Luận văn tương lai cho lễ hội truyền thống những thực hành văn hóa Được Địa phương hóa kết hợp toàn cầu hóa trong sự phát triển của du lịch toàn cầu

Quá trình phát triển du lịch đã có đóng góp tích cực trang việc lôi kéo cả người dân địa phương và khách du lịch tham gia một cách chính thức và không chính thức vào các hoạt động văn hó

Với tư cách là một hình thức di sản văn hóa sống, từ lâu các lễ hội truyền thông đã được công nhận lä có ý nghĩa quyết định trong việc duy trì và phát triển truyền thống văn hóa, và bản sắc dân tộc của một quốc gia Việc lễ hội tr n thông đóng gop vao qua trình xây dựng duy trì

và cũng cỗ sự gắn kết và bản sắc cộng đồng đã được công nhận rộng rãi

(Derrett, 2005) Một mặt, du lịch thic day các trải nghiệm văn hóa xác

thực, mật khác, nó lại thúc đây việc hàng hóa hóa các tài sản văn hóa, bằng cách đóng gói và bán những sản phẩm nay cho khách du lịch như sản phẩm tiêu dùng Quá trình hàng hóa hóa thường dẫn đến tỉnh trạng, bóp méo ý nghĩa nội tại và mục đích han đầu của các di sản, nhằm đáp ứng thị hiểu của khách du lịch Tuy nhiên, ngày cảng có nhiều người đồng tình rằng việc hàng hóa hóa văn hóa và di sán, thông qua con đường phát triển du lịch sẽ đem lại những tác động tích cực dỗi với việc tải tạo và tái diễn giải những thực hành van hoa cổ xưa như lễ hội truyền thống Việt Nam là đất nước nỗi tiếng với nền văn hóa truyền thông

phong phú và đậm đà bản sắc đân tộc, trong đó có rất nhiều lễ hội truyền

thẳng Cũng giống như nhiều quắc gia khác ở khu vực Đông Nam A, Việt Nam hiện đang phải trải qua những biến đổi sâu sắc về mặt xã hội

và văn hóa đo ảnh hướng của quá trình toàn cầu hóa Chính vì vậy, mục

đích của bài viết là tìm hiểu cách thức mà ở đó các lễ hội truyền thông

có thể được tái tạo và để cao như một hoạt động văn hỏa, góp phan gin giữ và nhát huy bản sắc văn hóa dân tộc trong bôi cảnh sự phát triển của

ngành du lịch thế giới Bài viết nhấn mạnh rằng yếu tô địa phương và

yếu tô toàn cầu trong lĩnh vực văn hóa không nhất thiết phải là những khái niệm đối lập mả chúng bỗ sung cho nhau

Lễ hội truyền thống, phát triển du lịch và tính chân thực của

văn hóa và truyền thẳng

1ã hội truyền thống là một phần không thẻ thiếu trong di sản văn

hóa dân tộc, bởi lễ hội chỉnh là hiện thân của bản sắc văn hóa và tinh

thần đoàn kết đân tộc Di sân không chỉ là một đặc tính căn bản của văn hóa dân tộc, mà còn là một dạng thức hiện thân chu bản sắc dân tộc để qua đó chúng †a có thể xây dựng, tái tạo và tuyên truyền về tình cảm dân

t6c (National Belonging) (Park 2010) Nhw da nhấn mạnh, cần thiết phải lưu ý rằng không chí các yêu tố văn hóa vật thể của quá khứ như đi

vật khao cố hay các di tich, mà các đi sản văn hóa phí vật thẻ và những, nguồn tư liệu văn hóa phi vật chất cũng đóng vai trò cơ bản để góp phần tạo nên hình tượng và khái niệm về di sản dân tộc Với tư cách là đại diện quan trọng cho di sản văn hóa phí vật thê của dân lộc, lễ hội truyền thống đóng một vai trò vỗ cùng quan trọng trong việc phát huy tỉnh thần

dân tộc, bằng cách giúp người dân cùng chia sẻ về những kỷ niệm của

dân tộc và kiến thức văn hóa Hơn thê nữa, trai nghiém va đánh giá

lễ hội truyền thống liên quan mật thiết dến tái xây dựng và diễn giải lại

bản sắc dân tộc và bản sắc văn hóa, trong bi cảnh những thay đổi trên phương điện kinh tế và văn hóa xã hội đang diễn ra nhanh chóng, dưới

tác động của quá trình toán câu hóa

Việc tận dụng lễ hội truyền thống lâm lợi thế đế phát triển du lịch

hiện đã rất phổ biến trong các bối cánh văn hóa khác nhau Việc dùng vai trò biện chứng của dụ lịch dé đánh giá lại tính chân thực của lễ hội là mỗi quan tâm chủ yếu trong học thuật Ví đụ như lễ hội Carnival ở Trinidad (Sampath, 1997), La Cavalcata Sarda & Sardinia, Italia (Azara

va Crouch, 2006), một số lễ hội văn hóa ở Catalunya, Tay Ban Nha (Crespi- Vailbona và Richards, 2007) Có một sự thắng nhất chung rằng phát triển du lịch gây ra những tác động không tốt đến văn hóa truyền thống và đi sản văn hóa, đặc hiệt là trong mối liên quan đến các

nước đang phát triển và các xã hội không phải phương Tây Việc tập trung quá mức vào tiểm năng cúa du lịch với tư cách là một ngành mũi

nhọn cho sự phát triển kinh tễ, thường dẫn đến việc bóp méo và làm

giảm giá trị của văn hóa truyền thống va bản sắc địa phương, Với tư

về khai thác thương mại văn hóa trong du lịch Alarde là một ngày lễ kỹ

niệm quan trọng trong lịch sứ địa phương đề cao tính địa phương Tuy

nhiên, khi người ta nhận ra tiềm năng của lễ hội trong việc thu hút

toa = tt

khách du lịch từ các nơi chính quyền thành phố đã ra lệnh tổ chức lễ ký

niệm này hai lần trong một ngày đề thu hút nhiều khách du lịch hơn nữa Chỉ sau hai năm, lễ hội đã không còn được người dân địa phương nhiệt tình đán nhận và không còn là lễ hội dành cho người địa phương mà trở thành lễ hội dành cho khách dụ lịch Những người đứng đầu cộng đồng khó khuyến khich được người dân tham gia Người ta lập luận răng việc đóng gói trình diễn và quảng bá văn hóa dia phương như một mặt hàng tiêu thụ trong du lịch khiến cho văn hóa đó mắt dì ý nghĩa và tính chân

thực Chỉnh vi thể các lễ hội văn hỏa truyền thống để dàng bị thành lễ

hội du lịch Người ta đã từng nói:

L.ễ nghỉ truyền thống đã trở thành lễ hội vì động cơ kinh tế Quyết định đã làm mắt di ý nghĩa của nghỉ lễ, phá vỡ tính chân thực cúa nó và sức mạnh của nỏ đối với người dân, Chinh quyển thành phố chỉ mát có vải phút đễ biến văn hóa truyền thống của họ thành buải biểu điễn công, cộng; với hành động đó một nghỉ lễ có từ 350 năm vẻ trước đã mắt di trong chắc lát

MacCancell (1976) lập luận rằng khách du lịch thời nay luôn luân

đi tìm những cái xác thực trong khi họ đi du lịch, cải mả họ tin rằng

thiểu một cách cơ bản trong cuộc sống thường nhật của mình Tuy nhiên, trong quả trình tìm kiếm của họ, các hoạt động và sự kiện văn hóa hao gồm cả lễ hội đã bị biến đổi và điểu chỉnh, để đáp ứng những nhủ cầu và mong đợi của khách du lịch về việc trải nghiệm nền văn hóa

ban địa đích thực Nhưng điểm tranh cãi chủ yếu của ông là khách dụ

lịch thời hiện đại không được trải nghiệm tính chân thực ở những nơi hợ viếng thăm Theo một cách nào đó, người ta lừa đối rằng họ trải nghiệm tính chân thực, cái được tạo ra một cách có chiến thuật và dàn dựng đành cho sự tiêu dùng trong du lịch Do đó những thực hành văn hóa và

sự kiện đần mắt đi ý nghĩa và giá trị đích thực của nó, vô hình chung bị

biến thành những “sự kiện văn hóa gia tao” (Boorstin, 1964) hay “tính chân thực được dàn đựng” (MacCancell, 1976)

} Greenwood, D.J (1989) "Culture by the Pound: an Anthropological Perspective on

Tourism as Cultural Commoditization" (Van héa bi hang hoa hóa: quan điểm nhân học về dụ lịch và sự hàng hóa hóa văn hớa), trang ¥.L Smith (chủ biên), Husi and Guests The anthropology of tourism (Chủ và khách: Nhân học về du lich) (tai ban Jan thứ 2) Philadelphia: University of Pennsylvania Press, tr | 78-180

316

Thú vị thay đã từng có lời giai thích rằng một mức độ hàng hóa hóa nhất định trang lễ hội văn hóa truyền thông đã góp phan vào việc làm sống lại truyền thông văn hóa cũ Theo quan điểm này, sự phát triển

đu lịch đóng vai trỏ tích cực trong việc làm sông dậy ý nghĩa của lễ hội

h lá tác nhân chỉnh khơi đậ phương đựa trên nơi chắn Và như vậy quan diém khách quan và mang tính riêng biệt về tính chân thực vẫn còn gây nhiều tranh cãi Cohen (1988) đưa ra nhận xét rằng tỉnh chân thực chính là đặc tính tu

truyền thông, với tư cá

bản sắc văn hóa địa

của các vật thẻ và địa danh Tuy nhiễn, ngày nay đó là sự kiên tạo mang

tỉnh xã hội h chân thực được đàn dựng” Do đó, tính chân thực

hiện lên qua thời gian và qua một hệ thống sự biêu hiện không ngừng biển đối, chứ không còn là một bối canh cố định của sự vật hay tư tưởng Quan trọng hơn tính chân thực cần được hiểu như một khái niệm có thể thỏa thuận trong bỗi cảnh nảy Do đó, sự kiện hay dịa danh có thẺ một cách công khai không mang tính chân thực vả được đơn vị kinh doanh

du lịch giới thiệu rõ ràng là như vậy Đây chính là cach ma

thực” (hyper-reality) (Eeo !986) thường thay thể việc tim kiếm những

địa danh và trải nghiệm “thực tế" Những cái hoàn toàn giá tạo ví dụ như những di sản và sự kiện văn hóa được kiển tạo mới vả mang ý nghĩa

thương mại đơn thuận, và những địa điểm di sản đã có được sức hấp dan

nhất định đổi với khách du lịch llơn nữa, nhận biết "tính chân thực

dang tắn tại” (Wang, 19991, tức chú trọng vào tình trạng hiện thời của khách du lịch khi họ tiêu dùng các hiện vật văn hóa, chứ không phải xây dựng hay tải dựng tính chân thực khách quan là một việc làm vô cùng

thiết thực đối với việc tìm hiểu kỹ hơn về tỉnh chân thực trong bồi canh

du lich Chabra va cdc tac gia khác (2003) lập luận rang, chúng ta nên

chú trọng đến nhận thức và trái nghiệm về tính chân thực và chất lượng của các địa điểm và hoạt động văn hóa, Về mặt này, điểm chính của

"tính chân thực được cảm nhận” không nhất thiết phái là đạt được một cảm giác khách quan về tính chân thực Sự thay đổi gần đây Irong việc nhân mạnh tính tương tác và trải nghiệm của du khách ở những địa điểm di sản và văn hóa, liên quan chặt chẽ đến việc người ta ngây càng nhận biết và đánh giá “tính chân thực được cảm nhận”

Trong những, nghiên cứu học thuật gần đây về lễ hội truyền thống

và vấn đề phát triển du lịch, người ta tập trung nghiên cứu về các mỗi

317

bắt kẻ hình ảnh lãng mạn được sáng tạo ra và được mô tả, quảng bá để

phát triển du lịch Sự biển đổi và tái cấu trúc thành câng lễ hội La

Cavalcata Sarda thành điểm dên du lịch nội tiếng ảnh hưởng tích cực đến nhận thức của người dân địa phương về những thực hành văn hóa phi vật thể của họ Lễ hội này đã khiến Sardina tạo lại hình ảnh của

mình, biển từ một điểm đến là bãi biển dành chơ số đồng du khách từ

những năm 1960 và 1970, thành điêm đến mang tính di sản và văn hoa đặc biệt, thu lút một lớp khách đu lịch mới Trong quả trình này, chính

phú khuyến khích sự tham giai lich cực từ phía các cộng, đồng ø khác nhau bằng cách đó làm sống lại nhiều những yêu tổ đa dạng của nên văn hóa, cứu chúng khỏi nguy cơ bị mất đi hoặc mai một Ở đây, cả tác động có

thực và có thể của sự phát triển dụ lịch đều dẫn đến việc khám phá lại

những truyền thông văn hỏa địa phương, và nhận biết tằm quan trọng của việc bảo tổn chúng cho các thế hệ sau

Trong nỗ lực xem xét những quan điểm khác nhau và vô văn cách

diễn giải về tính chân thực, Richard (2007) xem xét những cách mả theo

đó cả người đân và du khách đều nhận thức về tính chân thực của một lễ hội văn hóa truyền thống lễ hội I.a Mercẻ ở Barcelona Tây Ban Nha

