LỜI NÓI ĐẦUSau khi kết thúc môn học, cũng là lúc em thực hiện bài tiểu luận của mình.Vấn đề mà chúng em cần tim hiểu và thực hiện là nói về một trong những danhnhân có tác động mạnh đến
Trang 1TRƯỜNG ĐẠI HỌC MỞ TP.HCM
KHOA ĐÔNG NAM Á HỌC
MÔN : VĂN MINH VĂN HÓA PHƯƠNG ĐÔNG
ĐỀ TÀI :MOHANDAS KARAMCHAND GANDHI NHỮNG CỐNG HIẾN LỚN LAO CHO CON NGƯỜI
-VÀ XÃ HỘI ẤN ĐỘ
Giáo viên bộ môn: TS NGÔ MINH OANH Sinh viên thực hiện đề tài : Tăng Thị Mỹ Ngọc Mssv:50700037
Lớp :DN07 – chuyên ngành :quan hệ quốc tế
Tp HCM ngày 03 tháng 11 năm 2010
Trang 2LỜI NÓI ĐẦU
Sau khi kết thúc môn học, cũng là lúc em thực hiện bài tiểu luận của mình.Vấn đề mà chúng em cần tim hiểu và thực hiện là nói về một trong những danhnhân có tác động mạnh đến con người và xã hội Ấn Độ, điều đó cũng có nghĩa làkhơi dậy lại những giá trị và thành tựu mà danh nhân đó đem đến cho đất nước Ấn
Độ xinh đẹp
Qua một thời gian học hỏi ở trường, được thầy Ngô Minh Oanh hướng dẫn
kĩ lưỡng và một thời gian dài tìm hiểu về tiểu sử cũng như cuộc đời cùa các danhnhân nổi tiếng Ấn Độ, cuối cùng em quyết định tìm hiểu sâu hơn về một “ vị thánh,cha già của dân tộc Ấn Độ” – Mohandas Karamchand Gandhi
Nhắc đến ông không thể không kể về một đất nước xinh đẹp mang nhiềuđiều bí ẩn, như dòng sông Hằng mênh mông, dòng sông Ấn huyền bí và dãy núiHimalaya hùng vĩ…, và cả con người nơi đây cũng có một sức hút kì lạ không chỉvới du khách mà còn tác động mạnh đến những ai có quyết tâm nghiên cứu conngười và xã hội Ấn Độ Nét độc đáo dễ thấy nhất chính là khả năng tiếp thu nhữngtinh hoa văn hóa khác nhau, riêng biệt nhưng hài hòa Ấn Độ được mệnh danh làđất nước “ thần nhiều hơn người” , và con người tin vào “ luật nhân quả’”…
Chính những điều kì bí, lôi cuốn đã hấp dẫn không ít đến trí tò mò cũng nhưước ao được thực tế và tìm hiểu đối với không chỉ những nhà nghiên cứu, nhữngkhách du lịch,…mà còn cả những sinh viên đang ngồi trên ghế nhà trường cũngước ao điều đó
Nói về đất nước và con người Ấn Độ không phải vài ngày mà hết mà cònphải tìm hiểu nhiều lắm mới thấy được nét độc đáo Tuy nhiên, trong bài tiểu luậnnày đang nói đến Mahandas Karamchand Gandhi, người có công trong xã hội Ấn.Ông không chỉ chiếm trọn lòng ngưỡng mộ của nhân dân Ấn Độ mà còn làm chothế giới khâm phục bởi tài năng và lòng bao dung, đức độ…
Cảm ơn thầy rất nhiều vì đã tạo cơ hội cho chúng em nghiên cứu và tìm hiểu
về đất nước, con người, mà đặc biệt là tìm hiểu về một nhân vật lịch sử có tầmquan trọng đối với Ấn Độ…
Trang 3CHƯƠNG 1 : TỔNG QUAN VỀ ĐẤT NƯỚC VÀ CON NGƯỜI ẤN ĐỘ
1.1 : Đất nước Ấn Độ :
Thủ đô: Niu Đê-li
Diện tích: 3.280.483 km²
Tiền tệ: Rupi
Khí hậu/Thời tiết: Ấn Độ có khí hậu nhiệt đới gió mùa Lạnh nhất vào tháng 12
và tháng 1, 2; nóng nhất vào tháng 5, 6; mùa mưa vào tháng 7, 8, 9; mùa khôvào tháng 10, 11, 12
Quốc khánh: 26/1/1950
Về mặt địa lý, nước cộng hòa Ấn Độ nằm trọn trong bán đảo Ấn Độ và một phần của lục địa châu Á, chiều dài đo từ Bắc xuống Nam là 3.050 km, chiều ngang trung bình đo từ Đông sang Tây khoảng 2.950 km Ấn Độ cũng có hai chuỗi đảo, mỗi chuỗi hình thành một lãnh thổ hợp nhất riêng Chuỗi đảo Andaman
và Nicobar nằm ở phía Đông tiểu lục địa Ấn Độ, giữa vịnh Bengal và biển
Andaman, hòn đảo xa nhất về phía Nam của cụm đảo này chỉ cách phía Bắc đảo Sumatra của Indonesia có 200 km Chuỗi đảo Lakshadweep nằm ở vùng bờ biển phía Tây Nam nước này Ấn Độ có 15.200 km đường biên giới với các nước láng giềng, 7.600 km bờ biển, bao gồm các đảo
Các vùng tự nhiên :
Đất nước Ấn Độ có thể chia thành ba vùng chính: vùng núi Himalaya, vùng đồng bằng sông Gange (sông Hằng hay Hằng hà) và bán đảo Ấn Độ Vùng nằm trong hệ thống núi non Himalaya rộng từ 160 đến 320 km và trải dài khoảng 2.400
km dọc theo các biên giới phía Bắc và phía Đông của Ấn Độ Nằm ở phía Nam vàsong song với vùng núi non Himalaya là đồng bằng sông Gange, một vành đai đấtthấp rộng từ 280 đến 400 km, hình thành bởi con sông Gange và các phụ lưu của
nó Vùng này bao gồm một số khu vực có mức sản xuất nông nghiệp cao nhất Ấn
