ỦY BAN NHÂN DÂN TỈNH
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM HÀ NỘI 2
======
BÀI THU HOẠCH KHÓA BỒI DƯỠNG THEO TIÊU CHUẨN CHỨC DANH NGHỀ NGHIỆP GIÁO VIÊN TRUNG HỌC CƠ SỞ
Trang 2UBND TỈNH
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM HÀ NỘI 2
BÀI THU HOẠCH KHÓA BỒI DƯỠNG THEO TIÊU CHUẨN CHỨC DANH NGHỀ NGHIỆP
GIÁO VIÊN TRUNG HỌC CƠ SỞ
CHỦ ĐỀ:
PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC NGHỀ NGHIỆP CỦA
GIÁO VIÊN TRUNG HỌC CƠ SỞ
HẢI PHÒNG - 2025
Trang 3MỤC LỤC
A MỞ ĐẦU
1 Lý do tham gia khóa bồi dưỡng
2 Đối tượng nghiên cứu
3 Các nhiệm vụ được đặt ra cho bài viết thu hoạch
4 Lựa chọn nội dung
5 7 7 8
1 Kết quả thu hoạch được sau khi tham gia khóa bồi dưỡng
1.1 Giới thiệu tổng quan về các chuyên đề học tập 8
1.2 Kết quả thu hoạch được về thực tiễn, lý luận của chuyên đề 9
1.4 Đánh giá về ý nghĩa/giá trị của hệ thống tri thức, kỹ năng thu nhậnđược
13
2 Kế hoạch hoạt động của bản thân sau khoá bồi dưỡng
2.1 Yêu cầu của hoạt động nghề nghiệp đối với bản thân 15
2.2 Đánh giá hiệu quả của hoạt động nghề nghiệp của cá nhân trước khi gia khóa bồi dưỡng
17
2.3 Kế hoạch hoạt động cá nhân sau khi tham gia khóa bồi dưỡng
nhằm đáp ứng yêu cầu của tiêu chuẩn chức danh nghề nghiệp
Trang 51 Lý do tham gia khóa bồi dưỡng
Căn cứ thông tư số: 22/2015/TTLT-BGDĐT-BNV thông tư liên tịch quy định
mã số, tiêu chuẩn chức danh nghề nghiệp giáo viên trung học cơ sở công lập quy địnhtại điều 5, mục 2, khoản d: Ngoài các yêu cầu về trình độ chuyên môn, chứng chỉnghiệp vụ sư phạm, trình độ ngoại ngữ, tin học… phải có chứng chỉ bồi dưỡng giáoviên THCS
Ngoài những yêu cầu trên, việc tham gia lớp bồi dưỡng này cũng góp phầncung cấp, cập nhật kiến thức và các kỹ năng nghề nghiệp, nâng cao năng lựcchuyên môn, nghiệp vụ, phát triển năng lực nghề nghiệp nhằm đáp ứng tiêu chuẩnchức danh nghề nghiệp giáo viên THCS
Thực hiện nhiệm vụ có tính chuyên nghiệp (quán xuyến, thành thạo và chuẩnmực) theo vị trí chức danh nghề nghiệp giáo viên THCS, làm nòng cốt cho việc nângcao chất lượng dạy học và giáo dục trong các trường THCS
Xuất phát từ đặc trưng của nhà trường hiện đại, các chuyên gia giáo dục chorằng, việc phát triển năng lực nghề nghiệp cho giáo viên theo chuẩn nghề nghiệp tiếpcận chuẩn trong khu vực và quốc tế là hướng đi phù hợp xu thế, hướng tới đáp ứngyêu cầu của đổi mới giáo dục ở Việt Nam hiện nay Người giáo viên hiện nay khôngchỉ là người dạy học trên lớp, và làm nhiệm vụ cung cấp thông tin và truyền thụ kiếnthức, mà người giáo viên phải trở thành người tổ chức, hướng dẫn quá trình học tậpcủa người học
Từ những thay đổi về vai trò, vị trí của người học và người dạy trong nhữnghoàn cảnh biến đổi nhanh, phức tạp đòi hỏi người giáo viên phải được trang bị nhữngkiến thức chuyên môn và năng lực sư phạm, khả năng đáp ứng linh hoạt và hiệu quảtrước những yêu cầu mới Theo đó, việc đào tạo giáo viên cần dựa trên phát triểnnăng lực nghề nghiệp và nhấn mạnh đến những kiến thức chuyên ngành, năng lực sưphạm mà người giáo viên cần phải được đào tạo, bồi dưỡng, để có thể thực hiện cáchoạt động giáo dục một cách hiệu quả nhất trong môi trường công tác thực tế, nângcao chất lượng dạy và học
Trang 6Xuất phát từ đặc trưng của nhà trường hiện đại, yêu cầu về phẩm chất và nănglực của người giáo viên, là chuyển mục tiêu và nội dung đào tạo từ chủ yếu cung cấptri thức sang đào tạo năng lực, chuyển phương thức tổ chức đào tạo theo định hướngtức là hình thành và phát triển kiến thức, kỹ năng và năng lực sư phạm, phẩm chất,nhân cách nghề của người giáo viên theo nguyên lý hoạt động, thông qua việc nghiêncứu và giải quyết các tình huống sư phạm, phát triển năng lực nghề nghiệp của giáoviên theo chu trình: đào tạo - bồi dưỡng thường xuyên.