Rất thủ vị, cả người dân và khách du lịch đều nhắn mạnh những hình

thức khác nhau của tính chân thực, khi họ gắn trải nghiệm văn hóa của mình vào bổ cảnh cụ thể trong thời gian lễ hội Sự nhắn mạnh của người đân về tính chân thực ngầm hiểu gắn liền với việc duy trì chuẩn mực văn hóa của xã hội Calalan ví dụ như vai trỏ của ngôn ngữ và

truyền thang Do đó, người Lá đánh giá cao và nhắn mạnh vai trò xã hội

cúa lễ hội như một phương tiện hiệu quả để tải tạo lại tính toàn vẹn văn hóa và truyền thống của họ, khi có những thay đổi văn hóa - xã hội và kinh tế rộng hơn Ngược lại, tính chân thực mả người khách du lịch cảm

nhận khi đó sẽ đồng nhất với “tính chân thực hiện dang tồn tại” Trọng tâm của tính chân thực này chủ yêu nằm ở sự tiếp nhận và trái nghiệm

cá nhân của khách dụ lịch Richards thách thức gia định thông thường rằng, sự phát triển du lịch toàn câu khiến sự kiện văn hóa địa phương trở

nên không chân thực và vô nghĩa Thay vào đó, những trải nghiệm văn

hóa trong lễ hội thường được coi là chân thực, theo cách chúng giúp tạo

ra những hình thức khác nhau của tính chân thực, Điểm này đóng vai trò đặc biệt quan trọng trong việc nhắn mạnh rằng, người ta có thể làm cho

319

bắt kẻ hình ảnh lãng mạn được sáng tạo ra và được mô tả, quảng bá để

phát triển du lịch Sự biển đổi và tái cấu trúc thành câng lễ hội La

Cavalcata Sarda thành điểm dên du lịch nội tiếng ảnh hưởng tích cực đến nhận thức của người dân địa phương về những thực hành văn hóa phi vật thể của họ Lễ hội này đã khiến Sardina tạo lại hình ảnh của

mình, biển từ một điểm đến là bãi biển dành chơ số đồng du khách từ

những năm 1960 và 1970, thành điêm đến mang tính di sản và văn hoa đặc biệt, thu lút một lớp khách đu lịch mới Trong quả trình này, chính

phú khuyến khích sự tham giai lich cực từ phía các cộng, đồng ø khác nhau bằng cách đó làm sống lại nhiều những yêu tổ đa dạng của nên văn hóa, cứu chúng khỏi nguy cơ bị mất đi hoặc mai một Ở đây, cả tác động có

thực và có thể của sự phát triển dụ lịch đều dẫn đến việc khám phá lại

những truyền thông văn hỏa địa phương, và nhận biết tằm quan trọng của việc bảo tổn chúng cho các thế hệ sau

Trong nỗ lực xem xét những quan điểm khác nhau và vô văn cách

diễn giải về tính chân thực, Richard (2007) xem xét những cách mả theo

đó cả người đân và du khách đều nhận thức về tính chân thực của một lễ hội văn hóa truyền thống lễ hội I.a Mercẻ ở Barcelona Tây Ban Nha

Rất thủ vị, cả người dân và khách du lịch đều nhắn mạnh những hình

thức khác nhau của tính chân thực, khi họ gắn trải nghiệm văn hóa của mình vào bổ

cảnh cụ thể trong thời gian lễ hội Sự nhắn mạnh của người đân về tính chân thực ngầm hiểu gắn liền với việc duy trì chuẩn mực văn hóa của xã hội Calalan ví dụ như vai trỏ của ngôn ngữ và

truyền thang Do đó, người Lá đánh giá cao và nhắn mạnh vai trò xã hội

cúa lễ hội như một phương tiện hiệu quả để tải tạo lại tính toàn vẹn văn hóa và truyền thống của họ, khi có những thay đổi văn hóa - xã hội và

kinh tế rộng hơn Ngược lại, tính chân thực mả người khách du lịch cảm

nhận khi đó sẽ đồng nhất với “tính chân thực hiện dang tồn tại” Trọng tâm của tính chân thực này chủ yêu nằm ở sự tiếp nhận và trái nghiệm

cá nhân của khách dụ lịch Richards thách thức gia định thông thường

rằng, sự phát triển du lịch toàn câu khiến sự kiện văn hóa địa phương trở

nên không chân thực và vô nghĩa Thay vào đó, những trải nghiệm văn

hóa trong lễ hội thường được coi là chân thực, theo cách chúng giúp tạo

ra những hình thức khác nhau của tính chân thực, Điểm này đóng vai trò đặc biệt quan trọng trong việc nhắn mạnh rằng, người ta có thể làm cho

319

trong những bỗi cảnh khi mà toản câu hóa được gắn liễn với việc đánh giá lại những nền văn hóa địa phương, chứ không phái là quả trình dồng nhất hóa và chuẩn hóa Người tu cân có cái nhìn hiểu biết hơn về những, cách các sức mạnh toàn cầu hóa có thể đóng góp vào sự phát triển của

văn hóa đân tộc Việt Nam Hopper! lập luận rằng: Nếu chang ta quan

niệm về văn hóa nhự một quá trình - một cải gì đó liên tục phát triển - khi đó chúng ta sẽ có một cách hiểu rô ràng hơn về mỗi quan hệ qua lại

giữa toản cầu hóa và văn hóa dân tộc, và có khả năng đánh giả rằng các

nên văn hóa, bao gầm cả những nền văn hóa dân tộc là đa tầng và đã

tiến hóa và thu thập những ảnh hưởng biểu tượng tư tưởng và hình ảnh

qua thời gian Những dòng chảy văn hỏa toàn cầu đóng góp vào các nền văn héa dan tộc chính theo nghĩa này

Sự chuyển đổi từ nghỉ lễ sang cánh biểu điễn không nên bị biến thành điều trờ ngại đối với việc tích cực phát triển hội Giỏng như một nguồn du lịch Như đã được mỉnh họa, sự mở rộng lễ hội thông qua phát

triển du lịch không nhất thiết phải kéo theo một mức độ hàng hóa hóa

cao hơn Một mức độ hàng hớa hóa nhất định cho phép cả người địa

phương và khách đu lịch được tham gia vào lễ hội nhiều hơn Điều đó

cũng giúp phát triển những nội dung sáng tạo mới từ lễ hội cũ Trong quá trình này, nền văn hóa địa phương có thê được tạo lại một cách có chủ ý, và được quảng bá như văn hóa dân tộc, thậm chí như những thực hảnh văn hóa được đánh giá trên toàn cầu trong môi trường du lịch ngây

càng bị đồng nhất hóa này Như vậy, tác động của toàn cầu hỏa có thể

được coi lâ một tác nhân tích cực trong việc đầy mạnh nội dung văn hóa

và vai trò xã hội của hội Gióng Ở đây, cái toàn cầu - địa phương (Glocal), tức lễ hội truyền thống, và cái toàn cầu, tức phát triển du lịch

có thể thấm nhuẫn và tương tác với nhau Điều quan trọng ở đây là nhu

cầu bảo tồn truyền thống và như cầu toàn cầu hóa văn hóa và xã hội có

thể củng tồn tại Qua suốt lịch sử đầy biến động của mình, Việt Nam đã

thành công trong việc hợp nhất văn hóa truyền thông độc đáo của mình

với những ảnh hưởng từ bên ngoái Diều quan trọng là Việt Nam tiếp

tục lình hoạt càng nhiều càng tốt để tích hợp những nền văn hóa toàn

Ì Hopper, P (2007) Understanding Cultural Globalization (Tim hiểu toàn câu húa

văn hóa) Cambridge: Polit, tr 133

322

quan hệ rời rạc và các mỗi quan hệ cộng sinh giữa hai vấn đề trên

Trong nghiên cứu của mình về Camival ở Trinidad, Sampath (1997) cho rằng người đân bản địa biến đổi để thích ứng với văn hóa của khách

du lịch, chủ yếu là những người đến từ châu Âu và châu Mỹ Mặc dù có

những mỗi băn khoăn về qua | trình Tây hóa trong việc tái hiện di sản sẵn , Sampath vẫn đâm bảo rằng việc du lịch hóa lễ hội Carnaval nảy vừa phản ánh, và vừa góp phần tái tạo bản sắc văn hóa truyền thắng với việc xây dựng nên những, mối quan hệ toàn cầu và địa phương Quá trình phát triển du lịch đã có đóng góp tích cực trang việc lôi kéo cả người dân địa phương và khách du lịch tham gia một cách chính thức và

không chính thức vào các hoạt động văn hóa, do đó, gẫn kết được

những tác động toàn cầu với các nhân vật địa phương, nơi mà người ta hết sức chú trọng việc địa phương hóa, và đồng thời, toàn cầu hóa

những điểm khác biệt trong bán sắc của họ Diễn đó được nói chỉ tiết

hơn như sau: “Tinh chan thuc” có thé bị hy sinh một cách an toàn cho du lịch, nều người ta chưa bao giờ tuyên bố mạnh mẽ răng tính chân

thực đó thực sự có tổn tại Bảng cách cho phép một dòng chây đều đặn

những tác động “ngoại lai” tác động đến tính chân thực trong quá trình

xây dựng lại những đoạn bị phân cắt của nó, lễ hội carnival cai thién những tác động tiêu cực lên xã hội Trên thực tế, lễ hội carival đưa lại

một diễn đản đề xã hội thê hiện những lo ngại của nó về ảnh hưởng toàn câu bằng cách /hể hiện nó ra"",

Azara và Crouch (2006) trong nghiên cửu dân tộc học của mỉnh

về những không gian xã hội phức tạp và cầu trúc chính trị làm cơ sở cho

một lễ hội hàng năm ở Sardinia, Italy, nhấn mạnh rằng những yếu tổ

mới được sáng tạo ra và được cải biên của lễ hội còn có tác dụng khuyên khích sự tham gỉa, sự gắn kết của cộng đồng, hoàn thành những vai trò xã hội khác nhau và trình diễn bản sắc La Cavalcata Sarda chủ

yếu được coi là lễ hội hàng năm kỷ niệm bán sắc và văn hóa địa phương

"Sampath, N (1997) Mas’ Identity: Tourism and Global and Local Aspects of

Trinidad Carnival (Ban sie cia Mas: Du lich va nhitng khia canh 1oan cau và địa phương của lễ hội Carnival ở Trinidad) Trong S Abram và các vac gid khae, Tourists and Tourism: identifying with People and Places (Khdch du lich va Du lich: Béng

nhất với con người và địa điểm) Oxfard: Berg, tr 167-168 (nhẫn mạnh trong bản

géc)

318

Thú vị thay đã từng có lời giai thích rằng một mức độ hàng hóa hóa nhất định trang lễ hội văn hóa truyền thông đã góp phan vào việc làm sống lại truyền thông văn hóa cũ Theo quan điểm này, sự phát triển

đu lịch đóng vai trỏ tích cực trong việc làm sông dậy ý nghĩa của lễ hội

h lá tác nhân chỉnh khơi đậ phương đựa trên nơi chắn Và như vậy quan diém khách quan và mang tính riêng biệt về tính chân thực vẫn còn gây nhiều tranh cãi Cohen (1988) đưa ra nhận xét rằng tỉnh chân thực chính là đặc tính tu

của các vật thẻ và địa danh Tuy nhiễn, ngày nay đó là sự kiên tạo mang

tỉnh xã hội h chân thực được đàn dựng” Do đó, tính chân thực

hiện lên qua thời gian và qua một hệ thống sự biêu hiện không ngừng biển đối, chứ không còn là một bối canh cố định của sự vật hay tư tưởng Quan trọng hơn tính chân thực cần được hiểu như một khái niệm có thể thỏa thuận trong bỗi cảnh nảy Do đó, sự kiện hay dịa danh có thẺ một cách công khai không mang tính chân thực vả được đơn vị kinh doanh

du lịch giới thiệu rõ ràng là như vậy Đây chính là cach ma

thực” (hyper-reality) (Eeo !986) thường thay thể việc tim kiếm những

địa danh và trải nghiệm “thực tế" Những cái hoàn toàn giá tạo ví dụ như những di sản và sự kiện văn hóa được kiển tạo mới vả mang ý nghĩa

thương mại đơn thuận, và những địa điểm di sản đã có được sức hấp dan

nhất định đổi với khách du lịch llơn nữa, nhận biết "tính chân thực

dang tắn tại” (Wang, 19991, tức chú trọng vào tình trạng hiện thời của khách du lịch khi họ tiêu dùng các hiện vật văn hóa, chứ không phải xây dựng hay tải dựng tính chân thực khách quan là một việc làm vô cùng

thiết thực đối với việc tìm hiểu kỹ hơn về tỉnh chân thực trong bồi canh

du lich Chabra va cdc tac gia khác (2003) lập luận rang, chúng ta nên

chú trọng đến nhận thức và trái nghiệm về tính chân thực và chất lượng của các địa điểm và hoạt động văn hóa, Về mặt này, điểm chính của

"tính chân thực được cảm nhận” không nhất thiết phái là đạt được một cảm giác khách quan về tính chân thực Sự thay đổi gần đây Irong việc nhân mạnh tính tương tác và trải nghiệm của du khách ở những địa điểm di sản và văn hóa, liên quan chặt chẽ đến việc người ta ngây càng nhận biết và đánh giá “tính chân thực được cảm nhận”

