Bởi cả hai anh em cùng nắm quyền, triều đình nhà Ngô trởnên rối ren hơn bao giờ hết,các sứ quân cát cứ hình thành và nổi dậy - Biết được tình hình đó, Đinh Bộ Lĩnh Với vị thế là “con vi
Trang 1NHÓM 2
ĐINH TIÊN HOÀNG ĐẾ NGƯỜI ANH HÙNG MỞ ĐẦU XÂY DỰNG NỀN THỐNG NHẤT QUỐC GIA VÀ TỰ CƯỜNG DÂN
-TỘC
● Giáo Viên Phụ Trách : Phạm Thị Thu Hà
● Sản Phẩm : In Thành Cuốn
● Thời hạn : 4 Ngày
Trang 2ĐINH TIÊN HOÀNG ĐẾ NGƯỜI ANH HÙNG MỞ ĐẦU XÂY DỰNG NỀN THỐNG
-NHẤT QUỐC GIA VÀ TỰ CƯỜNG DÂN TỘC
I Mục đích – Yêu cầu
- Mở rộng tri thức, nâng cao sự hiểu biết về vua Đinh Tiên Hoàng
- Hiểu được những đóng góp và ảnh hưởng to lớn của Đinh Tiên Hoàng đối vớicuộc sống hiện nay
-Dựa vào những hiểu biết và kiến thức đã tìm hiểu góp phần giới thiệu cho bạn
bè trong nước và giao lưu quốc tế về vị vua tài trí Đinh Tiên Hoàng
II Nội Dung
1 GIỚI THIỆU CHUNG
Đinh Tiên Hoàng là một nhân vật lịch sử tiêu biểu, người đặt nền móng cho thời kỳ độc lập tự chủ của Việt Nam với việc thống nhất đất nước và sáng lập nhà Đinh Tìm hiểu về ông không chỉ giúp hiểu rõ hơn về công lao dẹp loạn 12 sứ quân, xây dựng Đại Cồ Việt, mà còn khơi dậy lòng tự hào dân tộc Đinh Tiên Hoàng là biểu tượng của ý chí quật cường, tài năng lãnh đạo, và tầm nhìn chiến lược, mang lại bài học quý giá về sự đoàn kết và xây dựng đất nước trong thời đại ngày nay.
2 ĐINH TIÊN HOÀNG
Trang 3- Ông là con trai của Đinh Công Trứ , một quan chức dưới triều nhà Ngô, từng giữchức Thứ sử Hoan Châu (Nghệ An ngày nay) Gia đình ông thuộc dòng dõi có thếlực ở vùng Hoa Lư- một khu vực có địa thế nguy hiểm, thuận lợi cho việc xâydựng căn nhà vững chắc
- Mẹ ông là bà Đàm thị , một phụ nữ được sử sách ghi nhận là người có vai tròquan trọng trong công việc dạy học cho Đinh Bộ Lĩnh
● CUỘC ĐỜI
- Đinh Bộ Lĩnh mồ côi cha từ nhỏ, theo mẹ về quê ngoại ( Gia Thủy , Nho Quan )
ở, nương nhờ người chú ruột là Đinh Thúc Dự ở quê nội gần đó
- Thuở nhỏ, Bộ Lĩnh thường cùng đám trẻ chăn trâu tập đánh trận giả, dùng hoa laulàm cờ Bộ Lĩnh luôn tỏ ra là người có tài chỉ huy, được bọn trẻ suy tôn làmtrưởng, khoanh tay làm kiệu rước như nghi vệ thiên tử Và trong đám bạn đó, cóĐinh Điền, Nguyễn Bặc, Lưu Cơ và Trịnh Tú, những người sau này cùng Đinh BộLĩnh tạo nên sự nghiệp
- Thời kỳ Đinh Bộ Lĩnh trưởng thành, đất nước lâm vào tình trạng phân tán sau khinhà Ngô suy yếu Các sứ quân nổi lên, chia cắt lãnh thổ, gây ra chiến tranh liênmiên, khiến cho đời sống nhân dân khốn khổ
- Tháng 10 năm Kỷ Mão (979) vua Đinh Tiên Hoàng qua đời, hưởng thọ 56 tuổi.Nhà vua được táng ở sơn lăng Trường Yên (núi Mã Yên)
Trang 42.2 Sự nghiệp thống nhất đất nước
- Năm 944, Ngô Quyền mất Một năm sau, Dương Tam Kha chiếm ngôi và xưng làBình Vương Con trai Ngô Quyền là Ngô Xương Ngập chạy về Nam Sách (HảiDương) tạo nên cuộc tranh chấp ngôi báu giữa nhà Ngô và ngoại tộc
- Kết quả, Dương Tam Kha bại trận, Ngô Xương Ngập cùng em là Ngô XươngVăn nắm lại quyền lực Bởi cả hai anh em cùng nắm quyền, triều đình nhà Ngô trởnên rối ren hơn bao giờ hết,các sứ quân cát cứ hình thành và nổi dậy