Mặc dù đang được nhà nước quan tâm đầu tư nhưng chưa đáp ứng được nhu cầucủa giáo viên, tình trạng quá tải chưa đáp ứng được chất lượng giáo dục, vấn đề đờisống cán bộ giáo viên cần được quan tâm, các giáo viên đang làm việc vất vả trongkhi đồng lương ít không đáp ứng được cuộc sống, sự thay đổi thường xuyên trongngành giáo dục quá lớn Chính vì điều đó mà bản thân luôn học hỏi nhiều điều mới lạ
để thay đổi trong quá trình giảng dạy để tạo niềm tin trong mắt phụ huynh và giúp HSphát triển hoàn thiện hơn
Với những lí do trên tôi đã đăng ký khóa bồi dưỡng chức danh nghề nghiệp giáoviên THCS do trường Đại học sư phạm hà nội 2 tổ chức
- Những mục tiêu cần đạt sau khóa bồi dưỡng cho cá nhân, cho tổ chức các hoạtđộng giáo dục trong nhà trường
- Đạt chuẩn CDNN giáo viên THCS
- Phát triển năng lực nghề nghiệp của giáo viên THCS
- Có năng lực tự học và tự nghiên cứu khoa học
- Có năng lực giúp đỡ đồng nghiệp trong phát triển chuyên môn giáo dục THCS
- Năng lực thích ứng với sự thay đổi trong hoạt động nghề nghiệp của giáo viên THCS
2 Đối tượng nghiên cứu
Trang 7- Đối tượng nghiên cứu chính của chuyên đề “Phát triển năng lực nghề nghiệp của
giáo viên trung học cơ sở” là đội ngũ giáo viên đang trực tiếp giảng dạy tại các trường trung học cơ sở công lập và ngoài công lập Đây là lực lượng giáo dục
nòng cốt, đảm nhiệm vai trò quan trọng trong việc tổ chức, thực hiện chương trình giáo dục phổ thông 2018 – một chương trình hướng đến phát triển toàn diện phẩm chất và năng lực học sinh
- Giáo viên THCS hiện nay không chỉ đảm nhiệm công tác giảng dạy mà còn giữ vai trò là người thiết kế, tổ chức và kiểm tra – đánh giá hoạt động học tập của học sinh theo hướng phát triển năng lực Đồng thời, họ phải thường xuyên tự học, tự bồi dưỡng để đáp ứng chuẩn nghề nghiệp theo quy định tại Thông tư số
20/2018/TT-BGDĐT
Vì vậy, việc nghiên cứu, bồi dưỡng nhằm phát triển năng lực chuyên môn, năng lực sư phạm, năng lực đổi mới phương pháp dạy học, năng lực sử dụng công nghệ thông tin, và năng lực phát triển nghề nghiệp bản thân là yêu cầu
cấp thiết Đặc biệt, trong bối cảnh đổi mới giáo dục, đối tượng này cần được tiếp cận những nội dung thực tiễn, thiết thực để có thể vận dụng hiệu quả vào công việc, từ đó nâng cao chất lượng giáo dục trung học cơ sở trong nhà trường hiện nay
3 Các nhiệm vụ được đặt ra cho bài thu hoạch.
- Học tập và nghiên cứu đầy đủ các chuyên đề đã học qua khóa bồi dưỡng
- Đưa ra một số giải pháp cơ bản nhằm phát triển năng lực nghề nghiệp củagiáo viên THCS
- Đánh giá khả năng đáp ứng của giáo viên với dạy học phát huy tính tích cực,chủ động sáng tạo của học sinh tại đơn vị
- Lập kế hoạch hoạt động cá nhân sau khi tham gia khóa bồi dưỡng nhằm đápứng yêu cầu của tiêu chuẩn chức danh nghề nghiệp
Trang 8- Rút ra một số bài học cho bản thân.