Trong những, nghiên cứu học thuật gần đây về lễ hội truyền thống

và vấn đề phát triển du lịch, người ta tập trung nghiên cứu về các mỗi

317

ng cách dỏ hình thành nên văn hóa đương đại độc đáo của mình Hỏi sinh hội Giỏng với sự phát triển du lịch là mệt ví dụ hay của “sự biến đổi của cái địa phương và toàn cầu”, điều sẽ giúp cho sự diễn lại

liên tục và tái tạo bản sắc dân tộc trong những bối cảnh toàn cầu Hơn thể nữa, việc thu hút khách du lịch đến hội Giióng có thể thúc đầy phát

triển cả du lịch nội địa và du lịch quốc tế ở Việt Nam

Du lịch được cơi là một phan không tách rời của đời sống dân tộc, qua đó, người dân có thê trải nghiệm tư tường đân tộc va quá khứ tập thể (Franklin, 2003) Những chuyển tham dự các lễ hội truyền thống như một yêu tô quan trọng trong di sản phi vật thể của Việt Nam có thể đóng một vai trò quan trọng trong việc duy trì và quảng bá tỉnh thần dân

tộc trong số những người Việt Nam, dặc biệt lả thế hệ trẻ, những người

thường bị phê phán là không ÿ thức về tỉnh cảm dân tộc vào thời đại của những biến đổi nhanh chóng này (Park, 2009) Người ta mong đợi rằng,

sự phát minh lại và tái tạo lại hội Giỏng thông qua phát triển du lịch, sẽ

góp phần thúc dây hội nhập dần tộc và da dạng văn hóa Ở đây, phát triển dụ lịch bing đi sản văn hóa ni

quan trọng trong việc giúp người dân nhận thức, trải nghiệm và khẳng định sự gần gũi của họ đối với dân tộc bằng cách đó, khẳng định lại tầm

c háo vệ văn hóa truyền thông của Việt Nam khỏi sự

a sử dụng lễ hội văn hóa là điều

Như đã được nhấn mạnh, những nhận thức khác nhau và võ vản

cách diễn giải về tính chân thực trong việc trải nghiệm lễ hội văn hóa,

cần được xem xét và tích hợp vào việc lập kế hoạch và phát triển du lịch

' Giddens, A (1991), sdd, tr 22

* Hyung Yu Park (2010) Heritage Tourism: Emotional Journeys into Nationhood (Du

lịch di sản: Những cuộc hành trinh day cam xtc vao mét dan toc), Annals of Tourism

Research (Bién niên Nghiên cứu Du lịch, 37 (1: 116-135

323

quan hệ rời rạc và các mỗi quan hệ cộng sinh giữa hai vấn đề trên

Trong nghiên cứu của mình về Camival ở Trinidad, Sampath (1997) cho rằng người đân bản địa biến đổi để thích ứng với văn hóa của khách

du lịch, chủ yếu là những người đến từ châu Âu và châu Mỹ Mặc dù có

những mỗi băn khoăn về qua | trình Tây hóa trong việc tái hiện di sản sẵn , Sampath vẫn đâm bảo rằng việc du lịch hóa lễ hội Carnaval nảy vừa phản ánh, và vừa góp phần tái tạo bản sắc văn hóa truyền thắng với việc xây dựng nên những, mối quan hệ toàn cầu và địa phương Quá trình phát triển du lịch đã có đóng góp tích cực trang việc lôi kéo cả người dân địa phương và khách du lịch tham gia một cách chính thức và

không chính thức vào các hoạt động văn hóa, do đó, gẫn kết được

những tác động toàn cầu với các nhân vật địa phương, nơi mà người ta hết sức chú trọng việc địa phương hóa, và đồng thời, toàn cầu hóa

những điểm khác biệt trong bán sắc của họ Diễn đó được nói chỉ tiết

hơn như sau: “Tinh chan thuc” có thé bị hy sinh một cách an toàn cho du lịch, nều người ta chưa bao giờ tuyên bố mạnh mẽ răng tính chân

thực đó thực sự có tổn tại Bảng cách cho phép một dòng chây đều đặn

những tác động “ngoại lai” tác động đến tính chân thực trong quá trình

xây dựng lại những đoạn bị phân cắt của nó, lễ hội carnival cai thién những tác động tiêu cực lên xã hội Trên thực tế, lễ hội carival đưa lại

một diễn đản đề xã hội thê hiện những lo ngại của nó về ảnh hưởng toàn câu bằng cách /hể hiện nó ra"",

Azara và Crouch (2006) trong nghiên cửu dân tộc học của mỉnh

về những không gian xã hội phức tạp và cầu trúc chính trị làm cơ sở cho

một lễ hội hàng năm ở Sardinia, Italy, nhấn mạnh rằng những yếu tổ

mới được sáng tạo ra và được cải biên của lễ hội còn có tác dụng khuyên khích sự tham gỉa, sự gắn kết của cộng đồng, hoàn thành những vai trò xã hội khác nhau và trình diễn bản sắc La Cavalcata Sarda chủ

yếu được coi là lễ hội hàng năm kỷ niệm bán sắc và văn hóa địa phương

"Sampath, N (1997) Mas’ Identity: Tourism and Global and Local Aspects of

Trinidad Carnival (Ban sie cia Mas: Du lich va nhitng khia canh 1oan cau và địa phương của lễ hội Carnival ở Trinidad) Trong S Abram và các vac gid khae, Tourists and Tourism: identifying with People and Places (Khdch du lich va Du lich: Béng

nhất với con người và địa điểm) Oxfard: Berg, tr 167-168 (nhẫn mạnh trong bản

géc)

318

ng cách dỏ hình thành nên văn hóa đương đại độc đáo của mình Hỏi sinh hội Giỏng với sự phát triển du lịch là mệt ví dụ hay của “sự biến đổi của cái địa phương và toàn cầu”, điều sẽ giúp cho sự diễn lại

liên tục và tái tạo bản sắc dân tộc trong những bối cảnh toàn cầu Hơn thể nữa, việc thu hút khách du lịch đến hội Giióng có thể thúc đầy phát

triển cả du lịch nội địa và du lịch quốc tế ở Việt Nam

Du lịch được cơi là một phan không tách rời của đời sống dân tộc, qua đó, người dân có thê trải nghiệm tư tường đân tộc va quá khứ tập thể (Franklin, 2003) Những chuyển tham dự các lễ hội truyền thống như một yêu tô quan trọng trong di sản phi vật thể của Việt Nam có thể đóng một vai trò quan trọng trong việc duy trì và quảng bá tỉnh thần dân

tộc trong số những người Việt Nam, dặc biệt lả thế hệ trẻ, những người

thường bị phê phán là không ÿ thức về tỉnh cảm dân tộc vào thời đại của những biến đổi nhanh chóng này (Park, 2009) Người ta mong đợi rằng,

sự phát minh lại và tái tạo lại hội Giỏng thông qua phát triển du lịch, sẽ

góp phần thúc dây hội nhập dần tộc và da dạng văn hóa Ở đây, phát triển dụ lịch bing đi sản văn hóa ni

quan trọng trong việc giúp người dân nhận thức, trải nghiệm và khẳng định sự gần gũi của họ đối với dân tộc bằng cách đó, khẳng định lại tầm

c háo vệ văn hóa truyền thông của Việt Nam khỏi sự

a sử dụng lễ hội văn hóa là điều

Như đã được nhấn mạnh, những nhận thức khác nhau và võ vản

cách diễn giải về tính chân thực trong việc trải nghiệm lễ hội văn hóa,

cần được xem xét và tích hợp vào việc lập kế hoạch và phát triển du lịch

' Giddens, A (1991), sdd, tr 22

* Hyung Yu Park (2010) Heritage Tourism: Emotional Journeys into Nationhood (Du

lịch di sản: Những cuộc hành trinh day cam xtc vao mét dan toc), Annals of Tourism

Research (Bién niên Nghiên cứu Du lịch, 37 (1: 116-135

323

trong những bỗi cảnh khi mà toản câu hóa được gắn liễn với việc đánh giá lại những nền văn hóa địa phương, chứ không phái là quả trình dồng nhất hóa và chuẩn hóa Người tu cân có cái nhìn hiểu biết hơn về những, cách các sức mạnh toàn cầu hóa có thể đóng góp vào sự phát triển của

văn hóa đân tộc Việt Nam Hopper! lập luận rằng: Nếu chang ta quan

niệm về văn hóa nhự một quá trình - một cải gì đó liên tục phát triển - khi đó chúng ta sẽ có một cách hiểu rô ràng hơn về mỗi quan hệ qua lại

giữa toản cầu hóa và văn hóa dân tộc, và có khả năng đánh giả rằng các

nên văn hóa, bao gầm cả những nền văn hóa dân tộc là đa tầng và đã

tiến hóa và thu thập những ảnh hưởng biểu tượng tư tưởng và hình ảnh

qua thời gian Những dòng chảy văn hỏa toàn cầu đóng góp vào các nền văn héa dan tộc chính theo nghĩa này

Sự chuyển đổi từ nghỉ lễ sang cánh biểu điễn không nên bị biến thành điều trờ ngại đối với việc tích cực phát triển hội Giỏng như một nguồn du lịch Như đã được mỉnh họa, sự mở rộng lễ hội thông qua phát

triển du lịch không nhất thiết phải kéo theo một mức độ hàng hóa hóa

cao hơn Một mức độ hàng hớa hóa nhất định cho phép cả người địa

phương và khách đu lịch được tham gia vào lễ hội nhiều hơn Điều đó

cũng giúp phát triển những nội dung sáng tạo mới từ lễ hội cũ Trong quá trình này, nền văn hóa địa phương có thê được tạo lại một cách có chủ ý, và được quảng bá như văn hóa dân tộc, thậm chí như những thực hảnh văn hóa được đánh giá trên toàn cầu trong môi trường du lịch ngây

càng bị đồng nhất hóa này Như vậy, tác động của toàn cầu hỏa có thể

được coi lâ một tác nhân tích cực trong việc đầy mạnh nội dung văn hóa

và vai trò xã hội của hội Gióng Ở đây, cái toàn cầu - địa phương (Glocal), tức lễ hội truyền thống, và cái toàn cầu, tức phát triển du lịch

có thể thấm nhuẫn và tương tác với nhau Điều quan trọng ở đây là nhu

cầu bảo tồn truyền thống và như cầu toàn cầu hóa văn hóa và xã hội có

thể củng tồn tại Qua suốt lịch sử đầy biến động của mình, Việt Nam đã

thành công trong việc hợp nhất văn hóa truyền thông độc đáo của mình

với những ảnh hưởng từ bên ngoái Diều quan trọng là Việt Nam tiếp

tục lình hoạt càng nhiều càng tốt để tích hợp những nền văn hóa toàn

Ì Hopper, P (2007) Understanding Cultural Globalization (Tim hiểu toàn câu húa

văn hóa) Cambridge: Polit, tr 133

322

ring những cái toàn cầu thay thế những cái địa phương sẽ là thích hợp hơn khi nghĩ đến một sự khớp nỗi mới giữa “những cái địa phương” và những cải toàn câu”,

Jones va Desforges (2003) ung hé manh mé tuyén bố nổi tiếng

của Harvey (198) ring như một ‘Dhan ứng đối với toàn cu hoa, người

khẳng định lai bản sắc dựa trên địa điểm” có ‘thé đóng góp vào việc không ngừng tái hiện và sinh ra chủ nghĩa dân tộc trong những bối cảnh toàn cầu (cũng xem MeNcill, 2000

Edensor, 2002), Do do, người tạ mong đợi rằng việc duy trì và phát triên những lễ hội truyền thẳng như hội Gióng sẽ tái dựng lại vả diễn giải lại bản sắc văn hóa và dân tộc của Việt Nam chẳng lại những hình thức dỗng nhất hóa của toàn cầu hỏa

Kế từ khi

của văn hóa truyền thống và di sản, trong đó, lễ hội đóng vai trò vỡ cùng, quan trọng Dã từ lâu người 1a nhận thấy tẫm quan trọng của sự phát triển du lịch đứng từ góc độ động lực phát triển kinh tế Lễ hội ngày cảng được quảng bá như những địa điểm du lịch nếi tiếng trong chiến

lược marketing va tao hinh anh diém dén (Getz va Andersson 2008)

Từ góc độ này, việc tạo hình ảnh, điệu mang tính riéng biét đối với hội Gióng, đồng vai trò võ cùng quan trọng trong việc nâng cao tiểm năng của nê như một di sản văn hóa trong một mới trường du lịch ngày cảng

bị đồng nhất hóa, trong khi đẳng thời khẳng định lại bản sắc cộng đồng

và nền văn hóa địa phương Phát triển và quảng bá hội Giáng như một

nguồn du lịch cả thể đưa lại cơ hội đề thiết lập lại và thỏa thuận lai ban

sắc địa nhương khi bản sắc này bị tranh cãi trong suốt những giai đoạn khác nhau của lịch sử Việt Nam đặc biệt vào thời điểm của những biến động văn hóa - xã hội nhanh chóng này trong xã hội Việt Nam đương đại Diễm này có ý nghĩa võ cùng quan trọng ở chỗ việc tái chiếm hữu

phóng, Việt Nam chứng kiến sự hỏi sinh mạnh mẽ

di sản địa phương phi vật thể sẽ dong góp vào việc duy trì và củng cố

lân tộc Việt Nam, vả tình đoàn kết ở thời diễm này của những biến đổi văn hóa nhanh chóng Bất kế những mỗi quan ngại lan tràn về việc đồng nhất hóa xã hội ngày càng tầng, cân phải khẳng định lại rằng, những nền văn hóa truyền thống đang toán cầu hóa, có thể dược lợi