Độ Cuối cùng, nằm ở phía Nam vùng đồng bằng là bán đảo Ấn Độ Một loạt những dãy núi và cao nguyên nằm chắn cửa ngỏ phía Bắc của bán đảo này Dãy Arvalli chạy theo hướng Bắc-Nam đến cạnh phía Đông của sa mạc Thar; những dãy đồi thấp cắt ngang bởi những thung lũng nằm dọc theo ranh giới giữa các bang Uttar Pradesh và Madhya Pradesh ở vùng trung tâm Ấn Độ Ở phía Nam bán
Trang 4đảo Ấn Độ là cao nguyên Deccan rộng lớn với độ cao trung bình 600 m, có nơi cao đến 1.200 m
Bán đảo Ấn Độ được bao bọc bởi hầu hết là những vùng duyên hải phì nhiêu Vùng bờ biển phía Tây gồm những cư dân sống về nông và ngư nghiệp Những con đường mậu dịch xưa biến các thành phố và thị trấn của vùng này thànhnhững trung tâm thương mại về vải vóc và đồ gia vị
1.1.1 Khí hậu
Khí hậu của Ấn Độ thuộc vào loại khí hậu gió mùa nhiệt đới Do sự rộng lớn của đất đai và những biến đổi về cao độ của đất, quốc gia này có nhiều vùng khí hậu khác nhau Dãy núi Himalaya hùng vĩ ngăn chặn cái lạnh lẽo của mùa Đông tràn về từ phía Bắc, khiến cho khí hậu của hầu hết các vùng ở Ấn Độ trở nên ôn hòa hơn, chỉ trừ một vài nơi như Kashmir hay những triền núi cao là nhiệt
độ có thể xuống đến – 15oC vào mùa Đông Lượng mưa phân phối không đều trênlãnh thổ Ấn Độ Vùng duyên hải phía Tây và các bang Bengal và Assam ở phía Đông nhận một lượng mưa là 200 cm mỗi năm, còn bang Rajasthan và cao
nguyên Ladakh của Kashmir chỉ được 6 cm mưa mỗi năm Trong khi đó, mực nước mưa ở Cherapunji, thuộc Meghalaya, trong vùng Đông Bắc Ấn Độ, lên đến 1.062 cm, một trong những vũ lượng vào hàng cao nhất thế giới
1.1.2 Tài nguyên thiên nhiên
Nguồn tài nguyên thiên nhiên quan trọng nhất của Ấn Độ là đất và nước Khoảng 54,7% diện tích đất đai là những vùng khả canh, nguồn nước ngầm dưới lòng đất rất đáng kể Đồng bằng sông Gange là một trong những vùng đất phì nhiêu nhất của Ấn Độ Đất đai củavùng này hình thành do phù sa của sông Gange
và các phụ lưu của nó Ở đây, nước ngầm rất dồi dào và gần mặt đất, thuận lợi choviệc canh tác Mỗi năm vùng này có thể trồng trọt từ hai đến ba vụ mùa Hầu hết lúa gạo và lúa mì của Ấn Độ đều được canh tác tại đây
Ngay cả đất đen và đất đỏ của cao nguyên Deccan, dù không có độ dày như đầt phù sa đồng bằng sông Gange nhưng cũng khá màu mỡ
Nguồn khoáng chất của Ấn Độ bao gồm một vành đai than đá rộng trải dài
từ bang Mahrshtra qua vùng đồi núi của các bang Madhya Pradesh và Bihr đến bang Tây Bengal
1.1.3 Động và thực vật ở Ấn Độ
Ấn Độ là một xứ sở có những hệ động, thực vật phong phú và một khí hậuphù hợp với tính đa dạng sinh học Các nhà sinh học chia nước này ra làm 7 vùngphân bố động, thực vật chính: đồng bằng Indus khô hạn, đồng bằng sông Gange,vùng Himalaya, thung lũng Assam, vùng duyên hải Malabar, vùng cao nguyên,
Trang 5cùng nhóm đảo Andaman và Nicobar Tại đây có rất nhiều động thực vật quíhiếm, tuy nhiên ít nhiều đang bị đe dọa bởi con người…
1.2.1) Dân số, sắc tộc, ngôn ngữ, tôn giáo
Ấn Độ là quốc gia có dân số đông hàng thứ hai thế giới với 1.080,26
triệu người và một mật độ dân số bình quân 328,5 người/km2 (tháng 7/2005) Khoảng 73% dân số Ấn Độ sống trong vùng nông thôn Trái với Trung Quốc đang
áp dụng những biện pháp chặt chẽ nhất để hạn chế sự gia tăng dân số, ở Ấn Độ, đàgia tăng dân số vẫn diễn biến nhanh Chỉ trong 10 năm, từ năm 1981 đến năm
1991, dân số đã tăng gần 24% Tỉ lệ tăng dân số là 1,4% (2005)
Tính đa dạng về phương diện sắc tộc và văn hóa của Ấn Độ thể hiện ở sự hiện diện trên tiểu châu lục này nhiều tộc người khác nhau đến từ những vùng đất nay là Pakistan, Bangladesh, Nepal, Bhutan, Sri Lanka Nhóm người Ind-Aryan chiếm đa số (72%), kế đến là nhóm Dravidian (25%), nhóm Mogoloid và các nhóm sắc tộc khác chiếm 3% còn lại Ấn Độ có rất nhiều ngôn ngữ khác nhau, tựutrung chia thành hai nhóm ngôn ngữ chính, đó là nhóm Indo-Aryan được sử dụng phần lớn ở phía Bắc và nhóm Dravidian, hầu hết ở miền Nam Ngoài ra, còn có nhóm ngôn ngữ Trung Quốc-Tây Tạng của những người sống dọc theo dãy
