Sinh học 10 - Tiết 26 (bài 25): HÓA TỔNG HỢP VÀ QUANG TỔNG HỢP ppsx

VK lấy năng lượng từ hợp chất chứa lưu huỳnh VK lấy năng lượng từ hợp chất chứa nitơ VK lấy năng lượng từ hợp chất chứa sắt Hoạt động Vai trò 2/ Học sinh Học sinh chuẩn bị kiến thức về:

Tiết 26 (bài 25):

HÓA TỔNG HỢP VÀ QUANG TỔNG HỢP

I/ MỤC TIÊU

1/ Kiến thức

a/ Cơ bản

Học xong bài này, học sinh phải:

-Hiểu được các khái niệm: hóa tổng hợp, quang tổng hợp, sắc tố quang hợp

-Viết được các phương trình hóa tổng hợp

b/ Trọng tâm

-Phương thức vi khuẩn lấy năng lượng để tổng hợp chất sống

-Vai trò cùa các nhóm vi khuẩn trong tự nhiên

2/ Kỹ năng

-Rèn luyện tư duy phân tích – tổng hợp

-Rèn luyện kỹ năng vận dụng kiến thức vào thực tế

II/ CHUẨN BỊ

1/ Giáo viên

-Phiếu học tập

CÁC GIAI ĐOẠN CHÍNH CỦA QUÁ TRÌNH HÔ HẤP TẾ BÀO

VK lấy năng lượng từ hợp chất chứa lưu huỳnh

VK lấy năng lượng từ hợp chất chứa nitơ

VK lấy năng lượng từ hợp chất chứa sắt Hoạt động

Vai trò

2/ Học sinh

Học sinh chuẩn bị kiến thức về:

- Các khái niệm hóa tổng hợp, quang tổng hợp, sắc tố quang hợp

- Các phương thức vi khuẩn lấy năng lượng để tổng hợp chất sống

III/ HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC

1/ Kiểm tra

Tóm tắt các giai đoạn chính của quá trình hô hấp tế bào

2/ Bài mới

Mọi cơ thể sống đều dùng năng lượng để tổng hợp các chất sống đặc trưng Có những cách tổng hợp nào? Để biết về các phương thức mà sinh vật lấy năng lượng chúng ta tìm hiểu bài 25: Hóa tổng hợp và quang tổng hợp

Hoạt động 1: HÓA TỔNG HỢP

Mục tiêu: Học sinh nắm được khái niệm và hoạt động của các nhóm vi

khuẩn để lấy năng lượng

Hoạt động của thầy – trò Nội dung

GV: Căn cứ vào phương thức đồng

hóa mà sinh giới được chia thành hai

nhóm là quang tồng hợp và hóa tổng

hợp

GV: Hóa tổng hợp là hình thức

dinh dưỡng cacbon đầu tiên trên trái

đất

Các sinh vật tự dưỡng đồng hóa

CO2 nhờ năng lượng của các phản

ứng oxy hóa để tổng hợp thành các

chất hữu cơ khác nhau của cơ thể

GV: Dựa vào khái niệm vừa nêu,

chúng ta có phương trình tổng quát

của hóa tổng hợp (như ở cột nột

dung)

I/ Hóa tổng hợp 1/ Khái niệm

Hóa tổng hợp là hình thức dinh dưỡng cacbon đầu tiên trên trái đất Các sinh vật tự dưỡng đồng hóa

CO 2 nhờ năng lượng của các phản ứng oxy hóa để tổng hợp thành các chất hữu cơ khác nhau của cơ thể

Phương trình tổng quát:

A (chất vcơ) + O 2 AO 2 + Năng

lượng (Q)

CO 2 + RH 2 + Q chất hữu cơ

VSV

VSV

GV: có 3 nhóm vi khuẩn hóa tổng

hợp là vi khuẩn lấy năng lượng từ

hợp chất chứa lưu huỳnh, từ hợp chất

chứa nitơ và từ hợp chất chứa sắt

Các em hãy nghiên cứu SGK và

thảo luận nhóm để hoàn thành phiếu

học tập trong vòng 5 phút

HS nghiên cứu SGK, thảo luận

nhóm để hoàn thành phiếu học tập,

đại diện nhóm trình bày Lớp nhận

xét, bổ sung

GV nhận xét, bổ sung, hoàn thành

phiếu học tập

GV lưu ý: khi môi trường cạn

nguồn H2S hoặc cần điều chỉnh pH

của môi trường thì vi khuẩn mới thực

hiện con đường thứ 2 – oxy hóa lưu

huỳnh, vì H2SO4 là chất có hại cho vi

2/ Các nhóm vi khuẩn hóa tổng hợp

(đáp án phiếu học tập)

khuẩn (nồng độ không quá 5%)

Đáp án phiếu học tập:

