Bài 9: HIỆN TƯỢNG NGÀY ĐÊM DÀI NGẮN THEO MÙA.. Kiến thức: Học sinh biết: - Hiện tượng ngày đêm chênh lệch giữa các mùa.. Kỹ năng: Dùng địa cầu và đèn giải thích hiện tượng ngày đêm dài
Trang 1Bài 9: HIỆN TƯỢNG NGÀY ĐÊM DÀI NGẮN THEO MÙA
1 MỤC TIÊU:
a Kiến thức: Học sinh biết:
- Hiện tượng ngày đêm chênh lệch giữa các mùa
- Khái niệm về các đường chí tuyến Bắc, Nam và các đường vòng cực
b Kỹ năng: Dùng địa cầu và đèn giải thích hiện tượng ngày đêm dài ngắn
khác nhau
c Thái độ: Giáo dục ý thức học bộ môn
2 CHUẨN BỊ:
a Giáo viên: Giáo án, Sgk, tập bản đồ, quả địa cầu
b Học sinh: Sgk, tập bản đồ, chuẩn bị bài theo câu hỏi sgk
3 PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC: -Sử dụng tranh khai thác kiến thức
- Sử dụng mô hình khai thác kiến thức
4 TIẾN TRÌNH:
4.1 Ổn định lớp: (1’) Kdss
4.2 Ktbc: (4’)
+ Sự chuyển động của Trái Đất quanh Mặt Trời như thế nào?
- TĐ chuyển động quanh Mtrời theo hướng từ Tây – Đông trên quỹ đạo hình elíp gần tròn được một vòng trong thời gian 365 ngày 6 giờ
Trang 2+ Chọn ý đúng: Mùa hạ ở nửa cầu Bắc vào ngày:
a 22.6 c 21.3
b 22.12 d 23.9
4.3 Bài mới: 33’
HOẠT ĐỘNG CỦA THẦY VÀ TRÒ NỘI DUNG
Giới thiệu bài
Hoạt động 1
* Sử dụng tranh khai thác kiến thức
* Sử dụng mô hình khai thác kiến thức
- Quan sát H 24 sgk ( vị trí TĐ …đông chí)
+ Khi quay quanh Mtrời TĐ được chiếu sáng
như thế nào?
TL: Lúc nào cũng chỉ được chiếu sáng ½
+ Vì sao đường biểu hiện trục TĐ ( BN ) và
đường sáng tối ( ST )không trùng nhau?
TL: - Do TĐ ở vị trí ngày 22.6 thì nửa cầu
Bắc ngả về phía Mtrời nhiều nhất; nửa cầu
Nam ngả về phía đối diện
- Ngày 22.12 thì nửa cầu Nam ngả về
phiá Mtrời
1 Hiện tượng ngày, đêm dài ngắn ở các vĩ độ khác nhau trên Trái Đất:
- Trục Trái Đất và đường sáng tối không trùng nhau
Trang 3Nhiều nhất nửa cầu Bắc ngả về phía đối diện
- Quan sát H 24 vá H25 sgk
- Giáo viên chia nhóm cho học sinh hoạt động
từng đại diện nhóm trình bày bổ sung giáo
viên chuẩn kiến thức và ghi bảng
* Nhóm 1: Ngày 22.6 ( HC ) ánh sáng Mtrời
chiếu thẳng góc vào mặt đất ở vĩ tuyến bao
nhiêu? Vĩ tuyến đó là đường nào?
TL: - 230 27’ B
- Đường chí tuyến Bắc
* Nhóm 2: Ngày 22.12 (ĐC) … vĩ tuyến bao
nhiêu? Vĩ tuyến đó là đường gì?
TL: - 2327’N
- Đường chí tuyến Nam
* Nhóm 3: Sự khác nhau về độ dài ngày đên
của địa điểm A,B ở ½ cầu Bắc và điểm A’, B’
ở ½ cầu Nam vào các ngày 22.6 và 22.12 như
thế nào?