Himalaya Trong nhóm ngôn ngữ Hindu-Aryan, phổ biến nhất hiện nay là tiếng Hindi và tiếngUrdu Tiếng Hindi sử dụng chủ yếu trong tộc người Hinhu, còn tiếng Urdu phần lớn do người theo Hồi giáo sử dụng Trong 4 ngôn ngữ chính củanhóm ngôn ngữ Dravidian, tiếng Tamil là ngôn ngữ cổ xưa nhất, với một lịch sử văn học bắt đầu từ thế kỷ thứ nhất
Tôn giáo giữ một vai trò rất quan trọng ở Ấn Độ, chủ yếu là đạo Hindu và đạo Phật Cả hai tôn giáo này bắt nguồn từ lịch sử xa xưa của Ấn Độ Ngoài hai tôn giáo trên, còn có Thiên Chúa giáo, đạo Sikh và đạo Jainism Theo những số liệu công bố vào thập niên 1990, 82% người Ấn theo đạo Hindu, họ là những
Trang 6người tham gia vào các phong trào cải cách bắt đầu từ thế kỷ 19
xa quá, họ ít khi về thăm nhà cha mẹ đẻ
Tại các đô thị, gia đình vẫn là trung tâm của đời sống xã hội Nhiều gia đình
có thể chia nhau các tầng trong cùng một ngôi nhà Phụ nữ nghèo phải đi giúp việc nhà, làm công việc nặng nhọc ở các công trường xây dựng hay bán hàng rongdọc theo đường phố Trong thành phần phụ nữ có học vấn, họ thường chọn nghề nghiệp giáo viên, thư ký hay các nhà chuyên môn Người ta ít gặp phụ nữ Ấn Độ làm doanh nhân hay người đứng bán hàng
Trang phục của đa số người Ấn Độ - nam cũng như nữ - thường là một tấm vải khoác quanh người Ở người phụ nữ là bộ sari, cách mặc thay đổi tùy vùng hoặc cộng đồng dân cư Đàn ông Ấn Độ ở nông thôn mặc bộ trang phục gọi là dhoti để nguyên cả chiều dài
Cách thức ăn phổ biến của người Ấn Độ là dùng tay đưa trực tiếp thức ăn vào miệng Cà ri là món "quốc hồn quốc túy", tượng trưng một phong cách ẩm thực riêng và độc đáo của họ Ấn Độ là một trong những quốc gia có nhiều lễ hội tôn giáo nhất thế giới Các lễ hội thường kèm theo tiệc tùng, âm nhạc và múa hát Hai vấn đề xã hội quan trọng trong đời sống người Ấn Độ là sự nghèo khó
và những bất công trong quan hệ giữa các thành phần trong xã hội Người nghèo thường phải đối mặt với bệnh tật, ít có cơ hội học tập và thường bị lạm dụng bởi những người có quyền kiểm soát đời sống của họ Trong mọi tầng lớp xã hội, ở thành thị cũng như nông thôn, sự phân biệt đối xử và các hình thức bạo hành đối với phụ nữ vẫn thường xảy ra
Kể từ ngày thu hồi nền độc lập (1947) đến nay, các chính quyền thay nhau điều hành đất nước đã có những nỗ lực “xóa đói giảm nghèo", nhưng đến năm
1994, vẫn còn 35,04% cư dân sống dưới mức nghèo khổ Hoạt động công nghiệp hóa tạo công ăn việc làm tại thành thị, ở nông thôn, nông dân đã có cơ hội đa dạnghóa nguồn thu nhập của họ.Nguồn nước sạch trở nên khan hiếm và đa phần nhữngngười nghèo khổ sống tại đây luôn mắc nhiều chứng bệnh Giữa thập niên 1990, bệnh AIDS trở thành một trong những vấn đề y tế xã hội nghiêm trọng ở Ấn Độ.Trong kế hoạch phòng chống bệnh tật, quan niệm "trọng nam khinh nữ" vẫn
Trang 7ăn sâu vào ý thức xã hội, hậu quả là trong những gia đình nghèo, sự chăm sóc y tế
do các bậc cha mẹ dành cho con cái chú trọng nhiều hơn đối với con trai và tỉ lệ tửvong về phía các bé gái vẫn thường đạt mức cao hơn
Về mặt xã hội, không thể không đề cập đến một trong những tệ đoan được truyền từ đời này sang đời kia trong lịch sử Ấn Độ và mới được khắc phục gần đây; đó là tệ tảo hôn Nên việc lấy vợ lấy chồng thường rất sớm và đó là nguyên nhân của việc tăng dân số
Trong một khía cạnh khác, mối quan hệ giữa người Hindu và người Hồi giáo cũng là một trong những vấn đề gay go của xã hội Ấn Độ
1.2.3) Đời sống kinh tế
Kể từ ngày giành lại nền độc lập đến nay, Ấn Độ trải qua một quá trình phát triển kinh tế chậm chạp, đôi lúc là những cơn thoái trào kinh tế do khí hậu khắc nghiệt và những rối loạn về chính trị gây nên
Đầu thập niên 1970, Ấn Độ đã hoàn tất mục tiêu tự túc về lương thực, mặc
dù số thực phẩm không được phân phối đồng đều trong dân và thường thiếu hụt khi sắp đến mùa thu hoạch Đến cuối thập niên 1970, chính phủ bắt đầu giảm bớt
sự kiểm soát đối với nền kinh tế; tuy nhiên đến năm 1991, nhà nuớc vẫn còn điều tiết hay tự điều hành nhiều ngành công nghiệp, trong đó có khoáng sản và mỏ đá, ngân hàng và bảo hiểm; vận chuyển và lưu thông; sản xuất và xây dựng Trong năm này, một cuộc khủng hoảng tài chính diễn ra buộc chính phủ phải đề ra
những biện pháp cải cách kinh tế quan trọng Sau chiến tranh vùng vịnh 1991), giá dầu hỏa gia tăng, đứng trước tình trạng mất cân bằng
Những cải cách kinh tế đem lại hiệu quả rõ rệt Những năm 1996-1997, đầu
tư nước ngoài lên gần 6 tỉ USD, tăng rất nhanh so với con số 165 triệu USD trong hai năm 1990-1991 Cũng trong thời kỳ này, lượng hàng xuất nhập khẩu tăng lên, đời sống kinh tế khá hơn, thành phần trung lưu cũng nhờ thế mà đông hơn, chiếm khoảng 20 đến 25% tổng dân số vào giữa thập niên 1990 Tỉ lệ tăng trưởng kinh tếcủa Ấn Độ trong hơn một thập kỷ khoảng trên 6%/năm Năm 2004, GDP
của Ấn Độ tăng 6,2%, tỉ lệ lạm phát ở mức 4,2% Hiện nay, Ấn Độ được xếp thứ
6 thế giới về sức hấp dẫn FDI (sau Mỹ, Trung Quốc, Anh, Braxin và Mêhicô); xếpthứ 25 về tổng FDI Thu nhập đầu người trên 500 USD/năm Chính phủ mới ra mục tiêu tăng trưởng trung bình 7-8% Mục tiêu của Ấn Độ là trở thành một nước phát triển vào năm 2020
Trang 8CHƯƠNG 2 : MOHANDAS KARAMCHAND GANDHI – VỊ
THÁNH, CHA GIÀ CỦA DÂN TỘC ẤN ĐỘ
2.1 : Tiểu sử và Thời niên thiếu của mohandas karamchand gandhi
Mohandas Karamchand Gandhi, sinh ngày 02 / 10 / 1869 trong một gia đìnhquan lại ở Porbandar thuộc miền Tây Ần Độ Cha của Mohandas KaramchandGandhi, ông Kaba Gandhi, là một người thanh liêm và yêu thương dân tộc, đượcnhiều người quí trọng Mẹ của Mohandas Karamchand Gandhi lại là một ngườiphụ nữ mộ đạo, bà luôn tin tưởng vào tôn giáo mà bà đang theo là đạo Jain, rằngluôn ăn chay và không sát sinh Cũng vì chịu ảnh hưởng từ đức tính của cha mẹ mà
từ nhỏ Gandhi đã có những đức tính tốt,thừa hưởng tình yêu thương dân tộc mìnhnhư cha , thừa hưởng lòng nhân ái như mẹ, Gandhi ăn chay từ nhỏ và trong tiềmthức luôn nghĩ đến việc phải làm như thế nào để đất nước thoát khỏi ách thống trịcủa thực dân Anh và được tự do, hạnh phúc
Mặc dù ở vào cái tuổi ăn chưa no lo cho tới nhưng Gandhi luôn nung nấu ýđịnh giúp đất nước thoát khỏi cảnh đói nghèo và cơ cực Vào năm 12 tuổi ông cưới
vợ theo sự sắp xếp của gia đình, vì cưới vợ sớm là thể hiện sự hiếu thảo đối với cha
mẹ Nhưng chẳng bao lâu, định mệnh nghiệt ngã lần lượt diễn ra trong cuộc đờiông, kể từ sau cái chết của cha
Được sự ủng hộ của gia đình về việc sang Anh du học, hi vọng tới khi vềnước sẽ có được một chức vụ cao trong bộ máy chính quyền Nên vào tuổi 19,Gandhi vào Đại học College London (một trường thuộc Đại học London) họcngành luật Trong thời gian tại London, Gandhi đã hứa với bản thân và với mẹ củamình là sẽ giữ giới luật Ấn Độ giáo không ăn thịt và uống rượu sau khi rời Ấn Độ.Mặc dù đã thử bắt chước văn minh người Anh, ví dụ như học nhảy, nhưng Gandhikhông ăn được thịt cừu và cải bắp bà chủ nhà trọ nấu cho mình Bà chỉ Gandhi đếnmột trong những tiệm chay hiếm hoi tại London thời đó Nhưng thay vì đơn thuầnlàm toại nguyện bà mẹ, Gandhi đọc sách và đổi sang ăn chay ngay trên phươngdiện tri thức Gandhi vào "Hội người ăn chay", được cử làm uỷ viên ban chấphành và lập ra một nhánh địa phương của nó Về sau, Gandhi cho rằng công việcnày đã giúp ông thu thập những kinh nghiệm giá trị trong việc quản lí và duy trìmột tổ chức Một số người ăn chay ông đã gặp là thành viên của hiệp hội Thần Tríhọc (hoặc Thông Thiên học), được bà Helena Petrovna Blavatsky thành lập vàonăm 1875 để hỗ trợ tình người năm châu Những nhà Thần Trí học này chuyên tâm
nghiên cứu kinh điển Phật giáo và Ấn Độ giáo Họ khuyến khích Gandhi đọc Chí
Tôn ca Mặc dù từ trước đây không tỏ vẻ hứng thú về tôn giáo, ông bắt đầu đọc
những tác phẩm nói về Ấn Độ giáo, Kitô giáo, Phật giáo và các tôn giáo khác
Trang 9Sau khi kết thúc khóa học tại Anh quốc, Gandhi trở về nước mang tronglòng niền tin tưởng vào một tương lai tươi sáng nơi quê hương “ chôn nhau cắtrốn” của mình, nhưng không phải việc gì cũng mang đến sụ hoàn hảo trong cuộcsống khi mà ông biết mẹ của mình qua đời trong thời gian mình du học, đó là sựmất mát không gì sánh nổi đối với ông bởi tình mẫu tử của mẹ đối với ông là rấtlớn.Không những vậy, công việc mà ông có được sau khi trở về nước đã làm ôngchán nản bởi “ tham quan” và “ cán cân công lý nhiều khi nghiêng về phía kẻ cótiền” Ông bỏ việc.