321

ring những cái toàn cầu thay thế những cái địa phương sẽ là thích hợp hơn khi nghĩ đến một sự khớp nỗi mới giữa “những cái địa phương” và những cải toàn câu”,

Jones va Desforges (2003) ung hé manh mé tuyén bố nổi tiếng

của Harvey (198) ring như một ‘Dhan ứng đối với toàn cu hoa, người

khẳng định lai bản sắc dựa trên địa điểm” có ‘thé đóng góp vào việc không ngừng tái hiện và sinh ra chủ nghĩa dân tộc trong những bối cảnh toàn cầu (cũng xem MeNcill, 2000 Edensor, 2002), Do do, người tạ mong đợi rằng việc duy trì và phát triên những lễ hội truyền thẳng như hội Gióng sẽ tái dựng lại vả diễn giải lại bản sắc văn hóa và dân tộc của Việt Nam chẳng lại những hình thức dỗng nhất hóa của toàn cầu hỏa

Kế từ khi

của văn hóa truyền thống và di sản, trong đó, lễ hội đóng vai trò vỡ cùng, quan trọng Dã từ lâu người 1a nhận thấy tẫm quan trọng của sự phát triển du lịch đứng từ góc độ động lực phát triển kinh tế Lễ hội ngày cảng được quảng bá như những địa điểm du lịch nếi tiếng trong chiến

lược marketing va tao hinh anh diém dén (Getz va Andersson 2008)

Từ góc độ này, việc tạo hình ảnh, điệu mang tính riéng biét đối với hội Gióng, đồng vai trò võ cùng quan trọng trong việc nâng cao tiểm năng của nê như một di sản văn hóa trong một mới trường du lịch ngày cảng

bị đồng nhất hóa, trong khi đẳng thời khẳng định lại bản sắc cộng đồng

và nền văn hóa địa phương Phát triển và quảng bá hội Giáng như một

nguồn du lịch cả thể đưa lại cơ hội đề thiết lập lại và thỏa thuận lai ban

sắc địa nhương khi bản sắc này bị tranh cãi trong suốt những giai đoạn khác nhau của lịch sử Việt Nam đặc biệt vào thời điểm của những biến động văn hóa - xã hội nhanh chóng này trong xã hội Việt Nam đương đại Diễm này có ý nghĩa võ cùng quan trọng ở chỗ việc tái chiếm hữu

phóng, Việt Nam chứng kiến sự hỏi sinh mạnh mẽ

di sản địa phương phi vật thể sẽ dong góp vào việc duy trì và củng cố

lân tộc Việt Nam, vả tình đoàn kết ở thời diễm này của những biến đổi văn hóa nhanh chóng Bất kế những mỗi quan ngại lan tràn về việc đồng nhất hóa xã hội ngày càng tầng, cân phải khẳng định lại rằng, những nền văn hóa truyền thống đang toán cầu hóa, có thể dược lợi

321

ng cách dỏ hình thành nên văn hóa đương đại độc đáo của mình Hỏi sinh hội Giỏng với sự phát triển du lịch là mệt ví dụ hay của “sự biến đổi của cái địa phương và toàn cầu”, điều sẽ giúp cho sự diễn lại

liên tục và tái tạo bản sắc dân tộc trong những bối cảnh toàn cầu Hơn thể nữa, việc thu hút khách du lịch đến hội Giióng có thể thúc đầy phát

triển cả du lịch nội địa và du lịch quốc tế ở Việt Nam

Du lịch được cơi là một phan không tách rời của đời sống dân tộc, qua đó, người dân có thê trải nghiệm tư tường đân tộc va quá khứ tập thể (Franklin, 2003) Những chuyển tham dự các lễ hội truyền thống như một yêu tô quan trọng trong di sản phi vật thể của Việt Nam có thể đóng một vai trò quan trọng trong việc duy trì và quảng bá tỉnh thần dân

tộc trong số những người Việt Nam, dặc biệt lả thế hệ trẻ, những người

thường bị phê phán là không ÿ thức về tỉnh cảm dân tộc vào thời đại của những biến đổi nhanh chóng này (Park, 2009) Người ta mong đợi rằng,

sự phát minh lại và tái tạo lại hội Giỏng thông qua phát triển du lịch, sẽ

góp phần thúc dây hội nhập dần tộc và da dạng văn hóa Ở đây, phát triển dụ lịch bing đi sản văn hóa ni

quan trọng trong việc giúp người dân nhận thức, trải nghiệm và khẳng định sự gần gũi của họ đối với dân tộc bằng cách đó, khẳng định lại tầm

c háo vệ văn hóa truyền thông của Việt Nam khỏi sự

a sử dụng lễ hội văn hóa là điều

Như đã được nhấn mạnh, những nhận thức khác nhau và võ vản

cách diễn giải về tính chân thực trong việc trải nghiệm lễ hội văn hóa,

cần được xem xét và tích hợp vào việc lập kế hoạch và phát triển du lịch

' Giddens, A (1991), sdd, tr 22

* Hyung Yu Park (2010) Heritage Tourism: Emotional Journeys into Nationhood (Du

lịch di sản: Những cuộc hành trinh day cam xtc vao mét dan toc), Annals of Tourism

Research (Bién niên Nghiên cứu Du lịch, 37 (1: 116-135

323

bắt kẻ hình ảnh lãng mạn được sáng tạo ra và được mô tả, quảng bá để

phát triển du lịch Sự biển đổi và tái cấu trúc thành câng lễ hội La

Cavalcata Sarda thành điểm dên du lịch nội tiếng ảnh hưởng tích cực đến nhận thức của người dân địa phương về những thực hành văn hóa phi vật thể của họ Lễ hội này đã khiến Sardina tạo lại hình ảnh của

mình, biển từ một điểm đến là bãi biển dành chơ số đồng du khách từ

những năm 1960 và 1970, thành điêm đến mang tính di sản và văn hoa đặc biệt, thu lút một lớp khách đu lịch mới Trong quả trình này, chính

phú khuyến khích sự tham giai lich cực từ phía các cộng, đồng ø khác nhau bằng cách đó làm sống lại nhiều những yêu tổ đa dạng của nên văn hóa, cứu chúng khỏi nguy cơ bị mất đi hoặc mai một Ở đây, cả tác động có

thực và có thể của sự phát triển dụ lịch đều dẫn đến việc khám phá lại

những truyền thông văn hỏa địa phương, và nhận biết tằm quan trọng của việc bảo tổn chúng cho các thế hệ sau

Trong nỗ lực xem xét những quan điểm khác nhau và vô văn cách

diễn giải về tính chân thực, Richard (2007) xem xét những cách mả theo

đó cả người đân và du khách đều nhận thức về tính chân thực của một lễ hội văn hóa truyền thống lễ hội I.a Mercẻ ở Barcelona Tây Ban Nha

Rất thủ vị, cả người dân và khách du lịch đều nhắn mạnh những hình

thức khác nhau của tính chân thực, khi họ gắn trải nghiệm văn hóa của mình vào bổ cảnh cụ thể trong thời gian lễ hội Sự nhắn mạnh của người đân về tính chân thực ngầm hiểu gắn liền với việc duy trì chuẩn mực văn hóa của xã hội Calalan ví dụ như vai trỏ của ngôn ngữ và

truyền thang Do đó, người Lá đánh giá cao và nhắn mạnh vai trò xã hội

cúa lễ hội như một phương tiện hiệu quả để tải tạo lại tính toàn vẹn văn hóa và truyền thống của họ, khi có những thay đổi văn hóa - xã hội và kinh tế rộng hơn Ngược lại, tính chân thực mả người khách du lịch cảm

nhận khi đó sẽ đồng nhất với “tính chân thực hiện dang tồn tại” Trọng tâm của tính chân thực này chủ yêu nằm ở sự tiếp nhận và trái nghiệm

cá nhân của khách dụ lịch Richards thách thức gia định thông thường rằng, sự phát triển du lịch toàn câu khiến sự kiện văn hóa địa phương trở

nên không chân thực và vô nghĩa Thay vào đó, những trải nghiệm văn

hóa trong lễ hội thường được coi là chân thực, theo cách chúng giúp tạo

ra những hình thức khác nhau của tính chân thực, Điểm này đóng vai trò đặc biệt quan trọng trong việc nhắn mạnh rằng, người ta có thể làm cho

319

Thú vị thay đã từng có lời giai thích rằng một mức độ hàng hóa hóa nhất định trang lễ hội văn hóa truyền thông đã góp phan vào việc làm sống lại truyền thông văn hóa cũ Theo quan điểm này, sự phát triển

đu lịch đóng vai trỏ tích cực trong việc làm sông dậy ý nghĩa của lễ hội

h lá tác nhân chỉnh khơi đậ phương đựa trên nơi chắn Và như vậy quan diém khách quan và mang tính riêng biệt về tính chân thực vẫn còn gây nhiều tranh cãi Cohen (1988) đưa ra nhận xét rằng tỉnh chân thực chính là đặc tính tu

truyền thông, với tư cá

bản sắc văn hóa địa

của các vật thẻ và địa danh Tuy nhiễn, ngày nay đó là sự kiên tạo mang

tỉnh xã hội h chân thực được đàn dựng” Do đó, tính chân thực

hiện lên qua thời gian và qua một hệ thống sự biêu hiện không ngừng biển đối, chứ không còn là một bối canh cố định của sự vật hay tư tưởng Quan trọng hơn tính chân thực cần được hiểu như một khái niệm có thể thỏa thuận trong bỗi cảnh nảy Do đó, sự kiện hay dịa danh có thẺ một cách công khai không mang tính chân thực vả được đơn vị kinh doanh

du lịch giới thiệu rõ ràng là như vậy Đây chính là cach ma

thực” (hyper-reality) (Eeo !986) thường thay thể việc tim kiếm những

địa danh và trải nghiệm “thực tế" Những cái hoàn toàn giá tạo ví dụ như những di sản và sự kiện văn hóa được kiển tạo mới vả mang ý nghĩa

thương mại đơn thuận, và những địa điểm di sản đã có được sức hấp dan

nhất định đổi với khách du lịch llơn nữa, nhận biết "tính chân thực

dang tắn tại” (Wang, 19991, tức chú trọng vào tình trạng hiện thời của khách du lịch khi họ tiêu dùng các hiện vật văn hóa, chứ không phải xây dựng hay tải dựng tính chân thực khách quan là một việc làm vô cùng

thiết thực đối với việc tìm hiểu kỹ hơn về tỉnh chân thực trong bồi canh

du lich Chabra va cdc tac gia khác (2003) lập luận rang, chúng ta nên

chú trọng đến nhận thức và trái nghiệm về tính chân thực và chất lượng của các địa điểm và hoạt động văn hóa, Về mặt này, điểm chính của

"tính chân thực được cảm nhận” không nhất thiết phái là đạt được một cảm giác khách quan về tính chân thực Sự thay đổi gần đây Irong việc nhân mạnh tính tương tác và trải nghiệm của du khách ở những địa điểm di sản và văn hóa, liên quan chặt chẽ đến việc người ta ngây càng nhận biết và đánh giá “tính chân thực được cảm nhận”

Trong những, nghiên cứu học thuật gần đây về lễ hội truyền thống

và vấn đề phát triển du lịch, người ta tập trung nghiên cứu về các mỗi

317

quan hệ rời rạc và các mỗi quan hệ cộng sinh giữa hai vấn đề trên

Trong nghiên cứu của mình về Camival ở Trinidad, Sampath (1997) cho rằng người đân bản địa biến đổi để thích ứng với văn hóa của khách

du lịch, chủ yếu là những người đến từ châu Âu và châu Mỹ Mặc dù có

những mỗi băn khoăn về qua | trình Tây hóa trong việc tái hiện di sản sẵn , Sampath vẫn đâm bảo rằng việc du lịch hóa lễ hội Carnaval nảy vừa phản ánh, và vừa góp phần tái tạo bản sắc văn hóa truyền thắng với việc xây dựng nên những, mối quan hệ toàn cầu và địa phương Quá trình phát triển du lịch đã có đóng góp tích cực trang việc lôi kéo cả người dân địa phương và khách du lịch tham gia một cách chính thức và

không chính thức vào các hoạt động văn hóa, do đó, gẫn kết được

những tác động toàn cầu với các nhân vật địa phương, nơi mà người ta hết sức chú trọng việc địa phương hóa, và đồng thời, toàn cầu hóa

những điểm khác biệt trong bán sắc của họ Diễn đó được nói chỉ tiết

hơn như sau: “Tinh chan thuc” có thé bị hy sinh một cách an toàn cho du lịch, nều người ta chưa bao giờ tuyên bố mạnh mẽ răng tính chân

thực đó thực sự có tổn tại Bảng cách cho phép một dòng chây đều đặn

những tác động “ngoại lai” tác động đến tính chân thực trong quá trình

xây dựng lại những đoạn bị phân cắt của nó, lễ hội carnival cai thién những tác động tiêu cực lên xã hội Trên thực tế, lễ hội carival đưa lại

một diễn đản đề xã hội thê hiện những lo ngại của nó về ảnh hưởng toàn câu bằng cách /hể hiện nó ra"",