4 Nội dung lựa chọn: Sau khi được nghe các thầy cô giảng viên của Trường
Đại học sư phạm hà nội 2 truyền thụ, chia sẻ, tôi nhận thấy mọi chuyên đề đều rấtthiết thực và có ý nghĩa Tuy nhiên trong phạm vi bài thu hoạch này tôi xin phép được
lựa chọn và trình bày Chuyên đề: ‘‘Phát triển năng lực nghề nghiệp của giáo viên THCS’’
B NỘI DUNG
PHẦN 1 KẾT QUẢ THU HOẠCH SAU KHI THAM GIA KHÓA BỒI DƯỠNG.
1.1 Giới thiệu tổng quan về các chuyên đề học tập
Qua một thời gian ngắn dưới sự hướng dẫn của các giảng viên trường Đại học
sư phạm hà nội 2, tôi đã được tìm hiểu 8 chuyên đề:
Trong đó:
- Kiến thức chung gồm 3 chuyên đề:
Chuyên đề 1: Quản lý nhà nước về giáo dục phổ thông
Chuyên đề 2: Xu thế phát triển giáo dục phổ thông trên thế giới, chiến lược phát
triển giáo dục phổ thông của Việt Nam
Chuyên đề 3: Các quy định của pháp luật về chính sách phát triển đội ngũ giáo
dục phổ thông
- Kiến thức về hoạt động nghề nghiệp có 5 chuyên đề:
Chuyên đề 4: Phát triển năng lực nghề nghiệp của giáo viên THCS
Chuyên đề 5: Năng lực hỗ trợ đồng nghiệp trong phát triển chuyên môn giáo
dục THCS
Chuyên đề 6: Năng lực tự học và nghiên cứu khoa học, ứng dụng kết quả nghiên
cứu khoa học sư phạm ứng dụng trong giáo dục học sinh THCS
Chuyên đề 7: Chuyển đổi số trong hoạt động dạy học và giáo dục học sinh
Trang 9Chuyên đề 8: Năng lực thích ứng với sự thay đổi trong hoạt động nghề nghiệp
của giáo viên THCS
1.2 Kết quả thu được về thực tiễn và lý luận của chuyên đề “ Phát triển năng
lực nghề nghiệp của giáo viên trung học cơ sở”
1.2.1 Cơ sở thực tiễn
- Đây là nội dung tôi thấy tâm đắc nhất khi tham gia học lớp này, chuyên đề đãgiúp tôi định hướng đúng hơn nữa việc học tập và nghiên cứu phục vụ cho công tácchuyên môn thời gian tới
- Người giáo viên hiện nay không chỉ là người dạy học trên lớp, và làm nhiệm
vụ cung cấp thông tin và truyền thụ kiến thức, mà người giáo viên phải trở thànhngười tổ chức, hướng dẫn quá trình học tập của người học
- Từ những thay đổi về vai trò, vị trí của người học và người dạy trong nhữnghoàn cảnh biến đổi nhanh, phức tạp đòi hỏi người giáo viên phải được trang bị nhữngkiến thức chuyên môn và năng lực sư phạm, khả năng đáp ứng linh hoạt và hiệu quảtrước những yêu cầu mới “Theo đó, việc đào tạo giáo viên cần dựa trên phát triểnnăng lực nghề nghiệp và nhấn mạnh đến những kiến thức chuyên ngành, năng lực sưphạm mà người giáo viên cần phải được đào tạo, bồi dưỡng, để có thể thực hiện cáchoạt động giáo dục một cách hiệu quả nhất trong môi trường công tác thực tế, nângcao chất lượng dạy và học”