Sau đó, một thời gian không lâu, ông được Abdulla Shath thuê làm luật sựriêng và theo hợp đồng là làm việc tại Nam Phi với thời hạn 1 năm cùng số tiền là
100 ghinê Và ông đồng ý…
2.2 : những hoạt động trong thời gian đất nước bị xâm lược:
Cuộc đời của ông bước sang một trang mới kể từ khi ông đặt chân đến NamPhi, đó là con đường hoạt động chính trị và bắt đầu bằng :
2.2.1: Phong trào vận động quyền công dân tại Nam Phi:
Vào thời điểm này, Gandhi là một người trầm tính, khiêm cung không chútâm về chính trị Ông đọc báo lần đầu tiên năm lên 18 và thường run sợ khi bước ratòa thuyết trình Nam Phi đã biến đổi ông một cách sâu sắc khi ông chứng kiến sự
hạ nhục và đàn áp mà cộng đồng Ấn Độ thường phải chịu đựng nơi đây Vào một
ngày, khi quan tòa thành phố Durban yêu cầu Gandhi gỡ khăn xếp (turban) trên
đầu, ông từ chối và hùng hồn bước ra khỏi tòa Một móc ngoặc trong cuộc đờithường được các truyện kí thừa nhận - có thể xem là chất xúc tác cho chủ nghĩahành động của ông - xảy ra ít lâu sau, khi ông bắt đầu một cuộc hành trình đếnPretoria Ông bị vất ra khỏi xe lửa tại Pietermaritzburg sau khi từ chối chuyển từtoa xe hạng nhất đến toa hạng ba, vốn thường được những người da mầu sử dụngmặc dù đã mua vé hạng nhất Không lâu sau, trong cuộc hành trình bằng xe ngựa,ông bị người lái xe đánh vì từ khước nhường chỗ cho một du khách châu Âu Ôngcũng kham chịu nhiều khổ đau khác như bị loại ra nhiều khách sạn vì chỉ mầu dacủa mình Kinh nghiệm này khiến Gandhi quan sát kĩ hơn những thống khổ ngườiđồng hương phải chịu đựng tại Nam Phi trong thời gian ông làm việc tại Pretoria.Chính trong thời gian tại Nam Phi, qua sự chứng kiến tận mắt chế độ kì thị chủngtộc, thành kiến và bất công, Gandhi bắt đầu thám vấn địa vị trong xã hội của nhữngngười đồng hương và của chính mình
Để giúp đồng bào mình tại Nam Phi thoát khỏi sự áp bức phân biệt vì màu
da, ông quyết định trở thành người tổ chức và lãnh đạo phong trào của kiều dânẤn.Không chỉ người Ấn căm phẫn và muốn lật độ người Anh mà còn có các tộc
Trang 10người khác cũng đứng lê đấu tranh Nhưng không phải vì vậy mà ông quên hợpđồng của mình đối với thân chủ, ông làm việc rất hiệu quả và giải quyết êm thấmvấn đề của thân chủ mình.
Khi hợp đồng làm việc chấm dứt, Gandhi thu xếp trở về Ấn Độ Tuy nhiên,trong buổi tiệc tiễn đưa tại Durban, ông tình cờ đọc một bài báo nói về một dự thảopháp luật được Hội đồng lập pháp Natal đề nghị nhằm loại bỏ quyền bầu cử củangười di dân Ấn Độ Khi đưa việc này ra thảo luận với những người đồng hương,
họ than không đủ kiến thức để phản đối dự thảo và khẩn khoản yêu cầu Gandhi ởlại giúp họ Ông phổ biến một số kiến nghị đến cả hai, Viện Lập Pháp Natal vàchính quyền Anh để phản đối dự thảo Mặc dù không ngăn được việc dự thảo nàyđược duyệt, cuộc đấu tranh của ông đã thành công trong việc soi rọi những điểmbất bình của người Ấn tại Nam Phi Những người hỗ trợ thuyết phục ông lưu lạiDurban để tiếp tục đấu tranh chống sự bất công được áp dụng đối với người Ấn tạiđây Ông lập Hội nghị Ấn Độ tại Natal năm 1894 và chính mình giữ vai bí thư.Qua tổ chức này, ông đã chuyển hóa cộng đồng người Ấn tại Nam Phi thành mộtlực lượng chính trị hỗn tạp, làm tràn ngập chính quyền cũng như báo chí với nhữnglời trần thuật về sự bất mãn của người Ấn và những bằng chứng của sự kì thị nơingười Anh tại Nam Phi
Năm 1896, Gandhi trở về Ấn Độ với mục đích mang vợ con sang Nam Phi.Năm 1897, khi trở lại Nam Phi, ông bị một nhóm bạo lực da trắng tấn công và tìmcách sát hại bằng tư hình Như một dấu hiệu đầu tiên của thước đo nội tâm ảnhhưởng đến những cuộc đấu tranh sau này, Gandhi khước từ việc tố cáo bất cứ cánhân nào của nhóm bạo lực, nói rằng việc không tìm sự bồi thường tại tòa án dựatrên cơ sở lỗi lầm cá nhân là một trong những nguyên tắc chính của ông
Khi Chiến tranh Nam Phi bắt đầu, Gandhi chủ trương là người Ấn phải hỗtrợ chiến tranh để hợp pháp hóa yêu cầu trở thành công dân chính thức Ông tổchức một nhóm tình nguyện cứu thương gồm 300 người Ấn Độ và 800 người làmmướn Tuy nhiên, sau khi chiến tranh kết thúc, tình trạng của người Ấn tại NamPhi không khả quan hơn, vẫn tiếp tục sa đoạ Năm 1906, chính quyền Transvaalcông bố một pháp án mới, bắt người Ấn Độ của thuộc địa phải kí chứng Tại mộtcuộc biểu tình lớn được tổ chức tại Johannesburg vào tháng 9 ngay trong năm đó,Gandhi lần đầu áp dụng hình thức “satyagraha” - kiên trì chân lí và đấu tranh bấtbạo lực, khuyên các người đồng hương phản bác luật mới và chịu đựng hình phạt
để thực hiện việc này thay vì phản kháng bằng phương tiện bạo lực.Gandhi nói :
“Tôi không bao giờ dẫn dụ hay lôi cuốn một người nào theo tôi, nếu tôi không cho
lương tâm và lí trí của họ thấu rõ con đường tôi sẽ đắt họ vào “ Bất bạo động” không phải là nhận chịu một cách khiếp nhược điều mà mình không thể tránh khỏi,
Trang 11không phải là rộng lòng với kẻ ác, mà là nhận đau khổ một cách tự giác Cái đạo bất bạo động chẳng những là đạo của dấng thánh nhân mà nó cũng là đạo của người phàm tục Tôi muốn Ấn Độ tôn thờ đạo ấy, tôi muốn xứ Ấn Độ nhận thức được cái sức mạnh của đạo lí ấy” Và với sự “ kiên trì chân lí” đó, Gandhi nói “ Nếu chúng ta đối xử với người Anh một cách công bằng và hợp lí thì ngày giải phóng Ấn Độ của chúng ta sớm đến Trái lại nếu chún ta coi họ như là thù địch thì ngày đó chưa biết đến bao giờ” Dự án này được áp dụng, dẫn đến một cuộc tranh
