Hạch toán chi phí SX và tính giá thành SP tại cty TM XD Bắc Nam

Hạch toán chi phí SX và tính giá thành SP tại cty TM XD Bắc Nam

Lời mở đầu

Trong những năm gần đây, cùng với sự đổi mới kinh tế, hệ thống cơ sở hạ tầng của nớc có sự phát triển đáng kể - trong đó có sự đóng góp của ngành xây dựng cơ bản - một ngành mũi nhọn thu hút khối lợng vốn đầu t của nền kinh tế

Mặt khác, bất kỳ một doanh nghiệp cũng muốn tối đa hoá lợi nhuận, giảm chi phí và hạ thấp giá thành, tăng tính cạnh tranh cho doanh nghiệp Để giải quyết vấn đề nêu trên, một trong những công cụ đắc lực mà mỗi doanh nghiệp xây lắp nói chung và công ty xây dựng và thơng mại Bắc Nam nói riêng cần có các thông tin về chi phí và giá thành sản phẩm Tập hợp chi phí sản xuất một cách chính xác, kết hợp với tính đúng, tính đủ giá thành sản phẩm mang lại lợi nhuận lớn nhất cho doanh nghiệp

Trong những năm qua lãnh đạo công ty xây dựng và thơng mại Bắc Nam luôn quan tâm đến công tác chi phí, tính giá thành sản phẩm điều chỉnh cho phù hợp với thực tế và chế độ kế toán hiện hành

Qua thời gian tìm hiểu thực tế công tác tổ chức hạch toán tại công ty em

đã chọn đề tài: "Hạch toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại Công ty xây dựng và thơng mại Bắc Nam" Chuyên đề gồm có 3 phần:

Phần 1: Những lý luận chung về hạch toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm xây lắp tại Công ty xây dựng và thơng mại Bắc Nam.

1 Cơ sở lý luận về chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm xây lắp1.1 Đặc điểm, nội dung hoạt động kinh doanh xây lắp có ảnh hởng đến hạch toán kế toán

1.2 Đặc điểm hạch toán chi phí và tính giá thành sản phẩm xây lắp

2 Khái niệm, bản chất, phân loại chi phí sản xuất

2.1 Khái niệm, bản chất của chi phí sản xuất

2.2 Phân loại chi phí sản xuất

3.2 Phân loại

4 Mối quan hệ giữa chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm xây lắp

5 Đối tợng và phơng pháp hạch toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm xây lắp

5.1 Đối tợng hạch toán chi pí sản xuất và tính giá thành sản phẩm xây lắpa) Đối tợng hạch toán chi phí sản xuất

b) Đối tợng tính giá thành sản phẩm xây lắp

5.2 Phơng pháp hạch toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm xây lắp

a) Phơng pháp tính giá thành sản phẩm xây lắp

b) Phơng pháp hạch toán chi phí sản xuất

- Hạch toán chi phí NVL trực tiếp (nguyên vật liệu trực tiếp)

- Hạch toán chi phí nhân công trực tiếp (CP NCTT)

- Hạch toán chi phí sử dụng máy thi công thuê ngoài

- Hạch toán chi phí sản xuất chung (CPSXC)

5.3 Hạch toán tổng hợp chi phí sản xuất chung và đánh giá sản phẩm dở dang cuối kỳ

a) Hạch toán tổng hợp chi phí sản xuất để tính giá thành sản phẩm hoàn thành

b) Kiểm kê, đánh giá sản phẩm dở dang cuối kỳ

Phần II: Thực tế công tác hạch toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại Công ty xây dựng và thơng mại Bắc Nam

1 Khái quát chung về Công ty xây dựng và thơng mại Bắc Nam

1.1 Quá trình hình thành và phát triển của công ty

1.2 Đặc điểm hoạt động kinh doanh của công ty

1.3 Tổ chức bộ máy quản lý của công ty

1.4 Tổ chức bộ máy kế toán và tình hình vận dụng chế độ kế toán của Công ty

a) Đặc điểm tổ chức bộ máy kế toán

b) Vận dụng chế độ kế toán tại công ty

- Quy định chung

- Chế độ chứng từ

- Chế độ tài khoản

- Chế độ sổ kế toán

- Chế độ báo cáo kế toán

2 Thực trạng việc hạch toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại cb

2.1 Đặc điểm của công ty ảnh hởng tới việc hạch toán chi phí sản xuất và tính giá thành công trình xây lắp

2.2 Đối tợng, phơng pháp tính và phân loại chi phí giá thành sản phẩm xây lắp

a) Đối tợng tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm xây lắpb) Phơng pháp tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm

c) Phân loại chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm xây lắp

2.3 Nội dung hạch toán

a) Trình tự hạch toán chi phí và tính giá thành sản phẩm xây lắp

b) Hình thức giao khoán

c) Hạch toán chi phí nguyên vật liệu trực tiếp (CP NVLTT)

d) Hạch toán chi phí nhân công trực tiếp

e) Hạch toán chi phí sử dụng máy thi công thuê ngoài

f) Hạch toán chi phí sản xuất chung

g) Hạch toán tổng hợp chi phí sản xuất và đánh giá sản phẩm dở dang để tính giá thành sản phẩm xây lắp

- Hạch toán tổng hợp chi phí sản xuất

- Kiểm kê, đánh giá sản phẩm dở dang cuối kỳ

- Tính giá thành sản phẩm xây lắp

Phần III: Một số nhận xét, kiến nghị về kế toán chi phí sản xuất và

1 §¸nh gi¸, nhËn xÐt vÒ h¹ch to¸n chi phÝ s¶n xuÊt vµ tÝnh gi¸ thµnh s¶n phÈm t¹i c«ng ty

1.1 ¦u ®iÓm

1.2 Nh÷ng mÆt cßn tån t¹i

2 KiÕn nghÞ nh»m hoµn thiÖn h¹ch to¸n chi phÝ s¶n xuÊt vµ tÝnh gi¸ thµnh s¶n phÈm t¹i C«ng ty x©y dùng vµ th¬ng m¹i B¾c Nam