TL: - Độ dài đêm ở điểm A,B > A’,B’ (22.6)
- Độ dài ngày ở điểm A’,B’ > A,B (
- Nên các địa điểm ở ½ cầu Bắc, cầu Nam có hiện tượng ngày đêm dài ngắn khác nhau theo vĩ độ
Trang 422.12)
* Nhóm 4: Độ dài của ngày đêm trong ngày
22.6; 22.12 tại điểm C nằm trên đường xích
đạo như thế nào?
TL: Do độ dài ngày đêm tại điểm C khác
nhau
- Giáo viên: Ngày đêm dài hoặc ngắn ở
những điểm có vĩ độ khác nhau càng xa Mtrời
thì biểu hiện càng rõ
Những điạ điểm nằm gần đường
xích đạo thì ngày đêm chênh lệch ngắn còn tại
xích đạo thì không chênh lệch
Chuyển ý
Hoạt động 2
* Sử dụng tranh khai thác kiến thức
+ Vào ngày 22.6 và 22.12 độ dài ngày đêm
của các địa điểm D,D’ ở các vĩ tuyến 66033’ B
và N của hai nửa cầu như thế nào? Vĩ tuyến đó
là đường gì?
TL: - Độ dài ngày ở ½ cầu Bắc (d) > độ dài
- Những điểm nằm trên đường xích đạo có ngày đêm bằng nhau
2 Ở hai miền cực số ngày
có ngày,đêm dài suốt 24 giờ thay đổi theo mùa:
Trang 5ngày ở ½ cầu Nam
- 22.12 độ dài ngày ở ½ cầu Nam (d’) >
độ dài ngày ở ½ cầu Bắc
- Đường vòng cực B,N
+ Vào các ngày 22.6 và 22.12 độ dài ngày đêm
ở 2 điểm cực B,N như thế nào?
TL: - 22.6 ngày ở cực Bắc dài 24 giờ , đêm ở
cực Nam dài 24 giờ
- 22.12 ngày ở cực Nam dài 24 giờ, đêm
ở cực Bắc dài 24 giờ
- Giáo viên: ở vĩ độ 66033’ B,N mỗi năm
co`1 ngày 22 6 và 22.12 là có ngày và đêm
dài suốt 24 giờ
Riêng ở 2 cực B,N số ngày và
đêm dài suốt 24 giờ kéo dàitrong 6 tháng, ( từ
21.3 – 23.9 và 23.9 – 21.3)
Hiện tượng này ảnh hưởng đến
khí hậu và gián tiếp đến sinh hoạt và hoạt
động sản xuất của con người
- Các ngày 22.6 vá 22.12 tại vòng cực BN có 1 ngày hoặc đêm dài suốt 24 giờ
- các điểm nằm từ vòng cực đến 2 cực có ngày và đêm dài 24 giờ dao động theo mùa từ 1 ngày - 6 tháng
4.4 Củng cố và luỵên tập: 4’
Trang 6- Hướng dẫn làm tập bản đồ
+ Hiện tượng ngày, đêm dài ngắn ở các vĩ độ khác nhau trên Trái Đất như thế nào?
- Trục Trái Đất và đường sáng tối không trùng nhau
- Nên các địa điểm ở ½ cầu Bắc, cầu Nam có hiện tượng ngày đêm dài ngắn khác nhau theo vĩ độ
- Những điểm nằm trên đường xích đạo có ngày đêm bằng nhau
+ Chọn ý đúng: Ở vòng cực có số ngày đêm kéo dài:
@ 1 ngày
b 6 tháng
4.5 Hướng dẫn học sinh tự học ở nhà: 3’
- Học bài
- Chuẩn bị bài mới: Cấu tạo bên trong của Trái Đất
- Chuẩn bị theo câu hỏi trong sgk
5 RÚT KINH NGHIỆM:
………
………
………
………
………
………
………
………
………
Trang 7………