng trên Một số còn các triệu chứng nhẹ như nhức đầu, đau cơ, mệt mỏi và kém ăn

Theo báo cáo của một bác sỹ thuộc Trung Tâm Phân Tích Độc Chất Thú Y Lyons ở miền nam nước Pháp, những người ăn

phải thực phẩm có chứa Clenbuterol

thường xuất hiện các triệu chứng ngộ độc trong thời giantừ 30 đến 360 phút, trung

bình khoảng 101 phút Thời gian xuất hiện triệu chứng không phụ thuộc vào tuổi tác

và giới tính

Chính vì những hậu quả không mong muốn trên, hiện nay Mỹ, Canada và các nước thuộc Liên Minh Âu châu cấm sử

dụng Clenbuterol

Ở Việt nam, Bộ Nông nghiệp và phát triển nông thôn cũng đã ra quyết định số 54/2002/QĐ-BNN, ngày 20 tháng 06 năm

2002, cấm sử dụng Clenbuterol trong sản phẩm chăn nuôi

• Tình hình sử dụng:

Lạng Sơn - một trong những địa phương được cảnh báo về tình trạng thuốc tăng trọng nhập lậu từ Trung Quốc Các loại thuốc tăng trọng mang nhiều tên khác nhau như: "Bạch nhật đại", "Khai vị" "Tăng gia phức đại"…

Gói "Bạch nhật đại" quảng cáo: "Lợn trên 15kg sử

dụng thức ăn này trong vòng 3 tháng có thể tăng cân lên 100kg Còn nếu sử dụng hỗn hợp nhiều loại thức

ăn của hãng này thì từ 10-15 ngày đã có thể xuất

chuồng".

Theo PGS.TS Lã Văn Kính, Phó viện trưởng

Viện Khoa học Kỹ thuật Nông nghiệp miền Nam,

từ tháng 6/2006 đến nay, số mẫu thức ăn chăn nuôi (TĂCN) của Cục Chăn nuôi, 12 tỉnh thành

và các công ty chế biến TĂCN đã gửi về phân tích là 428 mẫu Qua kết quả phân tích cho thấy

có 47 mẫu dương tính, chiếm tỉ lệ 10,98% Hầu hết các mẫu dương tính với Beta-Agonist là

thức ăn cho lợn (96,5%) mà nhiều nhất là ở lợn thịt, chỉ có 3,5% là thức ăn dùng cho gà.

Ông cho biết: kết quả phân tích định lượng cho thấy hàm lượng Clenbuterol trung bình trong

TĂCN là khá cao (124,82 ppb), trong đó có tới 34,5% số mẫu dương tính có hàm lượng trên

235 ppb

Ông khẳng định rằng: “hóc môn thuộc nhóm

Beta-Agonist đã và đang được sử dụng trong

TĂCN lợn là khá phổ biến tại khu vực phía Nam, gây ảnh hưởng đến sức khỏe cộng đồng”.

Điều 27 của Nghị định 15-CP là "Khi sản phẩm TĂCN không đạt tiêu chuẩn

chất lượng thì cơ quan quản lý Nhà nước

có thẩm quyền đình chỉ xuất xưởng, đình chỉ tiêu thụ sản phẩm TĂCN không đảm bảo an toàn cho vật nuôi thì bị thu hồi và thông báo trên các phương tiên thông tin đại chúng"

Tiêu chuẩn quốc tế Codex áp dụng cho thận bò, ngựa là 0,6 ppb Clenbuterol

ở Mỹ, Cơ quan thuốc và thực phẩm FDA và FSIS (Food Safety and Inspection Service)

thuộc Bộ nông nghiệp Mỹ, cho là Clenbuterol

hoàn toàn có thể gây chết nếu người ăn phải thịt ngộ độc vốn nhạy cảm hay đang được trị liệu

bằng một loại thuốc có tác dụng tương tự FDA cũng công bố khả năng gây tác hại cho hệ tim mạch khi vào cơ thể bằng đường tiêu hóa hơn

là đường hít Từ mùa thu năm 2006, clenbuterol

đã bị Cơ quan thuốc và thực phẩm Mỹ cấm sử dụng kể cả trong điều trị cho người.

Kinh nghiệm ghi nhận của FSIS: để có thể cấm sử dụng clenbuterol một cách

hiệu quả trong chăn nuôi, người ta đã phải

tổ chức tập huấn cho người chăn nuôi,

cho các nông dân… chứ không chỉ đơn

thuần đưa ra lệnh cấm trên giấy

Cần tăng cường công tác quản lý, kiểm tra

và xử lý nghiêm những vi phạm trong việc nhập khẩu, sản xuất, buôn bán các loại hóa dược có tác dụng kích thích, các cơ sở sản xuất thức ăn, chế phẩm dạng dinh dưỡng bổ sung nhằm ngăn chặn từ đầu mối chế biến; kế đến là mở rộng

công tác thông tin tuyên truyền, hướng dẫn cho mọi nhà chăn nuôi hiểu rõ những tác hại của

việc sử dụng không đúng đắn các chất kích

thích ; trên cơ sở đó cộng đồng xã hội sẽ góp

phần tích cực vào việc sản xuất sản phẩm chăn nuôi sạch, an toàn.

• Tài liệu tham khảo:

- Steroid.com

- www.fao.org

- Báo điện tử: Vietnamnet, tuoitre …

- Tạp chí Kiến thức chăn nuôi, số 1 năm 2007

- beta-agonists.mht

Sinh viên thực hiện: NGUYỄN HỮU PHÚMSSV: 06111047

Lớp: DH06TY