Phần I Những lý luận chung về hạch toán chi phí sản xuất

và tính giá thành sản phẩm xây lắp tại Công ty xây

định Quá trình thi công đợc so sánh với dự toán làm thớc đo

- Sản phẩm xây lắp đợc tiêu thụ theo giá dự toán trừ đi giá thanh toán với bên chủ đầu t (hoặc theo giá thoả thuận với bên chủ đầu t)

- Sản phẩm xây lắp thì cố định tại nên sản xuất, còn các điều kiện sản xuất nh: máy thi công, ngời lao động di chuyển theo địa điểm Đặc điểm này…làm cho công tác hạch toán chi phí sản xuất phức tạp vì chịu ảnh hởng của tác

toán chi phí, xem xét nguyên nhân vợt, hụt dự toán và đánh giá hiệu quả kinh doanh.

- Việc lập dự toán chi phí và tính giá thành phải theo từng khoản mục hay giai đoạn của hạng mục

- Giá thành công trình lắp đặt không bao gồm giá trị bản thân thiết bị do chủ đầu t đa vào lắp đặt, mà chỉ bao gồm những chi phí do doanh nghiệp xây lắp bỏ ra có liên quan đến xây lắp công trình Vì vậy khi nhận thiết bị do đợc chủ đầu t bàn giao để lắp đặt, giá các thiết bị đợc ghi vào bên nợ TK 002 " Vật

t hàng hoá nhận giữ hộ, nhận gia công"

- Giá thành xây dựng và xây lắp đặt kết cấu bao gồm giá trị vật kết cấu vàgiá trị thiết bị kèm theo nh thiết bị vệ sinh, thông gió…

2 Khái niệm, bản chất, phân loại chi phí sản xuất

2.1 Khái niệm, bản chất chi phí sản xuất

Chi phí sản xuất của doanh nghiệp xây lắp là toàn bộ các chi phí về lao

động sống và lao động vật hoá phát sinh trong quá trình sản xuất và cấu thành nên giá thành xây lắp

Các chi phí này đợc biểu hiện bằng tiền Chi phí gắn với một kỳ sản xuất kinh doanh nhất định và phải chịu chi phí thực

2.2 Phân loại chi phí sản xuất

a Theo yếu tố chi phí: có 7 yếu tố

- Nguyên liệu, vật liệu: bao gồm toàn bộ giá trị nguyên vật liệu chính, vật liệu phụ, phụ tùng thay thế, công cụ, dụng cụ sử dụng vào sản xuất thi công xây lắp ( loại trừ vật liệu dùng không kết nhập lại kho, và phí liệu thu hồi)

- Bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, kinh phí công đoàn: tính theo tỷ lệ qui

định trên tổng số lơng và phụ cấp theo lơng

- Chi phí dịch vụ mua ngoài dùng cho việc sản xuất kinh doanh

- Chi phí khác bằng tiền cha đợc phản ánh ở các yếu tố trên

b Theo lĩnh vực hoạt động kinh doanh: 3 loại

- Chi phí kinh doanh: là chi phí liên quan đến hoạt động sản xuất, tiêu thụ, quản lý

- Chi phí hoạt động tài chính: là chi phí liên quan đến hoạt động về vốn

- Chi phí khác: gồm chi phí ngoài dự kiến do chủ quan hay khách quan đa tới

c) Theo khoản mục chi phí trong giá thành sản phẩm

- Chi phí nguyên vật liệu trực tiếp: Toàn bộ chi phí NVL chính, phụ, nhiên liệu tham gia trực tiếp vào quá trình sản xuất thi công, xây lắp chế tạo…sản phẩm hay thực hiện lao vụ dịch vụ

- Chi phí nhân công trực tiếp: bao gồm các tiền lơng, phụ cấp theo lơng, các khoản trích theo lơng BHXH, BHYT, KPCĐ

- Chi phí sử dụng máy thi công: là chi phí vật liệu, tiền lơng và các khoản phụ cấp theo lơng, tiền lơng của công nhân trực tiếp điều khiển máy, chi phí bảo dỡng, sửa chữa máy thi công

- Chi phí sản xuất chung: là chi phí phát sinh trong phạm vi phân xởng sản xuất

d) Theo mối quan hệ với khối lợng công việc, sản phẩm hoàn thành

- Biểu phí: là những khoản mục chi phí có quan hệ tỷ lệ thuận với mức độ hoạt động biểu chi phí khi tính cho 1 đơn vị sản phẩm thì ổn định, không thay

đổi Biểu phí bằng 0 khi không có hoạt động

- Định phí: là những chi phí không thay đổi khi mức độ hoạt động thay

đổi Định phí 1 đơn vị sản phẩm không thay đổi khi sản lợng thay đổi

- Chi phí hỗn hợp: là những chi phí bao gồm các yếu tố biến phí lẫn định phí nh: chi phí điện nớc ở mức độ hoạt động căn bản.…

một thời kỳ nào đó Nó không phải là một phần giá trị sản xuất đợc sản xuất ra hoặc đợc mua vào nên đợc xem là phí tổn dần đợc khấu trừ ra từ lợi nhuận của thời kỳ mà chí phí phát sinh.

