Hoa sò huyết - Vị thuốc chống viêm, cầm máu Hoa sò huyết Rhoea discolor L’Hér Hance thuộc họ thài lài Commelinaceae, tên khác là lẻ bạn, bạng hoa, là một cây thảo, sống nhiều năm, cao 3
Trang 1Hoa sò huyết - Vị thuốc chống viêm, cầm máu
Hoa sò huyết (Rhoea discolor) (L’Hér) Hance) thuộc họ thài lài (Commelinaceae), tên khác là lẻ bạn, bạng hoa, là một cây thảo, sống nhiều năm, cao 30-40cm Thân mập, nhẵn, không phân nhánh, có nhiều ngấn ngang là vết tích của sẹo lá Lá có bẹ rộng ôm thân, dài 15-30cm, rộng 3-5cm, phiến lá dày, cứng, lõm, màu lục ở mặt trên, khum và màu tía ở mặt dưới, gân lá song song Cụm hoa mọc ở kẽ lá thành tán bao bọc bởi hai mo
úp vào nhau hình giống như con sò, hoa màu trắng vàng, bao hoa có ống dài và hẹp gồm
3 lá đài, 3 cánh hoa giống nhau, 6 nhị gần bằng nhau, bầu 3 ô Quả nang, khi chín nứt thành 3 mảnh vỏ, hạt có cạnh ráp
Mùa hoa quả: tháng 4-5
Cây được trồng làm cảnh ở nhiều nơi, nhất là các thành phố, trong công viên, vườn gia đình
Hoa là bộ phận dùng chủ yếu của cây sò huyết, được thu hái lúc cây có hoa, dùng tươi hoặc phơi khô Còn dùng lá Dược liệu có vị ngọt, nhạt, tính mát, có tác dụng thanh nhiệt, chống viêm, cầm máu, nhuận phế, giảm ho, giải độc:
- Chữa viêm khí quản cấp và mạn tính: Hoa sò huyết 15g, rửa sạch, thái nhỏ, trộn với đường phèn hoặc mật ong 10g Đem hấp cách thủy trong 15-20 phút Để nguội, uống làm 2-3 lần trong ngày Hoặc hoa sò huyết 15g phối hợp với vỏ núc nác 5g, thái nhỏ, sắc với 400ml nước còn 100ml, uống làm hai lần trong ngày
- Chữa ho ra máu, đi ngoài ra máu: Hoa sò huyết 30-40g, để tươi, rửa sạch, giã nát, thêm nước, gạn uống hoặc phơi khô, sắc lấy nước đặc uống làm một lần
- Chữa đái ra máu: Hoa sò huyết 15g, diếp cá 15g, rau má 20g, rễ cỏ tranh 10g, râu ngô 10g Tất cả để tươi, sắc uống ngày một thang
- Chữa cảm sốt, ho, đau đầu: Hoa sò huyết 15g, rễ cây chòi mòi 10g, vỏ cây kim phượng hoa vàng 10g, phơi khô, thái nhỏ, sắc uống trong ngày
Trang 2Nhân dân ở những nước Đông Nam Á khác cũng dùng hoa sò huyết với tác dụng cầm máu trong những trường hợp chảy máu ruột, ho ra máu, tiêu chảy và kiết lỵ ra máu