môn xây dựng và quản lý dự án phát triển là một môn xây dựng dự án và phải thực hiện theo các quy trình để có thể hiểu rõ hơn việc tạo một dự án cần những bước gì.
Mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu
Mục tiêu chung
Dự án "Lớp học hạnh phúc" dành cho trẻ em là con của công nhân sinh sống tại xóm trọ công nhân Phường 6, Quận 4, TP.HCM nhằm xây dựng một môi trường học tập an toàn, chất lượng và thân thiện Dự án hướng tới giúp các em từ hoàn cảnh khó khăn phát triển toàn diện về trí tuệ, thể lực và kỹ năng sống, từ đó mở ra một tương lai tươi sáng hơn.
Mục tiêu cụ thể
Về giáo dục - 100% trẻ em tham gia lớp học có thể đọc, viết các chữ cái cơ bản sau 3 tháng.
- 80% trẻ em cải thiện kỹ năng giao tiếp và ứng xử sau 3 tháng.
- Tất cả trẻ em đều đạt được trình độ đọc, viết, tính toán phù hợp với độ tuổi.
- Trẻ em có khả năng tự học, tự nghiên cứu và giải quyết vấn đề.
Về nhận thức cộng đồng
- 90% phụ huynh hiểu được tầm quan trọng của việc cho con em
Cộng đồng nhận thức rõ giá trị của giáo dục và cùng nhau thúc đẩy tinh thần đến trường, tích cực tham gia các hoạt động của lớp học Nhờ đó, họ xây dựng một môi trường học tập tốt đẹp cho trẻ em.
Về tổ chức lớp học
- Thiết lập 2 lớp học đa cấp phù hợp với độ tuổi và trình độ của trẻ.
- Tìm kiếm và tuyển dụng 4-5 giáo viên tình nguyện có kinh nghiệm và nhiệt huyết.
- Mở rộng số lượng lớp học và đáp ứng nhu cầu học tập của tất cả trẻ em trong khu vực.
Về cơ sở vật chất
- Trang bị đầy đủ sách vở, đồ dùng học tập cho mỗi học sinh.
- Xây dựng một không gian học tập sạch sẽ, thoáng mát và đầy đủ ánh sáng.
- Xây dựng một thư viện nhỏ với các loại sách phù hợp với từng độ tuổi.
- Trang bị phòng máy tính và internet cho các học sinh.
Về hoạt động - Tổ chức 2 hoạt động ngoại khóa mỗi tháng.
- Tổ chức các buổi tư vấn tâm lý cho trẻ em.
- Xây dựng một chương trình giáo dục toàn diện, kết hợp giữa học và chơi.
Về tài chính - Xây dựng kế hoạch tài chính chi tiết cho 1 tháng đầu tiên.
- Tìm kiếm nguồn tài trợ từ các tổ chức, cá nhân và doanh nghiệp.
- Xây dựng một mô hình tài chính bền vững để duy trì hoạt động lâu dài.
Nhiệm vụ nghiên cứu
- Khảo sát nhu cầu và điều kiện của trẻ em trong khu vực:
+ Tiến hành khảo sát và thu thập thông tin về số lượng trẻ em, hoàn cảnh gia đình, và nhu cầu học tập, vui chơi của các em.
+ Sử dụng các công cụ như bảng câu hỏi, phỏng vấn trực tiếp, và quan sát để thu thập dữ liệu một cách chi tiết và chính xác.
- Phát triển chương trình giáo dục và hoạt động vui chơi:
+ Thiết kế các chương trình học phù hợp với từng độ tuổi, bao gồm các môn học cơ bản như Toán, Tiếng Việt, Khoa học và Tiếng Anh.
+ Bổ sung các hoạt động ngoại khóa như nghệ thuật, thể thao, và kỹ năng sống để phát triển toàn diện cho trẻ em.
- Huy động và đào tạo tình nguyện viên:
+ Tuyển dụng và đào tạo đội ngũ tình nguyện viên có kỹ năng và kinh nghiệm trong việc giảng dạy và chăm sóc trẻ em.
+ Tổ chức các buổi huấn luyện, chia sẻ kinh nghiệm và kỹ năng để tình nguyện viên có thể thực hiện tốt nhiệm vụ.
- Tạo môi trường học tập thân thiện và an toàn:
+ Xây dựng không gian học tập và vui chơi thân thiện, an toàn, với cơ sở vật chất đầy đủ và tiện nghi.
+ Đảm bảo trẻ cảm thấy thoải mái và hứng thú khi tham gia hoạt động.
- Đánh giá và cải thiện:
+ Thường xuyên đánh giá hiệu quả của chương trình, thu thập phản hồi từ trẻ em, phụ huynh và tình nguyện viên.
+ Điều chỉnh và cải thiện chất lượng của dự án dựa trên các phản hồi và kết quả đánh giá được.
Dự án “Lớp học hạnh phúc” dành cho trẻ em là con của công nhân tại xóm trọ công nhân Phường 6, Quận 4, TP.HCM nhằm khảo sát nhu cầu và điều kiện học tập, vui chơi của các em Trước hết cần tiến hành khảo sát, thu thập thông tin về số lượng trẻ em, hoàn cảnh gia đình và nhu cầu học tập, vui chơi Sau đó, phát triển chương trình giáo dục và các hoạt động vui chơi phù hợp với từng độ tuổi, bao gồm các môn học cơ bản và hoạt động ngoại khóa Song song huy động và đào tạo đội ngũ tình nguyện viên có kỹ năng và kinh nghiệm trong giảng dạy và chăm sóc trẻ Tạo môi trường học tập thân thiện và an toàn, để trẻ em cảm thấy thoải mái và hứng thú tham gia Cuối cùng, thường xuyên đánh giá hiệu quả của chương trình và thu thập phản hồi từ trẻ em, phụ huynh và tình nguyện viên để liên tục cải thiện chất lượng dự án.
Đối tượng, khách thể và phạm vi nghiên cứu
Đối tượng nghiên cứu
Đối tượng nghiên cứu của dự án Lớp học hạnh phúc là trẻ em là con của công nhân đang sinh sống tại xóm trọ công nhân Phường 6, Quận 4, TP.HCM Dự án nhằm hỗ trợ giáo dục và phát triển toàn diện cho các em ở khu xóm trọ công nhân Phường 6, Quận 4, TP.HCM Mục tiêu là nâng cao chất lượng học tập và kỹ năng sống cho trẻ em con công nhân thông qua các hoạt động tại Lớp học hạnh phúc Hoạt động này góp phần cải thiện điều kiện giáo dục cho con em công nhân ở TP.HCM và đóng góp vào sự phát triển của cộng đồng lao động tại quận 4.
Dự án tập trung vào việc tìm hiểu và cải thiện các điều kiện giáo dục, tâm lý và xã hội cho trẻ em từ 6 đến 15 tuổi đang gặp khó khăn trong việc tiếp cận giáo dục Mục tiêu là xác định các rào cản học tập và tâm lý, đề xuất các biện pháp can thiệp thiết thực, đồng thời nâng cao chất lượng dịch vụ giáo dục và hỗ trợ phát triển kỹ năng xã hội cho trẻ Dự án sẽ phối hợp với gia đình, nhà trường và cộng đồng nhằm tăng cường quyền tiếp cận giáo dục một cách công bằng, an toàn và bền vững.
Khách thể nghiên cứu
Khách thể nghiên cứu của dự án “Lớp học hạnh phúc” là con của công nhân sống tại xóm trọ công nhân Phường 6, Quận 4, TP.HCM, tập trung vào những em không có điều kiện đi học hoặc có nguy cơ bỏ học nhằm hiểu rõ những thách thức trong việc tiếp cận giáo dục Bên cạnh đó, gia đình các em đóng vai trò quan trọng; phụ huynh sẽ được khảo sát để đánh giá hoàn cảnh sống, nhu cầu và mong muốn liên quan đến giáo dục, giúp nắm bắt bối cảnh và động lực của các gia đình trong việc hỗ trợ con cái học tập Giáo viên và cán bộ giáo dục, những người trực tiếp tham gia vào quá trình giáo dục và phát triển trẻ em, sẽ được mời tham gia để đánh giá các chương trình giáo dục hiện tại và đề xuất các giải pháp cải thiện Cuối cùng, cộng đồng và các tổ chức xã hội, bao gồm các tổ chức phi chính phủ và đoàn thể xã hội liên quan đến sự phát triển của trẻ em trong khu vực, cũng được xem xét nhằm tạo ra một mạng lưới hỗ trợ hiệu quả Qua việc thu thập thông tin từ các nhóm đối tượng này, dự án hy vọng sẽ đưa ra những giải pháp thực tiễn và hiệu quả nhằm nâng cao chất lượng giáo dục cho con của công nhân tại xóm trọ công nhân Phường 6, Quận 4, TP.HCM.
Phạm vi nghiên cứu
- Về không gian: Tại xóm trọ công nhân Phường 6, Quận 4, TP.HCM.
Về thời gian, nghiên cứu được triển khai trong vòng 3 tháng, nhằm theo dõi chặt chẽ và đánh giá sự tiến bộ của trẻ sau khi tham gia các hoạt động giáo dục và hỗ trợ Kết quả thu được sẽ cung cấp bằng chứng về tác động của chương trình đối với sự phát triển của trẻ, đồng thời hỗ trợ điều chỉnh nội dung và hình thức can thiệp để nâng cao hiệu quả giáo dục và hỗ trợ trong các giai đoạn tiếp theo.