Azara và Crouch (2006) trong nghiên cửu dân tộc học của mỉnh

về những không gian xã hội phức tạp và cầu trúc chính trị làm cơ sở cho

một lễ hội hàng năm ở Sardinia, Italy, nhấn mạnh rằng những yếu tổ

mới được sáng tạo ra và được cải biên của lễ hội còn có tác dụng khuyên khích sự tham gỉa, sự gắn kết của cộng đồng, hoàn thành những vai trò xã hội khác nhau và trình diễn bản sắc La Cavalcata Sarda chủ

yếu được coi là lễ hội hàng năm kỷ niệm bán sắc và văn hóa địa phương

"Sampath, N (1997) Mas’ Identity: Tourism and Global and Local Aspects of

Trinidad Carnival (Ban sie cia Mas: Du lich va nhitng khia canh 1oan cau và địa phương của lễ hội Carnival ở Trinidad) Trong S Abram và các vac gid khae, Tourists and Tourism: identifying with People and Places (Khdch du lich va Du lich: Béng

nhất với con người và địa điểm) Oxfard: Berg, tr 167-168 (nhẫn mạnh trong bản

géc)

318

bắt kẻ hình ảnh lãng mạn được sáng tạo ra và được mô tả, quảng bá để

phát triển du lịch Sự biển đổi và tái cấu trúc thành câng lễ hội La

Cavalcata Sarda thành điểm dên du lịch nội tiếng ảnh hưởng tích cực đến nhận thức của người dân địa phương về những thực hành văn hóa phi vật thể của họ Lễ hội này đã khiến Sardina tạo lại hình ảnh của

mình, biển từ một điểm đến là bãi biển dành chơ số đồng du khách từ

những năm 1960 và 1970, thành điêm đến mang tính di sản và văn hoa đặc biệt, thu lút một lớp khách đu lịch mới Trong quả trình này, chính

phú khuyến khích sự tham giai lich cực từ phía các cộng, đồng ø khác nhau bằng cách đó làm sống lại nhiều những yêu tổ đa dạng của nên văn hóa, cứu chúng khỏi nguy cơ bị mất đi hoặc mai một Ở đây, cả tác động có

thực và có thể của sự phát triển dụ lịch đều dẫn đến việc khám phá lại

những truyền thông văn hỏa địa phương, và nhận biết tằm quan trọng của việc bảo tổn chúng cho các thế hệ sau

Trong nỗ lực xem xét những quan điểm khác nhau và vô văn cách

diễn giải về tính chân thực, Richard (2007) xem xét những cách mả theo

đó cả người đân và du khách đều nhận thức về tính chân thực của một lễ hội văn hóa truyền thống lễ hội I.a Mercẻ ở Barcelona Tây Ban Nha

Rất thủ vị, cả người dân và khách du lịch đều nhắn mạnh những hình

thức khác nhau của tính chân thực, khi họ gắn trải nghiệm văn hóa của mình vào bổ

cảnh cụ thể trong thời gian lễ hội Sự nhắn mạnh của người đân về tính chân thực ngầm hiểu gắn liền với việc duy trì chuẩn mực văn hóa của xã hội Calalan ví dụ như vai trỏ của ngôn ngữ và

truyền thang Do đó, người Lá đánh giá cao và nhắn mạnh vai trò xã hội

cúa lễ hội như một phương tiện hiệu quả để tải tạo lại tính toàn vẹn văn hóa và truyền thống của họ, khi có những thay đổi văn hóa - xã hội và

kinh tế rộng hơn Ngược lại, tính chân thực mả người khách du lịch cảm

nhận khi đó sẽ đồng nhất với “tính chân thực hiện dang tồn tại” Trọng tâm của tính chân thực này chủ yêu nằm ở sự tiếp nhận và trái nghiệm

cá nhân của khách dụ lịch Richards thách thức gia định thông thường

rằng, sự phát triển du lịch toàn câu khiến sự kiện văn hóa địa phương trở

nên không chân thực và vô nghĩa Thay vào đó, những trải nghiệm văn

hóa trong lễ hội thường được coi là chân thực, theo cách chúng giúp tạo

ra những hình thức khác nhau của tính chân thực, Điểm này đóng vai trò đặc biệt quan trọng trong việc nhắn mạnh rằng, người ta có thể làm cho

319

quan hệ rời rạc và các mỗi quan hệ cộng sinh giữa hai vấn đề trên

Trong nghiên cứu của mình về Camival ở Trinidad, Sampath (1997) cho rằng người đân bản địa biến đổi để thích ứng với văn hóa của khách

du lịch, chủ yếu là những người đến từ châu Âu và châu Mỹ Mặc dù có

những mỗi băn khoăn về qua | trình Tây hóa trong việc tái hiện di sản sẵn , Sampath vẫn đâm bảo rằng việc du lịch hóa lễ hội Carnaval nảy vừa phản ánh, và vừa góp phần tái tạo bản sắc văn hóa truyền thắng với việc xây dựng nên những, mối quan hệ toàn cầu và địa phương Quá trình phát triển du lịch đã có đóng góp tích cực trang việc lôi kéo cả người dân địa phương và khách du lịch tham gia một cách chính thức và

không chính thức vào các hoạt động văn hóa, do đó, gẫn kết được

những tác động toàn cầu với các nhân vật địa phương, nơi mà người ta hết sức chú trọng việc địa phương hóa, và đồng thời, toàn cầu hóa

những điểm khác biệt trong bán sắc của họ Diễn đó được nói chỉ tiết

hơn như sau: “Tinh chan thuc” có thé bị hy sinh một cách an toàn cho du lịch, nều người ta chưa bao giờ tuyên bố mạnh mẽ răng tính chân

thực đó thực sự có tổn tại Bảng cách cho phép một dòng chây đều đặn

những tác động “ngoại lai” tác động đến tính chân thực trong quá trình

xây dựng lại những đoạn bị phân cắt của nó, lễ hội carnival cai thién những tác động tiêu cực lên xã hội Trên thực tế, lễ hội carival đưa lại

một diễn đản đề xã hội thê hiện những lo ngại của nó về ảnh hưởng toàn câu bằng cách /hể hiện nó ra"",

Azara và Crouch (2006) trong nghiên cửu dân tộc học của mỉnh

về những không gian xã hội phức tạp và cầu trúc chính trị làm cơ sở cho

một lễ hội hàng năm ở Sardinia, Italy, nhấn mạnh rằng những yếu tổ

mới được sáng tạo ra và được cải biên của lễ hội còn có tác dụng khuyên khích sự tham gỉa, sự gắn kết của cộng đồng, hoàn thành những vai trò xã hội khác nhau và trình diễn bản sắc La Cavalcata Sarda chủ

yếu được coi là lễ hội hàng năm kỷ niệm bán sắc và văn hóa địa phương

"Sampath, N (1997) Mas’ Identity: Tourism and Global and Local Aspects of

Trinidad Carnival (Ban sie cia Mas: Du lich va nhitng khia canh 1oan cau và địa phương của lễ hội Carnival ở Trinidad) Trong S Abram và các vac gid khae, Tourists and Tourism: identifying with People and Places (Khdch du lich va Du lich: Béng

nhất với con người và địa điểm) Oxfard: Berg, tr 167-168 (nhẫn mạnh trong bản

géc)

318

trong những bỗi cảnh khi mà toản câu hóa được gắn liễn với việc đánh giá lại những nền văn hóa địa phương, chứ không phái là quả trình dồng nhất hóa và chuẩn hóa Người tu cân có cái nhìn hiểu biết hơn về những, cách các sức mạnh toàn cầu hóa có thể đóng góp vào sự phát triển của

văn hóa đân tộc Việt Nam Hopper! lập luận rằng: Nếu chang ta quan

niệm về văn hóa nhự một quá trình - một cải gì đó liên tục phát triển - khi đó chúng ta sẽ có một cách hiểu rô ràng hơn về mỗi quan hệ qua lại

giữa toản cầu hóa và văn hóa dân tộc, và có khả năng đánh giả rằng các

nên văn hóa, bao gầm cả những nền văn hóa dân tộc là đa tầng và đã

tiến hóa và thu thập những ảnh hưởng biểu tượng tư tưởng và hình ảnh

qua thời gian Những dòng chảy văn hỏa toàn cầu đóng góp vào các nền văn héa dan tộc chính theo nghĩa này

Sự chuyển đổi từ nghỉ lễ sang cánh biểu điễn không nên bị biến thành điều trờ ngại đối với việc tích cực phát triển hội Giỏng như một nguồn du lịch Như đã được mỉnh họa, sự mở rộng lễ hội thông qua phát

triển du lịch không nhất thiết phải kéo theo một mức độ hàng hóa hóa

cao hơn Một mức độ hàng hớa hóa nhất định cho phép cả người địa

phương và khách đu lịch được tham gia vào lễ hội nhiều hơn Điều đó

cũng giúp phát triển những nội dung sáng tạo mới từ lễ hội cũ Trong quá trình này, nền văn hóa địa phương có thê được tạo lại một cách có chủ ý, và được quảng bá như văn hóa dân tộc, thậm chí như những thực hảnh văn hóa được đánh giá trên toàn cầu trong môi trường du lịch ngây

càng bị đồng nhất hóa này Như vậy, tác động của toàn cầu hỏa có thể

được coi lâ một tác nhân tích cực trong việc đầy mạnh nội dung văn hóa

và vai trò xã hội của hội Gióng Ở đây, cái toàn cầu - địa phương (Glocal), tức lễ hội truyền thống, và cái toàn cầu, tức phát triển du lịch

có thể thấm nhuẫn và tương tác với nhau Điều quan trọng ở đây là nhu

cầu bảo tồn truyền thống và như cầu toàn cầu hóa văn hóa và xã hội có

thể củng tồn tại Qua suốt lịch sử đầy biến động của mình, Việt Nam đã

thành công trong việc hợp nhất văn hóa truyền thông độc đáo của mình

với những ảnh hưởng từ bên ngoái Diều quan trọng là Việt Nam tiếp

tục lình hoạt càng nhiều càng tốt để tích hợp những nền văn hóa toàn

Ì Hopper, P (2007) Understanding Cultural Globalization (Tim hiểu toàn câu húa

văn hóa) Cambridge: Polit, tr 133

322

lễ hội trở nên hấp dẫn hơn thông qua khuyến khích những cách hiểu rộng hơn vẻ tính chân thực, được cá nhân hóa và dựa vào bỗi cảnh

Hội G

kết hợp toàn

ng như mật thực hành văn hóa được “địa nhương hóa

u húa” trong xã hội Việt Nam dương dai

Bất kể v

tác động sâu rộng của quá trình toàn cầu hóa điều quan trong la cần

phải lưu ý rằng quá trinh toàn cầu hóa cỏ thể không nhất thiết sẽ gạt sang một hên những đặc điểm riêng biệt của địa phương Thuật ngữ địa phương hóa kết hợp toàn cầu hóa (glocalization) được vay mượn Lừ lĩnh vực marketing, nói đến việc thích nghỉ của thị trường địa phương nhằm tới mục tiêu vi mô ở quy mô lớn (large-scale miero-targeting),

c mất đi một nền văn hóa đồng nhất và thông nhất dưới

hướng tới người tiêu dùng phân hóa ngày càng cao trong những bối cảnh địa nhương hóa (Robertson, 1995) Trong những bồi cảnh văn hóa

- xã hội, quá trình “địa phương hóa kết hợp toàn cầu hóa” kéo (heo việc

én vin hda và bản sắc địa nhương (quốc gia) riêng biệt trong những bối cảnh toàn cầu, đặc biệt sự kháng cự lại đổi với sự thẳng trị ngày càng tăng của những nên văn hóa toàn câu đã

bị đồng nhất Người ta không nên đánh giá thấp hay bỏ qua tính giàu có

và đa dạng của những nền văn hóa va bán sắc Như Mecthan lập luận: Một trong những khía cạnh đảng chủ ý của toàn cầu hóa là sự đánh giá lại về khu vực hay dịa phương, làm cơ sở cho sự tương tác xã hội và

trọng tâm cho cả bản sắc chính trị vả văn hóa

Người ta không thể chối bỏ rằng, có một xu hướng mạnh mẽ

trong việc đánh giá lại và cùng cổ những nền văn hóa địa phương và bản sắc dân tộc và khu vực trong những bối cảnh toàn cầu mới được thiết lập Giddens' lập luận đầy sâu sắc rằng quá trình toàn cầu hóa cần được

hiểu như “một sự phát triển biện chứng đang diễn ra của những cải

mang tính địa phương và toàn câu”, Cũng như vậy, Hall tuyên bế rằng:

Có một mối quan tâm mới trong “những cải mang tính địa phương”

cùng với tác động của “những cái mang tính toàn cầu” Sự toần cầu hóa thực sự lợi dụng sự phân hỏa địa phương Do đó, thay cho việc nghĩ

1 Giddens, A (1991), Modernity and Self-identity (Tính hiện đại và ý thức về bản sắc)

London:Sage, tr 22

320

ring những cái toàn cầu thay thế những cái địa phương sẽ là thích hợp hơn khi nghĩ đến một sự khớp nỗi mới giữa “những cái địa phương” và những cải toàn câu”,