đấu kéo dài 7 năm với hơn 7000 người Ấn bị bắt giam (trong đó có Gandhi, bị bắt
bỏ tù nhiều lần), đánh đập, thậm chí bị bắn vì đình công, từ chối không kí chứng,đốt giấy kí chứng hoặc tham gia những cuộc kháng cự bất bạo động khác Mặc dùchính quyền thành công trong việc đàn áp những người Ấn phản đối, tiếng thét gàocủa công chúng trước những phương pháp tàn bạo được áp dụng bởi chính quyềnNam Phi cho những người phản đối yên lặng hòa bình này cuối cùng đã bắt buộctướng Jan Christian Smuts luận bàn một phương án thoả hiệp với Gandhi
Phong trào đấu tranh theo đường lối của Gandhi đã làm cho chính phủ mớinới tay hơn Tuy vậy, chính phủ đã nhiều lần hăm dọa và theo dõi Gandhi Năm
1913, cuộc đấu tranh của kiều dân Ấn bùng nổ mạnh mẽ làm chính quyền khôngkịp trở tay Năm 1914, chính quyền Anh bãi bỏ các thứ thuế và trả lại quyền bầu
cử cũng như Đạo luật hạn chế người Ấn nhập cư tại Nam Phi Đường lối này chothấy “ satyagraha” của Gandhi là đúng đắn
2.2.2 : Phong trào đầu tranh giành độc lập Ấn Độ và vị lãnh tụ Đảng Quốc Đại
Như đã thực hiện trong cuộc chiến Nam Phi, Gandhi khuyến khích việc ủng
hộ người Anh trong cuộc chiến (Thế chiến thứ nhất) và chủ động khích lệ người
Ấn tham gia quân đội Khác với quan niệm của nhiều người khác, cách biện luậnduy lí của ông cho trường hợp này là quyền công dân đầy đủ, tự do và quyền lợitrong Đế quốc Anh, và như vậy thì việc giúp nó phòng vệ không có gì sai Ôngthuyết trình trước Quốc dân Đại hội Ấn Đ được gọi tắt là Đảng Quốc Đại, nhưngphần lớn là chính ông được hướng dẫn vào những chủ đề Ấn Độ, chính trị và côngchúng Ấn qua Gopal Krishna Gokhale, nhà lãnh đạo được tôn trọng nhất của đảngQuốc dân Đại hội bấy giờ
Được trở về quê hương, ông quyết định đi thăm các nơi để tân mắt chứngkiến sự thay đổi của đất nước Nhưng ông nhận thấy rằng,đất nước đang rơi vàohoàn cảnh bi đát, cuộc sống của người dân nơi đây thì cơ cực, nền văn hóa thì dần
bị mai một Vậy là ông quyết định thành lập trại “ Satyagraha Ashram”, trại gồm
30 người từ những vùng quê khác nhau có chung một tư tưởng, mục đích là hiênthân mình cho tổ quốc
Trang 12Gandhi gia nhập Đảng Quốc Đại, và với tiếng tăm của mình, sau khi Tilak
từ trần, ông được nhân dân tôn vinh và nhận sứ mệnh lãnh đạo phong trào đấutranh của dân tộc Tháng 12/1921 Gandhi được bầu làm chủ tịch Đảng Quốc Đại
Ấn Độ
Những thành tích lớn đầu tiên của Gandhi xảy ra vào cuối 1917 đầu 1918với cuộc kích động tại Champaran và phong trào kiên trì chân lí tại Kheda mặc dùông chỉ thực hiện trên mặt danh nghĩa trong trường hợp thứ hai và người chính chủđạo là Sardar Vallabhbhai Patel, cánh tay phải của Gandhi Tại Champaran, mộtkhu vực nằm trong tiểu bang Bihar Khu vực này là vùng chuyên canh cây tràm.Nông dân đã kí hợp đồng trồng tràm với người Anh, nhưng khi nghe tin người Đức
đã tìm ra thuốc nhuộm bằng háo chất, các ông chủ người Anh không những đơnphương chấm dứt hợp đồng mà còn buộc người dân phải bồi thường cho chúngmột khoản tiền thiệt hại Qáu bức xúc trước tình thế đó, Gandhi vận động tổ chứccuộc kháng cự cùng với hơn 10.000 nông dân không có đất, nông nô và nhữngnông gia nghèo khổ có số lượng đất không đáng kể chống lại những yêu sáchngang ngược của bọn chủ Mặc dù Gandhi bị chính quyền thực dân Anh đưa ra tòanhưng phong trào đấu tranh vẫn lên cao, cuối cùng bọn chủ phải nhân nhượng, bồithường thiệt hại cho nông dân Bên cạnh những sự việc xảy ra được giải quyết thìcũng cho thấy bản chất của thực dân Anh khi chúng ép buộc nông dân phải trồngindigo và những nông sản bán được trên thị trường thay vì gieo trồng những loạicung cấp thực phẩm cần thiết cho sự sinh tồn của họ Bị đàn áp bởi dân binh củađiền chủ (phần lớn là người Anh), họ được trả công rất ít nên cuộc sống rất vất vả
cơ hàn Thôn làng của họ rất dơ bẩn, thiếu vệ sinh Những vấn đề như uống rượu,
kì thị dân ti tiện (untouchable) và khăn che (purdah) ngày càng lan tràn Giờ đây,
ngay trước một cuộc chống đói kinh hoàng, thực dân Anh lại đưa ra một loại thuếtàn ác, cứ y vào sự gia tăng theo chu kì mà thu thuế Tình thế rất tuyệt vọng và tạiKheda, bang Gujarat thì sự việc nhìn chung cũng không khác
Cũng trong năm 1918, Gandhi lãnh đạo cuộc đấu tranh của công nhân nhàmáy sợi Ahmadabab Để ngăn ngừa những hành động quá khích của công nhân,ông đã tuyệt thực đồng thời yêu cầu bọn chủ phải nhượng bộ Sau các cuộc đấutranh này, uy tính của Gandhi ngày càng cao không chỉ trong nước mà còn đối vớicác nước trên thế giới
Gandhi lập một Già-lam tại đó, tổ chức một nhóm người bao gồm ngườigiúp cố cựu và người mới từ địa phương Ông tổ chức một công trình nghiên cứu
để có được một tổng quan về các thôn làng, xem xét những sự tàn bạo và nhữngtình tiết thống khổ bao gồm những trạng thái thoái hóa của cuộc sống nói chung.Lập cơ sở trên lòng tự tin của người làng, Gandhi bắt đầu chỉnh lí các thôn xóm,
Trang 13lập trường học và bệnh viện, khuyến khích chủ làng xoá bỏ những việc hủ nát nhưphân biệt tiện dân, bắt phụ nữ mang khăn che và áp chế họ.