Phạm vi nghiên cứu của dự án gồm khảo sát và thu thập dữ liệu tại xóm trọ công nhân Phường 6, Quận 4, TP.HCM nhằm đánh giá điều kiện sống và nhu cầu giáo dục của trẻ em, cùng các khía cạnh tâm lý và xã hội liên quan đến quá trình học tập Nghiên cứu sẽ đánh giá hiệu quả của các chương trình giáo dục hiện tại và xác định những khoảng trống cần cải thiện để nâng cao chất lượng giáo dục cho trẻ em trong khu vực Dựa trên kết quả thu được, đề xuất các giải pháp cụ thể nhằm cải thiện tình hình giáo dục cho trẻ em tại Phường 6, Quận 4, TP.HCM và đóng góp vào chiến lược phát triển cộng đồng lao động bền vững.
Câu hỏi và giả thuyết nghiên cứu
Câu hỏi nghiên cứu
Để thực hiện các mục tiêu trên, đề tài tập trung trả lời các câu hỏi sau:
- Trẻ em tại xóm trọ công nhân Phường 6, Quận 4 hiện đang gặp phải những khó khăn gì trong việc học tập và vui chơi?
- Các em nhận được sự quan tâm và hỗ trợ về phương diện học tập từ gia đình và cộng đồng như thế nào?
- Môi trường sống và học tập của các em có ảnh hưởng như thế nào đến sự phát triển toàn diện?
- Trẻ em và phụ huynh có mong muốn gì đối với một “Lớp học hạnh phúc”?
- Các em muốn được học những gì và tham gia vào các hoạt động nào?
- Phụ huynh mong muốn lớp học sẽ mang lại lợi ích gì cho con em mình?
- Một “Lớp học hạnh phúc” có thể mang lại những thay đổi tích cực nào cho trẻ em về mặt học tập, kỹ năng sống và tinh thần?
- Lớp học có thể góp phần cải thiện mối quan hệ giữa trẻ em, phụ huynh và cộng đồng như thế nào?
- Việc duy trì và phát triển lớp học trong dài hạn sẽ gặp phải những khó khăn gì và cần có những giải pháp như thế nào?
Giả thuyết nghiên cứu
Dựa trên những câu hỏi nghiên cứu, mục tiêu nghiên cứu, nhóm sinh viên đưa ra 6 giả thuyết cơ bản như sau:
- Giả thuyết 1: Trẻ em là con của công nhân tại xóm trọ công nhân Phường
6, Quận 4 gặp nhiều khó khăn trong việc tiếp cận giáo dục do điều kiện kinh tế khó khăn và thiếu thông tin về các chương trình giáo dục.
Giả thuyết 2 cho rằng các yếu tố như thu nhập của gia đình, thời gian làm việc của cha mẹ và sự hỗ trợ từ cộng đồng có ảnh hưởng lớn đến quyết định đi học của trẻ Thu nhập gia đình ảnh hưởng đến khả năng tiếp cận giáo dục và các điều kiện học tập tại nhà Thời gian làm việc của cha mẹ tác động đến việc quản lý thời gian và sự quan tâm dành cho việc học, từ đó ảnh hưởng đến quyết định trẻ có tiếp tục đi học hay bỏ học Sự hỗ trợ từ cộng đồng, bao gồm trường học, chương trình hỗ trợ và sự tham gia của các thành viên trong khu vực, có thể khuyến khích trẻ đi học và ở lại trường lâu dài Vì vậy, những yếu tố này cùng nhau đóng vai trò quyết định trong quá trình ra quyết định đi học của trẻ.
Giả thuyết 3 cho thấy có mối liên hệ tích cực giữa điều kiện sống của trẻ em (chẳng hạn như chất lượng chỗ ở và dinh dưỡng) và kết quả học tập Nói cách khác, trẻ em được sống trong điều kiện tốt hơn thường có thành tích học tập cao hơn, khả năng tiếp thu và tham gia vào học tập tốt hơn Do đó, cải thiện điều kiện sống như chỗ ở an toàn, dinh dưỡng đầy đủ và môi trường học tập thuận lợi có thể nâng cao kết quả học tập của trẻ.
Giả thuyết 4 cho rằng một lớp học hạnh phúc được thiết kế phù hợp với nhu cầu và sở thích của trẻ sẽ nâng cao khả năng học tập và phát triển kỹ năng sống Việc này đồng thời tăng cường sự tự tin của trẻ và tạo ra một môi trường vui chơi lành mạnh, hỗ trợ sự phát triển toàn diện của các em.
Giả thuyết 5 khẳng định rằng các hoạt động giáo dục tích cực, gồm học nhóm, hoạt động ngoại khóa và các chương trình hỗ trợ tâm lý, sẽ có tác động đáng kể đến sự phát triển toàn diện của trẻ em sống ở xóm trọ Tham gia học nhóm giúp nâng cao kỹ năng học tập và tinh thần hợp tác, trong khi các hoạt động ngoại khóa mở rộng kỹ năng xã hội, thể lực và sự tự tin Các chương trình hỗ trợ tâm lý không chỉ giúp trẻ đối mặt với áp lực và thách thức hàng ngày mà còn thúc đẩy trí tuệ cảm xúc và sự phát triển bền vững của cộng đồng trẻ tại xóm trọ.
Giả thuyết 6 cho rằng sự tham gia của gia đình và cộng đồng vào giáo dục trẻ em sẽ được tăng cường thông qua các chương trình tuyên truyền và tổ chức sự kiện giáo dục, từ đó hình thành một môi trường hỗ trợ học tập hiệu quả cho trẻ Việc nâng cao nhận thức và sự gắn kết giữa gia đình, nhà trường và cộng đồng sẽ khuyến khích trẻ tham gia tích cực vào quá trình học tập, đồng thời mở rộng nguồn lực và cơ hội học tập ngoài giờ lên lớp Các hoạt động tuyên truyền và sự kiện giáo dục cung cấp thông tin, kỹ năng và tài nguyên cho phụ huynh và giáo viên, giúp họ đồng hành cùng trẻ trong phát triển nhận thức và kỹ năng sáng tạo.
Cách tiếp cận của nghiên cứu
Tiếp cận định tính
Phỏng vấn sâu được tiến hành với trẻ em, phụ huynh và giáo viên để thu thập thông tin chi tiết về hoàn cảnh sống, nhu cầu giáo dục và cảm nhận về các chương trình hiện tại Các cuộc phỏng vấn được thiết kế nhằm khám phá trải nghiệm cá nhân và nhu cầu cụ thể của từng nhóm đối tượng, từ đó làm rõ những thách thức gặp phải và cơ hội cải thiện chất lượng giáo dục và hiệu quả của các chương trình giáo dục hiện có.
Nhóm tập trung (Focus Group) là phương pháp tổ chức các buổi thảo luận với trẻ em và phụ huynh nhằm khảo sát các vấn đề giáo dục và nắm bắt mong muốn, kỳ vọng của họ Phương pháp này tạo không gian mở để các bên liên quan cùng chia sẻ quan điểm, đề xuất ý tưởng và góp phần thiết kế các giải pháp phù hợp với nhu cầu giáo dục của trẻ.
Quan sát thực địa là phương pháp quan trọng trong giáo dục, thực hiện quan sát trực tiếp tại các lớp học và hoạt động ngoại khóa để đánh giá môi trường học tập cũng như sự tương tác giữa trẻ em với giáo viên và bạn bè Việc này cung cấp cái nhìn sâu sắc về các hoạt động giáo dục trong thực tế, giúp nhận diện điểm mạnh và thách thức trong quá trình học tập, từ đó điều chỉnh phương pháp giảng dạy, nâng cao chất lượng môi trường học tập và hiệu quả giáo dục nói chung.
Tiếp cận định lượng
Khảo sát được thực hiện bằng cách thiết kế bảng câu hỏi khảo sát nhằm thu thập dữ liệu từ trẻ em và phụ huynh về điều kiện sống, mức độ tiếp cận giáo dục và sự tham gia của gia đình và cộng đồng Bảng câu hỏi sẽ được xây dựng bằng ngôn ngữ rõ ràng, dễ hiểu và phù hợp với đối tượng khảo sát, đảm bảo tính đại diện và khả thi của dữ liệu thu thập Nội dung câu hỏi tập trung vào các yếu tố như điều kiện sống, tiếp cận giáo dục, sự tham gia của gia đình và vai trò của cộng đồng, từ đó tạo cơ sở cho phân tích và đề xuất các khuyến nghị cải thiện.
Phân tích dữ liệu là bước quan trọng được thực hiện bằng cách sử dụng phần mềm thống kê để xử lý và diễn giải dữ liệu thu thập từ khảo sát Quá trình phân tích giúp làm rõ mối quan hệ giữa các yếu tố khác nhau và đánh giá mức độ ảnh hưởng của từng yếu tố đối với kết quả học tập của trẻ em, từ đó cung cấp cơ sở cho các quyết định giáo dục hiệu quả và cải thiện chất lượng giảng dạy.
Tiếp cận hỗn hợp
Việc kết hợp giữa định tính và định lượng mang lại một cái nhìn toàn diện về thực trạng giáo dục của trẻ em tại xóm trọ công nhân Phương pháp này đảm bảo các khía cạnh tâm lý, xã hội và văn hóa của cộng đồng được xem xét đầy đủ và đồng bộ, từ đó tạo nền tảng cho phân tích chính xác và đề xuất các giải pháp phù hợp nhằm nâng cao chất lượng giáo dục và sự phát triển của trẻ.
Tham gia cộng đồng
Khuyến khích sự tham gia của cộng đồng, bao gồm phụ huynh, giáo viên và các tổ chức xã hội, trong quá trình nghiên cứu và triển khai dự án nhằm tăng tính khả thi và hiệu quả Sự phối hợp giữa các bên liên quan không chỉ đảm bảo tính thực tiễn của các hoạt động mà còn tăng cường sự gắn kết, đồng thuận và nhận diện dự án trong cộng đồng, từ đó thúc đẩy sự tham gia và ủng hộ lâu dài.
