Bài tập nhóm môn luật hiến pháp tranh biện về thuế Độc thân

BẢNG ĐÁNH GIÁ HOẠT ĐỘNG NHÓM Nhóm: 01 - Ủng hộ Lớp: 4927 Chủ đề tranh biện: Trước tình trạng xu hướng kết hôn muộn hoặc độc thân đang không ngừng gia tăng ở Việt Nam trong thời gian gần

Trang 1

BỘ TƯ PHÁP TRƯỜNG ĐẠI HỌC LUẬT HÀ NỘI

BÀI TẬP NHÓM MÔN: LUẬT HIẾN PHÁP

LỚP: 4927 NHÓM: 01

Hà Nội, 2024

Trang 2

BẢNG ĐÁNH GIÁ HOẠT ĐỘNG NHÓM

Nhóm: 01 - Ủng hộ

Lớp: 4927

Chủ đề tranh biện: Trước tình trạng xu hướng kết hôn muộn hoặc độc thân đang không ngừng gia tăng ở Việt Nam trong thời gian gần đây, có ý kiến cho rằng nên quy định đánh thuế đối với người độc thân

1 Kế hoạch làm việc của nhóm:

- Bước 1: Họp nhóm để nêu ý tưởng và hướng đi của đề tài

a) Khái niệm cần lí giải liên quan đến đề tài

b) Đặt vấn đề tại sao quyền được lãng quên lại không cần thiết được ban

hành

- Bước 2: Họp nhóm thống nhất ý tưởng và đặt ra các luận điểm phản đối

a) Thống nhất các ý tưởng phù hợp

b) Lên luận điểm cụ thể cho từng ý tưởng

c) Phân chia công việc cụ thể của từng cá nhân

- Bước 3: Các thành viên hoàn thành công việc nhóm được giao

- Bước 4: Họp nhóm chỉnh sửa sơ bộ bản mềm

- Bước 5: Họp nhóm thống nhất hoàn thiện bản mềm bài tập nhóm

2 Phân chia công việc và họp nhóm:

Trang 3

STT Họ và tên Công việc

thực hiện

Tiến độ thực hiện (đúng hạn)

luận Xếp loại

Ký tên

Có Không Tốt Trung

bình

Không tốt

Tham gia đầy

đủ

Tích cực sôi nổi

Đóng góp nhiều

ý tưởng

Ánh Dương

Nhóm trưởng - Bản tranh luận in, tranh biện bằng lời, tổng hợp thông tin

Bình An

Bản tranh luận in, tìm câu hỏi, số liệu

Phương

Anh

Bản tranh luận in, tranh biện bằng lời

Anh

Trang 4

5 Nguyễn Hà

Anh

6 Nguyễn Thị

Kim Anh

Việt Anh

Bản tranh luận in, bản tranh luận trình chiếu

Phương

Anh

Trung Bắc

Bản tranh luận in, tranh biện bằng lời

10 Đỗ Mai Chi Bản tranh

luận in, tìm câu hỏi, số liệu

Trang 5

11 Trương

Khánh Chi

Kiều Diễm

13 Nguyễn Thị

Phương

Dung

14 Hoàng Nhật

Dương

Hà Nội, ngày……tháng….năm 2024

Nhóm trưởng (ký và ghi rõ họ tên)

Trang 6

M ỤC LỤC

A ĐẶT VẤN ĐỀ 1

B N ỘI DUNG TRANH BIỆN 2

1 Lý gi ải khái niệm 2

1.1 Định nghĩa: Độc thân là gì? Thuế độc thân là gì? 2

1.2.1 Đối tượng đánh thuế 2

1.2.2 Mức thuế 2

1.2.3 Lý giải mức thuế 3

1.2.4 Trường hợp được miễn, giảm thuế 3

2 Lu ận điểm tranh biện 4

2.1 Lu ận điểm 1: Thuế độc thân sẽ giải quyết vấn đề già hóa dân số, thiếu hụt lao động trong tương lai, đảm bảo an toàn xã hội 4

2.1.1 Cơ sở lập luận 4

2.1.2 Phân tích lập luận 5

2.2 Lu ận điểm 2: Thuế độc thân là giải pháp quan trọng để giải quyết vấn đề an sinh xã h ội trong tương lai 6

2.2.1 Cơ sở lập luận 6

2.3 Lu ận điểm 3: Thuế độc thân sẽ giúp giải quyết vấn đề lạm dụng quyền con người gây ảnh hưởng tới các quyền con người của người khác 8

2.3.1 Cơ sở pháp lý 8

C K ẾT LUẬN 11

D DANH M ỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 12

Trang 7

1

A ĐẶT VẤN ĐỀ

Trong bối cảnh xã hội hiện tại, xu hướng kết hôn muộn và lựa chọn sống độc thân đang ngày càng phổ biến, đặc biệt ở các đô thị phát triển Những thay đổi trong quan điểm sống, sự ưu tiên cho sự nghiệp và cá nhân hóa đời sống đã khiến nhiều người trì hoãn hoặc từ bỏ hôn nhân

Tuy nhiên, việc số lượng người kết hôn muộn và độc thân gia tăng đã đặt ra những thách thức lớn đối với xã hội Hệ quả rõ rệt nhất là nguy cơ suy giảm dân số, mất cân đối trong cơ cấu lao động, và gánh nặng đối với hệ thống an sinh xã hội, khi

số lượng người phụ thuộc tăng lên trong khi lực lượng lao động trẻ ngày càng giảm Thậm chí nó có thể đe dọa đến an ninh quốc phòng quốc gia và tước bỏ quyền lợi của các thế hệ trẻ trong tương lai khi phải đối mặt với các hệ quả mà thế hệ trước đã để lại

Trước thực trạng đó, thuế độc thân đã được đề xuất nhằm khuyến khích hôn nhân và giảm áp lực cho xã hội Từ đó góp phần ngăn ngừa kịp thời hoặc làm giảm tác động các hệ quả tiêu cực mà vấn đề kết hôn muộn và độc thân mang lại

Trang 8

2

B NỘI DUNG TRANH BIỆN

1 Lý giải khái niệm

1.1 Định nghĩa: Độc thân là gì? Thuế độc thân là gì?

Độc thân là một người chưa kết hôn hoặc người đã ly hôn nhưng chưa tái hôn Thuế độc thân là một loại thuế áp dụng cho những cá nhân chưa kết hôn hoặc không có người phụ thuộc, được đưa ra để đem lại sự bình đẳng trong việc đóng góp tích cực cho cộng đồng, xã hội, khuyến khích người độc thân trong độ tuổi kết hôn

có thể kết hôn và sinh con

1.2 Đưa ra chính sách thuế: Triển khai thuế như thế nào?

Nhóm người trong độ tuổi từ 25 - 45 tuổi, đánh thuế người có thu nhập trên mức thu nhập trung bình (1):

Lý giải lấy mốc 25 tuổi: Đây là độ tuổi lao động thường đã có thu nhập nhất định ở cả thành thị và nông thôn và là độ tuổi “vàng” về sức khỏe sinh sản.(2)

Từ 25 - 35 tuổi: Nhóm có sức khỏe sinh sản tốt nhất và phù hợp nhất, đồng thời đã có mức thu nhập nhất định, thậm chí trên mức thu nhập trung bình, phù hợp

để tiến tới lập gia đình

Từ 35 - 45 tuổi: Độ tuổi có khả năng sinh sản ổn định, bắt đầu xuất hiện các rủi ro trong vấn đề sinh con, đồng thời gần như sự nghiệp đã bước vào giai đoạn ổn định để tiến tới hôn nhân

Từ 45 tuổi trở lên: Đây không còn là độ tuổi phù hợp để sinh sản, gây nhiều rủi ro tới sức khỏe sinh sản cộng đồng

1.2.2 Mức thuế

10 - 15% trong 20% của thu nhập cá nhân: Đây là mức thuế đủ cao để thực hiện vai trò khuyến khích người độc thân kết hôn, đóng góp vào ngân quỹ quốc gia và vừa đủ thấp để không gây tác động tiêu cực đến mức sống của các cá nhân

(1): Xem thêm tại: https://www.gso.gov.vn/wp-content/uploads/2023/04/Thong-tin-gioi-VN-2021_final.pdf về thu nhập trung bình của các nhóm tuổi

(2): Xem thêm tại: Is there a right age to have a child? | World Economic Forum diễn đàn kinh tế thế giới về độ tuổi phù hợp để có con

Trang 9

3

Từ 25 - 35 tuổi: Mức thuế 15%: Đây là nhóm đối tượng có điều kiện nằm trong phạm vi nên được thúc đẩy mạnh nhất Do đó mức thuế được sử dụng là mức cao nhất trong phạm vi để thực hiện tác động thúc đẩy ở mức cao nhất

Từ 35 - 45 tuổi: Mức thuế 10%: Đây là nhóm đối tượng đã bước vào giai đoạn

“trung niên”, vẫn nằm trong nhóm đối tượng phù hợp với mục tiêu của thuế Tuy nhiên, do điều kiện sức khỏe sinh sản trên lý thuyết không còn phù hợp nhất nữa nên mức thuế áp dụng chỉ còn 10%, thấp hơn so với nhóm 25 - 35 tuổi

1.2.3 Lý giải mức thuế

Trung bình mỗi tháng một người độc thân dành 50% - 60% tiền lương cho sinh hoạt phí (tiền ăn, sinh hoạt phí, điện nước, mua sắm, ) (3) Các khoản đóng bảo hiểm xã hội chiếm 10,5% (4) Thuế thu nhập cá nhân (nếu có), với mức lương trung bình của người lao động ở Việt Nam ở nhóm tuổi có tỉ lệ độc thân cao nhất (25 - 35 tuổi) thường không bị đánh thuế thu nhập cá nhân Qua tính toán số liệu mức sống trung bình thì khoản tiền còn lại rơi vào khoảng 20 - 30% của thu nhập cá nhân Do

đó, khi đánh thuế độc thân trong 20% của thu nhập cá nhân vừa mang tác dụng thúc đẩy hôn nhân, vừa đóng góp lớn vào ngân sách nhà nước, đồng thời không gây ảnh hưởng lớn đến mức sống của cá nhân

Người có vấn đề về sức khỏe đặc biệt hoặc tình trạng y tế: vô sinh, khả năng sinh sản thấp hay bệnh nan y, các bệnh lý nghiêm trọng, khuyết tật

Người có mức thu nhập dưới mức sống tối thiểu, đang trong tình trạng thất nghiệp hoặc nằm trong nhóm thu nhập thấp có thể được miễn, giảm thuế

Người sống trong khu vực chịu ảnh hưởng nặng nề bởi thiên tai, dịch bệnh, biến cố xã hội lớn có thể được miễn giảm thuế trong khoảng thời gian nhất định để

(3): Xem thêm tại: https://www.gso.gov.vn/tin-tuc-thong-ke/2024/04/thong-cao-bao-chi-ket-qua-khao-sat-muc-song-dan-cu-nam-2023/ về mức sống trung bình của dân cư

(4): Xem thêm tại: https://vneconomy.vn/cach-tinh-tien-dong-bao-hiem-xa-hoi-cua-nguoi-lao-dong-nam-2024.htm về trung bình tỉ lệ chi phí bảo hiểm xã hội

Trang 10

4

tập trung ổn định cuộc sống

Những người đã kết hôn nhưng chưa có con hoặc đã kết hôn nhưng người bạn đời đã qua đời có thể được miễn, giảm thuế

Những người đã cống hiến trong các lĩnh vực đặc thù như quân đội, khoa học, hoặc người có công với cách mạng mà do điều kiện công việc không thể kết hôn hoặc lập gia đình có thể được hưởng chính sách miễn giảm thuế

Những người đang theo học ở các cấp độ cao hơn hoặc tham gia vào nghiên cứu lâu dài, đặc biệt trong các ngành đòi hỏi nhiều thời gian và sự tập trung cao độ,

có thể được miễn hoặc giảm thuế cho đến khi hoàn thành việc học hoặc nghiên cứu

Những người có hoàn cảnh khó khăn đang chăm sóc người thân phụ thuộc như

bố mẹ mắc bệnh nan y, bệnh nghiêm trọng thì miễn thuế

Những người đang chăm sóc người thân phụ thuộc như bố mẹ già, bố đơn thân hoặc mẹ đơn thân đang nuôi con nhỏ thì giảm thuế

2 Luận điểm tranh biện

2.1 Luận điểm 1: Thuế độc thân sẽ giải quyết vấn đề già hóa dân số, thiếu hụt lao

động trong tương lai, đảm bảo an toàn xã hội

2.1.1 Cơ sở lập luận

Khoản 2, Điều 14 (Hiến pháp năm 2013):“Quyền con người, quyền công dân chỉ có thể bị hạn chế theo quy định của luật trong trường hợp cần thiết vì lý do quốc

đồng”

Khoản 1, Điều 15 (Hiến pháp năm 2013):“Quyền công dân không tách rời nghĩa vụ công dân”

Khoản 3, Điều 15 (Hiến pháp năm 2013):“Công dân có trách nhiệm thực hiện nghĩa vụ đối với Nhà nước và xã hội”

Điều 46 (Hiến pháp năm 2013):“Công dân có nghĩa vụ tuân theo Hiến pháp

và pháp luật; tham gia bảo vệ an ninh quốc gia, trật tự, an toàn xã hội và chấp hành những quy tắc sinh hoạt công cộng”

Trang 11

5

2.1.2 Phân tích lập luận

Thuế độc thân sẽ giải quyết vấn đề già hóa dân số và thiếu hụt nguồn lao động Già hóa dân số là hiện tượng tăng tỷ lệ người cao tuổi trong tổng dân số của một quốc gia Nguyên nhân hàng đầu của già hóa dân số là xu hướng giảm sinh, đặc biệt khi điều kiện sống ngày càng được cải thiện, xu hướng kết hôn muộn, tâm lý coi trọng không gian riêng tư ngày càng phổ biến, khiến số người cao tuổi trở nên tăng cao so với số trẻ em Dựa trên số liệu từ Cổng thông tin điện tử Công Đoàn Bộ Tài chính, tình trạng già hoá dân số ở Việt Nam đang diễn ra khá phức tạp (5) Khi tỷ suất sinh giảm, những người ở trong độ tuổi lao động thiếu hụt cũng đồng nghĩa với việc những người ở độ tuổi phụ thuộc (dưới 15 tuổi và trên 60 tuổi) đang không ngừng tăng lên, đặc biệt ở độ tuổi trên 60

Già hóa dân số đang tạo ra nhiều thách thức đối với Việt Nam Trong đó có thách thức cho việc đảm bảo an ninh quốc phòng và duy trì đủ nguồn nhân lực phục

vụ trong các ngành bảo vệ đất nước Theo Điều 46 Hiến pháp 2013, việc công dân không thực hiện nghĩa vụ đóng góp vào nguồn lực lao động kế thừa có thể làm giảm khả năng duy trì và phát triển bền vững của quốc gia, dẫn đến lỗ hổng trong hệ thống phòng thủ, dễ bị xâm phạm bởi các mối đe dọa từ bên ngoài Khi các ngành liên quan đến vấn đề an ninh quốc phòng ngày càng thiếu hụt nhân lực trẻ để duy trì lực lượng an ninh đồng nghĩa với việc không đủ lực lượng để đảm bảo an ninh biên giới, bảo vệ an ninh nội địa và ứng phó với các tình huống khẩn cấp

Thiếu hụt lao động trong tương lai có thể dẫn đến nhiều hệ lụy nghiêm trọng cho nền kinh tế và cả xã hội Sự thiếu hụt này gây ra tình trạng khan hiếm nguồn nhân lực, làm giảm năng suất lao động và ảnh hưởng tiêu cực đến tốc độ tăng trưởng kinh tế, giảm năng suất và khả năng cạnh tranh của Việt Nam trong khu vực (6) Tiếp theo, thiếu hụt lao động có thể tạo ra sự bất bình đẳng trong cơ hội việc làm, khi những người có kỹ năng cao trở thành hàng hiếm và có giá trị hơn trên thị trường

suất sinh và số người ngoài độ tuổi lao động

(6): Xem thêm tại: https://www.qdnd.vn/xa-hoi/cac-van-de/nguy-co-thieu-hut-lao-dong-khi-muc-sinh-thay-the-xuong-thap-792315 về tình trạng thiếu hụt lao động và già hóa dân số

Trang 12

6

Điều này có thể làm gia tăng khoảng cách giàu nghèo, gây ra sự bất ổn xã hội trong dài hạn

Trước tình hình ngày càng trầm trọng của tình trạng già hóa dân số và thiếu hụt lao động, thuế độc thân có thể được xem như một giải pháp hiệu quả để giải quyết vấn đề thiếu hụt lao động Thứ nhất, thuế độc thân có khả năng khuyến khích người độc thân cân nhắc việc kết hôn và sinh con, từ đó góp phần làm tăng tỷ lệ sinh trong xã hội Dân số trẻ tạo ra nguồn lực mới giúp duy trì dân số và cung cấp một thế hệ lao động dồi dào trong tương lai Thứ hai, thuế độc thân tạo ra sự nhận thức

về trách nhiệm gia đình và xã hội, khuyến khích thế hệ trẻ suy nghĩ về vai trò của họ trong việc duy trì sự phát triển bền vững của dân số Thứ ba, khoản thu từ thuế độc thân có thể được sử dụng để đầu tư vào các chương trình hỗ trợ cho gia đình, như chăm sóc trẻ em, sức khỏe phụ nữ trong thời kỳ thai sản, y tế, giáo dục và nhà ở, từ

đó tạo ra một môi trường thuận lợi hơn cho các gia đình trẻ, khuyến khích họ sinh con Từ đó, “thuế độc thân” ở đây có thể được coi là phần “bù đắp” cho những thiếu hụt về nguồn nhân lực ở độ tuổi lao động

2.2 Luận điểm 2: Thuế độc thân là giải pháp quan trọng để giải quyết vấn đề

an sinh xã hội trong tương lai

2.2.1 Cơ sở lập luận

Khoản 1, Điều 15 (Hiến pháp năm 2013): “Quyền công dân không tách rời nghĩa vụ công dân”

Khoản 3, Điều 15 (Hiến pháp năm 2013): “Công dân có trách nhiệm thực hiện nghĩa vụ đối với Nhà nước và xã hội”

Điều 34 (Hiến pháp năm 2013): “Công dân có quyền được đảm bảo an sinh

xã hội”

2.2.2 Phân tích lập luận

An sinh xã hội là một vấn đề có bản chất, vai trò và ý nghĩa quan trọng trong đời sống xã hội, thể hiện quyền cơ bản của con người, chủ nghĩa nhân đạo của nhà nước, tinh thần đoàn kết của xã hội, góp phần thúc đẩy sự phát triển kinh tế, xã hội

Trang 13

7

và văn hóa của đất nước Việc người dân được hưởng các phúc lợi xã hội cơ bản

như: chăm sóc sức khỏe, giáo dục, hưởng trợ cấp,… đã được quy định trong điều 34

của Hiến pháp năm 2013 Tuy nhiên, theo quan điểm của Đảng tại đại hội đảng thứ

XII về việc mở rộng phạm vi “Từ an sinh xã hội cho nhóm yếu thế thành an sinh xã hội chung của cả cộng đồng, từ chính sách hỗ trợ nhân đạo sang bảo đảm quyền an sinh xã hội toàn quốc gia” (7) đã thể hiện việc đảm bảo an sinh xã hội không chỉ còn

là quỹ nhân đạo mà là trách nhiệm chung của toàn xã hội Do đó, đi cùng với việc được hưởng các phúc lợi xã hội là nghĩa vụ của mỗi công dân trong việc đóng góp trở lại cho xã hội và cộng đồng đã được quy định trong khoản 1 và khoản 3 điều 15 Hiến pháp năm 2013 Do đó, thuế độc thân bên cạnh vai trò điều chỉnh tỉ suất sinh, đảm bảo an toàn xã hội còn đóng vai trò như một nguồn đóng góp to lớn vào quỹ phúc lợi xã hội cho Nhà nước nhằm phục vụ việc bảo đảm phúc lợi xã hội cho công dân; nâng cấp, bảo dưỡng các cơ sở phúc lợi xã hội và thúc đẩy an sinh xã hội quốc gia trong bối cảnh già hóa dân số và sức khỏe cộng đồng đứng trước nguy cơ bị đe dọa bởi xu hướng kết hôn muộn đang tăng dần hiện nay

Trước tình trạng già hóa dân số nhanh chóng, người độc thân thuộc nhóm đối tượng đứng trước nguy cơ trở thành “gánh nặng xã hội” và phụ thuộc vào phúc lợi

xã hội nhiều hơn so với nhóm đối tượng có gia đình Ngoài ra, nó còn áp lực lớn lên

hệ thống y tế và an sinh xã hội do chi phí chăm sóc sức khỏe người cao tuổi tăng cao

đe dọa ngân sách y tế và quỹ lương hưu Tại hội nghị Lão khoa Quốc gia lần thứ IV, Chủ tịch Hội Lão khoa Việt Nam cho biết, hiện nay khả năng cung cấp dịch vụ y tế cho người cao tuổi ở nước ta còn nhiều hạn chế, thiếu các cơ sở y tế và nguồn nhân lực chăm sóc người cao tuổi hệ thống nhà dưỡng lão, trung tâm bảo trợ xã hội còn hạn chế cả về số lượng và chất lượng Trong khi đó, trung bình một người cao tuổi mắc tới bảy mặt bệnh mãn tính nên chi phí y tế và gánh nặng chăm sóc gấp 7-10 lần

(7): Xem thêm tại: https://www.tapchicongsan.org.vn/web/guest/chinh-tri-xay-dung-dang/-/2018/43880/dai-hoi-xii-cua-dang-va-nhung-quan-diem-ve-an-sinh-xa-hoi.aspx về quan điểm của Đảng về an sinh xã hội tại đại hội lần thứ XII

Tiêu đề	Tranh biện về Thuế Độc thân
Tác giả	Nhóm 01
Trường học	Trường Đại Học Luật Hà Nội
Chuyên ngành	Luật Hiến Pháp
Thể loại	Bài tập nhóm
Năm xuất bản	2024
Thành phố	Hà Nội

Định dạng
Số trang	19
Dung lượng	365,35 KB