X Quang trong bệnh thận tiết niệu (Kỳ 2) pptx

Chỉ định: - Sỏi thận-tiết niệu, ung thư thận, lao thận, đái ra máu, đái dưỡng chấp.. - Chẩn đoán phân biệt thận to với các khối u khác trong ổ bụng.... - Sỏi thận-tiết niệu cản quang khô

X Quang trong bệnh thận tiết niệu

(Kỳ 2)

2.2 Chỉ định, chống chỉ định:

2.2.1 Chỉ định:

- Sỏi thận-tiết niệu, ung thư thận, lao thận, đái ra máu, đái dưỡng chấp

- Chẩn đoán phân biệt thận to với các khối u khác trong ổ bụng

- Sỏi thận-tiết niệu cản quang không rõ và sỏi không cản quang

- U nang thận, thận ứ nước

- Thiểu sản thận

- Tăng huyết áp nghi do hẹp động mạch thận

- Viêm thận-bể thận mãn

- Lao thận đái dưỡng chấp

2.2.2 Chống chỉ định:

- Suy thận: khi urê huyết thanh > 8mmol/l hoặc > 50mg%

- Dị ứng với iod

- Đái máu đại thể đang tiếp diễn

- Đang có suy tim, đang có cổ trướng

- Đang có thai

2.3 Chuẩn bị bệnh nhân, phương pháp tiến hành:

2.3.1 Chuẩn bị bệnh nhân:

- Xét nghiệm urê, creatinin huyết thanh

- Thử phản ứng với iod: tiêm dưới da 0,5 - 1 ml thuốc cản quang có iod, theo dõi

phản ứng dị ứng:

Nhẹ: nóng bốc hoả, ngứa mề đay, phù Quink

Vừa: nôn, buồn nôn, tụt huyết áp, nhịp tim nhanh hoặc chậm, tổn thương thành

mạch tại nơi tiêm

Nặng: khó thở, co thắt thanh quản, phù phổi cấp, trụy tim mạch

- Thụt tháo 2 lần trước khi chụp

- Thuốc và dụng cụ chuẩn bị cho xử trí cấp cứu:

2.3.2 Phương pháp tiến hành:

*Chụp theo phương pháp thông thường:

- Bệnh nhân nằm ngửa, hai chân thoải mái

- Chụp một phim thận thường trước khi tiêm thuốc cản quang, ngay sau đó tiêm 1 ống thuốc cản quang 20 ml từ từ vào tĩnh mạch trong 10 phút Dùng 2 quả

ép để ép vào 2 hố chậu (mục đích ép 2 niệu quản để giữ thuốc lâu trên đài bể thận không cho nước tiểu có thuốc cản quang xuống bàng quang)

- Giai đoạn ép: 5 - 7 phút sau khi tiêm thuốc cản quang thì bắt đầu chụp phim

Tiếp đó, chụp phim vào các phút 15, 30, 45 sau tiêm Ở phút thứ 60 bỏ

ép và chụp

thêm một phim Nếu có nghi ngờ thì chụp thêm một phim nữa ở phút thứ 120

* Chụp theo phương pháp giỏ giọt tĩnh mạch:

- Chỉ định: sỏi thận san hô hai bên, chụp UIV thận không bài tiết, urê máu cao,

chấn thương thận, nghi có dập vỡ thận

- Phương pháp: tăng liều thuốc cản quang gấp 2 - 3 lần bình thường (1 - 1,5 mg/kg cân nặng), hoà thuốc trong 100 ml dung dịch glucoza đẳng trương Giỏ giọt tĩnh mạch tương đối nhanh trong 10 phút Không ép niệu quản

- Chụp phim đầu tiên ngay sau khi truyền hết thuốc Sau đó cứ 10 phút chụp 1 phim cho đến hết phút thứ 60 Nếu còn nghi ngờ thì chụp một phim ở phút thứ 120