Đánh giá liên tục
Chúng tôi thực hiện đánh giá liên tục thông qua các buổi họp và thu thập phản hồi từ trẻ em, phụ huynh và giáo viên về các hoạt động đã triển khai Quá trình này giúp điều chỉnh và cải thiện chương trình theo nhu cầu thực tế của cộng đồng, từ đó nâng cao hiệu quả giáo dục và sự tham gia của học sinh, gia đình và nhà trường.
Nghiên cứu tình huống
Xem xét các tình huống cụ thể của từng trẻ em giúp hiểu rõ hơn những vấn đề mà các em đối mặt trong quá trình học tập Nghiên cứu tình huống là công cụ nổi bật để làm rõ các thách thức và thành công của học sinh trong môi trường giáo dục, từ đó nhận diện các yếu tố ảnh hưởng đến động lực, phương pháp học và kết quả học tập Kết quả phân tích này hỗ trợ giáo viên và nhà quản lý giáo dục thiết kế các biện pháp can thiệp phù hợp, cải thiện chất lượng giảng dạy và tăng cường hỗ trợ cho học sinh ở mọi trình độ.
Phân tích so sánh
Tiến hành phân tích so sánh với các mô hình GD thành công ở các khu vực khác nhằm rút ra bài học kinh nghiệm và đề xuất các giải pháp khả thi cho dự án Quá trình này giúp xác định các yếu tố quan trọng góp phần hình thành môi trường học tập HP hiệu quả và tối ưu hóa chiến lược triển khai, từ đó nâng cao kết quả và khả năng thành công của dự án.
Phương pháp nghiên cứu
- Phương pháp nghiên cứu tài liệu
Phương pháp nghiên cứu tài liệu là cách tiếp cận đề tài nghiên cứu để thu thập các thông tin liên quan đến cơ sở lý thuyết của đề tài, kết quả các nghiên cứu đã công bố, các chủ trương chính sách liên quan và các số liệu thống kê Mục đích của phương pháp này là xây dựng nền tảng lý thuyết và cập nhật các kết quả nghiên cứu liên quan nhằm hỗ trợ phân tích và giải thích đề tài Các bước cơ bản của nghiên cứu tài liệu gồm ba giai đoạn: thu thập tài liệu từ nguồn tin cậy, phân tích nội dung và trình bày tóm tắt nội dung các nghiên cứu trước đó.
Phương pháp bảng hỏi là một hình thức phỏng vấn viết, nơi người được hỏi tự ghi câu trả lời vào phiếu dựa trên bảng hỏi in sẵn và không tham gia phỏng vấn bằng lời nói Dữ liệu được thu thập từ nhiều người cùng lúc qua bảng hỏi in sẵn, mỗi người trả lời độc lập dựa trên nhận định cá nhân và không bị ảnh hưởng bởi ý kiến chung của số đông Quá trình điều tra bảng hỏi được thực hiện theo ba giai đoạn: thiết kế bảng hỏi, khảo sát thử và điều tra chính thức Mỗi giai đoạn có mục đích và nội dung riêng, nhằm đảm bảo sự phù hợp của công cụ đo lường và tính tin cậy của kết quả Các khách thể tham gia điều tra trả lời độc lập, thể hiện quan điểm cá nhân của mình.
Phương pháp phỏng vấn sâu là kỹ thuật thu thập thông tin bằng cách trò chuyện, tác động vào tâm lý người trả lời để khai thác chi tiết quan điểm, kinh nghiệm và động cơ của họ Đây là phương pháp phổ biến trong các cuộc điều tra và nghiên cứu khoa học nhằm thu thập dữ liệu từ đối tượng phỏng vấn, mở rộng hiểu biết của người nghiên cứu và nắm bắt những khía cạnh khó tiếp cận thông qua câu hỏi mở và phản hồi tự nhiên.
Phương pháp PRA (Participatory Rural Appraisal) là một phương pháp khuyến khích và lôi cuốn người dân tham gia tích cực vào quá trình chia sẻ, thảo luận và phân tích đời sống cũng như điều kiện môi trường sống của họ Mục tiêu của PRA là giúp cộng đồng nhận diện vấn đề, nguồn lực và nhu cầu của mình, từ đó cùng nhau lập kế hoạch và thực hiện các hoạt động cải thiện đời sống thông qua tự phân tích, tự lên kế hoạch và làm việc cùng nhau để thực hiện kế hoạch.
Phương pháp ABCD là một cách tiếp cận nhằm tìm kiếm, khám phá và làm rõ những mặt mạnh của cộng đồng, đồng thời trở thành công cụ cho phát triển bền vững Thông qua quá trình nhận diện, liệt kê và huy động các nguồn lực tại chỗ, ABCD giúp cộng đồng nhận diện tiềm năng và tăng cường tự lực Phương pháp này thúc đẩy sự tham gia của người dân và kết nối nguồn lực địa phương để phát triển dựa trên lợi thế sẵn có Kết quả là cộng đồng được nâng cao khả năng tự chủ, thích ứng và đảm bảo sự phát triển bền vững lâu dài.
Ý nghĩa nghiên cứu
Ý nghĩa lý luận
Về mặt lý thuyết, dự án khẳng định tầm quan trọng của giáo dục toàn diện, không chỉ truyền đạt kiến thức mà còn phát triển kỹ năng sống, tình cảm và các giá trị nhân văn cho trẻ em, phù hợp với quan điểm giáo dục hiện đại coi trẻ em là trung tâm Đồng thời, dự án phản ánh thực trạng xã hội và những khó khăn, thách thức mà trẻ em công nhân phải đối mặt, từ đó làm rõ các vấn đề xã hội và đề xuất các giải pháp tổng thể nhằm cải thiện cuộc sống của các em Bên cạnh đó, việc tạo ra một môi trường học tập vui vẻ, thân thiện giúp trẻ em cảm thấy được yêu thương và quan tâm, dựa trên các nghiên cứu tâm lý cho thấy môi trường học tập có ảnh hưởng lớn đến sự phát triển tâm lý của trẻ.
Ý nghĩa thực tiễn
Dự án nhằm cải thiện chất lượng cuộc sống của trẻ em công nhân bằng cách cung cấp kiến thức và kỹ năng sống, đồng thời tổ chức các hoạt động vui chơi giải trí lành mạnh, từ đó nâng cao chất lượng cuộc sống cho chính các em và gia đình; đồng thời dự án góp phần giảm bất bình đẳng, mở cơ hội bình đẳng cho mọi trẻ em bất kể xuất thân hay hoàn cảnh gia đình, thu hẹp khoảng cách giàu nghèo và xây dựng xã hội công bằng hơn Ngoài ra, việc tạo môi trường lành mạnh và các hoạt động bổ ích giúp phòng ngừa các vấn đề xã hội như tệ nạn, bạo lực và ma túy; đồng thời tạo điều kiện cho trẻ em và phụ huynh giao lưu, học hỏi lẫn nhau, góp phần xây dựng cộng đồng đoàn kết và sự hỗ trợ lẫn nhau Cuối cùng, dự án có tiềm năng trở thành một mô hình có thể nhân rộng tới các cộng đồng khác, góp phần nâng cao chất lượng nguồn nhân lực cho đất nước.
Kết cấu của đề tài
Đề tài được trình bày ngoài phần mở đầu, tài liệu tham khảo và phụ lục, và được tổ chức thành 3 chương: Chương 1 xây dựng cơ sở lý luận và thực tiễn liên quan đến giáo dục trẻ em công nhân; Chương 2 phân tích thực trạng, nguyên nhân và các vấn đề đặt ra đối với trẻ em là con của công nhân không có điều kiện được đi học tại xóm trọ công nhân trên địa bàn phường; Chương 3 đề xuất phương hướng và giải pháp nhằm cải thiện điều kiện học tập và quyền tiếp cận giáo dục cho nhóm trẻ này ở khu vực xóm trọ công nhân trên địa bàn phường.
CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ VIỆC HỌC TẬP CỦA
Định nghĩa và giải thích các khái niệm
Trong bối cảnh đô thị hóa nhanh, nhiều khu công nghiệp và nhà máy mọc lên kéo theo làn sóng công nhân từ vùng nông thôn đổ về các thành phố lớn để làm việc, họ thường sống trong phòng trọ công nhân với điều kiện thiếu thốn: diện tích chật hẹp, thiếu điện nước và vệ sinh, khiến cuộc sống gia đình gặp nhiều khó khăn Trẻ em sinh ra và lớn lên trong hoàn cảnh này được gọi là con công nhân; những em thường sống tại khu nhà trọ hoặc khu dân cư dành cho người lao động, nơi điều kiện học tập và vui chơi bị hạn chế do không gian sống ít ỏi, từ đó ảnh hưởng đến sự phát triển thể chất và tinh thần của các em.
Giáo dục và học tập là chìa khóa mở ra cánh cửa tương lai, giúp trẻ em thoát nghèo và có cơ hội phát triển bền vững Tuy nhiên, trẻ em công nhân thường gặp nhiều trở ngại khi tiếp cận giáo dục chất lượng: nhiều gia đình không có đủ khả năng tài chính để đóng học phí, mua sách vở và dụng cụ học tập thiết yếu Bên cạnh đó, tính chất công việc bận rộn khiến cha mẹ công nhân ít có thời gian chăm sóc và đồng hành cùng con cái trong học tập Những em phải học ở những trường có cơ sở vật chất và chất lượng giáo dục kém, không đủ điều kiện để phát triển toàn diện.