Nhưng cuộc phát động có tổ chức đầu tiên của Gandhi xảy ra khi ông bịcảnh sát bắt giam với lí do gây bạo động và được yêu cầu rời địa phương này.Hàng trăm nghìn người biểu tình chống đối, vây quanh nhà giam, các trạm cảnh sát
và quan tòa đòi trả tự do lại cho ông, một sự việc pháp tòa không muốn nhưng saucũng phải thực hiện Gandhi đứng đầu những cuộc biểu tình có tổ chức chống lạiđiền chủ, và họ, dưới sự lĩnh đạo của chính quyền Anh, đã kí một hiệp định đảmbảo trả lương cao hơn và kiểm soát việc cho nông dân nghèo địa phương thuê đất,xoá bỏ việc tăng thuế cũng như việc thu thuế đến khi nạn đói chấm dứt Chínhtrong thời gian kích động này, Gandhi được quần chúng tôn xưng là Bapu (quốcphụ) và Mahātmā Tại Kheda, Patel đại diện các nông gia trong những cuộc thươnglượng với chính quyền Anh với kết quả là họ tạm dừng thu thuế, đảm bảo trợ cấp.Tất cả những người bị tù đều được thả ra Danh tiếng Gandhi từ đây như một ngọnlửa lan truyền khắp nước và ông đã trở thành năng lực ảnh hưởng nhất định trongphong trào chủ nghĩa dân tộc Ấn Độ
2.2.3 : Phát động phong trào bất hợp pháp:
Dự thảo pháp luật Rowlatt được duyệt năm 1919, cho phép chính phủ bắtgiam những người bị vu khống gây loạn mà không cần đưa ra tòa duyệt Gandhi vàđảng Quốc dân Đại hội tổ chức những cuộc biểu tình lớn phản đối và đình công, vàtất cả những cuộc phản đối này đều được tổ chức rất hòa bình trên khắp nước Tất
cả những thành phố và thị xã lớn đều đóng cửa; các hoạt động cơ quan chính phủđều phải được quân đội đảm nhiệm Hàng nghìn người bị bắt giam, lệnh giớinghiêm được áp dụng ở nhiều vùng của Ấn Độ Tại Punjab, cuộc đại tàn sát ởAmritsar với 379 người dân bị giết bởi quân đội Anh và Ấn Độ đã gây chấnthương nặng nề cho đất nước, gia tăng phẫn oán nơi quần chúng cũng như nhữnghành vi bạo lực
Gandhi phê bình cả hai, hành vi của người Anh và bạo lực phục thù củangười Ấn Ông viết một bài phân ưu cùng với những nạn nhân Anh và lên ánnhững cuộc bạo động Bài này ban đầu bị phản đối trong đảng, nhưng được chấpthuận sau một bài thuyết giảng của Gandhi mà trong đó, ông đề cao nguyên tắc làtất cả những hành vi bạo lực đều có hại, không thể được biện minh[3] Người Ấnkhông mang tội vì sự kì thị của người Anh, và không nên trừng phạt công dân Anh
vô tội
Trang 14Nhưng sau cuộc tàn sát lớn và bạo lực này, Gandhi nhận thức được là khôngchỉ người Ấn chưa được chuẩn bị cho việc kháng cự số đông, mà sự cai trị củangười Anh đích thật tàn ác và nó có bản chất là đàn áp Gandhi giờ đây chú tâmđến việc giành quyền tự trị và quyền quản lí tất cả những cơ quan chính quyền Ấn
Độ, vươn đến trạng thái tự chủ (svarāj), nghĩa là sự tự chủ toàn vẹn về mặt cá
nhân, tâm linh và chính trị
Tháng 4 năm 1920, Gandhi được bầu làm chủ tịch hội Liên hiệp Tự trị Toàn
Ấn Độ (All India Home Rule League) Ông được trao uy quyền chấp hành trong
đảng Quốc dân Đại hội tháng 12 năm 1921 Dưới sự lĩnh đạo của Gandhi, Quốcdân Đại hội được tổ chức lại với một hiến pháp mới có mục đích là tự chủ Ai cũng
có thể trở thành đảng viên sau khi đóng một lệ phí trên danh nghĩa Một tổ chức cógiai cấp của các uỷ ban được thành lập nhằm cải thiện kỉ luật và kiểm soát nhữngphong trào từ trước đến giờ không có định hình và khuếch tán, chuyển biến đảng
từ một tổ chức tinh duệ số ít thành một đảng lớn với sức lôi cuốn toàn quốc
Gandhi mở rộng mặt trận bất bạo lực, bao gồm chính sách "bản quốc" (svadeshi)
-nghĩa là tẩy chay những sản phẩm ngoại lai, đặc biệt là những sản phẩm Anh Liên
hệ với chính sách này là sự ủng hộ việc mang y phục tự dệt ở nhà, được gọi là
khadi, của ông, khuyên tất cả các người Ấn ăn mặc như vậy thay vì dùng đồ vải
của người Anh Gandhi khuyến cáo toàn dân, nam cũng như nữ, mỗi ngày dànhchút thời gian để dệt vải ủng hộ phong trào đấu tranh giành độc lập[4] Đây là chiếnthuật nhằm khắc sâu kỉ luật và sự cống hiến để loại trừ những người không cóthiện ý và những người hoài bão, và bao gồm phụ nữ vào phong trào ở một thờiđiểm mà nhiều người cho rằng, những việc làm như vậy không đáng trọng cho phụnữ