3 Khái niệm, phân loại giá thành sản phẩm xây lắp

3.1 Khái niệm: Giá thành sản phẩm xây lắp là biểu hiện bằng tiền của

toàn bộ hao phí về lao động sống và lao động vật hoá để hoàn thành khối lợng sản phẩm xây lắp theo qui định Sản phẩm xây lắp có thể là công trình, hạng mục công trình 1 giai đoạn thi công xây lắp có thiết kế và tính dự toán riêng

3.2 Phân loại sản phẩm trong xây lắp

a) Theo cơ sở số liệu và thời điểm tính giá thành

- Giá thành dự toán: là tổng số các chi phí dự toán để hoàn thành một khối lợng sản phẩm xây lắp Giá trị dự toán dựa trên các định mức theo thiết kế

đợc duyệt và khung giá qui định đơn giá xây dựng áp dụng cho từng vùng, địa phơng do cấp có thẩm quyền ban hành

Công thức:

Giá thành dự toán = Giá trị dự toán - Lợi nhuận định mức

- Giá thành kế hoạch: đợc xác định xuất phát từ những điều kiện cụ thể ở một xí nghiệp xây lắp nhất định trên cơ sở: biện pháp thi công, các định mức và

đơn giá áp dụng trong xí nghiệp

Công thức:

= - +

- Giá thành thực tế: Phản ánh toàn bộ giá thành thực tế để hoàn thành bàn giao khối lợng xây lắp mà xí nghiệp nhận thầu

b) Theo phạm vi phát sinh chi phí:

- Giá thành sản xuất: là chỉ tiêu phản ánh tất cả những chi phí phát sinh liên quan đến việc sản xuất, chế tạo sản phẩm trong phạm vi phân xởng sản xuất

- Giá thành tiêu thụ: phản ánh chỉ tiêu các chi phí phát sinh có liên quan

đến việc sản xuất tiêu thụ sản phẩm

Chúng giống nhau về chất: giá thành và chi phí đều bao gồm các chi phí

về lao động sống và lao động vật hoá mà doanh nghiệp bỏ ra trong quá trình chế tạo sản phẩm Tuy nhiên chúng có sự khác nhau về lọng

- Chi phí sản xuất biểu hiện chi phí mà doanh nghiệp bỏ ra để sản xuất,

nó không liên quan đến chi phí đó hay không Giá thành sản phẩm là chi phí sản xuất tính cho một công trình, hạng mục công trình hay khối lợng công việc xây lắp hoàn thành theo qui định Giá thành sản phẩm có thể bao gồm chi phí khối lợng xây lắp dở dang cuối kỳ đợc kết chuyển sang kỳ sau

- Chi phí là cái để tính giá thành sản phẩm lao vụ, công việc hoàn thành

- Mức tiết kiệm hay lãng phí trong chi phí sẽ ảnh hỏng đến kết quả tài chính khi thi công công trình

- Tính giá thành sản phẩm xây lắp dựa trên hạch toán chi phí sản xuất xây lắp

- Quản lý tốt giá thành trên cơ sở thực hiện tốt quản lý chi phí sản xuất

Giá thành sản phẩm không bao gồm chi phí cho khối lợng cuối kỳ, những chi phí không liên quan đến hoạt động sản xuất, những chi phí chi ra nhng chờ phân bổ cho kỳ sau nhng nó lại gồm những chi phí sản xuất cuối kỳ trớc chuyển sang phân bổ cho kỳ này.

5 Đối tợng và phơng pháp hạch toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm xây lắp

5.1 Đối tợng hạch toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm xây lắp

a) Đối tợng hạch toán

Đối tợng hạch toán chi phí sản xuất là phạm vi, giới hạn mà các chi phí sản xuất phát sinh đợc tập hợp theo phạm vi giới hạn có

Đối tợng tập hợp chi phí trong từng doanh nghiệp cụ thể có thể đợc xác

định là từng sản phẩm, loại sản phẩm, chi tiết công trình, hạng mục công trình,

Đồng thời với việc xác định đối tợng tính giá thành thì phải xác định đợc

kỳ tính giá thành Kỳ tính giá thành là thời kỳ đợc xác định nh sau:

- Nếu đối tợng tính giá thành là công trình, hạng mục công trình hoàn thành hoặc theo đơn đặt hàng thì thời điểm tính giá thành là khi công trình hoàn thành

- Nếu đối tợng tính giá thành là các hạng mục công trình đợc qui định thanh toán theo giai đoạn xây dựng thì kỳ tính giá thành là theo giai đoạn xây dựng hoàn thành

- Nếu đối tợng tính giá thành và hạng mục công trình đợc qui định thanh toán định kỳ theo khối tợng từng loại công việc trên cơ sở dự toán kỳ tính giá thành là theo tháng (quý)

5.2 Phơng pháp hạch toán chi phí sản xuất và tình giá thành sản phẩm xây lắp

a) Hạch toán chi phí sản xuất theo phơng pháp kê khai thờng xuyên

* Hạch toán chi phí sản xuất theo phơng pháp kiểm kê định kỳ

Tóm tắt sơ đồ hạch toán chi phí sản xuất theo phơng pháp kiểm kê định kỳ

* Hạch toán chi phí sản xuất theo phơng pháp kê khai thờng xuyên

- Hạch toán chi phí nguyên vật liệu trực tiếp (NVLTT)

Chi phí NVL trực tiếp bao gồm chi phí về các NVL chính, nửa thành phẩm, vật liệu phụ, phụ tùng thay thế, công cụ lao động thuộc TSLĐ Để phản

ánh chi phí NVL trực tiếp, kế toán phản ánh tổng hợp trên TK 621 "Chi phí NVL trực tiếp"

Bên Nợ: Giá thực tế NVL xuất dùng trực tiếp cho sản xuất

Bên Có: + Kết chuyển vào TK 154 "Chi phí SXKD dở dang"

TK154TK622

TK632TK627

Kết chuyển giá trị sản phẩm dịch vụ dở dang cuối kỳ

+ Khi xuất kho NVL sử dụng trực tiếp cho hoạt động sản xuất xây lắp:

Nợ TK 621: Chi phí NVLTT

Có TK 152: NVL+ Mua NVL không về nhập kho và xuất dùng trực tiếp

= + - -

Nợ TK 154: CP SXKD dở dang

Có TK 621: CP NVL trực tiếp

- Hạch toán chi phí nhân công trực tiếp (CP NC trực tiếp)

Chi phí nhân công trực tiếp trong giá thành xây lắp bao gồm: tiền lơng công nhân trực tiếp tham gia xây dựng công trình và các khoản BHXH, BHYT, KPCĐ Toàn bộ chi phí trên đợc hạch toán vào TK 622 "CP NCTT"

Bên Nợ: Chi phí nhân công trực tiếp trong kỳ

Bên Có: Kết chuyển chi phí nhân công trực tiếp vào TK154

Cuối kỳ không có số d, đợc mở chi tiết cho từng đối tợng tập hợp chi phí.+ Hàng tháng, căn cứ bảng tính lơng, tiền công phải trả cho nhân công trực tiếp sản xuất xây lắp

Nợ TK 622: Chi phí nhân công trực tiếp

Có TK 141: Tạm ứng+ Cuối kỳ kết chuyển chi phí nhân công trực tiếp

Nợ TK 154: Chi phí sản xuất kinh doanh dở dang

Có TK 622: Chi phí nhân công trực tiếp

- Hạch toán chi phí sử dụng máy thi công thuê ngoài

Chi phí sử dụng máy thi công thuê ngoài gồm toàn bộ các chi phí về vật t, lao động, khấu hao, chi phí bằng tiền trực tiếp cho quá trình sử dụng máy thi công Chi phí sử dụng máy thi công phản ánh vào TK623 "chi phí sử dụng máy thi công"

Bên Nợ: Các chi phí liên quan đến hoạt động máy thi công

Bên Có: Kết chuyển chi phí sử dụng máy thi công

TK 623 không có số d cuối kỳ

+ Toàn bộ chi phí thuê máy thi công tập hợp vào TK 623

Nợ TK 623 (6237: giá thuê cha thuế

Nợ TK 133.1: Thuế GTGT đầu vào đợc khấu trừ

Có TK 331, 111,112: Tổng giá thuê ngoài+ Cuối kỳ kết chuyển vào TK 154 theo từng đối tợng

Nợ TK 154: CP SXKD dở dang

Có TK 632.7: Chi phí dịch vụ mua ngoài

- Hạch toán chi phí sản xuất chung: Là chi phí liên quan đến quản lý công trình trong phạm vi đội sản xuất thi công xây lắp gồm: chi phí tiền công và các khoản chi phí khác cho nhân viên quản lý phân xởng, chi phí VLCC phục vụ cho quản lý công trờng

Hạch toán chi phí sản xuất và phân bổ chi phí SXC, sử dụng TK 627 "CP SXC"

Bên Nợ: Tập hợp chi phí sản xuất chung trong kỳ

+ Khi tính tiền lơng, các khoản phụ cấp trả cho nhân viên đội

Nợ TK 627: Chi phí nhân viên phân xởng đội

Có TK 334: Phải trả công nhân viên

+ Trích BHXH, BHYT, KPCĐ theo tỷ lệ quy định hiện hành trên tiền

l-ơng phair trả cho công nhân trực tiếp xây lắp, nhân viên quản lý đội

Nợ TK 627 (627.4): Chi phí khấu hao TSCĐ

Có TK 214: Hao mòn TSCĐ

Đồng thời ghi đơn TK009: nguồn vốn khấu hao cơ bản

+ Chi phí điện nớc, điện thoại thuộc đội xây dựng:

= + -

Nếu đối tợng hạch toán chi phí sản xuất là cả một công trình, nhng phải tính giá thành thực tế của từng hạng mục công trình có thiết kế, dự toán riêng thì phải tính phân bổ cho từng hạng mục công trình theo tiêu chuẩn thích hợp:

Hệ số phân bổ =

= x Hệ số phân bổ

- Phơng pháp tính giá thành theo định mức kĩ thuật, dự toán đợc duyệt

- Phơng pháp tính giá thành theo đơn đặt hàng

Trong quá trình sản xuất xây lắp, chi phí sản xuất đợc tập hợp theo đơn

đặt hàng Khi hoàn thành thì chi phí hạch toán là giá thành thực tế của đơn đặt hàng Trờng hợp đơn đặt hàng cha hoàn thành thì chi phí sản xuất hạch toán là giá trị sản phẩm xây lắp dở dang

5.3 Hạch toán tổng hợp chi phí sản xuất chung và đánh giá sản phẩm dở dang cuối kỳ

a) Hạch toán tổng hợp chi phí sản xuất để tính giá thành sản phẩm hoàn thành

Các doanh nghiệp xây lắp sử dụng phơng pháp kê khai thờng xuyên, việc hạch toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm xây lắp đợc thực hiện trên

TK 154 "CP SXKD dở dang" Toàn bộ giá thành sản phẩm hoàn thành bàn giao trong kỳ phản ánh trên TK 632 "Giá vốn hàng bán"

Giá thành sản phẩm xây lắp đợc xây dựng trên cơ sở tổng cộng các chi phí phát sinh từ lúc khởi công đến khi hoàn thành

Ta có sơ đồ hạch toán tổng hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm theo phơng pháp kê khai thờng xuyên

b) Kiểm kê, đánh giá sản phẩm dở dang cuối kỳ

Sản phẩm dở dang trong kinh doanh xây lắp là các công trình tới cuối kỳ hạch toán còn cha hoàn thành, hoặc đã hoàn thành nhng cha bàn giao cho chủ

đầu t Xác định gí thành sản phẩm dở dang phải tiến hành kiểm kê thực tế và tiến hành phân bổ

Phơng pháp đánh giá sản phẩm dở dang phụ thuộc vào phơng thức bàn giao và thanh toán giữa đơn vị xây lắp và chủ đầu t

- Nếu quy định thanh toán sản phẩm xây lắp sau khi hoàn thành toàn bộ thì giá trị sản phẩm dở dang là tổng chi phí phát sinh từ lúc khởi công đến cuối tháng đó

- Nếu qui định thanh toán sản phẩm xây lắp theo điểm dừng kỹ thuật hợp

lý thì giá trị sản phẩm dở dang là giá trị khối lợng xây lắp và đợc tính theo chi phí thực tế trên cơ sở phân bổ chi phí thực tế của công trình đó cho các giai

đoạn đã hoàn thành và giai đoạn còn dở dang theo giá trị dự toán của chúng

Công thức: Xác định giá trị thực tế sản phẩm dở dang cuối kỳ

K/c giá thành xác định kết quả SXKD

= x

Phần II Thực tế công tác hạch toán kế toán chi phí sản xuất

và tính giá thành sản phẩm tại Công ty xây dựng

và thơng mại Bắc Nam

1 Khái quát chung về Công ty xây dựng và thơng mại Bắc Nam

1.1 Quá trình hình thành và phát triển

Công ty xây dựng và thơng mại Bắc Nam là một công ty TNHH, tiền thân

là một xí nghiệp sản xuất và buôn bán phụ tùng xe đạp, đợc thành lập theo QĐ

số 214/KD, ngày 15/7/1999

Công ty có trụ sở: 120 Nguyễn Thái Học - quận Đống Đa - Hà Nội

Số đăng ký kinh doanh: 0102001559 cấp ngày 1/12/1999 dơ Sở Kế hoạch

và đầu t cấp Ngoài ra công ty còn có văn phòng đại diện tại TP Hồ Chí Minh

Hồi đầu thành lập, Công ty xây dựng và thơng mại Bắc Nam là công ty TNHH một thành viên, có tổng số vốn còn ít, hoạt động chỉ trong phạm vi Hà Nội và các tỉnh ngoại thành Hà Nội

Qua 2 năm 2000-2002 hoạt động, công ty đã đạt đợc những tiến bộ đáng

kể Mở rộng thêm phạm vi hoạt động thông qua việc mở thêm chi nhánh ở phía Nam Tổng số vốn đx tăng lên và trở thành công ty TNHH nhiều thành viên

Trong những năm gần đây, mặc dù nền chính trị thế giới có nhiều rối ren

ảnh hởng đến kinh tế Việt Nam, Công ty xây dựng và thơng mại Bắc Nam dần dần đợc nhiều ngời biết đến, có vị trí trên thị trờng xây dựng

1.2 Đặc điểm hoạt động kinh doanh của công ty

Công ty thực hiện các công việc:

* Về lĩnh vực xây dựng:

- Xây dựng các công trình cấp 2, các công trình bao che qui mô vừa

- T vấn xây dựng

- Tổng thầu dự án đầu t xây dựng

- Sửa chữa nhà cửa, trang trí nội thất các công trình xây dựng

* Về lĩnh vực thơng mại:

- Dịch vụ kinh doanh nhà, khách sạn

- Buôn bán vật liệu xây dựng

Hiện nay công ty đang thực hiện thi công các công trình nh:

- Trờng phổ thông dân lập thể thao huyện Từ Liêm - Hà Nội

- Công viên vui chơi giải trí quận 8 - TP Hồ Chí Minh

Chiến lợc dài hạn của công ty là tiếp tục mở rộng thị trờng hoạt động: liên doanh, liên kết với các tổng công ty lớn về lĩnh vực xây dựng nh: LICOGI, công

ty xây dựng Lũng Lô Song song với hoạt động này, công ty sẽ tiếp tục đào…tạo, nâng cao tay nghề cho nhân viên, tăng cờng hoạt động giao lu, trao đổi, học hỏi các chuyên gia xây dựng, kiến trúc nhằm đáp ứng tốt yêu cầu của chủ đầu t khi tham gia đấu thầu xây dựng

Một số chỉ tiêu tài chính của công ty đạt đợc trong 3 năm gần đây:

1.3 Tổ chức bộ máy quản lý của doanh nghiệp

* Ban giám đốc

- Chủ tịch hội đồng quản trị (1 ngời): Điều hành công việc công ty Ký duyệt các giấy tờ quan trọng, giữ vai trò lãnh đạo chung toàn công ty và là đại diện pháp nhân trớc pháp luật

- Giám đốc công ty (1 ngời): Điều hành công việc kinh doanh hàng ngày Giám đốc do Chủ tịch hội đồng quản trị bổ nhiệm, hoặc cắt chức

- Phó giám đốc (2 ngời): phó giám đốc kỹ thuật và phó giám đốc kinh doanh là ngời chịu trách nhiệm trớc giám đốc và pháp luật theo sự phân công và

uỷ quyền

* Các phòng ban:

- Phòng Tài chính kế toán: Có chức năng tổ chức công tác kế toán tại công ty và đội thi công Vận hành thờng xuyên hiệu quả bộ máy kế toán và quản lý vốn hợp lý và hiệu quả theo đúng qui định về kế toán tài chính do Bộ Tài chính ba hành

Phòng

Kỹ thuật Chi nhánh miền Nam Phòng Kinh

doanh và marketing

Đội xây dựng

số 2

Đội xây dựng

số 1

Đội xây dựng

số 2

Đội xây dựng

số 3

- Phòng Hành chính: Có trách nhiệm về công tác nhân sự, thực hiện tổ chức cán bộ, lao động tiền lơng, BHXH, BHYT, và công tác quản lý hành chính quản trị.

Hỗ trợ các phòng ban về thiết bị văn phòng phẩm, tiếp nhận, vận chuyển công văn, đóng dấu văn bản đi - đến theo qui định của công ty

- Phòng kỹ thuật:

+ Quản lý kỹ thuật công ty và thiết kế các công trình theo tiêu chuẩn kỹ thuật và qui định chung của cấp có thẩm quyền

+ Có chức năng lập dự án đầu t, gửi hồ sơ và văn bản đến ngời có quyết

định đầu t, xin giấy phép đầu t

+ Theo dõi tiến độ thi công xây lắp, duyệt, quyết toán công trình hoàn thành

+ Quản lý kỹ thuật bảo hộ an toàn lao động tại các công trờng

- Phòng kinh doanh và marketing:

+ Tìm kiếm thị trờng, công trình đấu thầu

+ Phụ trách thông tin, quảng cáo hình ảnh, uy tín của công ty

- Chi nhánh miền Nam: Đại diện cho công ty tại các khu vực phía Nam Các chi nhánh này có thể độc lập triển khai, tìm kiếm, đấu thầu, thi công các công trình trong khả năng của mình

* Đội xây dựng:

+ Thực hiện và tổ chức thi công theo yêu cầu của giám đốc đốc giao

+ Thanh toán hợp đồng khoán cho công ty

+ Thông tin các phiếu nhập, xuất kho lên phòng kế toán

1.4 Tổ chức bộ máy kế toán và tình hình vận dụng chế độ kế toán của công ty

a) Đặc điểm tổ chức bộ máy kế toán

Bộ máy kế toán tổ chức theo phơng thức trực tuyến Sơ đồ nh sau:

Quan hệ chỉ đạo

- Kế toán trởng (1 ngời): Đồng thời là trởng phòng kế toán

Chịu trách nhiệm về mọi hoạt động tài chính kế toán về công tác tài chính

- kế toán của toàn công ty

+ Xem xét các yêu cầu xin cấp phát tiền của các cá nhân và đơn vị

+ Tổ chức kiểm tra thực hiện chế độ ghi chép ban đầu, chấp hành chế độ báo cáo thống kê theo quy định của Bộ Tài chính Tổ chức bảo quản hồ sơ - tài liệu liên quan đến chuyên môn mình phụ trách

+ Tham mu cho ban giám đốc sử dụng vốn có hiệu quả nhất

+ Làm thay nhiệm vụ kế toán viên khi họ vắng mặt

- Kế toán ngân hàng và TSCĐ (1 ngời): Làm nhiệm vụ phần hành kế toán sau:

+ Kế toán TSCĐ:

+) Lập sổ TSCĐ của công ty

+) Theo dõi tăng giảm các loại tài sản hiện có

+) Tính và phân bổ khấu hao tài sản hợp lý

+) Quản lý các công cụ dụng cụ đã xuất dùng hoăc dự trữ tại kho.+ Kế toán ngân hàng: Theo dõi tình hình biến động tiền gửi tại các ngân hàng và tiền mặt tồn quỹ tại công ty

+ Kế toán thuế: Tính đúng, đủ và giúp giám đốc các khoản phải thanh toán nghĩa vụ cho nhà nớc theo quý (năm) đúng quy định về thuế

- Kế toán tổng hợp chi phí và giá thành: Thực hiện

+ Tập hợp các tài liệu của từng phần hành kế toán vào sổ kế toán tổng hợp, theo dõi, kiểm tra các nguồn vốn, lập báo cáo kế toán

Kế toán trởng

Kế toán tổng hợp chi phí và giá thành

Kế toán ngân hàng

+ Theo dõi các hợp đồng kinh tế

+ Đồng thời kiêm phần hành kế toán chi phí và tính giá thành:

Tập hợp số liệu, xử lý số liệu do các đội trởng đội xây dựng thi công dới các công trình đa lên Lựa chọn phơng pháp tính giá thành và đối tợng tính giá thành

Lập bảng tính giá thành công trình và xác định giá trị công trình dở dang

- Kế toán quỹ và công nợ:

+ Theo dõi doanh thu thực hiện của doanh nghiệp, thanh toán các khoản

nợ của công ty với bên ngoài và theo dõi các khoản nợ của khách hàng với công ty

+ Có nhiệm vụ giữ tiền mặt của công ty tại quỹ Kiểm tra, đối chiếu các chứng từ ngân hàng

+ Đồng thời kiêm phần hành kế toán tiền lơng và BHXH: Tính và nộp đủ tiền lơng của công nhân viên, và BHXH, BHYT cho cơ quan bảo hiểm

b) Vận dụng chế độ kế toán tại công ty:

- Quy định chung:

Công ty áp dụng kế toán chứng từ ghi sổ Nguyên tắc cơ bản của hình thức này là: Căn cứ trực tiếp để ghi sổ kế toán tổng hợp là chứng từ ghi sổ, ghi theo nội dung kế toán trên sổ cái

- Chế độ tài khoản: Hệ thống tài khoản của công ty áp dụng tuân thủ theo nguyên tắc Thông t TT89/2002/TT-BTC ngày 8/5/2003 và 6 chuẩn mực kế toán mới

- Chế độ chứng từ kế toán: Hệ thống chứng từ kế toán bao gồm những loại sau:

Công ty áp dụng hình thức chứng từ ghi sổ Tại công ty hiện có các sổ sau:

*Sổ, thẻ kế toán chi tiết:

-Sổ chi tiết TK621, 622, 627, 6277, 154, 632 mở chi tiết cho từng công trình

-Sổ chi tiết nguồn vốn chủ sở hữu.

-Sổ chi tiết chi phí phải trả

*Sổ kế toán tổng hợp

- Chứng từ ghi sổ

- Sổ Cái các TK

Quy trình ghi sổ kế toán theo hình thức chứng từ ghi sổ tại Cty Cổ phần

Đầu t Xây dựng Thăng Long

Ghi hàng ngàyGhi cuối thángCuối kỳ đối chiếu

Báo cáo kế toán

Sổ-thẻ kế toán chi tiết

Bảng tổng hợp chi tiết

Sổ quỹ

Sổ đăng ký

chứng từ ghi sổ

- Chế độ báo cáo kế toán: Gồm có:

*Báo cáo tổng hợp:

- Bảng cân đối kế toán

- Báo cáo kết quả kinh doanh

- Báo cáo lu chuyển tiền tệ

- Thuyết minh báo cáo tài chính

*Báo cáo chi tiết :

- Báo cáo công nợ

- Báo cáo tổng hợp chi phí sản xuất

- Báo cáo giá thành

*Báo cáo thuế

2 Thực trạng công tác kế toán tại cty cpdtxd thăng long 2.1.Các đặc điểm của công ty ảnh hởng tới công tác hạch toán chi phí sản

xuất và tính giá thành công trình xây lắp

- Khoán gọn cho các tổ đội thi công

Công ty thực hiện phơng thức khoán gọn từng hạng mục công trình cho các tổ, đội trong công ty Để cung cấp đủ vốn cho hoạt động xây lắp, công ty thực hiện tạm ứng theo từng giai đoạn cho từng tổ đội Giữa công ty và đội tr-ởng các đội thi công phải có hợp đồng giao khoán công việc, việc tạm ứng để thực hiện khối lợng xây lắp và quyết toán về khối lợng nhận khoán thực hiện phải căn cứ vào Hợp đồng giao khoán và Biên bản thanh lý hợp đồng giao khoán kèm theo Bảng kê khối lợng xây lắp hoàn thành bàn giao đợc duyệt Xuất phát từ cơ chế này, việc tổng hợp chi phí sản xuất trong kỳ đợc thông qua tài khoản trung gian 1413"Tạm ứng chi phí xây lắp giao khoán nội bộ" nh sơ đồ sau:

Sơ đồ 04: Quá trình hạch toán chi phí xây lắp theo cơ chế khoán tại

- Nhập xuất nguyên vật liệu không qua kho công ty

Nguyên vật liệu dùng để sản xuất sản phẩm xây lắp không qua kho công

ty mà đợc chuyển thẳng từ nhà cung cấp tới chân công trình Do đó, phơng pháp tính giá vật liệu xuất dùng tại công ty là phơng pháp giá thực tế đích danh

- Đặc điểm riêng có của sản phẩm xây lắp

Sản phẩm xây lắp là những công trình xây dựng có quy mô lớn, kết cấu phức tạp, mang tính đơn chiếc, sản xuất sản phẩm trong thời gian dài Yếu tố này có một ảnh hởng quan trọng quyết định việc lựa chọn phơng pháp tập hợp chi phí và kỳ tính giá thành tại công ty

Chi phí NVLTT

Chi phí NCTT

Chi phí SXC

Chi phí MTCthuê ngoài

- Lập dự toán trong xây lắp

Lập dự toán là yêu cầu bắt buộc để quản lý và hạch toán sản phẩm xây lắp Theo quy định chung thì dự toán phải đợc lập theo từng hạng mục chi phí

Nh vậy, để có thể so sánh - kiểm tra chi phí sản xuất xây lắp giữa thực tế và dự toán thì việc phân loại chi phí theo khoản mục nh hiện nay tại công ty:

- Chi phí nguyên vật liệu trực tiếp

- Chi phí nhân công trực tiếp

- Chi phí sản xuất chung

- Chi phí máy thi công

là đúng quy định và cần thiết

2.2 Đối tợng, phơng pháp tính- phân loại chi phí giá thành

a) Đối tựơng tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm

Đối tợng tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại Công ty xây dựng và thơng mại Bắc Nam đợc xác định là các công trình hay hạng mục công trình.Việc xác định đối tợng tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm một cách rõ ràng và đầy đủ đã giúp công ty thiết lập đợc phơng pháp hạch toán phù hợp

b) Phơng pháp tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm

Dựa trên cơ sở đối tợng tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm, kế toán công ty đã lựa chọn phơng pháp hạch toán phù hợp:

Thứ nhất: Phơng pháp tập hợp chi phí đợc sử dụng ở đây là phơng pháp

tập hợp chi phí phát sinh theo từng công trình hay hạng mục công trình

Thứ hai: Công ty sử dụng phơng pháp trực tiếp để tính giá thành

c) Phân loại chi phí -giá thành

*Tại công ty, chi phí xây lắp đợc phân loại theo khoản mục chi phí và bao gồm:

- Chi phí sản xuất chung.

- Chi phí máy thi công thuê ngoài

* Giá thành sản phẩm xây lắp phân chia theo thời điểm và nguồn số liệu tính giá thành gồm ba loại:

*Giá thành của sản phẩm xây lắp theo phạm vi của chỉ tiêu giá thành bao gồm giá thành sản xuất và giá thành toàn bộ.Trong đó:

 Giá thành sản xuất gồm: CPNVLTT, CPNCTT, CPSXC, CPMTC

2.3.Nội dung và trình tự hạch toán

a) Trình tự hạch toán các chi phí và tính giá thành sản phẩm

Tại công ty, kế toán tiến hành tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm theo hai bớc cơ bản sau:

Bớc 1: Tập hợp các chi phí sản xuất phát sinh cho từng công trình hay

Trong quá trình hạch toán tập hợp chi phí và tính giá thành sản phẩm, kế toán luôn bám sát vào số chi phí giao khoán để làm cơ sở ghi nhận các khoản mục chi phí thực tế phát sinh Song song với phần việc này, kế toán cũng phản

ánh việc cấp vốn cho mục đích thi công Đây là một quy trình khép kín từ giao khoán-cấp vốn- sử dụng vốn để trang trải các chi phí sản xuất Nhận biết một cách sâu sắc về quy trình này có tác dụng đa ra những nhận định mang tính tổng quát và đầy đủ phần hành hạch toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm Do đó, trớc khi tìm hiểu sâu về từng khoản mục trong chi phí- giá thành, xin đợc trình bày sơ lợc về phơng thức giao khoán giữa công ty và các tổ đội thi công

b) Hình thức giao khoán

Giống nh hầu hết các doanh nghiệp xây lắp khác hoạt động trong cơ chế thị trờng, phơng thức giao nhận thầu và giao khoán đợc áp dụng một cách có hiệu quả tại Công ty xây dựng và thơng mại Bắc Nam Với mỗi công trình, công

ty đều phải lập các dự toán tham gia đấu thầu Khi trúng thầu, phòng dự án sẽ tiến hành lập các dự toán nội bộ và giao khoán cho các tổ đội thi công Theo cách này, công ty giữ lại khoảng 10% gía trị công trình (mức phí giữ lại này có thể giao động khoảng 2% giá trị công trình tuỳ thuộc vào quy mô và mức độ phức tạp của các công trình) để trang trải chi phí quản lý và thực hiện các nghĩa

vụ với nhà nớc Khoảng 90% giá trị công trình còn lại công ty tạm ứng cho các

tổ đội thi công chủ động sử dụng để phục vụ thi công các công trình

Các tổ, đội có quyền chủ động tiến hành thi công trên cơ sở các định mức

kĩ thuật, kế hoạch tài chính đã đợc Ban giám đốc thông qua:

 Chủ động trong việc mua, tập kết và bảo quản vật t cho các công trình thi công

 Chủ động thuê và sử dụng nhân công ngoài xuất phát từ nhu cầu thực tế

 Chủ động trong việc thuê máy thi công cho thi công xây lắp sao cho hiệu

độ thi công Đầu tháng, mỗi tổ, đội thi công đều phải lập kế hoạch sản xuất-kế hoạch tài chính gửi cho các phòng ban chức năng; qua đó xin tạm ứng để có nguồn tài chính phục vụ thi công

Để minh hoạ chi tiết về quá trình hạch toán chi phí sản xuất và tính giá thành công tác xây lắp tại công ty theo hình thức khoán, xin lấy hạng mục xây thô (bao gồm thi công móng và thi công thân) của công trình trờng phổ thông dân lập thể thao huyện Từ Liêm làm ví dụ

c) Hạch toán khoản mục chi phí nguyên vật liệu trực tiếp

- Chứng từ sử dụng

Xuất phát từ phơng thức khoán gọn và đặc thù sản xuất kinh doanh của ngành xây dựng cơ bản (địa điểm phát sinh chi phí ở nhiều nơi khác nhau gắn với nhiều công trình khác nhau), các đội thi công tại công ty mua NVL về theo tiến độ thi công thực tế và không tổ chức dự trữ NVL Vật liệu mua về đợc chuyển thẳng đến công trình và xuất dùng trực tiếp cho công tác thi công nên các đội không lập Phiếu nhập kho-xuất kho mà sử dụng giá thực tế đích danh để tính giá NVL xuất dùng Cơ sở để ghi nhận giá vật liệu xuất dùng là các Hoá

đơn GTGT và Hoá đơn bán hàng Đây đồng thời cũng là các chứng từ gốc phục

vụ cho công tác kế toán tại công ty

- Quá trình luân chuyển chứng từ NVL

Tất cả hoá đơn mua vật liệu trong tháng sẽ đợc đội trởng đội thi công tập hợp lại Định kì, vào ngày 15 và ngày 30 hàng tháng, đội trởng cần lập Bảng tổng hợp chi phí vật liệu đội đã sử dụng để thi công trong thời gian từ lần hoàn ứng trớc đến lần hoàn ứng này có kèm theo các hoá đơn gốc

Tên ngời mua hàng: Anh Hải

Đơn vị : Công ty xây dựng và thơng mại Bắc Nam

Địa chỉ : 120 - Nguyễn Thái Học - Đống Đa - Hà Nội

Thuế suất thuế GTGT : 2.654.560

Tổng cộng tiền thanh toán : 29.200.000

Số tiền viết bằng chữ: Hai mơi chín triệu hai trăm ngàn đồng chẵn/.

Kế toán sau khi kiểm tra tính hợp pháp, hợp lệ của các hoá đơn thì căn cứ vào giá trị giao khoán mà đội còn đợc hởng để quyết định phần giá trị chấp nhận thanh toán cho đội Sau đó kế toán lập Giấy thanh toán tạm ứng cho đội để ghi nhận phần chi phí NVL phát sinh cho công trình

- Hạch toán chi tiết, hạch toán tổng hợp chi phí NVLTT

Để hạch toán chi tiết NVLTT cho thi công công trình xây lắp, kế toán mở

Sổ chi tiết TK 621 Sổ này đợc mở chi tiết cho từng công trình, hạng mục công Ngời mua hàng

(Ký, họ tên) Kế toán trởng(Ký, họ tên) Thủ trởng đơn vị(Ký, đóng dấu)

Chứng từ ghi sổ đợc lập vào ngày cuối tháng, theo đó số liệu từ Bảng kê

và Bảng tổng hợp chứng từ gốc sẽ đợc phản ánh vào các Chứng từ ghi sổ có liên quan

chứng từ ghi sổ

Số 92

Ngày 31 tháng 6 năm 2002 đvt:đ

sổ chi phí sản xuất

Tài khoản 621Tên công trình: Trờng Thể thao đvt:đ

Từ số liệu tổng cộng về chi phí NVLTT trên sổ cái TK621, số

này(4.735.802.935 đồng) sẽ đợc kết chuyển sang TK 154 "Chi phí sản xuất

Ngời ghi sổ

(Ký, họ tên)

Ngày 03/01/2004

Kế toán trởng (Ký, họ tên)

(Ký, họ tên)

d) Hạch toán khoản mục chi phí nhân công trực tiếp

- Chứng từ sử dụng

-Hợp động lao động

-Hợp đồng làm khoán

-Bảng chấm công

-Bảng thanh toán lơng thuê ngoài

-Bảng thanh toán lơng với cán bộ công nhân viên

- Phơng pháp tính chi phí NCTT

Khi nhận đợc công trình, công ty giao khoán cho các đội xây dựng, các

đội trởng xây dựng phải căn cứ vào mức giá giao khoán để lập dự toán cho các khoản mục chi phí trong đó có khoản mục chi phí NCTT và có kế hoạch thuê mớn nhân công Sau đó tính ra tổng quỹ lơng kế hoạch phải trả cho ngời lao

động:

Trong đó: Chi phí trả cho nhân công thuê ngoài đợc theo dõi qua TK3342

và với công nhân trong biên chế độ đợc theo dõi trên TK3341

*Đối với lao động sản xuất (bao gồm cả lao động trong biên chế và lao

động thuê ngoài) công ty áp dụng hình thức trả lơng theo sản phẩm:

Đơn giá

tiền lương