Bên cạnh những khó khăn về vật chất và giáo dục, con công nhân còn phải đối mặt với nhiều vấn đề về tâm lý và xã hội Sống trong điều kiện thiếu thốn, các em dễ bị tự ti, thiếu tự tin và gặp khó khăn trong giao tiếp, từ đó khó hòa nhập với bạn bè và tham gia các hoạt động tập thể, ảnh hưởng đến quá trình học tập và phát triển bản thân.
Việc thiếu sự quan tâm từ cha mẹ do họ phải làm việc cả ngày có thể khiến trẻ dễ bị lôi kéo vào các hành vi lệch chuẩn, từ đó ảnh hưởng tiêu cực đến quá trình phát triển tâm lý và nhân cách của các em Sự thiếu ổn định trong cuộc sống hàng ngày cũng gây ra căng thẳng và áp lực tâm lý, khiến các em đối mặt với khó khăn trong học tập, giao tiếp và tự tin, đồng thời tác động đến sự hình thành bản sắc cá nhân.
Gia đình và cộng đồng đóng vai trò then chốt trong việc giúp con công nhân vượt qua khó khăn về học tập và cuộc sống Gia đình cần quan tâm, chăm sóc và hướng dẫn con cái, đồng thời các trường học, tổ chức phi chính phủ và các chương trình cộng đồng nên triển khai các dịch vụ tư vấn tâm lý, hoạt động ngoại khóa và hỗ trợ tài chính để tạo cơ hội học tập và phát triển toàn diện cho trẻ em là con công nhân Để cải thiện điều kiện sống và học tập, sự chung tay của toàn xã hội là thiết yếu; trước hết, nâng cao chất lượng nơi ở cho công nhân bằng việc đầu tư xây dựng khu nhà trọ an toàn, sạch sẽ và đầy đủ tiện nghi do chính quyền địa phương và các tổ chức phi chính phủ thực hiện, từ đó không chỉ nâng cao điều kiện sống mà còn tăng cường sức khỏe và tinh thần cho công nhân, giúp họ yên tâm làm việc và cống hiến cho xã hội.
Bên cạnh việc cải thiện điều kiện sống của công nhân, nâng cao chất lượng giáo dục cho con em họ đóng vai trò then chốt trong phát triển tương lai của gia đình và cộng đồng lao động Chính phủ và các tổ chức xã hội cần đầu tư mạnh vào hệ thống giáo dục, đặc biệt tại các khu công nghiệp và vùng ngoại ô nơi tập trung đông công nhân, bằng cách xây dựng thêm trường học, cải thiện cơ sở vật chất và đào tạo giáo viên chất lượng cao Các doanh nghiệp có thể tham gia bằng cách thành lập quỹ học bổng, hỗ trợ sách vở, dụng cụ học tập và tổ chức các khóa học bổ trợ cho trẻ em Một hệ thống giáo dục chất lượng sẽ giúp trẻ có kiến thức vững vàng và mở ra nhiều cơ hội tương lai cho bản thân và gia đình.
Việc hỗ trợ tâm lý và phát triển kỹ năng sống cho con công nhân là một phần không thể thiếu, giúp các em đối mặt với áp lực từ công việc của cha mẹ và giảm căng thẳng tâm lý Vì vậy, cung cấp dịch vụ tư vấn tâm lý cho trẻ em và gia đình là rất quan trọng Các hoạt động ngoại khóa như thể thao, nghệ thuật và các câu lạc bộ kỹ năng sống không chỉ giúp trẻ phát triển toàn diện mà còn tạo cơ hội cho các em giao lưu, kết bạn và rèn luyện kỹ năng xã hội Đồng thời, những hoạt động này mang lại niềm vui, giúp trẻ giảm căng thẳng và khuyến khích họ tham gia vào các hoạt động cộng đồng.
Để cải thiện điều kiện sống và học tập cho con em công nhân, cần triển khai đồng bộ mọi giải pháp với sự phối hợp chặt chẽ giữa chính quyền các cấp, doanh nghiệp và các tổ chức xã hội; sự tham gia tích cực của cộng đồng sẽ tạo ra một mạng lưới hỗ trợ vững chắc giúp các em vượt qua khó khăn Nhờ vậy, điều kiện sống và học tập của trẻ được nâng lên và góp phần xây dựng một xã hội công bằng, nơi mọi người có cơ hội phát triển và thành công Trẻ em là con công nhân cần được quan tâm và hỗ trợ nhiều hơn từ xã hội để đạt được điều kiện sống, học tập và phát triển tốt nhất, và điều này đồng thời thúc đẩy sự phát triển bền vững của xã hội.
Hoàn cảnh khó khăn là thuật ngữ dùng để chỉ những điều kiện sống bất lợi, thường chịu ảnh hưởng bởi các yếu tố kinh tế, xã hội và môi trường Những người sống trong hoàn cảnh này phải đối mặt với nhiều thách thức trong việc đáp ứng các nhu cầu cơ bản hàng ngày như ăn uống, nhà ở, y tế và giáo dục, đồng thời đối diện với hạn chế về cơ hội phát triển bền vững Việc nhận diện hoàn cảnh khó khăn giúp xác định các rào cản và đề xuất giải pháp cải thiện chất lượng sống, tăng khả năng tiếp cận dịch vụ công, giáo dục và cơ hội thoát nghèo, từ đó thúc đẩy sự cân bằng giữa kinh tế, xã hội và môi trường.
Những yếu tố này không chỉ tác động đến cuộc sống cá nhân mà còn ảnh hưởng rõ nét đến cộng đồng và xã hội nói chung Hoàn cảnh khó khăn thường đi kèm với kinh tế eo hẹp, thu nhập thấp và sự bất ổn trong công ăn việc làm Người sống ở tình trạng này thường phải làm các công việc nặng nhọc với lương thấp và thiếu chế độ bảo hiểm xã hội đầy đủ Thiếu thu nhập ổn định khiến họ không thể đảm bảo các nhu cầu cơ bản như ăn uống, nhà ở và giáo dục cho con cái Điều này đẩy họ vào vòng luẩn quẩn nghèo đói và có nguy cơ truyền qua nhiều thế hệ khi khó khăn kinh tế kéo dài.
Những người sống trong điều kiện khó khăn phải chịu đựng các điều kiện sống tồi tệ, có thể ở trong những khu nhà ở tạm bợ, chật hẹp và không đảm bảo an toàn cũng như vệ sinh Các dịch vụ cơ bản như điện, nước sạch và hệ thống vệ sinh thường không được đảm bảo Điều này không chỉ ảnh hưởng đến sức khỏe thể chất mà còn dẫn đến nhiều vấn đề tâm lý và xã hội Sống trong những điều kiện này, họ thường đối mặt với thiếu thốn và bất ổn hàng ngày.
Một trong những đặc điểm của hoàn cảnh khó khăn là thiếu hụt các dịch vụ cơ bản như giáo dục và y tế Trẻ em sống trong hoàn cảnh này thường không được đi học đầy đủ, phải bỏ học sớm để lao động kiếm sống hoặc học tại những trường có chất lượng giáo dục thấp, khiến cơ hội phát triển và thoát nghèo của các em bị thu hẹp Việc thiếu tiếp cận giáo dục làm giảm tiềm năng phát triển lâu dài và tăng rủi ro lâm vào vòng nghèo đói Bên cạnh đó, điều kiện y tế kém, thiếu thuốc men và dịch vụ chăm sóc sức khỏe khiến cuộc sống của các em thêm nhiều khó khăn.
Sống trong hoàn cảnh khó khăn không chỉ gây ra các vấn đề về thể chất mà còn ảnh hưởng nặng nề đến sức khỏe tâm lý và đời sống xã hội Áp lực kinh tế và điều kiện sống khắc nghiệt khiến nhiều người gặp stress, lo âu và trầm cảm Việc sống trong môi trường không an toàn và thiếu sự hỗ trợ từ cộng đồng làm tăng cảm giác cô lập, mất tự tin và khó khăn trong việc hòa nhập xã hội Trẻ em trong các gia đình này thường phải đảm nhận trách nhiệm lớn từ khi còn nhỏ, điều này ảnh hưởng trực tiếp đến sự phát triển toàn diện của các em và tương lai của cả gia đình.
Trẻ em sống trong hoàn cảnh khó khăn thường đối mặt với nhiều thách thức ảnh hưởng đến sự phát triển toàn diện Thiếu dinh dưỡng, điều kiện học tập hạn chế và sống trong môi trường không lành mạnh khiến các em phát triển chậm về thể chất và gặp khó khăn trong phát triển tâm lý, nhân cách Những em này thường thiếu tự tin, khó hòa nhập với bạn bè và xã hội, đồng thời dễ bị lôi kéo vào các hành vi tiêu cực Tình trạng này không chỉ tác động đến tương lai của các em mà còn ảnh hưởng đến sự phát triển của xã hội.
Hoàn cảnh khó khăn là thực trạng xã hội đáng lo ngại, ảnh hưởng tới hàng triệu người trên thế giới và đòi hỏi sự vào cuộc của cả cộng đồng Việc hiểu rõ và phân tích các khía cạnh của hoàn cảnh khó khăn giúp xác định các giải pháp hiệu quả để hỗ trợ người gặp khó khăn Nhờ đó, chúng ta có cơ hội cải thiện cuộc sống và thúc đẩy phát triển bền vững cho xã hội.
Sự chung tay của toàn XH là yếu tố quyết định để xóa bỏ nghèo đói và xây dựng một cộng đồng công bằng, văn minh và thịnh vượng.