- Các chuyên gia giáo dục cho rằng, việc phát triển năng lực nghề nghiệp chogiáo viên theo chuẩn nghề nghiệp tiếp cận chuẩn trong khu vực và quốc tế là hướng
đi phù hợp xu thế, hướng tới đáp ứng yêu cầu của đổi mới giáo dục ở Việt Nam hiệnnay
- Quan điểm về bồi dưỡng, nâng cao năng lực sư phạm cho giáo viên: Cần bồidưỡng những kiến thức, kỹ năng nền tảng để nâng cao năng lực nghề nghiệp theochuẩn nghề nghiệp, đặc biệt bổ khuyết những năng lực mà giáo viên đang còn yếu,còn thiếu do chưa được đào tạo hoặc bồi dưỡng kịp thời
Trang 10- Trên thực tế vẫn còn một bộ phận GV thiếu tâm huyết với nghề, chưa tuân thủ những quy chuẩn của đạo đức nghề nghiệp, làm suy thoái danh dự, lương tâmnhà giáo Trong công tác chuyên môn, một số GV có biểu hiện sa sút về ý chí, sứcchiến đấu, chưa thực sự công tâm, chưa đánh giá đúng thực chất kết quả học tập của HS; còn tiêu cực, bệnh thành tích, làm giảm uy tín, ảnh hưởng đến niềm tin của
HS, cha mẹ HS và cộng đồng xã hội NL của đội ngũ GV hiện nay cũng là một trong những lo ngại cả về lượng và chất trước yêu cầu đổi mới giáo dục
1.2.2 Cơ sở lý luận
Đặc trưng của GV THCS : Theo Điều 26 và Điều 27 trong Điều lệ trườngTHCS, trường trung học phổ thông và trường phổ thông có nhiều cấp học (ban hànhtheo Thông tư 32/2020/TT- BGDĐT, ngày 15/9/2020 của Bộ GD&ĐT) thì:
- GV THCS làm nhiệm vụ dạy học, giáo dục HS trong trường trung học
- Thực hiện nhiệm vụ tổ chức các hoạt động dạy học, giáo dục theo kế hoạchgiáo dục của nhà trường và kế hoạch giáo dục của tổ chuyên môn; quản lý HS trongcác hoạt động giáo dục do nhà trường tổ chức; tham gia các hoạt động chuyên môn;chịu trách nhiệm về chất lượng, hiệu quả giáo dục
- Trau đồi đạo đức, nêu cao tinh thần trách nhiệm, giữ gìn phẩm chất, danh dự,
uy tín của nhà giáo; gương mẫu trước HS; thương yêu, đối xử công bằng và tôn trọngnhân cách của HS; bảo vệ các quyền và lợi ích chính đáng của HS; đoàn kết, giúp đỡđồng nghiệp
- Học tập, rèn luyện để nâng cao sức khỏe, trình độ chính trị, chuyên môn,nghiệp vụ, đổi mới phương pháp dạy học, giáo dục
- Tham gia tập huấn, bồi dưỡng chuyên môn, nghiệp vụ
- Tham gia công tác phổ cập giáo dục THCS ở địa phương
- Thực hiện nghĩa vụ công dân, các quy định của pháp luật và của ngành Giáodục, các quyết định của hiệu trưởng; thực hiện nhiệm vụ do hiệu trưởng phân công,chịu sự kiểm tra, đánh giá của hiệu trưởng và các cấp quản lý giáo dục
Trang 11- Phối hợp với Đội Thiếu niên Tiền phong Hồ Chí Minh, Đoàn Thanh niênCộng sản Hồ Chí Minh, Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam, gia đình HS và các tổchức xã hội liên quan để tổ chức hoạt động giáo dục.