VK lấy năng lượng từ hợp chất chứa lưu huỳnh

VK lấy năng lượng từ hợp chất chứa nitơ

VK lấy năng lượng

từ hợp chất chứa sắt Hoạt động -Vi khuẩn oxi hóa H2S

tạo ra năng lượng, sử dụng một phần nhỏ năng lượng này để tổng hợp chất hữu cơ

*2H2S + O2 H2O + 2S + Q

*2S + 2H2O + 3O2  H2SO4 + Q

*CO2 + 2H2S + Q  1/6 C6H12O6 + H2O + 2S

-Oxy hóa NH3 thành axit nitơ để lấy năng lượng rồi tổng hợp glucô từ CO2

*2NH3 + 3O2  2HNO3 + 2 H2O + Q

*CO2 + 4H + Q  1/6 C6H12O6 + H2O

-Oxy hóa HNO2 thành HNO3, năng lượng giải phóng dùng để tổng hợp glucô từ CO2

*2HNO2 + O2  2HNO3 + Q

*CO2 + 4H + Q 

-Oxy hóa sắt hóa trị

2 thành sắt hóa trị 3

để lấy năng lượng

*4FeCO3 + O2 + 6H2O  4Fe(OH)3 + 4CO2 + Q

C6H12O6 + H2O Vai trò -Làm sạch môi trường -Có vai trò to lớn trong

tự nhiên: đảm bảo chu trình tuần hoàn vật chất trong tự nhiên

-Giúp Fe(OH)3 kết tủa dần dần tạo các

mỏ sắt

Hoạt động 3: QUANG TỔNG HỢP

Mục tiêu: Học sinh hiểu và trình bày khái niệm quang tổng hợp, sắc tố

quang hợp

GV: Các em hãy liên hệ lại kiến

thức đã học để trình bày khái niệm

quang hợp viết phương trình biểu

diễn quang hợp Điều kiện cần thiết

cho quang hợp là gì?

HS nhớ lại kiến thức trả lời

II/ Quang tổng hợp (quang hợp) 1/ Khái niệm

Quang hợp là quá trình tổng hợp các chất hữu cơ từ chất vô cơ (CO 2

và H 2 O) nhờ năng lượng ánh sáng

do các sắc tố quang hợp hấp thu được chuyển hóa và tích lũy ở dạng năng lượng hóa học tiềm tàng trong các hợp chất hữu cơ trong tế bào

Phương trình tổng quát:

GV giới thiệu khái niệm sắc tố

quang hợp và đặc điểm các nhóm sắc

tố quang hợp

GV giải thích thêm:

-Không phải chỉ có diệp lục mới

hấp thu ánh sáng Mỗi loại sắc tố

quang hợp hấp thụ năng lượng ánh

sáng ở bước sóng xác định

-Các sắc tố hấp thụ ánh sáng nhưng

sao đó chúng chuyển cho diệp lục vì

chỉ có diệp lục mới biến năng lượng

hấp thu ấy thành dạng năng lượng

hóa học để tăng hiệu suất quang hợp

GV: Từ năm 1883, nhà khoa học

CO 2 + H 2 O [CH 2 O] + O 2

2/ Sắc tố quang hợp

-Sắc tố quang hợp là các phần tử hữu cơ có khả năng hấp thụ ánh sáng

Có 3 nhóm sắc tố quang hợp:

a/ Clorophin (màu lục)

-Hấp thu quang năng  biến năng lượng hấp thu thành dạng năng lượng hóa học

-Có khả năng cảm quang và tham gia trực tiếp trong các phản ứng quang hóa

b/ Carôtenôit (vàng, da cam, tím)

-Nhiệm vụ lọc ánh sáng, bảo vệ clorophin

-Tham gia vào quá trình quang

Ánh sáng Lục lạp

người Đức Enghemman đã thấy loại

vi khuẩn hiếu khí Pseudomonas tập

trung nhiều ở miền ánh sáng đỏ

Vùng xanh tím của quang phổ là

vùng thoát nhiều oxy lúc chiếu sáng

qua lăng kính vào tảo Cladophora và

tảo Spirogita

GV: Thí nghiệm trên đã chứng

minh điều gì?

HS: Vi khuẩn tập trung nhiều ở

miền ánh sáng đỏ chứng tỏ chúng

phù hợp với điều kiện (miền sáng)

này

-Xanh tím là vùng thoát nhiều oxy

chứng tỏ quang hợp diễn ra mạnh

mẽ

 Sắc tố quang hợp hấp thu ánh

sáng mạnh mẽ nhất ở miền ánh sáng

đỏ và xanh tím

phân ly nước, thải O 2 -Tiếp nhận năng lượng ánh sáng mặt trời, truyền năng lượng này cho clorophin

c/ Phycobilin (sắc tố xanh ở thực

vật bậc thấp)

-Có vai trò quan trọng đối với tảo

và thực vật bậc thấp sống ở dưới nước

-Nhóm sắc tố này thích nước, chúng liên kết với protêin

-Hấp thụ lượng tử ánh sáng chuyển đến clorophin

3/ Củng cố

-Hóa tổng hợp là gì?

-Điểm khác nhau trong con đường tổng hợp chất hữu cơ ở các nhóm vi khuẩn hóa tổng hợp là gì?

(chủ yếu khác nhau ở chất cho hydro, từ đó khác nhau ở sản phẩm phụ) -Cho học sinh làm trắc nghiệm:

Cho phương trình phản ứng tổng quát như sau:

CO 2 + (A) + năng lượng ánh sáng  chất hữu cơ + O 2

Câu 1: Phương trình trên biểu thị quá trình

Câu 2: Trong phương trình trên, (A) là

Câu 3: Chất hữu cơ thu được trong phương trình trên là

4/ Dặn dò

-Học bài, trả lời câu hỏi SGK

-Xem trước bài 26:

+ Nghiên cứu cơ chế quang hợp

+ Mối liên quan giữa quang hợp và hô hấp

5/ Nhận xét, đánh giá tiết học

6/ Rút kinh nghiệm sau giờ dạy