Thao tác hóa khái niệm
Khái niệm cần được thao tác hoá là vấn đề học tập của con công nhân có hoàn cảnh khó khăn tại xóm trọ công nhân Phường 6, Quận 4, Thành phố Hồ Chí Minh, và nó được cấu thành bởi bốn thành tố cơ bản: mục đích là cải thiện vấn đề học tập cho con công nhân ở khu xóm trọ Phường 6, Quận 4; định hướng nội dung nhằm xây dựng các chủ đề và hoạt động giáo dục phù hợp với điều kiện sống và nhu cầu của các em; yếu tố tác động đến kết quả học tập của con công nhân tại khu trọ, từ điều kiện gia đình, chất lượng học tập đến sự hỗ trợ từ cộng đồng và nguồn lực xã hội; và tâm tư, nguyện vọng của cộng đồng được ghi nhận và tích hợp vào kế hoạch, như được thể hiện qua sơ đồ phía dưới.
Sơ đồ 1 1: Học tập của con công nhân có hoàn cảnh khó khăn tại xóm trọ công nhân
1.2.1 Mục đích cải thiện vấn đề học tập của con công nhân có hoàn cảnh khó khăn tại xóm trọ công nhân Phường 6, Quận 4, TP.HCM
Việc cải thiện vấn đề học tập cho con công nhân có hoàn cảnh khó khăn tại xóm trọ công nhân Phường 6, Quận 4, TP.HCM là mục tiêu vô cùng quan trọng, vì nó làm rõ vai trò của giáo dục trong cuộc sống gia đình và cộng đồng, đồng thời cho thấy lợi ích thiết thực mà giáo dục mang lại cho tương lai của trẻ và sự phát triển của khu vực Qua đó, chúng ta nhận thấy giáo dục không chỉ nâng cao kiến thức mà còn tăng cơ hội tiếp cận các ngành nghề có thu nhập ổn định, giúp trẻ vượt qua khó khăn và đóng góp vào sự phát triển kinh tế - xã hội của thành phố Việc đầu tư và hỗ trợ học tập ở xóm trọ công nhân giúp thu hẹp khoảng cách giáo dục giữa các khu vực, nâng cao chất lượng cuộc sống cho gia đình công nhân và tạo nền tảng bền vững cho cộng đồng lao động tại TP.HCM.
Tâm tư, nguyện vọng của cộng đồng
Yếu tố tác động cải thiện vấn đề học tập của con công nhân có hoàn cảnh khó khăn tại xóm trọ công nhân
(ii) Định hướng nội dung cải thiện vấn đề học tập của con công nhân có hoàn cảnh khó khăn tại xóm trọ công nhân
Mục đích cải thiện vấn đề học tập của con công nhân có hoàn cảnh khó khăn tại xóm trọ công nhân
Học tập của con công nhân có hoàn cảnh khó khăn tại xóm trọ công nhân
Giáo dục mang lại lợi ích cho cả cá nhân lẫn xã hội, nâng cao trình độ và cơ hội phát triển cho mỗi người đồng thời thúc đẩy sự thịnh vượng chung của cộng đồng Việc xác định rõ mục tiêu cải thiện vấn đề học tập của con em công nhân có hoàn cảnh khó khăn tại xóm trọ công nhân Phường 6, Quận 4, TP.HCM là bước thiết yếu và được trình bày cụ thể qua sơ đồ dưới đây nhằm tối ưu hóa quá trình hỗ trợ học tập.
Sơ đồ 1 2: Mục đích cải thiện vấn đề học tập của con công nhân có hoàn cảnh khó khăn tại xóm trọ công nhân
Mục tiêu chính của sơ đồ này là cải thiện học tập cho con công nhân có hoàn cảnh khó khăn tại xóm trọ công nhân Việc triển khai đồng bộ các giải pháp ở cấp độ cá nhân, gia đình và xã hội sẽ tăng cường cơ hội học tập, giúp trẻ phát huy tiềm năng và đóng góp vào sự phát triển bền vững của cộng đồng Ở cấp độ cá nhân, chương trình tập trung trang bị kiến thức nền tảng như toán, văn, ngoại ngữ và khoa học, đồng thời rèn luyện kỹ năng sống và hình thành hành vi ứng xử chuẩn mực xã hội, nhằm phát triển khả năng vận dụng kiến thức vào thực tiễn và thích nghi với môi trường giáo dục hiện đại Bên cạnh đó, việc phát triển các kỹ năng sống như giao tiếp, giải quyết vấn đề và làm việc nhóm sẽ là yếu tố quan trọng giúp trẻ tự tin thể hiện và vượt qua thử thách.
Giảm thiểu các tệ nạn xã hội
Xây dựng một xã hội công bằng
Nâng cao chất lượng nguồn nhân lực
Mở ra cơ hội cho tương lai
Tạo môi trường tích cực
Nâng cao chất lượng cuộc sống
Phát huy khả năng vận dụng vào thực tiễn
Rèn luyện kĩ năng sống và hành vi ứng xử chuẩn mực xã hội
Nắm vững các kiến thức cơ bản Đối với xã hội Đối với gia đình Đối với cá nhân
Đề án nhằm cải thiện vấn đề học tập của con em công nhân có hoàn cảnh khó khăn ở xóm trọ công nhân, tập trung hình thành kỹ năng làm việc nhóm và quản lý thời gian, tăng cường khả năng ứng dụng kiến thức vào thực tiễn thông qua các hoạt động trải nghiệm để trẻ thích nghi và thành công, đồng thời hình thành hành vi ứng xử chuẩn mực và các giá trị trách nhiệm, tôn trọng và kỷ luật Ở cấp độ gia đình, chương trình hướng tới nâng cao chất lượng cuộc sống và môi trường gia đình tích cực; tổ chức tư vấn tâm lý cho phụ huynh, trang bị kỹ năng giao tiếp, quản lý cảm xúc và căng thẳng, phối hợp các buổi sinh hoạt cộng đồng để chia sẻ kinh nghiệm nuôi dạy con và củng cố mối quan hệ giữa các gia đình Việc xây dựng mạng lưới hỗ trợ giữa các gia đình công nhân tạo ra một không gian an toàn, tin cậy để chia sẻ khó khăn và cùng nhau vượt qua thách thức Ở cấp độ xã hội, chiến lược nâng cao chất lượng nguồn nhân lực từ gia đình công nhân nhằm góp phần vào sự phát triển bền vững của xã hội, xây dựng một nền kinh tế công bằng và bình đẳng, thông qua đầu tư chiến lược vào giáo dục và đào tạo để chuẩn bị cho thế hệ trẻ tham gia thị trường lao động một cách hiệu quả, giảm thất nghiệp và tăng năng suất, đồng thời giảm các tệ nạn xã hội Định hướng này kêu gọi sự tham gia của nhiều bên liên quan: tổ chức phi chính phủ, doanh nghiệp, nhà trường và cộng đồng; NGO cung cấp các khóa học kỹ năng mềm và đào tạo nghề, doanh nghiệp hỗ trợ thực tập, hướng nghiệp, tuyển dụng và tài trợ học bổng, giúp kết nối giáo dục với thị trường lao động và giảm gánh nặng tài chính cho gia đình công nhân.
Việc tổ chức các chương trình tư vấn nghề nghiệp đóng vai trò then chốt trong sự nghiệp của thanh niên khi giúp mereka hiểu rõ các cơ hội nghề nghiệp hiện có, kết hợp với đánh giá năng lực bản thân để lựa chọn lộ trình phù hợp nhất; các chuyên gia tư vấn sẽ hướng dẫn lập kế hoạch nghề nghiệp, phát triển kỹ năng phỏng vấn và xây dựng hồ sơ xin việc Bên cạnh đó, các sáng kiến phát triển cộng đồng tạo ra một môi trường hỗ trợ, khuyến khích sự hợp tác và kết nối giữa các gia đình công nhân thông qua các sự kiện, hội thảo và hoạt động nhóm, để chia sẻ kinh nghiệm, hỗ trợ nuôi dạy con cái và mở rộng mạng lưới bạn bè, từ đó hình thành một cộng đồng mạnh mẽ và đoàn kết Những yếu tố này không chỉ nâng cao chất lượng nguồn nhân lực mà còn góp phần xây dựng một xã hội công bằng hơn, nơi mọi người có cơ hội phát triển và thành công Khi mỗi cá nhân được trang bị đầy đủ kiến thức và kỹ năng, họ sẽ đóng góp tích cực cho sự phát triển của xã hội, tạo ra vòng xoáy tích cực nâng cao chất lượng cuộc sống cho tất cả, và sự tiến bộ này không chỉ giới hạn ở thu nhập hay tăng trưởng kinh tế mà còn thiết lập nền tảng vững chắc cho phát triển bền vững và hòa nhập cộng đồng.
Tuy nhiên, để triển khai cần phải vượt qua một số thách thức như nhận thức của cộng đồng, nguồn tài chính và nhân lực Giải pháp bao gồm tăng cường truyền thông để nâng cao nhận thức của cộng đồng về tầm quan trọng của GD, xây dựng cơ chế tài chính bền vững thông qua các nguồn tài trợ trong và ngoài nước, và đào tạo nguồn nhân lực chuyên nghiệp như giáo viên, tình nguyện viên, cố vấn tâm lý. Trong bối cảnh hiện nay, khi mà sự chênh lệch về cơ hội GD và phát triển giữa các tầng lớp ngày càng trở nên rõ rệt, chiến lược này thể hiện sự cần thiết và sáng tạo trong việc tạo ra một môi trường học tập công bằng và hỗ trợ toàn diện cho những học sinh đến từ gia đình công nhân Thành công này không chỉ nâng cao chất lượng nguồn nhân lực cho XH, mà còn góp phần xây dựng một tương lai tươi sáng và đầy hy vọng cho những thế hệ trẻ, bất kể hoàn cảnh xuất thân của họ là gì Nhìn chung, đây là một chiến lược toàn diện và sáng tạo, với sự tương tác chặt chẽ giữa các cấp độ cá nhân, gia đình và XH Nếu được triển khai hiệu quả sẽ góp phần xây dựng một XH phát triển bền vững, công bằng và tích cực hơn, nơi mà con em công nhân có hoàn cảnh khó khăn cũng được hưởng những cơ hội học tập và phát triển toàn diện như bất kỳ ai khác. Điểm nhấn là sự kết nối giữa các cấp độ, tạo ra một hệ thống hỗ trợ đa chiều và bền vững Thông qua việc trang bị kiến thức, rèn luyện kỹ năng sống ở cấp độ cá nhân, cải thiện chất lượng cuộc sống gia đình và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực trong XH, hướng tới mục tiêu xây dựng một cộng đồng GD và phát triển toàn diện, công bằng và tích cực Điều này không chỉ tạo ra những thay đổi tích cực tại từng cấp độ, mà còn củng cố sự liên kết và tương hỗ giữa các cấp độ, đảm bảo hiệu quả và tính bền vững của những nỗ lực này.