- Thực hiện các nhiệm vụ khác theo quy định của pháp luật
Theo đó, có thể thấy một số đặc điểm chính trong hoạt động nghề nghiệp của
GV THCS như:
(a) Thời gian lao động dài với khối lượng công việc lớn Vì ở lớp được phâncông dạy thì GV chịu trách nhiệm giảng dạy tất cả các môn học; đảm nhận các hoạtđộng giáo dục; rèn các KN, thói quen tác phong cho HS trong lớp
(b) Đối tượng tác động đặc biệt và yêu cầu chất lượng cao: THCS kéo dài 4 năm(từ lớp 6 đến lớp 9), độ tuổi HS từ 11 tuổi đến 15 tuổi (được coi là giai đoạn nổi loạn),nên đòi hỏi sự tinh tế, khéo léo, kiên trì mà trên hết là tình yêu thương con trẻ.(c) Áp lực nghề đòi hỏi rèn luyện và xây dựng hình ảnh bản thân: GV cần làhình mẫu cho HS học tập, noi theo
(d) Áp lực xã hội lớn: Kì vọng của cha mẹ HS cao, trong khi con em họ NL cònchưa như mong đợi
K.D.Usinxki khẳng định: Nghề GV là nghề dùng nhân cách để giáo dục nhâncách Điều này quy định những phẩm chất, NL mà GV cần phải có và một khi chấpnhận nghề dạy học thì ắt phải hiểu và chấp nhận đặc điểm này Vì thế, đây là yếu tốảnh hưởng mạnh đến thái độ của GV trong công việc của mình, quyết định có thực sựhài lòng với công việc đã chọn hay không
Sản phẩm cơ bản trong hoạt động dạy học của GV là những kiến thức, KN, kĩxảo và các phẩm chất nhân cách được hình thành ở HS Bằng NL và nhân cách củamình, GV sẽ hàng ngày giúp HS chuyển tải vốn kinh nghiệm của nền văn hóa xã hộivào bên trong, biến thành những phẩm chất, NL, thông qua hoạt động học tập củachính các em Do đó, công cụ lao động chủ yếu của người GV là chính tay nghề (hayNL) và nhân cách của họ
Trang 121.3 Kết quả thu hoạch về phương diện kỹ năng.
Theo từ điển tâm lý học, năng lực là tổ hợp các thuộc tính độc đáo của cá nhân,phù hợp với những yêu cầu của hoạt động nhất định, đảm bảo cho hoạt động có kếtquả năng lực cá nhân hình thành‚ phát triển qua quá trình mỗi cá nhân học tập‚ rènluyện tại cơ sở giáo dục, đào tạo hoặc quá trình trải nghiệm thực tế cuộc sống hằngngày
Theo J.coolahan: Năng lực là “những khả năng cơ bản dựa trên cơ sở tri thức, kinhnghiệm, các giá trị và thiên hướng của một con người được phát triển thông qua thực hànhGD.”
Theo OECD: Năng lực “ là sự kết hợp một cách linh hoạt và có tổ chức kiếnthức, kỹ năng với thái độ, tình cảm, giá trị, động cơ cá nhân nhằm đáp ứng hiệu quảmột yêu cầu phức hợp của hoạt động trong bối cảnh nhất định.”
Đây là hướng tiếp cận NL thường thấy trong các tài liệu nghiên cứu trong nước Theo chương trình GDPT tổng thể, 12.2018: Năng lực là thuộc tính cá nhân đượchình thành, phát triển nhờ tố chất sẵn có và quá trình học tập, rèn luyện, cho phép conngười huy động tổng hợp các kiến thức, kĩ năng và các thuộc tính cá nhân khác nhưhứng thú, niềm tin, ý chí… thực hiện thành công một loại hoạt động nhất định, đạt kếtquả mong muốn trong điều kiện cụ thể
Năng lực chuyên môn của giáo viên THCS là tổ họp các đặc điểm tâm lí cá nhâncủa nhân cách đáp ứng các yêu cầu của hoạt động sư phạm và quyết định sự thànhcông trong việc nắm vững và thực hiện hoạt động sư phạm
Năng lực nghề nghiệp của người giáo viên THCS là khả năng thực hiện một
hoạt động chuyên môn nghề nghiệp nhất định; là tổ hợp các thuộc tính tâm lý cá nhân đáp ứng yêu cầu nghề nghiệp đảm bảo cho hoạt động nghề nghiệp đạt kết quả cao
Năng lực chuyên môn của người giáo viên THCS là sự tổng hợp của kiến thức,
kĩ năng, thái độ và đặc điểm tâm sinh lý có tác dụng thúc đẩy giúp người giáo viênchuyển hóa nhận thức thành hành động cụ thể, hiệu quả trong hoạt động nghề nghiệpcủa bản thân Năng lực chuyên môn của người giáo viên THCS giúp giáo viên có thểlàm được những công việc của hoạt động dạy học và giáo dục học sinh THCS Giáo