Jones va Desforges (2003) ung hé manh mé tuyén bố nổi tiếng

của Harvey (198) ring như một ‘Dhan ứng đối với toàn cu hoa, người

khẳng định lai bản sắc dựa trên địa điểm” có ‘thé đóng góp vào việc không ngừng tái hiện và sinh ra chủ nghĩa dân tộc trong những bối cảnh toàn cầu (cũng xem MeNcill, 2000

Edensor, 2002), Do do, người tạ mong đợi rằng việc duy trì và phát triên những lễ hội truyền thẳng như hội Gióng sẽ tái dựng lại vả diễn giải lại bản sắc văn hóa và dân tộc của Việt Nam chẳng lại những hình thức dỗng nhất hóa của toàn cầu hỏa

Kế từ khi

của văn hóa truyền thống và di sản, trong đó, lễ hội đóng vai trò vỡ cùng, quan trọng Dã từ lâu người 1a nhận thấy tẫm quan trọng của sự phát triển du lịch đứng từ góc độ động lực phát triển kinh tế Lễ hội ngày cảng được quảng bá như những địa điểm du lịch nếi tiếng trong chiến

lược marketing va tao hinh anh diém dén (Getz va Andersson 2008)

Từ góc độ này, việc tạo hình ảnh, điệu mang tính riéng biét đối với hội Gióng, đồng vai trò võ cùng quan trọng trong việc nâng cao tiểm năng của nê như một di sản văn hóa trong một mới trường du lịch ngày cảng

bị đồng nhất hóa, trong khi đẳng thời khẳng định lại bản sắc cộng đồng

và nền văn hóa địa phương Phát triển và quảng bá hội Giáng như một

nguồn du lịch cả thể đưa lại cơ hội đề thiết lập lại và thỏa thuận lai ban

sắc địa nhương khi bản sắc này bị tranh cãi trong suốt những giai đoạn khác nhau của lịch sử Việt Nam đặc biệt vào thời điểm của những biến động văn hóa - xã hội nhanh chóng này trong xã hội Việt Nam đương đại Diễm này có ý nghĩa võ cùng quan trọng ở chỗ việc tái chiếm hữu

phóng, Việt Nam chứng kiến sự hỏi sinh mạnh mẽ

di sản địa phương phi vật thể sẽ dong góp vào việc duy trì và củng cố

lân tộc Việt Nam, vả tình đoàn kết ở thời diễm này của những biến đổi văn hóa nhanh chóng Bất kế những mỗi quan ngại lan tràn về việc đồng nhất hóa xã hội ngày càng tầng, cân phải khẳng định lại rằng, những nền văn hóa truyền thống đang toán cầu hóa, có thể dược lợi

321

lễ hội trở nên hấp dẫn hơn thông qua khuyến khích những cách hiểu rộng hơn vẻ tính chân thực, được cá nhân hóa và dựa vào bỗi cảnh

Hội G

kết hợp toàn

ng như mật thực hành văn hóa được “địa nhương hóa

u húa” trong xã hội Việt Nam dương dai

Bất kể v

tác động sâu rộng của quá trình toàn cầu hóa điều quan trong la cần

phải lưu ý rằng quá trinh toàn cầu hóa cỏ thể không nhất thiết sẽ gạt sang một hên những đặc điểm riêng biệt của địa phương Thuật ngữ địa phương hóa kết hợp toàn cầu hóa (glocalization) được vay mượn Lừ lĩnh vực marketing, nói đến việc thích nghỉ của thị trường địa phương nhằm tới mục tiêu vi mô ở quy mô lớn (large-scale miero-targeting),

c mất đi một nền văn hóa đồng nhất và thông nhất dưới

hướng tới người tiêu dùng phân hóa ngày càng cao trong những bối cảnh địa nhương hóa (Robertson, 1995) Trong những bồi cảnh văn hóa

- xã hội, quá trình “địa phương hóa kết hợp toàn cầu hóa” kéo (heo việc

én vin hda và bản sắc địa nhương (quốc gia) riêng biệt trong những bối cảnh toàn cầu, đặc biệt sự kháng cự lại đổi với sự thẳng trị ngày càng tăng của những nên văn hóa toàn câu đã

bị đồng nhất Người ta không nên đánh giá thấp hay bỏ qua tính giàu có

và đa dạng của những nền văn hóa va bán sắc Như Mecthan lập luận: Một trong những khía cạnh đảng chủ ý của toàn cầu hóa là sự đánh giá lại về khu vực hay dịa phương, làm cơ sở cho sự tương tác xã hội và

trọng tâm cho cả bản sắc chính trị vả văn hóa

Người ta không thể chối bỏ rằng, có một xu hướng mạnh mẽ

trong việc đánh giá lại và cùng cổ những nền văn hóa địa phương và bản sắc dân tộc và khu vực trong những bối cảnh toàn cầu mới được thiết lập Giddens' lập luận đầy sâu sắc rằng quá trình toàn cầu hóa cần được

hiểu như “một sự phát triển biện chứng đang diễn ra của những cải

mang tính địa phương và toàn câu”, Cũng như vậy, Hall tuyên bế rằng:

Có một mối quan tâm mới trong “những cải mang tính địa phương”

cùng với tác động của “những cái mang tính toàn cầu” Sự toần cầu hóa thực sự lợi dụng sự phân hỏa địa phương Do đó, thay cho việc nghĩ

1 Giddens, A (1991), Modernity and Self-identity (Tính hiện đại và ý thức về bản sắc)

London:Sage, tr 22

320

bắt kẻ hình ảnh lãng mạn được sáng tạo ra và được mô tả, quảng bá để

phát triển du lịch Sự biển đổi và tái cấu trúc thành câng lễ hội La

Cavalcata Sarda thành điểm dên du lịch nội tiếng ảnh hưởng tích cực đến nhận thức của người dân địa phương về những thực hành văn hóa phi vật thể của họ Lễ hội này đã khiến Sardina tạo lại hình ảnh của

mình, biển từ một điểm đến là bãi biển dành chơ số đồng du khách từ

những năm 1960 và 1970, thành điêm đến mang tính di sản và văn hoa đặc biệt, thu lút một lớp khách đu lịch mới Trong quả trình này, chính

phú khuyến khích sự tham giai lich cực từ phía các cộng, đồng ø khác nhau bằng cách đó làm sống lại nhiều những yêu tổ đa dạng của nên văn hóa, cứu chúng khỏi nguy cơ bị mất đi hoặc mai một Ở đây, cả tác động có

thực và có thể của sự phát triển dụ lịch đều dẫn đến việc khám phá lại

những truyền thông văn hỏa địa phương, và nhận biết tằm quan trọng của việc bảo tổn chúng cho các thế hệ sau

Trong nỗ lực xem xét những quan điểm khác nhau và vô văn cách

diễn giải về tính chân thực, Richard (2007) xem xét những cách mả theo

đó cả người đân và du khách đều nhận thức về tính chân thực của một lễ hội văn hóa truyền thống lễ hội I.a Mercẻ ở Barcelona Tây Ban Nha

Rất thủ vị, cả người dân và khách du lịch đều nhắn mạnh những hình

thức khác nhau của tính chân thực, khi họ gắn trải nghiệm văn hóa của mình vào bổ

cảnh cụ thể trong thời gian lễ hội Sự nhắn mạnh của người đân về tính chân thực ngầm hiểu gắn liền với việc duy trì chuẩn mực văn hóa của xã hội Calalan ví dụ như vai trỏ của ngôn ngữ và

truyền thang Do đó, người Lá đánh giá cao và nhắn mạnh vai trò xã hội

cúa lễ hội như một phương tiện hiệu quả để tải tạo lại tính toàn vẹn văn hóa và truyền thống của họ, khi có những thay đổi văn hóa - xã hội và

kinh tế rộng hơn Ngược lại, tính chân thực mả người khách du lịch cảm

nhận khi đó sẽ đồng nhất với “tính chân thực hiện dang tồn tại” Trọng tâm của tính chân thực này chủ yêu nằm ở sự tiếp nhận và trái nghiệm

cá nhân của khách dụ lịch Richards thách thức gia định thông thường

rằng, sự phát triển du lịch toàn câu khiến sự kiện văn hóa địa phương trở

nên không chân thực và vô nghĩa Thay vào đó, những trải nghiệm văn

hóa trong lễ hội thường được coi là chân thực, theo cách chúng giúp tạo

ra những hình thức khác nhau của tính chân thực, Điểm này đóng vai trò đặc biệt quan trọng trong việc nhắn mạnh rằng, người ta có thể làm cho

319

ring những cái toàn cầu thay thế những cái địa phương sẽ là thích hợp hơn khi nghĩ đến một sự khớp nỗi mới giữa “những cái địa phương” và những cải toàn câu”,

Jones va Desforges (2003) ung hé manh mé tuyén bố nổi tiếng

của Harvey (198) ring như một ‘Dhan ứng đối với toàn cu hoa, người

khẳng định lai bản sắc dựa trên địa điểm” có ‘thé đóng góp vào việc không ngừng tái hiện và sinh ra chủ nghĩa dân tộc trong những bối cảnh toàn cầu (cũng xem MeNcill, 2000 Edensor, 2002), Do do, người tạ mong đợi rằng việc duy trì và phát triên những lễ hội truyền thẳng như hội Gióng sẽ tái dựng lại vả diễn giải lại bản sắc văn hóa và dân tộc của Việt Nam chẳng lại những hình thức dỗng nhất hóa của toàn cầu hỏa

Kế từ khi

của văn hóa truyền thống và di sản, trong đó, lễ hội đóng vai trò vỡ cùng, quan trọng Dã từ lâu người 1a nhận thấy tẫm quan trọng của sự phát triển du lịch đứng từ góc độ động lực phát triển kinh tế Lễ hội ngày cảng được quảng bá như những địa điểm du lịch nếi tiếng trong chiến

lược marketing va tao hinh anh diém dén (Getz va Andersson 2008)

Từ góc độ này, việc tạo hình ảnh, điệu mang tính riéng biét đối với hội Gióng, đồng vai trò võ cùng quan trọng trong việc nâng cao tiểm năng của nê như một di sản văn hóa trong một mới trường du lịch ngày cảng

bị đồng nhất hóa, trong khi đẳng thời khẳng định lại bản sắc cộng đồng

và nền văn hóa địa phương Phát triển và quảng bá hội Giáng như một

nguồn du lịch cả thể đưa lại cơ hội đề thiết lập lại và thỏa thuận lai ban

sắc địa nhương khi bản sắc này bị tranh cãi trong suốt những giai đoạn khác nhau của lịch sử Việt Nam đặc biệt vào thời điểm của những biến động văn hóa - xã hội nhanh chóng này trong xã hội Việt Nam đương đại Diễm này có ý nghĩa võ cùng quan trọng ở chỗ việc tái chiếm hữu

phóng, Việt Nam chứng kiến sự hỏi sinh mạnh mẽ

di sản địa phương phi vật thể sẽ dong góp vào việc duy trì và củng cố

lân tộc Việt Nam, vả tình đoàn kết ở thời diễm này của những biến đổi văn hóa nhanh chóng Bất kế những mỗi quan ngại lan tràn về việc đồng nhất hóa xã hội ngày càng tầng, cân phải khẳng định lại rằng, những nền văn hóa truyền thống đang toán cầu hóa, có thể dược lợi

321

ring những cái toàn cầu thay thế những cái địa phương sẽ là thích hợp hơn khi nghĩ đến một sự khớp nỗi mới giữa “những cái địa phương” và những cải toàn câu”,

Jones va Desforges (2003) ung hé manh mé tuyén bố nổi tiếng

của Harvey (198) ring như một ‘Dhan ứng đối với toàn cu hoa, người

khẳng định lai bản sắc dựa trên địa điểm” có ‘thé đóng góp vào việc không ngừng tái hiện và sinh ra chủ nghĩa dân tộc trong những bối cảnh toàn cầu (cũng xem MeNcill, 2000

Edensor, 2002), Do do, người tạ mong đợi rằng việc duy trì và phát triên những lễ hội truyền thẳng như hội Gióng sẽ tái dựng lại vả diễn giải lại bản sắc văn hóa và dân tộc của Việt Nam chẳng lại những hình thức dỗng nhất hóa của toàn cầu hỏa

Kế từ khi

của văn hóa truyền thống và di sản, trong đó, lễ hội đóng vai trò vỡ cùng, quan trọng Dã từ lâu người 1a nhận thấy tẫm quan trọng của sự phát triển du lịch đứng từ góc độ động lực phát triển kinh tế Lễ hội ngày cảng được quảng bá như những địa điểm du lịch nếi tiếng trong chiến

lược marketing va tao hinh anh diém dén (Getz va Andersson 2008)

Từ góc độ này, việc tạo hình ảnh, điệu mang tính riéng biét đối với hội Gióng, đồng vai trò võ cùng quan trọng trong việc nâng cao tiểm năng của nê như một di sản văn hóa trong một mới trường du lịch ngày cảng

bị đồng nhất hóa, trong khi đẳng thời khẳng định lại bản sắc cộng đồng

và nền văn hóa địa phương Phát triển và quảng bá hội Giáng như một

nguồn du lịch cả thể đưa lại cơ hội đề thiết lập lại và thỏa thuận lai ban

sắc địa nhương khi bản sắc này bị tranh cãi trong suốt những giai đoạn khác nhau của lịch sử Việt Nam đặc biệt vào thời điểm của những biến động văn hóa - xã hội nhanh chóng này trong xã hội Việt Nam đương đại Diễm này có ý nghĩa võ cùng quan trọng ở chỗ việc tái chiếm hữu

phóng, Việt Nam chứng kiến sự hỏi sinh mạnh mẽ

di sản địa phương phi vật thể sẽ dong góp vào việc duy trì và củng cố

lân tộc Việt Nam, vả tình đoàn kết ở thời diễm này của những biến đổi văn hóa nhanh chóng Bất kế những mỗi quan ngại lan tràn về việc đồng nhất hóa xã hội ngày càng tầng, cân phải khẳng định lại rằng, những nền văn hóa truyền thống đang toán cầu hóa, có thể dược lợi

321

ring những cái toàn cầu thay thế những cái địa phương sẽ là thích hợp hơn khi nghĩ đến một sự khớp nỗi mới giữa “những cái địa phương” và những cải toàn câu”,

Jones va Desforges (2003) ung hé manh mé tuyén bố nổi tiếng

của Harvey (198) ring như một ‘Dhan ứng đối với toàn cu hoa, người

khẳng định lai bản sắc dựa trên địa điểm” có ‘thé đóng góp vào việc không ngừng tái hiện và sinh ra chủ nghĩa dân tộc trong những bối cảnh toàn cầu (cũng xem MeNcill, 2000 Edensor, 2002), Do do, người tạ mong đợi rằng việc duy trì và phát triên những lễ hội truyền thẳng như hội Gióng sẽ tái dựng lại vả diễn giải lại bản sắc văn hóa và dân tộc của Việt Nam chẳng lại những hình thức dỗng nhất hóa của toàn cầu hỏa

Kế từ khi

của văn hóa truyền thống và di sản, trong đó, lễ hội đóng vai trò vỡ cùng, quan trọng Dã từ lâu người 1a nhận thấy tẫm quan trọng của sự phát triển du lịch đứng từ góc độ động lực phát triển kinh tế Lễ hội ngày cảng được quảng bá như những địa điểm du lịch nếi tiếng trong chiến

lược marketing va tao hinh anh diém dén (Getz va Andersson 2008)

Từ góc độ này, việc tạo hình ảnh, điệu mang tính riéng biét đối với hội Gióng, đồng vai trò võ cùng quan trọng trong việc nâng cao tiểm năng của nê như một di sản văn hóa trong một mới trường du lịch ngày cảng

bị đồng nhất hóa, trong khi đẳng thời khẳng định lại bản sắc cộng đồng

và nền văn hóa địa phương Phát triển và quảng bá hội Giáng như một

nguồn du lịch cả thể đưa lại cơ hội đề thiết lập lại và thỏa thuận lai ban

sắc địa nhương khi bản sắc này bị tranh cãi trong suốt những giai đoạn khác nhau của lịch sử Việt Nam đặc biệt vào thời điểm của những biến động văn hóa - xã hội nhanh chóng này trong xã hội Việt Nam đương đại Diễm này có ý nghĩa võ cùng quan trọng ở chỗ việc tái chiếm hữu

phóng, Việt Nam chứng kiến sự hỏi sinh mạnh mẽ

di sản địa phương phi vật thể sẽ dong góp vào việc duy trì và củng cố

lân tộc Việt Nam, vả tình đoàn kết ở thời diễm này của những biến đổi văn hóa nhanh chóng Bất kế những mỗi quan ngại lan tràn về việc đồng nhất hóa xã hội ngày càng tầng, cân phải khẳng định lại rằng, những nền văn hóa truyền thống đang toán cầu hóa, có thể dược lợi

321

quan hệ rời rạc và các mỗi quan hệ cộng sinh giữa hai vấn đề trên

Trong nghiên cứu của mình về Camival ở Trinidad, Sampath (1997) cho rằng người đân bản địa biến đổi để thích ứng với văn hóa của khách

du lịch, chủ yếu là những người đến từ châu Âu và châu Mỹ Mặc dù có

những mỗi băn khoăn về qua | trình Tây hóa trong việc tái hiện di sản sẵn , Sampath vẫn đâm bảo rằng việc du lịch hóa lễ hội Carnaval nảy vừa phản ánh, và vừa góp phần tái tạo bản sắc văn hóa truyền thắng với việc xây dựng nên những, mối quan hệ toàn cầu và địa phương Quá trình phát triển du lịch đã có đóng góp tích cực trang việc lôi kéo cả người dân địa phương và khách du lịch tham gia một cách chính thức và

không chính thức vào các hoạt động văn hóa, do đó, gẫn kết được

những tác động toàn cầu với các nhân vật địa phương, nơi mà người ta hết sức chú trọng việc địa phương hóa, và đồng thời, toàn cầu hóa

những điểm khác biệt trong bán sắc của họ Diễn đó được nói chỉ tiết

hơn như sau: “Tinh chan thuc” có thé bị hy sinh một cách an toàn cho du lịch, nều người ta chưa bao giờ tuyên bố mạnh mẽ răng tính chân

thực đó thực sự có tổn tại Bảng cách cho phép một dòng chây đều đặn

những tác động “ngoại lai” tác động đến tính chân thực trong quá trình

xây dựng lại những đoạn bị phân cắt của nó, lễ hội carnival cai thién những tác động tiêu cực lên xã hội Trên thực tế, lễ hội carival đưa lại

một diễn đản đề xã hội thê hiện những lo ngại của nó về ảnh hưởng toàn câu bằng cách /hể hiện nó ra"",

Azara và Crouch (2006) trong nghiên cửu dân tộc học của mỉnh

về những không gian xã hội phức tạp và cầu trúc chính trị làm cơ sở cho

một lễ hội hàng năm ở Sardinia, Italy, nhấn mạnh rằng những yếu tổ

mới được sáng tạo ra và được cải biên của lễ hội còn có tác dụng khuyên khích sự tham gỉa, sự gắn kết của cộng đồng, hoàn thành những vai trò xã hội khác nhau và trình diễn bản sắc La Cavalcata Sarda chủ

yếu được coi là lễ hội hàng năm kỷ niệm bán sắc và văn hóa địa phương

"Sampath, N (1997) Mas’ Identity: Tourism and Global and Local Aspects of

Trinidad Carnival (Ban sie cia Mas: Du lich va nhitng khia canh 1oan cau và địa phương của lễ hội Carnival ở Trinidad) Trong S Abram và các vac gid khae, Tourists and Tourism: identifying with People and Places (Khdch du lich va Du lich: Béng

nhất với con người và địa điểm) Oxfard: Berg, tr 167-168 (nhẫn mạnh trong bản

géc)

318

ng cách dỏ hình thành nên văn hóa đương đại độc đáo của mình Hỏi sinh hội Giỏng với sự phát triển du lịch là mệt ví dụ hay của “sự biến đổi của cái địa phương và toàn cầu”, điều sẽ giúp cho sự diễn lại

liên tục và tái tạo bản sắc dân tộc trong những bối cảnh toàn cầu Hơn thể nữa, việc thu hút khách du lịch đến hội Giióng có thể thúc đầy phát

triển cả du lịch nội địa và du lịch quốc tế ở Việt Nam

Du lịch được cơi là một phan không tách rời của đời sống dân tộc, qua đó, người dân có thê trải nghiệm tư tường đân tộc va quá khứ tập thể (Franklin, 2003) Những chuyển tham dự các lễ hội truyền thống như một yêu tô quan trọng trong di sản phi vật thể của Việt Nam có thể đóng một vai trò quan trọng trong việc duy trì và quảng bá tỉnh thần dân

tộc trong số những người Việt Nam, dặc biệt lả thế hệ trẻ, những người

thường bị phê phán là không ÿ thức về tỉnh cảm dân tộc vào thời đại của những biến đổi nhanh chóng này (Park, 2009) Người ta mong đợi rằng,

sự phát minh lại và tái tạo lại hội Giỏng thông qua phát triển du lịch, sẽ

góp phần thúc dây hội nhập dần tộc và da dạng văn hóa Ở đây, phát triển dụ lịch bing đi sản văn hóa ni

quan trọng trong việc giúp người dân nhận thức, trải nghiệm và khẳng định sự gần gũi của họ đối với dân tộc bằng cách đó, khẳng định lại tầm

c háo vệ văn hóa truyền thông của Việt Nam khỏi sự

a sử dụng lễ hội văn hóa là điều

quan trọng củ

xâm nhập của các nền văn hóa phương Tây Park? nhắn mạnh: du lịch di sản nội địa không chỉ đơn giản là hành động tiêu thụ đu lịch đối với những đi sản Dó căn là sự khẳng định lại những ý nghĩa và giá trị đân tộc Chiều hướng tâm lý - xã hội của đi sán do đó đóng vai trò hết sức quan trọng trong việc hiểu, bằng cách nào mà tầm quan trong mang tỉnh biểu tượng của di sản lại có thẻ khiến nó trở nên hấp dẫn hơn với ur cách là điều nhắc nhở sâu sắc về tỉnh thần dân tộc

Như đã được nhấn mạnh, những nhận thức khác nhau và võ vản

cách diễn giải về tính chân thực trong việc trải nghiệm lễ hội văn hóa,

cần được xem xét và tích hợp vào việc lập kế hoạch và phát triển du lịch

' Giddens, A (1991), sdd, tr 22

* Hyung Yu Park (2010) Heritage Tourism: Emotional Journeys into Nationhood (Du

lịch di sản: Những cuộc hành trinh day cam xtc vao mét dan toc), Annals of Tourism

Research (Bién niên Nghiên cứu Du lịch, 37 (1: 116-135

323

bắt kẻ hình ảnh lãng mạn được sáng tạo ra và được mô tả, quảng bá để

phát triển du lịch Sự biển đổi và tái cấu trúc thành câng lễ hội La

Cavalcata Sarda thành điểm dên du lịch nội tiếng ảnh hưởng tích cực đến nhận thức của người dân địa phương về những thực hành văn hóa phi vật thể của họ Lễ hội này đã khiến Sardina tạo lại hình ảnh của

mình, biển từ một điểm đến là bãi biển dành chơ số đồng du khách từ

những năm 1960 và 1970, thành điêm đến mang tính di sản và văn hoa đặc biệt, thu lút một lớp khách đu lịch mới Trong quả trình này, chính

phú khuyến khích sự tham giai lich cực từ phía các cộng, đồng ø khác nhau bằng cách đó làm sống lại nhiều những yêu tổ đa dạng của nên văn hóa, cứu chúng khỏi nguy cơ bị mất đi hoặc mai một Ở đây, cả tác động có

thực và có thể của sự phát triển dụ lịch đều dẫn đến việc khám phá lại

những truyền thông văn hỏa địa phương, và nhận biết tằm quan trọng của việc bảo tổn chúng cho các thế hệ sau

Trong nỗ lực xem xét những quan điểm khác nhau và vô văn cách

diễn giải về tính chân thực, Richard (2007) xem xét những cách mả theo

đó cả người đân và du khách đều nhận thức về tính chân thực của một lễ hội văn hóa truyền thống lễ hội I.a Mercẻ ở Barcelona Tây Ban Nha

Rất thủ vị, cả người dân và khách du lịch đều nhắn mạnh những hình

thức khác nhau của tính chân thực, khi họ gắn trải nghiệm văn hóa của mình vào bổ

cảnh cụ thể trong thời gian lễ hội Sự nhắn mạnh của người đân về tính chân thực ngầm hiểu gắn liền với việc duy trì chuẩn mực văn hóa của xã hội Calalan ví dụ như vai trỏ của ngôn ngữ và

truyền thang Do đó, người Lá đánh giá cao và nhắn mạnh vai trò xã hội

cúa lễ hội như một phương tiện hiệu quả để tải tạo lại tính toàn vẹn văn hóa và truyền thống của họ, khi có những thay đổi văn hóa - xã hội và

kinh tế rộng hơn Ngược lại, tính chân thực mả người khách du lịch cảm

nhận khi đó sẽ đồng nhất với “tính chân thực hiện dang tồn tại” Trọng tâm của tính chân thực này chủ yêu nằm ở sự tiếp nhận và trái nghiệm

cá nhân của khách dụ lịch Richards thách thức gia định thông thường

rằng, sự phát triển du lịch toàn câu khiến sự kiện văn hóa địa phương trở

nên không chân thực và vô nghĩa Thay vào đó, những trải nghiệm văn

hóa trong lễ hội thường được coi là chân thực, theo cách chúng giúp tạo

ra những hình thức khác nhau của tính chân thực, Điểm này đóng vai trò đặc biệt quan trọng trong việc nhắn mạnh rằng, người ta có thể làm cho

319

lễ hội trở nên hấp dẫn hơn thông qua khuyến khích những cách hiểu rộng hơn vẻ tính chân thực, được cá nhân hóa và dựa vào bỗi cảnh

Hội G

kết hợp toàn

ng như mật thực hành văn hóa được “địa nhương hóa

u húa” trong xã hội Việt Nam dương dai

Bất kể v

tác động sâu rộng của quá trình toàn cầu hóa điều quan trong la cần

phải lưu ý rằng quá trinh toàn cầu hóa cỏ thể không nhất thiết sẽ gạt sang một hên những đặc điểm riêng biệt của địa phương Thuật ngữ địa phương hóa kết hợp toàn cầu hóa (glocalization) được vay mượn Lừ lĩnh vực marketing, nói đến việc thích nghỉ của thị trường địa phương nhằm tới mục tiêu vi mô ở quy mô lớn (large-scale miero-targeting),

c mất đi một nền văn hóa đồng nhất và thông nhất dưới

hướng tới người tiêu dùng phân hóa ngày càng cao trong những bối cảnh địa nhương hóa (Robertson, 1995) Trong những bồi cảnh văn hóa

- xã hội, quá trình “địa phương hóa kết hợp toàn cầu hóa” kéo (heo việc

én vin hda và bản sắc địa nhương (quốc gia) riêng biệt trong những bối cảnh toàn cầu, đặc biệt sự kháng cự lại đổi với sự thẳng trị ngày càng tăng của những nên văn hóa toàn câu đã

bị đồng nhất Người ta không nên đánh giá thấp hay bỏ qua tính giàu có

và đa dạng của những nền văn hóa va bán sắc Như Mecthan lập luận: Một trong những khía cạnh đảng chủ ý của toàn cầu hóa là sự đánh giá lại về khu vực hay dịa phương, làm cơ sở cho sự tương tác xã hội và

trọng tâm cho cả bản sắc chính trị vả văn hóa

Người ta không thể chối bỏ rằng, có một xu hướng mạnh mẽ

trong việc đánh giá lại và cùng cổ những nền văn hóa địa phương và bản sắc dân tộc và khu vực trong những bối cảnh toàn cầu mới được thiết lập Giddens' lập luận đầy sâu sắc rằng quá trình toàn cầu hóa cần được

hiểu như “một sự phát triển biện chứng đang diễn ra của những cải

mang tính địa phương và toàn câu”, Cũng như vậy, Hall tuyên bế rằng:

Có một mối quan tâm mới trong “những cải mang tính địa phương”

cùng với tác động của “những cái mang tính toàn cầu” Sự toần cầu hóa thực sự lợi dụng sự phân hỏa địa phương Do đó, thay cho việc nghĩ

1 Giddens, A (1991), Modernity and Self-identity (Tính hiện đại và ý thức về bản sắc)

London:Sage, tr 22

320

trong những bỗi cảnh khi mà toản câu hóa được gắn liễn với việc đánh giá lại những nền văn hóa địa phương, chứ không phái là quả trình dồng nhất hóa và chuẩn hóa Người tu cân có cái nhìn hiểu biết hơn về những, cách các sức mạnh toàn cầu hóa có thể đóng góp vào sự phát triển của

văn hóa đân tộc Việt Nam Hopper! lập luận rằng: Nếu chang ta quan

niệm về văn hóa nhự một quá trình - một cải gì đó liên tục phát triển - khi đó chúng ta sẽ có một cách hiểu rô ràng hơn về mỗi quan hệ qua lại

giữa toản cầu hóa và văn hóa dân tộc, và có khả năng đánh giả rằng các

nên văn hóa, bao gầm cả những nền văn hóa dân tộc là đa tầng và đã

tiến hóa và thu thập những ảnh hưởng biểu tượng tư tưởng và hình ảnh

qua thời gian Những dòng chảy văn hỏa toàn cầu đóng góp vào các nền văn héa dan tộc chính theo nghĩa này

Sự chuyển đổi từ nghỉ lễ sang cánh biểu điễn không nên bị biến thành điều trờ ngại đối với việc tích cực phát triển hội Giỏng như một nguồn du lịch Như đã được mỉnh họa, sự mở rộng lễ hội thông qua phát

triển du lịch không nhất thiết phải kéo theo một mức độ hàng hóa hóa

cao hơn Một mức độ hàng hớa hóa nhất định cho phép cả người địa

phương và khách đu lịch được tham gia vào lễ hội nhiều hơn Điều đó

cũng giúp phát triển những nội dung sáng tạo mới từ lễ hội cũ Trong quá trình này, nền văn hóa địa phương có thê được tạo lại một cách có chủ ý, và được quảng bá như văn hóa dân tộc, thậm chí như những thực hảnh văn hóa được đánh giá trên toàn cầu trong môi trường du lịch ngây

càng bị đồng nhất hóa này Như vậy, tác động của toàn cầu hỏa có thể

được coi lâ một tác nhân tích cực trong việc đầy mạnh nội dung văn hóa

và vai trò xã hội của hội Gióng Ở đây, cái toàn cầu - địa phương (Glocal), tức lễ hội truyền thống, và cái toàn cầu, tức phát triển du lịch

có thể thấm nhuẫn và tương tác với nhau Điều quan trọng ở đây là nhu

cầu bảo tồn truyền thống và như cầu toàn cầu hóa văn hóa và xã hội có

thể củng tồn tại Qua suốt lịch sử đầy biến động của mình, Việt Nam đã

thành công trong việc hợp nhất văn hóa truyền thông độc đáo của mình

với những ảnh hưởng từ bên ngoái Diều quan trọng là Việt Nam tiếp

tục lình hoạt càng nhiều càng tốt để tích hợp những nền văn hóa toàn

Ì Hopper, P (2007) Understanding Cultural Globalization (Tim hiểu toàn câu húa

văn hóa) Cambridge: Polit, tr 133

322

lễ hội trở nên hấp dẫn hơn thông qua khuyến khích những cách hiểu rộng hơn vẻ tính chân thực, được cá nhân hóa và dựa vào bỗi cảnh

Hội G

kết hợp toàn

ng như mật thực hành văn hóa được “địa nhương hóa

u húa” trong xã hội Việt Nam dương dai

Bất kể v

tác động sâu rộng của quá trình toàn cầu hóa điều quan trong la cần

phải lưu ý rằng quá trinh toàn cầu hóa cỏ thể không nhất thiết sẽ gạt sang một hên những đặc điểm riêng biệt của địa phương Thuật ngữ địa phương hóa kết hợp toàn cầu hóa (glocalization) được vay mượn Lừ lĩnh vực marketing, nói đến việc thích nghỉ của thị trường địa phương nhằm tới mục tiêu vi mô ở quy mô lớn (large-scale miero-targeting),

c mất đi một nền văn hóa đồng nhất và thông nhất dưới

hướng tới người tiêu dùng phân hóa ngày càng cao trong những bối cảnh địa nhương hóa (Robertson, 1995) Trong những bồi cảnh văn hóa

- xã hội, quá trình “địa phương hóa kết hợp toàn cầu hóa” kéo (heo việc

én vin hda và bản sắc địa nhương (quốc gia) riêng biệt trong những bối cảnh toàn cầu, đặc biệt sự kháng cự lại đổi với sự thẳng trị ngày càng tăng của những nên văn hóa toàn câu đã

bị đồng nhất Người ta không nên đánh giá thấp hay bỏ qua tính giàu có

và đa dạng của những nền văn hóa va bán sắc Như Mecthan lập luận: Một trong những khía cạnh đảng chủ ý của toàn cầu hóa là sự đánh giá lại về khu vực hay dịa phương, làm cơ sở cho sự tương tác xã hội và

trọng tâm cho cả bản sắc chính trị vả văn hóa

Người ta không thể chối bỏ rằng, có một xu hướng mạnh mẽ

trong việc đánh giá lại và cùng cổ những nền văn hóa địa phương và bản sắc dân tộc và khu vực trong những bối cảnh toàn cầu mới được thiết lập Giddens' lập luận đầy sâu sắc rằng quá trình toàn cầu hóa cần được

hiểu như “một sự phát triển biện chứng đang diễn ra của những cải

mang tính địa phương và toàn câu”, Cũng như vậy, Hall tuyên bế rằng:

Có một mối quan tâm mới trong “những cải mang tính địa phương”

cùng với tác động của “những cái mang tính toàn cầu” Sự toần cầu hóa thực sự lợi dụng sự phân hỏa địa phương Do đó, thay cho việc nghĩ

1 Giddens, A (1991), Modernity and Self-identity (Tính hiện đại và ý thức về bản sắc)

London:Sage, tr 22

320

lễ hội trở nên hấp dẫn hơn thông qua khuyến khích những cách hiểu rộng hơn vẻ tính chân thực, được cá nhân hóa và dựa vào bỗi cảnh

tác động sâu rộng của quá trình toàn cầu hóa điều quan trong la cần

phải lưu ý rằng quá trinh toàn cầu hóa cỏ thể không nhất thiết sẽ gạt sang một hên những đặc điểm riêng biệt của địa phương Thuật ngữ địa phương hóa kết hợp toàn cầu hóa (glocalization) được vay mượn Lừ lĩnh vực marketing, nói đến việc thích nghỉ của thị trường địa phương nhằm tới mục tiêu vi mô ở quy mô lớn (large-scale miero-targeting),

c mất đi một nền văn hóa đồng nhất và thông nhất dưới

hướng tới người tiêu dùng phân hóa ngày càng cao trong những bối cảnh địa nhương hóa (Robertson, 1995) Trong những bồi cảnh văn hóa

- xã hội, quá trình “địa phương hóa kết hợp toàn cầu hóa” kéo (heo việc

én vin hda và bản sắc địa nhương (quốc gia) riêng biệt trong những bối cảnh toàn cầu, đặc biệt sự kháng cự lại đổi với sự thẳng trị ngày càng tăng của những nên văn hóa toàn câu đã

bị đồng nhất Người ta không nên đánh giá thấp hay bỏ qua tính giàu có

và đa dạng của những nền văn hóa va bán sắc Như Mecthan lập luận: Một trong những khía cạnh đảng chủ ý của toàn cầu hóa là sự đánh giá lại về khu vực hay dịa phương, làm cơ sở cho sự tương tác xã hội và

trọng tâm cho cả bản sắc chính trị vả văn hóa

Người ta không thể chối bỏ rằng, có một xu hướng mạnh mẽ

trong việc đánh giá lại và cùng cổ những nền văn hóa địa phương và bản sắc dân tộc và khu vực trong những bối cảnh toàn cầu mới được thiết lập Giddens' lập luận đầy sâu sắc rằng quá trình toàn cầu hóa cần được

hiểu như “một sự phát triển biện chứng đang diễn ra của những cải

mang tính địa phương và toàn câu”, Cũng như vậy, Hall tuyên bế rằng:

Có một mối quan tâm mới trong “những cải mang tính địa phương”

cùng với tác động của “những cái mang tính toàn cầu” Sự toần cầu hóa thực sự lợi dụng sự phân hỏa địa phương Do đó, thay cho việc nghĩ

1 Giddens, A (1991), Modernity and Self-identity (Tính hiện đại và ý thức về bản sắc)

London:Sage, tr 22

320

Thú vị thay đã từng có lời giai thích rằng một mức độ hàng hóa hóa nhất định trang lễ hội văn hóa truyền thông đã góp phan vào việc làm sống lại truyền thông văn hóa cũ Theo quan điểm này, sự phát triển

đu lịch đóng vai trỏ tích cực trong việc làm sông dậy ý nghĩa của lễ hội

h lá tác nhân chỉnh khơi đậ phương đựa trên nơi chắn Và như vậy quan diém khách quan và mang tính riêng biệt về tính chân thực vẫn còn gây nhiều tranh cãi Cohen (1988) đưa ra nhận xét rằng tỉnh chân thực chính là đặc tính tu

của các vật thẻ và địa danh Tuy nhiễn, ngày nay đó là sự kiên tạo mang

tỉnh xã hội h chân thực được đàn dựng” Do đó, tính chân thực

hiện lên qua thời gian và qua một hệ thống sự biêu hiện không ngừng biển đối, chứ không còn là một bối canh cố định của sự vật hay tư tưởng Quan trọng hơn tính chân thực cần được hiểu như một khái niệm có thể thỏa thuận trong bỗi cảnh nảy Do đó, sự kiện hay dịa danh có thẺ một cách công khai không mang tính chân thực vả được đơn vị kinh doanh

du lịch giới thiệu rõ ràng là như vậy Đây chính là cach ma

thực” (hyper-reality) (Eeo !986) thường thay thể việc tim kiếm những

địa danh và trải nghiệm “thực tế" Những cái hoàn toàn giá tạo ví dụ như những di sản và sự kiện văn hóa được kiển tạo mới vả mang ý nghĩa

thương mại đơn thuận, và những địa điểm di sản đã có được sức hấp dan

nhất định đổi với khách du lịch llơn nữa, nhận biết "tính chân thực

dang tắn tại” (Wang, 19991, tức chú trọng vào tình trạng hiện thời của khách du lịch khi họ tiêu dùng các hiện vật văn hóa, chứ không phải xây dựng hay tải dựng tính chân thực khách quan là một việc làm vô cùng

thiết thực đối với việc tìm hiểu kỹ hơn về tỉnh chân thực trong bồi canh

du lich Chabra va cdc tac gia khác (2003) lập luận rang, chúng ta nên

chú trọng đến nhận thức và trái nghiệm về tính chân thực và chất lượng của các địa điểm và hoạt động văn hóa, Về mặt này, điểm chính của

"tính chân thực được cảm nhận” không nhất thiết phái là đạt được một cảm giác khách quan về tính chân thực Sự thay đổi gần đây Irong việc nhân mạnh tính tương tác và trải nghiệm của du khách ở những địa điểm di sản và văn hóa, liên quan chặt chẽ đến việc người ta ngây càng nhận biết và đánh giá “tính chân thực được cảm nhận”

Trong những, nghiên cứu học thuật gần đây về lễ hội truyền thống

và vấn đề phát triển du lịch, người ta tập trung nghiên cứu về các mỗi

317