1.2.2 Định hướng nội dung cải thiện vấn đề học tập của con công nhân có hoàn cảnh khó khăn tại xóm trọ công nhân Phường 6, Quận 4, TP.HCM Để thực hiện có hiệu quả công tác cải thiện vấn đề học tập của con công nhân có hoàn cảnh khó khăn tại xóm trọ công nhân Phường 6, Quận 4 cần xác định rõ những hướng đi phù hợp cũng như đề ra được những chính sách, giải pháp can thiệp nhằm nâng cao tính hiệu quả với những nội dung chủ yếu sau đây:
Sơ đồ 1 3: Định hướng nội dung cải thiện vấn đề học tập của con công nhân có hoàn cảnh khó khăn tại xóm trọ công nhân
Việc xác định nội dung cải thiện vấn đề học tập của con công nhân có hoàn cảnh khó khăn tại xóm trọ công nhân được thể hiện qua hai chỉ báo chính: 1) xây dựng chương trình dạy học phù hợp với nhu cầu, điều kiện và đặc thù của học sinh ở khu xóm trọ; 2) giáo dục dựa trên sự yêu thích và tinh thần tôn trọng lẫn nhau, nhằm kích thích động lực học tập và hình thành thói quen tự học bền vững.
Học kết hợp thông qua trải nghiệm thực tế
Phát huy tiềm năng và khả năng sáng tạo
Giáo dục dựa trên sự yêu thích và tinh thần tôn trọng
Chương trình dạy học được thiết kế với định hướng nội dung nhằm cải thiện kết quả học tập cho con công nhân có hoàn cảnh khó khăn tại xóm trọ công nhân Chương trình tập trung phát huy tiềm năng và khả năng sáng tạo của các em thông qua các hoạt động học tập thiết thực, gắn với thực tế cuộc sống và công việc hàng ngày Đồng thời, học kết hợp thông qua trải nghiệm thực tế được tích hợp nhằm giúp học sinh áp dụng kiến thức vừa học vào các tình huống thực tế, nâng cao kỹ năng, tự tin và cơ hội phát triển tương lai.
1.2.3 Yếu tố tác động vấn đề học tập của con công nhân có hoàn cảnh khó khăn tại xóm trọ công nhân Phường 6, Quận 4, TP.HCM
Trong bối cảnh XH hiện đại, GD đóng vai trò then chốt trong việc phát triển cá nhân và cộng đồng Tuy nhiên, đối với con em của những công nhân có hoàn cảnh khó khăn tại xóm trọ công nhân Phường 6, Quận 4, TP.HCM, việc học tập lại gặp nhiều thách thức Nhiều yếu tố tác động đến quá trình học tập của các em, từ điều kiện kinh tế gia đình, môi trường sống cho đến sự hỗ trợ từ trường học và cộng đồng Thực tế cho thấy, những em nhỏ này không chỉ phải đối mặt với áp lực học tập mà còn với những lo toan về cuộc sống hàng ngày Việc hiểu rõ các yếu tố này sẽ giúp xây dựng giải pháp toàn diện, từ cá nhân, gia đình đến cộng đồng, nhằm nâng cao chất lượng học tập cho con em công nhân trong khu vực, góp phần tạo ra môi trường học tập tốt hơn cho những thế hệ tương lai Các yếu tố tác động được cụ thể hóa theo sơ đồ dưới đây:
Sơ đồ 1 4: Yếu tố tác động vấn đề học tập của con công nhân có hoàn cảnh khó khăn tại xóm trọ công nhân
Không dành thời gian quan tâm, chăm sóc con cái
Nhận thức chưa đầy đủ về việc đưa con đến trường trong độ tuổi
Trẻ em chưa được đăng kí hộ khẩu
Thiếu sự quan tâm của cha mẹ
Trẻ không muốn đi học
Trẻ em di cư để tìm việc làm
Trẻ em phải làm việc cho gia đình
Kinh tế khó khăn, chi phí học tập quá đắt
Yếu tố về giáo dục Yếu tố về văn hoá - xã hội
Yếu tố về kinh tế
Yếu tố tác động vấn đề học tập của con công nhân có hoàn cảnh khó khăn tại xóm trọ công nhân
Trong quá trình nghiên cứu và phân tích, nhóm sinh viên đã xác định ba yếu tố chính tác động đến việc học tập của con công nhân có hoàn cảnh khó khăn tại xóm trọ công nhân Phường 6, Quận 4: yếu tố kinh tế, yếu tố văn hóa - xã hội và yếu tố giáo dục Yếu tố kinh tế ảnh hưởng đến điều kiện sống, chi phí học tập và khả năng tham gia các hoạt động học tập bổ sung Yếu tố văn hóa - xã hội liên quan đến mạng lưới hỗ trợ từ gia đình và cộng đồng, chuẩn mực xã hội và mức độ quan tâm đến giáo dục Yếu tố giáo dục liên quan đến chất lượng giáo dục, sự tiếp cận tài nguyên học tập và các hỗ trợ giáo dục có sẵn Việc nhận diện ba yếu tố này giúp định hướng các giải pháp nhằm cải thiện kết quả học tập của nhóm đối tượng này.
(i) Yếu tố về kinh tế
Khó khăn kinh tế gây ra các vấn đề như chi phí học tập đắt đỏ và thu nhập gia đình thấp, khiến nhiều gia đình phải cho con em đi làm để phụ giúp chi phí sinh hoạt và học phí Khi chi phí học tập cao, việc tiếp cận giáo dục của trẻ trở nên khó khăn và khó khăn kinh tế trở thành rào cản lớn đối với các gia đình nghèo Trẻ em di cư lên các thành phố lớn để tìm việc có nguy cơ rơi vào tệ nạn xã hội và gặp khó khăn trong tiếp cận giáo dục Vì vậy khó khăn kinh tế được xem là khúc mắc lớn ngăn cản gia đình khó khăn cho con cái được đến trường và theo học đầy đủ.
(ii) Yếu tố về văn hóa - xã hội
Văn hóa - xã hội đang ảnh hưởng đến chất lượng giáo dục với những vấn đề như trẻ không muốn đi học, trẻ khuyết tật, trẻ thiếu sự quan tâm của cha mẹ và trẻ em chưa đăng ký hộ khẩu Trẻ không muốn đi học có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân như thiếu động lực, vấn đề tâm lý hoặc môi trường học tập không hấp dẫn, vì vậy cần tìm hiểu nguyên nhân gốc rễ và có biện pháp khuyến khích, cùng hỗ trợ tâm lý kịp thời cho các em Trẻ khuyết tật thường gặp khó khăn trong việc tiếp cận giáo dục do thiếu cơ sở vật chất và hỗ trợ chuyên biệt, đòi hỏi đầu tư xây dựng cơ sở hạ tầng thân thiện với trẻ khuyết tật và cung cấp các thiết bị hỗ trợ cần thiết Trẻ thiếu sự quan tâm của cha mẹ cũng đối mặt với nhiều thách thức trong học tập và phát triển do thiếu sự hướng dẫn và hỗ trợ từ gia đình; đây là vấn đề cần sự can thiệp của cộng đồng nhằm nâng cao nhận thức của cha mẹ và khuyến khích họ tham gia vào quá trình giáo dục của con cái Cuối cùng, trẻ em chưa được đăng ký hộ khẩu gặp nhiều trở ngại trong việc tiếp cận các dịch vụ.
Giáo dục và y tế cơ bản là nền tảng cho sự phát triển của trẻ em và cộng đồng Các giải pháp được đề xuất cần phối hợp chặt chẽ với chính quyền địa phương nhằm bảo đảm mọi trẻ em được quyền tiếp cận giáo dục, không bị bỏ lại ở bất cứ hoàn cảnh nào Việc liên kết giữa nhà nước, chính quyền địa phương, trường học và các tổ chức cộng đồng sẽ giúp triển khai các chương trình chăm sóc sức khỏe và giáo dục hiệu quả, giảm thiểu rào cản về địa lý, kinh tế và xã hội Nhờ chiến lược đồng bộ về giáo dục và y tế cơ bản, trẻ em có cơ hội phát triển toàn diện và đóng góp tích cực cho tương lai của cộng đồng.
(iii) Yếu tố về giáo dục
Địa bàn nghiên cứu
1.3.1 Khái quát về tình hình kinh tế, văn hóa và xã hội tại Phường 6, Quận 4, TP.HCM
Quận 4 là một quận trong nội thành có vị trí địa lý thuận lợi với nhiều tuyến đường giao thông quan trọng Bên cạnh đó có sự kết hợp hài hòa giữa các khu dân cư, các công trình công cộng và các khu vực thương mại dịch vụ KT chủ yếu tập trung vào các lĩnh vực thương mại, dịch vụ và một phần nhỏ là công nghiệp.
Cùng với sự phát triển của thành phố, quá trình đô thị hóa đang diễn ra nhanh chóng dẫn đến sự thay đổi về cơ cấu kinh tế với sự gia tăng của các hoạt động dịch vụ Chính quyền địa phương và người dân đang nỗ lực nâng cao chất lượng cuộc sống thông qua việc đầu tư vào hạ tầng.
Giáo dục, y tế và các dịch vụ công cộng khác đóng vai trò nền tảng cho sự phát triển kinh tế địa phương Ở Phường 6, Quận 4, cơ cấu kinh tế theo ngành dịch vụ chiếm ưu thế, cho thấy sự tập trung mạnh vào hoạt động dịch vụ Hoạt động thương mại, dịch vụ và đặc biệt là dịch vụ nhỏ lẻ chiếm tỷ trọng lớn trong nền kinh tế địa phương, phản ánh vai trò chủ đạo của dịch vụ và thương mại trong sự phát triển của khu vực.
Kinh tế địa phương duy trì mức sống tương đối ổn định, dù có sự phân hóa giữa các nhóm dân cư Nhìn chung, thu nhập bình quân ở khu vực này ở mức khá, cho thấy đời sống người dân được cải thiện và có dư địa để nâng cao chất lượng cuộc sống.
Cung cấp kiến thức để đối mặt với các vấn đề trong thực tiễn
Chắp cánh ước mơ cho con em
Nâng cao thành tích học tập
Hoà đồng với bạn bè, sống đúng với lứa tuổi
Mong muốn con mình được học tập, được vui chơi
Những tâm tư và nguyện vọng của cộng đồng đang vượt lên mặt bằng chung của thành phố, thể hiện qua sự phát triển của ngành thương mại dịch vụ và các lĩnh vực khác như du lịch và ẩm thực Tuy nhiên, cạnh tranh giữa các doanh nghiệp ngày càng gay gắt đòi hỏi các doanh nghiệp địa phương không ngừng đổi mới và nâng cao năng lực Việc ứng dụng công nghệ vào sản xuất và kinh doanh hiện còn chưa đồng bộ ở nhiều doanh nghiệp nhỏ và vừa, khiến họ gặp khó khăn trong tăng trưởng và cạnh tranh.
Về văn hóa – xã hội, đây là nơi giao thoa của nhiều nền văn hóa, tạo nên một bức tranh đa dạng và đặc sắc Giáo dục được phát triển tương đối, đáp ứng tốt nhu cầu học tập của người dân; mạng lưới y tế cơ sở được xây dựng và vận hành khá hoàn chỉnh, phục vụ nhu cầu khám chữa bệnh cơ bản của cộng đồng Tình hình an ninh trật tự được đảm bảo, tạo môi trường sống an toàn và thuận lợi cho sinh hoạt hàng ngày Tuy nhiên vẫn còn một số thách thức, như tỷ lệ công nhân cao và khó tiếp cận tới các dịch vụ công, đòi hỏi các giải pháp cải thiện hiệu quả và công bằng hơn.
1.3.2 Khái quát về xóm trọ công nhân Phường 6, Quận 4, TP.HCM
Xóm trọ công nhân tại Phường 6, Quận 4 là thực tế xã hội phổ biến ở các đô thị lớn như TP.HCM, nơi tập trung một lượng lớn lao động nhập cư từ các tỉnh khác đến tìm kiếm cơ hội việc làm Việc di chuyển tập trung này kéo theo nhu cầu cấp thiết về chỗ ở giá rẻ cho người lao động, dẫn đến sự hình thành nhiều khu trọ vựa ở các khu vực trung tâm Sự tồn tại của các xóm trọ phản ánh mức độ khan hiếm nhà ở và áp lực về thị trường bất động sản dành cho người lao động, đồng thời đặt ra nhiều thách thức về xã hội, văn hóa, kinh tế và môi trường đô thị Những vấn đề này tác động trực tiếp đến chất lượng sống, quá trình đô thị hóa và sự hài hòa trong cộng đồng dân cư của TP.HCM.
Xóm trọ công nhân nằm ở hẻm nhỏ, gần khu công nghiệp và nhà máy, với cơ sở vật chất thiếu thốn và mức thu nhập thấp Môi trường sống chịu nhiều tác động xấu do mật độ dân cư cao gây ô nhiễm nước, rác thải và không khí, đồng thời ý thức bảo vệ môi trường còn hạn chế Tình trạng trộm cắp có thể xảy ra do đặc thù môi trường sống phức tạp, trong khi cơ sở hạ tầng xuống cấp dễ gây ngập úng và chập điện Thiếu các dịch vụ công thiết yếu như y tế, giáo dục và khu vui chơi giải trí khiến công nhân gặp khó khăn trong tiếp cận các dịch vụ xã hội Những yếu tố này ảnh hưởng tới sức khỏe công nhân, dễ mắc các bệnh hô hấp và tiêu hóa, tác động đến tâm lý, làm giảm năng suất lao động và gây khó khăn trong xây dựng mối quan hệ xã hội bền vững.
Xóm trọ công nhân là một thực tế không thể tránh khỏi trong quá trình đô thị hóa, phản ánh nhu cầu cấp thiết về một hệ sinh thái nhà ở cho người lao động an toàn, giá cả hợp lý và tiện nghi cơ bản Để cải thiện tình hình sống của công nhân, cần triển khai các giải pháp cụ thể như nâng cấp hạ tầng khu trọ, cấp nước sạch, vệ sinh môi trường, đảm bảo an toàn phòng cháy chữa cháy, kiểm soát giá cho thuê và hỗ trợ dịch vụ xã hội Việc tạo ra một môi trường sống tốt hơn cho công nhân không chỉ là trách nhiệm của doanh nghiệp mà còn của chính quyền địa phương, các tổ chức xã hội và cộng đồng, hướng tới đô thị hóa bền vững và nâng cao chất lượng cuộc sống của người lao động.
XH mà nó còn góp phần vào sự phát triển bền vững của đô thị.
Bối cảnh và lược đồ phân tích
Một nghiên cứu năm 2022 của Viện Nghiên cứu Giáo dục và Phát triển cho thấy trẻ em từ các gia đình có thu nhập thấp gặp nhiều thách thức trong phát triển toàn diện, phần nào do áp lực kinh tế và môi trường sống không ổn định Nghiên cứu tập trung vào các yếu tố ảnh hưởng đến sự phát triển tâm lý và xã hội của trẻ, đặc biệt là trong bối cảnh sống tại xóm trọ công nhân Theo số liệu, tới 70% trẻ em ở khu vực này cảm thấy cô đơn và thiếu sự hỗ trợ từ gia đình trong việc học tập, cho thấy nhiều phụ huynh phải dành phần lớn thời gian cho công việc, dẫn tới thiếu vắng tương tác và hỗ trợ cần thiết cho con cái Hơn nữa, 50% trẻ không tham gia vào các hoạt động vui chơi và giải trí, khiến khả năng phát triển các kỹ năng xã hội, tư duy sáng tạo và thể chất bị hạn chế.
XH có thể làm tăng cảm giác cô lập và thiếu thốn về mặt cảm xúc của trẻ, khiến lo âu và căng thẳng trở nên phổ biến và ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe tinh thần Áp lực này có thể dẫn tới các vấn đề nghiêm trọng hơn trong tương lai, bao gồm khó khăn hòa nhập xã hội và ảnh hưởng đến thành tích học tập Nghiên cứu cho thấy mối liên hệ chặt chẽ giữa điều kiện sống, sự hỗ trợ của gia đình và sự phát triển tâm lý của trẻ, từ đó cho thấy sự cần thiết của các chương trình can thiệp phù hợp để cải thiện tình hình hiện tại và tạo ra một môi trường sống tích cực cho trẻ em, qua đó tăng cường khả năng hòa nhập xã hội và phát triển toàn diện.
Khảo sát của UNICEF năm 2021 cho thấy trẻ em sống ở các khu vực có thu nhập thấp đối mặt với nhiều khó khăn trong việc phát triển kỹ năng xã hội cần thiết để hòa nhập cộng đồng Dữ liệu cho thấy khoảng 65% trẻ không tham gia vào các hoạt động nhóm hay tổ chức, dẫn đến thiếu hụt nghiêm trọng về kỹ năng giao tiếp và hợp tác Bên cạnh đó, 72% trẻ cho biết thiếu tự tin khi tương tác với bạn bè và người lớn, cho thấy một rào cản lớn đối với việc xây dựng các mối quan hệ xã hội tích cực Môi trường sống nghèo nàn và thiếu điều kiện phù hợp càng làm gia tăng thách thức này và cần có các biện pháp hỗ trợ phù hợp.
Kinh tế không ổn định ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng tiếp cận giáo dục và tạo ra rào cản đối với sự phát triển toàn diện của trẻ Đồng thời, nó làm giảm cơ hội phát triển kỹ năng mềm, những kỹ năng thiết yếu giúp trẻ chuẩn bị cho cuộc sống và nghề nghiệp tương lai.
Theo nghiên cứu của Tổ chức Save the Children năm 2020, các chương trình giáo dục tích cực kết hợp với hoạt động giải trí mang lại tác động tích cực đến sức khỏe tâm thần và kỹ năng giao tiếp của trẻ em ở các khu vực khủng hoảng Điều này được thể hiện trong dự án "Lớp học hạnh phúc" dành cho trẻ em là con công nhân tại xóm trọ công nhân Phường 6, Quận 4, TP.HCM, nơi các em đang đối mặt với nhiều thách thức Việc kết hợp giáo dục tích cực và hoạt động giải trí được xem là chiến lược hiệu quả để nâng cao sự tự tin, kỹ năng xã hội và an tâm tinh thần cho trẻ trong hoàn cảnh khó khăn.