Thêm vào việc tẩy chay các sản phẩm Anh, Gandhi cũng khuyến khích dânchúng tẩy chay các cơ quan giáo dục và pháp tòa Anh, từ chức không làm chochính quyền, từ chối không đóng thuế và huỷ bỏ những danh hiệu, huy chươngAnh Chương trình mới này đã đạt được sức lôi cuốn và thành công rộng lớn, gialực cho người Ấn chưa từng có từ xưa nay Nhưng khi phong trào vừa đạt đỉnhđiểm thì đã chấm dứt một cách đột ngột vì một cuộc xung đột bạo lực tại thị xãChauri Chaura, bang Uttar Pradesh vào tháng 2 năm 1922 Lo ngại phong trào sẽquay về phương tiện bạo lực và tin chắc rằng sự việc này có thể lật đổ tất cả nhữngcông trình của mình, Gandhi liền huỷ bỏ chiến dịch bất phục tòng[5] Giờ đây, nhưmột người đã phô bày nhược điểm của mình, Gandhi bị bắt bỏ tù ngày 10 tháng 3năm 1922, bị đưa ra tòa vì lí do gây loạn và kết án sáu năm tù Đây không phải lầnđầu Gandhi vị bỏ tù nhưng là lần bị giam cầm lâu nhất Bắt đầu từ ngày 18 tháng 3năm 1922, ông ngồi tù khoảng hai năm và được thả tháng 2 năm 1924 sau một ca
mổ viêm ruột thừa
Trang 15Không có nhân cách hùng mạnh của Gandhi để kiềm chế các người đồng sự,đảng Quốc dân Đại hội bắt đầu tan vỡ, phân thành hai phái trong thời gian ôngngồi tù Một phái được dẫn đầu bởi Chitta Ranjan Das và Motilal Nehru, ủng hộviệc đảng tham dự cơ quan lập pháp Phái thứ hai được dẫn đầu mởi ChakravartiRajagopalachari và Sardar Vallabhbhai Patel, phản đối việc này Thêm vào đó làviệc hợp tác giữa tín đồ Ấn Độ giáo và Hồi giáo mạnh mẽ trong những chiến dịchbất bạo động giờ đây sa sút Gandhi tìm cách bắc cầu nối những điểm sai biệt nàybằng nhiều phương tiện, bao gồm một cuộc tuyệt thực ba tuần mùa thu năm 1924,nhưng chỉ với kết quả hạn chế[6].
2.2.4 : Những năm 1930: Hội đồng Simon và cuộc hành trình muối:
Trong hầu hết những năm thuộc thập niên 1920-30, Gandhi đứng bên ngoàiánh đèn công chúng Ông chú trọng đến việc giải quyết cái nêm giữa đảng Swaraj
và Quốc dân Đại hội, và khai mở các phương pháp chống kì thị dân vô giai cấp,uống rượu, thiếu học và nghèo đói Ông trở về địa vị hàng đầu vào năm 1928 Mộtnăm trước đó, chính quyền Anh đề cử một hội đồng cải cách hiến pháp dưới sựlĩnh đạo của Sir John Simon mà không có tên một người Ấn nào trong hội đồng.Kết quả của việc này là sự tẩy chay hội đồng của các đảng Ấn Độ Gandhi thúc đẩymột nghị quyết thông qua Quốc dân Đại hội Calcutta vào tháng 12 năm 1928, kêu
gọi chính quyền Anh đảm bảo địa vị chủ quyền (dominion status) trong vòng một
năm hoặc là sẽ đối đầu một chiến dịch bất bạo lực mới với mục đích giành độc lậphoàn toàn cho đất nước
Ngày 26 tháng 1 năm 1930 được Quốc dân Đại hội Ấn Độ - lúc đó đang hộihọp tại Lahore - đề cao là ngày kỉ niệm độc lập Ấn Độ Nó được tưởng niệm bởihầu hết tất cả những tổ chức chính trị Ấn Độ khác, những tổ chức nỗ lực giành độclập đất nước hoặc tiến đến việc trao quyền xã hội chính trị cho những cộng đồngkhác nhau
Như đã tuyên bố trước đây, vào tháng 3 năm 1930, ông phát động một chiếndịch kiên trì chân lí phản đối thuế muối,ông đưa ra 11 yêu sách nổi tiếng, đòi thụcdân Anh phải cải cách về kinh tế và thả những tù chính trị đã bị kết án không phải
vì hành động bạo lực Ông còn đưa ra yêu sách đòi chính quyền thực dân Anh bãi
bỏ chính sách độc quyền về muối, để cho người Ấn được tự do sản xuất và muabán muối Khi những yêu sách trên bị phó vương Irwin bác bỏ, Gandhi đã chínhthức phát động chiến dịch “ đề kháng bất bạo động” để phản đối Đầu tiên được
nhấn mạnh bởi cuộc Hành trình muối (Salt March) đến Dandi nổi tiếng kéo dài từ
21 tháng 3 đến 6 tháng 4 năm 1930 Ông đi bộ 300 km từ Ahmedabad đến Dandi
để lấy muối cho riêng mình Hàng nghìn dân chúng Ấn Độ tham gia cuộc hành