CHƯƠNG III: PHẢN ỨNG HOÁ HỌC SỰ BIẾN ĐỔI CHẤT I/ Mục tiêu: 1/ HS phân biệt được: - Hiện tượng vật lí là hiện tượng xảy ra khi chất bị biến đổi mà vẫn giữ nguyên là chất ban đầu.. - H
Trang 1CHƯƠNG III: PHẢN ỨNG HOÁ HỌC
SỰ BIẾN ĐỔI CHẤT
I/ Mục tiêu:
1/ HS phân biệt được:
- Hiện tượng vật lí là hiện tượng xảy ra khi chất bị biến đổi mà vẫn giữ nguyên
là chất ban đầu
- Hiện tượng hoá học là hiện tượng xảy ra khi có sự biến đổi chất này thành chất khác
2/- HS tiếp tục được rèn luyện kĩ năng làm TN, quan sát TN
3/ HS liên hệ phân biệt được hiện tượng trong tự nhiên và trong đời sống
II/ Chuẩn bị:
* GV:
+ Dụng cụ: Cho mỗi nhóm: + Hoá chất:
- Đèn cồn: 1 - Bột sắt
- Diêm: 1 - Bột lưu huỳnh
- Kẹp gỗ: 1 -Giá để ống nghiệm:1
- Đũa thuỷ tinh:1 - Nam châm:1 -Cốc : 1 - Ống nghiệm: 4
* HS:
- Đường - Muối ăn
Trang 2III/ Tiến trình dạy học:
Hoạt động 1: I/ Hiện tượng vật lí:
GV: Yêu cầu HS quan sát H 2.1và nhận xét:
Hình vẽ đó nói lên điều gì?
Điều kiện nào để chuyển nước ở thể lỏng thành
hơi, thành nước đá và ngược lại?
Em có nhận xét gì về sự biến đổi của chất trong
quá trình trên?
GV nhấn mạnh: Trong quá trình trên, có sự thay
i về trạng thái, hình dạng nhưng không có sự
thay đổi về chất
GV: HD HS làm TN 1:
Hoà tan muối ăn vào nước
Cho một ít nước muối vào ống nghiệm, đun
nóng
Quan sát, ghi lại sơ đồ và nhận xét kết quả
Qua hai TN trên, em có nhận xét gì về trạng thái
các chất?
GV thông báo: Các quá trình biến đổi đó gọi là hi
Hình vẽ đó thể hiện quá trình biến đổi của c:
1/ Quan sát:
ớc (h) Nước (l) Nước (r)
Theo HV nước từ thể lỏng sang thể hơi thì ta tăng nhiệt độ.Nước từ thể lỏng sang thể rắn ta hạ
p nhiệt độ và ngược lại
Trong quá trình trên có sự thay đổi về hình
ng, trạng thái nhưng nước vẫn giữ nguyên là
t ban đầu
Làm TN theo nhóm quan sát và ghi lại sơ đồ
a quá trình biến đổi:
ối ăn (r) hoà tan vào nước dd muối t0
ối ăn (r)
HS đại diện nhóm báo cáo kết quả
2/ Nhận xét:
Trang 3ng vật lí Vậy thế nào là hiện tượng vật lí? Trong các quá trình trên, đều có sự thay đổi về
ng thái nhưng không có sự thay đổi về chất
3/ Kết luận:
n tượng chất bị biến đổi mà vẫn giữ nguyên
là chất ban đầu gọi là HTVL
Hoạt động 2: II/ Hiện tượng hoá học
GV: làm TN2: Sắt tác dụng với lưu huỳnh
ới thiệu dụng cụ, hoá chất
ộn đều hỗn hợp bột Fe & S theo tỉ lệ 7: 4 về
i lượng rồi chia làm 2 phần
Dưa nam châm vào phần 1 YC HS quan sát,
n xét
GV: - Đỏ phần 2 vào ống nghiệm đun nóng hỗn
p, đưa nam châm lại gần sản phẩm Yêu cầu
HS quan sát nhận xét
GV thông báo: Sản phẩm tạo thành khi nung
n hợp Fe & S là hợp chất sắt(II) sunfua
: YC HS rút ra kết luận
1/ Thí nghiệm 1:
: Quan sát - nhận xét:
Phần I: Sắt bị nam châm hút sắt và lưư huỳnh
n giữ nguyên
Phần II: Hỗn hợp nóng đỏ chuyển sang xám đen,
n phẩm không bị nam châm hút
c/Kết luận:
n hợp được đun nóng, sắt tác dụng với lưu huỳnh
Trang 4GV: Yêu cầu HS làm TN 2 theo nhóm:
Đun nóng đường
GV: Trong các quá trình trên, có phải là HTVL
không? Tại sao?
GV khẳng định: Trong các quá trình trên, chất
biến đổi thành chất khác Đó là HTHH Vậy
HTHH là gì?
GV: Vậy làm thế nào phân biệt được HTVL &
HTHH?
GV: Trong đời sống hằng ngày, em đã biết
c những HTVL & HTHH nào? Kể ra
n đổi thành chất mới
2/ Thí nghiệm 2:
làm TN như hướng dẫn SGK
ận xét, ghi hiện tượng quan sát:
ờng đun nóngmàu nâu đen( than) Trên thành ống nghiệm xuất hiện những giọt nước báo cáo thí nghiệm
Các quá trình biến đổi trên, không phải là HTVL vì các quá trình trên đều sinh ra chất mới 3/ Kết luận:
n tượng chất bị biến đổi, có tạo ra chất khác
c gọi là HTHH
Dựa vào có chất mới tạo ra hay không
Tự nêu
Hoạt động 3: Luyện tập- củng cố
GV: YC HS làm bài tập 1 vào vở- 1 HS làm miệng:
Bài 1: Trong các quá trình sau, quá trình nào là HTVL, HTHH? Giải thích?
a/ Dây sắt được cắt nhỏ thành từng đoạn, tán thành đinh
b/ Trứng gà để lâu ngày bị ung
Trang 5c/ Hiện tượng cháy rừng gây ô nhiễm môi trường
d/ Hoà tan axit axetic vào nước được dung dịch axit axetic loãng, dùng làm giấm
ăn
Đáp án: HTVL: a, d ; HTHH: b, c; vì có sinh ra chất mới
Bài 2: Tự điền vào chỗ trống những cụm từ thích hợp:
a/ Với các có thể xảy ra những biến đổi thuộc hai loại hiện tượng, khi có
sự thay đổi về mà chất vẫn giữ nguyên thì biến đổi thuộc loại còn khi có sự biến đổi này thành chất khác, sự biến đổi thuộc loại
b/ Trong các HTVL: trước khi biến đổi về và sau khi biến đổi không có
sự thay đổi về các loại còn trong hiện tượng hoá học thì có sự xuất hiện các loại mới
Đáp án: Các từ cần điền lần lượt là: chất; trạng thái; HTVL; chất; HTHH; trạng thái; phân tử; phân tử
Bài tập về nhà: HS TB làm các bài tập: 1, 2, 3 SGK/47
HS khá giỏi: 12.1 12.4/15 SBT
Chuẩn bị bài: Phản ứng hoá học:
- Phản ứng hoá học là gì? chất nào gọi lầ chất pứ, là sản phẩn?
- Khi nào PỨHH xảy ra?
Rút kinh nghiệm sau tiết dạy: