chương iii chức năng cơ bản và hình thức nhà nước xã hội chủ nghĩa

Các chức năng đối nội* Chức năng giữ vững an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội, chấn át sự phản kháng của các thế lực thù địch.. - NN quản lý hệ thống giáo dục quốc dân: + Mục tiêu,

Chương III:

Chức năng cơ bản và hình

I Chức năng cơ bản của NN XHCN

VN

 1 Khái niệm chức năng NN:

 là những phương hướng, phương diện hoặc mặt hoạt động chủ yếu của NN để thực hiện các nhiệm vụ cơ bản của NN.

2 Các chức năng cơ bản của nhà nước XHCN

a. Chức năng đối nội

Khái niệm: là những phương hướng,

phương diện hoặc mặt hoạt động chủ

yếu của NN trong nội bộ đất nước.

* Chức năng tổ chức và quản lý kinh tế:

nhiều vấn đề, nhiều mối quan hệ cần giải quyết

a Các chức năng đối nội

* Chức năng tổ chức và quản lý kinh tế:

Chức năng tổ chức và quản lý kinh tế:

+ Phát triển KHKT là vấn đề then chốt, động lực phát triển KT

+ Hình thành một thị trường hoàn chỉnh (vốn,

lao động, tín dụng, bất động sản…)

+ NN bảo đảm quyền tự chủ kinh doanh

+ NN dùng công cụ quản lý vĩ mô để quản lý

nền KT (PL, Kế hoạch, chính sách…)

a Các chức năng đối nội

* Chức năng giữ vững an ninh chính trị, trật tự

an toàn xã hội, chấn át sự phản kháng của

các thế lực thù địch

+ Là chức năng quan trọng, khó khăn

+ Để thực hiện chức năng: NN tăng cường sức mạnh về mọi mặt, sức mạnh của cả hệ thống chính trị

a Các chức năng đối nội

giáo dục, khoa học công nghệ

+ Mục đích: Xây dựng nền văn hóa mới, con

người mới, nâng cao dân trí, bồi dưỡng nhân tài, thiết lập nền KHCN tiên tiến

- Về văn hóa: Nhiệm vụ trung tâm là xây dựng

nền “văn hóa tiến đậm đà bản sắc dân tộc”; phát huy tư tưởng, đạo đức Hồ Chí Minh

Chức năng tổ chức và quản lý văn hóa, giáo dục, khoa học công nghệ

- Về giáo dục:

- Coi giáo dục và đào tạo là quốc sách hàng

đầu

- NN quản lý hệ thống giáo dục quốc dân:

+ Mục tiêu, chương trình, nội dung, kế hoạch giáo dục, tiêu chuẩn giáo viên

+ Hệ thống các văn bằng

+ Phát triển các hình thức trường quốc lập, dân lập…

Chức năng tổ chức và quản lý văn hóa, giáo dục, khoa học công nghệ

a Các chức năng đối nội

• Chức năng bảo vệ trật tự pháp luật XHCN, bảo vệ các quyền và lợi ích của công dân

- Mục đích: Bảo đảm pháp luật được thi hành nghiêm chỉnh, thống nhất

- Để thực hiện tốt chứ năng này:

+ Xây dựng pháp luật và thực hiện pháp luật

+ Giáo dục nâng cao ý thức PL của nhân dân+ Đảm bảo việc thực hiện nền dân chủ thực sự

b Chức năng đối ngoại

Khái niệm: Là những phương hướng hoạt động

cơ bản của NN trong quan hệ quốc tế

* Chức năng bảo vệ Tổ quốc XHCN

- Bảo vệ Tổ quốc là vấn đề có tính quy luật

- Xây dựng, củng cố nền quốc phòng toàn dân

và thế trận an ninh nhân dân;

- Xây dựng quân đội và công an chính quy,

tinh nhuệ, hiện đại

- Kết hợp với quốc phòng, an ninh với phát

b Chức năng đối ngoại

- Chức năng mở rộng quan hệ hợp tác với các nước, các tổ chức quốc tế

Đặc điểm:

+ Củng cố tăng cường tình đoàn kết, hữu nghị, hợp tác, tương trợ giúp đỡ lẫn nhau giữa các nước XHCN

+ Mở rộng quan hệ với các nước có chế độ

chính trị khác nhau

b Chức năng đối ngoại

+ Mở rộng quan hệ hợp tác với các tổ chức

quốc tế

+ Ủng hộ và góp phần tích cựu vào phong trào đấu tranh của nhân dân thế giới vì hòa bình, độc lập, dân chủ và tiến bộ trên thế giới

II Hình thức nhà nước XHCN

1 Khái niệm hình thức nhà nước XHCN

Gồm 3 yếu tố: Hình thức chính thể, hình thức cấu trúc và chế độ chính trị

- Hình thức chính thể là cách thức tổ chức, trình

tự thành lập và các quan hệ quyền lực NN tối cao

- Hình thức chính thể cộng hòa dân chủ

+ Là “Một hình mẫu phác thảo” đầu tiên

+ Hình thức chính thể cộng hòa dân chủ của

GCVS HĐCX Pari là cơ quan quyền lực cao nhất

b Hình thức Nhà nước Xôviết

+ Chế độ dân chủ thể hiện tính giai cấp sâu sắc

• Theo Hiến pháp Liên Xô năm 1977, quyền lực NN được tổ chức:

- Xôviết tối cao – cơ quan quyền lực cao nhất, gồm 2 viện: dân tộc và liên bang

- Cơ quan thường trực của Xôviết tối cao là

đoàn chủ tịch Xôviết tối cao

- Chính phủ là cơ quan chấp hành và điều

hành

c Hình thức Nhà nước dân chủ nhân dân

- Ra đời sau chiến tranh thế giới II (Việt Nam, Trung Quốc… )

- Đặc điểm:

+ NN sử dụng kết hợp các phương pháp hòa bình và bạo lực để giành chính quyền

+ Các nước đều tổ chức mặt trận đoàn kết,

nhiều đảng phái, tuy nhiên Đảng CS là đảng lãnh đạo

+ Có sử dụng một số chế định pháp lý cũ

c Hình thức Nhà nước dân chủ nhân dân

+ NN thực hiện nguyên tắc bầu cử bình đẳng, phổ thông, trực tiếp và bỏ phiếu kín

+ NN có tính dân chủ rộng rãi hơn so với NN Xôviết

Chân thành cảm ơn!