Vào năm 1829, các nhà hóa học người Đức đã tách được thành phần có hoạt tính trong vỏ cây liễu, và sau này trong thế kỷ đó các nhà hóa học khác đã hiệu chỉnh hóa học nó để tạo ra một dượ
Trang 1Hằng triệu người, kể cả các vận
động viên nổi tiếng như ngôi sao hockey Wayne Gretzky, Hank
Aaron vĩ đại của bóng chày và vô địch Olympic mười môn phối hợp Bruce Jenner đều bị tàn tật bởi
bệnh viêm khớp Cho tới gần đây,
Trang 2các bác sĩ vẫn kê đơn Aspirin cho bệnh nhân để làm dịu sự sưng tấy gây nhức nhối kinh niên ở các khớp viêm Hàng nghìn năm nay, các
thầy thuốc ở các nền văn hóa khác nhau đã biết rằng vỏ cây liễu có
tính kháng viêm làm giảm đau và sưng tấy Vào năm 1829, các nhà hóa học người Đức đã tách được
thành phần có hoạt tính trong vỏ
cây liễu, và sau này trong thế kỷ đó các nhà hóa học khác đã hiệu chỉnh hóa học nó để tạo ra một dược chất còn hiệu quả hơn-chính là aspirin Mặc dù loại thuốc này vẫn có tác dụng, nó có một số tác dụng phụ
không tốt như gây đau rát ở dạ dày
và làm giảm khả năng đông máu
Trang 3Chỉ khi các nhà hóa sinh học phát hiện ra cơ chế hoạt động của
aspirin thì các tác dụng có lợi và
các tác dụng không mong muốn
của nó mới có thể được giải thích
Họ khám phá ra rằng aspirin gắn
kết với một amino acid đặc thù
(Serine) ở một protein gọi là
Cyclooxygenase, hay COX và gắn vào amino acid này một nhóm
Acetyl Chức năng bình thường của COX trong cơ thể là hoạt động như một enzyme: một chất xúc tác để đẩy nhanh sự chuyển biến một acid béo mạch thẳng thành cấu trúc
vòng Phân tử acid béo đi vào một đường ống trên đại phân tử
enzyme, nơi nó trải qua một biến
Trang 4đổi hóa học đặc hiệu, sau đó rời
khỏi enzyme Dạng vòng của acid béo này kích thích hiện tượng viêm
ở khớp, sữa chữa các vết thương ở
dạ dày và giúp đông máu Khi
serine ở COX bị acetyl hóa bởi
phản ứng với aspirin, enzyme
không còn đẩy nhanh sự sản xuất cấu trúc vòng nữa Không có COX
sự tạo thành cấu trúc vòng vẫn xảy
ra nhưng ở tốc độ rất chậm Vì vậy khi COX bị ức chế bởi Aspirin,
hiện tượng viêm khớp được giảm nhẹ, nhưng kèm theo là sự hủy hoại
dạ dày và sự giảm đông máu
Quá trình tìm kiếm tiếp tục để tìm
ra một loại thuốc chống viêm "tốt hơn": một loại thuốc chỉ ngăn chặn
Trang 5COX ở khớp Trong những năm
của thập kỷ 90, các nhà hóa sinh đã tình cờ thành công Họ phát hiện ra
rằng thực ra có hai loại enzyme
COX, một loại tác động vào dạ dày
và các tế bào máu (COX-1) và một loại khác tác động vào khớp (COX-2) Khi họ xác định trình tự của hai enzyme này, họ phát hiện ra rằng chúng chỉ khác nhau ở một amino acid: COX-1 có một Isoleucine to lớn tại vị trí Valine nhỏ hơn của
COX-2 Valine ở COX-2 làm lộ ra một đường ống bên hông đại phân
tử enzyme trong khi đường ống này
bị bịt bởi Isoleucine ở COX-1
Các nhà sinh hóa sử dụng kiến thức
về thành phần protein và cấu trúc
Trang 6để thiết kế ra các phân tử nhầm
mục đích ngăn chặn một cách đặc hiệu đường ống COX-2 mà không
có ảnh hưởng gì đến COX-1
Những loại thuốc mới (celecoxib
và rofecoxib) làm dịu các triệu
chứng viêm khớp mà không gây tác dụng phụ đến dạ dày và máu Sự
phát triển nhanh chóng của các loại thuốc trên đại diện cho một nghiên cứu điển hình trong quá trình thiết
kế tân dược: ngăn chặn một sự
chuyển biến hóa học cụ thể trong tế bào bằng cách ngăn chặn enzyme đặc hiệu xúc tác cho nó
Hàng ngàn các phản ứng có xúc tác enzyme xảy ra mọi lúc ở mọi cơ thể sinh vật, mỗi phản ứng được xúc
Trang 7tác bởi một protein đặc hiệu có cấu trúc ba chiều đặc thù Cùng với
nhau các phản ứng này tạo nên quá trình chuyển hóa, chính là toàn bộ các hoạt động hóa học của một cơ thể sống; ở bất kỳ thời điểm nào
quá trình chuyển hóa đều gồm có hàng nghìn các phản ứng hóa học riêng rẽ Nhiều phản ứng chuyển
hóa có thể được phân loại là phản ứng xây đắp sự phức tạp trong tế
bào, sử dụng năng lượng để làm
điều đó, hoặc phân hủy các chất
phức tạp thành các chất đơn giản
hơn và giải phóng năng lượng trong quá trình đó
Chương này quan tâm đến năng
lượng và các enzyme Nếu không
Trang 8có chúng, cả chúng ta lẫn các sinh vật khác sẽ không có khả năng thực hiện các chức năng Trước khi tìm hiểu enzyme thực hiện ma thuật
phân tử như thế nào chúng ta sẽ
xem xét các nguyên lý chung về
năng lượng trong các hệ sinh học