Trong bối cảnh sống khó khăn, trẻ em không chỉ thiếu thốn về giáo dục mà còn phải chịu áp lực tâm lý từ hoàn cảnh gia đình và xã hội Nghiên cứu của Save the Children cho thấy việc tham gia vào các chương trình giáo dục tích cực không chỉ giúp trẻ tiếp thu kiến thức mà còn phát triển kỹ năng xã hội thiết yếu như giao tiếp và hợp tác Việc kết hợp hoạt động giải trí vào chương trình học giúp trẻ giảm căng thẳng, tạo không gian an toàn và thân thiện để tự do thể hiện bản thân và xây dựng mối quan hệ với bạn bè Dự án “Lớp học hạnh phúc” sẽ tích hợp các hoạt động nghệ thuật, thể thao và trò chơi nhóm vào chương trình học nhằm khuyến khích trẻ tham gia và phát triển các kỹ năng xã hội Những kết quả từ nghiên cứu của Save the Children cho thấy trẻ tham gia hoạt động vui chơi thường cải thiện sức khỏe tâm thần và tự tin hơn khi tương tác với người khác, cung cấp bằng chứng mạnh mẽ cho việc thiết kế và triển khai dự án Lớp học hạnh phúc.
Dù có nhiều chương trình giáo dục được triển khai nhằm nâng cao chất lượng học tập cho trẻ em, khảo sát của UNICEF cho thấy các chương trình này thường thiếu các giải pháp cụ thể và phù hợp cho trẻ em ở hoàn cảnh khó khăn Ví dụ, chỉ 40% trẻ tham gia hoạt động ngoại khóa hoặc các buổi sinh hoạt nhóm cho thấy sự thiếu hụt của các chương trình giáo dục bổ trợ Do đó, các khoảng trống này cần được giải quyết để đảm bảo trẻ em không chỉ được trang bị kiến thức mà còn phát triển các kỹ năng xã hội thiết yếu để hòa nhập và phát triển bền vững trong cộng đồng Việc cải thiện các chương trình giáo dục và tạo ra môi trường hỗ trợ sẽ là những yếu tố then chốt để nâng cao chất lượng cuộc sống cho trẻ em ở khu vực có thu nhập thấp.
Việc giải quyết các vấn đề này rất cấp bách, vì nếu thiếu sự can thiệp kịp thời, nhiều trẻ có nguy cơ bỏ học, thất nghiệp về sau và gặp khó khăn trong việc hòa nhập xã hội Dự án “Lớp học hạnh phúc” được triển khai nhằm tạo một môi trường học tập tích cực, giúp trẻ em khám phá khả năng của bản thân, phát triển kỹ năng sống và tìm thấy niềm vui trong học tập cũng như các hoạt động cộng đồng Mục tiêu của dự án không chỉ nâng cao trình độ học vấn mà còn cải thiện sức khỏe tinh thần và xây dựng một cộng đồng gắn kết, để mọi trẻ em có cơ hội phát triển toàn diện.
Qua phân tích bối cảnh, việc xác định phương hướng và đề xuất các giải pháp, chính sách phù hợp giúp con của công nhân ở xóm trọ Phường 6, Quận 4, TP.HCM có cơ hội được học tập, tiếp thu kiến thức và phát triển bản thân là rất cần thiết Từ các phân tích vừa nêu cho thấy đối tượng nghiên cứu đã chịu nhiều tác động của quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa và phát triển kinh tế lên nhận thức, tâm tư và suy nghĩ của gia đình công nhân Dưới đây là sơ đồ về quan hệ giữa các biến số liên quan.
Sơ đồ 1 6: Phân tích về vấn đề Học tập của con công nhân có hoàn cảnh khó khăn tại xóm trọ công nhân
Chiều tác động từ bối cảnh kinh tế - xã hội của đất nước ở mức vĩ mô và TP.HCM ở mức vi mô, cùng với đặc thù tại địa phương, đóng vai trò then chốt trong việc cải thiện học tập của con em công nhân có hoàn cảnh khó khăn tại xóm trọ công nhân Tăng trưởng kinh tế, ổn định thu nhập và sự đầu tư vào hệ thống giáo dục ở thành phố ảnh hưởng đến khả năng tiếp cận và chất lượng giáo dục cho các em, nhưng sự khác biệt giữa khu vực đô thị và khu dân cư công nhân vẫn tạo ra thách thức riêng cho việc duy trì động lực học tập Vì vậy, các giải pháp mang tính địa phương như hỗ trợ phụ đạo sau giờ học, cấp phát tài liệu và thiết bị học tập, cải thiện điều kiện ở xóm trọ và xây dựng môi trường học tập an toàn, ổn định là cần thiết để tăng cơ hội thành công cho các em và thu hẹp khoảng cách học vấn.
Việc cải thiện học tập cho con em công nhân có hoàn cảnh khó khăn tại xóm trọ công nhân mang lại tác động tích cực lan tỏa về kết quả học tập, động lực và cơ hội nghề nghiệp trong tương lai, đồng thời phản ánh bối cảnh lịch sử chung của đất nước và TP.HCM ngày nay Trong bối cảnh Việt Nam đẩy mạnh công bằng giáo dục và đô thị hóa, xóm trọ công nhân ở TP.HCM đóng vai trò là mắt xích quan trọng giữa lịch sử công nghiệp và tương lai giáo dục của thế hệ trẻ lao động Các chương trình hỗ trợ học tập, học bổng và phụ cấp nhằm tối ưu hóa khả năng tiếp cận giáo dục ở khu vực này được thiết kế phù hợp với thực tế kinh tế - xã hội của đất nước và thành phố, nhằm tăng cường trình độ và kỹ năng cho con em công nhân Nhờ đó, hiệu quả giáo dục không chỉ cải thiện thành tích ở trường mà còn mở ra cơ hội tham gia vào lực lượng lao động có trình độ cao hơn, đóng góp vào sự phát triển bền vững của TP.HCM và đất nước.
- Các yếu tố vĩ mô bao gồm: Tiến trình của công nghiệp hóa, hiện đại hóa, tác động của nền kinh tế thị trường,…
- Các yếu tố vi mô bao gồm: Vai trò của chính quyền, các tổ chức chính trị - xã hội, gia đình và bản thân con trẻ.
Biến số phụ thuộc của vấn đề học tập của con công nhân có hoàn cảnh khó khăn tại xóm trọ công nhân Phường 6, Quận 4, TP.HCM được thể hiện qua ba thành tố hợp thành, gồm: Mục đích cải thiện vấn đề học tập của các em; Định hướng nội dung cải thiện vấn đề học tập; và Yếu tố tác động đến quá trình học tập Mục tiêu đặt ra là nâng cao kết quả học tập, mở rộng cơ hội học tập và phát triển toàn diện cho các em ở khu vực này Định hướng nội dung tập trung vào nâng cao năng lực học tập, kỹ năng tự học và sự hỗ trợ từ gia đình, nhà trường và cộng đồng Yếu tố tác động bao gồm môi trường sống, điều kiện học tập tại xóm trọ, sự hỗ trợ giáo dục và mức độ tham gia của phụ huynh, người chăm sóc.
- Những vấn đề đặt ra Định hướng chính sách và giải pháp
Với 04 thành tố: i) Mục đích cải thiện vấn đề học tập của con công nhân có hoàn cảnh khó khăn tại xóm trọ công nhân ii) Định hướng nội dung cải thiện vấn đề học tập của con công nhân có hoàn cảnh khó khăn tại xóm trọ công nhân iii) Yếu tố tác động vấn đề học tập của con công nhân có hoàn cảnh khó khăn tại xóm trọ công nhân iv) Tâm tư, nguyện vọng của cộng đồng
Bối cảnh kinh tế - xã hội:
- Các yếu tố vĩ mô: Công nghiệp hóa, hiện đại hóa, nền kinh tế thị trường,…
- Các yếu tố vi mô: Vai trò của chính quyền, các tổ chức chính trị - xã hội, gia đình và bản thân con trẻ.
Ở xóm trọ công nhân Phường 6, Quận 4, con công nhân đang đối mặt với nhiều khó khăn ảnh hưởng đến việc học tập, khi vừa phải chăm lo gia đình vừa vượt qua điều kiện sinh hoạt thiếu thốn Những em nhỏ này cần sự hỗ trợ để tiếp cận giáo dục chất lượng và có thể cân bằng giữa học tập và công việc gia đình Tâm tư và nguyện vọng của cộng đồng thể hiện mong muốn có thêm học bổng, hỗ trợ tài chính, cơ sở vật chất học tập đầy đủ và các chương trình chăm sóc tinh thần nhằm giúp các em phát triển toàn diện Cộng đồng kêu gọi sự hỗ trợ từ các cấp và các tổ chức xã hội để cải thiện điều kiện sống và giáo dục tại xóm trọ công nhân Phường 6, Quận 4, từ đó nâng cao tương lai của các em và của cả cộng đồng.
Sơ đồ nghiên cứu được xem như một cái nhìn tổng thể nhằm cải thiện vấn đề học tập của con công nhân có hoàn cảnh khó khăn tại xóm trọ công nhân Phường 6, Quận 4, TP.HCM nơi tiến hành nghiên cứu Sơ đồ này giúp sắp xếp và đề xuất các nguồn dữ liệu thu thập được từ khảo sát tình hình tại địa phương cũng như đánh giá nhận thức của phụ huynh về tầm quan trọng của giáo dục cho con em Những nguồn dữ liệu này sẽ được trình bày và phân tích một cách kỹ lưỡng trong quá trình nghiên cứu của đề tài Thông tin từ sơ đồ và dữ liệu khảo sát sẽ làm cơ sở cho lời giải và các kết luận về mối liên hệ giữa điều kiện sống, nhận thức gia đình và kết quả học tập của trẻ tại khu vực này.