- Biết được tình hình đó, Đinh Bộ Lĩnh Với vị thế là “con viên quan” triềuđình nhà Ngô, lại là người có tài năng và ý chí, đã sớm tập hợp lực lượng để trởthành người đứng đầu sách Đào Úc, làm thủ lĩnh châu Đại Hoàng, lấy động Hoa
Lư làm căn cứ ban đầu, thực hiện sự nghiệp thống nhất đất nước
- Thấy Đinh Bộ Lĩnh tích cực xây dựng lực lượng tại căn cứ Hoa Lư, triều đìnhnhà Ngô, lúc ấy đang rệu rã,đã cho quân đến đánh dẹp Đinh Bộ Lĩnh liền cho conmình là Đinh Liễn đến triều đình Cổ Loa làm con tin để hòa hoãn
- Biết được ý định tạm hòa hoãn để xây dựng lực lượng của Đinh Bộ Lĩnh, haivương Xương Văn và Xương Ngập đã cho quân tiến đánh động Hoa Lư, nhưng bịchống trả quyết liệt, liền treo Đinh Liễn lên cây dọa giết
- Lúc này, Đinh Bộ Lĩnh đanh thép nói: “ Đại trượng phu chỉ mong lập được côngdanh, há lại bắt chước thói đàn bà xót con hay sao” rồi sai hơn chục người cầmcung nỏ nhắm bắn vào Đinh Liễn khiến hai vương nhà Ngô phải cho quân rút lui.Đinh Liễn cũng thoát chết
- Từ đó, thế lực của Đinh Bộ Lĩnh ngày càng lớn mạnh với nhiều tướng lĩnh tài ba
và các tráng đinh từ vùng Nam Định, Ninh Bình, Thanh Hóa ngày nay
- Năm 954, Ngô Xương Ngập bị bệnh và chết Hơn 10 năm sau, Ngô Xương Vănđem quân đi đánh các thế lực chống đối và chết trận Không còn chính quyền trungương, đất nước càng thêm rối loạn rồi bị chia rẽ sâu sắc bởi sự nổi lên của 12 sứquân Cùng lúc đó, triều đình phương Bắc nhăm nhe khôi phục ách đô hộ Trướctình hình này, Đinh Bộ Lĩnh đã đứng lên dẹp loạn
Trang 5- Biết lực lượng của mình còn mỏng, Đinh Bộ Lĩnh sang xin theo sứ quân TrầnLãm (xưng là Trần Minh Công) là một trong những sứ quân mạnh về kinh tế, lạichiếm giữ vùng đất quan trọng là Bố Hải Khẩu (phủ Kiến Xương, Thái Bình).Thấy Đinh Bộ Lĩnh là người khôi ngô, có chí khí, đem lòng yêu mến, cho được giữbinh quyền Đến Khi Trần Lãm mất, Đinh Bộ Lĩnh đem quân về giữ Hoa Lư, chiêu
mộ hào kiệt, hùng cứ một phương và xây dựng đội quân trung thành Nhiều ngườitài giỏi như Nguyễn Bặc , Đinh Điền , Lê Hoàn đã trở thành tướng lĩnh dướitrướng ông Ông đánh dẹp các sứ quân, đánh đâu thắng đó, uy danh lừng lẫy Baquân tướng sĩ tôn vinh ông là Vạn Thắng Vương
- Suốt hai năm, Đinh Bộ Lĩnh thuyết phục, vận động, liên kết, hàng phục và dùngsức mạnh quân sự để đánh dẹp các thế lực cát cứ Đối với cánh quân Phạm Bạch
Hổ, Ngô Nhật Khánh, Ngô Xương Xí, ông dùng phương pháp liên kết và hàngphục Đối với cánh quân Đỗ Cảnh Thạc, Nguyễn Siêu, Kiều Công Hãn, NguyễnThủ Tiệp, Kiều Thuận, Lý Khuê thì đánh dẹp Còn lại Lã Đường và Nguyễn Khoakhông đánh cũng tự thua
- Chỉ trong vòng một năm, Đinh Bộ Lĩnh đã dẹp yên 12 sứ quân, bốn phương cakhúc khải hoàn, non sông thu về một mối, chấm dứt thời kỳ loạn lạc
- Năm Mậu Thìn (968) ông lên ngôi Hoàng đế lấy hiệu là Đại Thắng Minh
Hoàng đế, lấy niên hiệu là Thái Bình và đặt tên nước là Đại Cồ Việt , đóng đô ởHoa Lư ( Ninh Bình); tận dụng địa thế nguy hiểm nơi đây để phòng thủ trước nguy
cơ xâm lược từ phương Bắc (nhà Tống)
2.3 Công lao và cai trị chính
Trang 6Trong suốt 12 năm trị vì (968- 979), vua Đinh Tiên Hoàng đã có rất nhiều công laovới đất nước Ông đã góp phần đặt nền móng cho nền độc lập, tự chủ lâu dài củadân tộc, mở đường xây dựng một bộ máy nhà nước phong kiến trung ương tậpquyền thống nhất từ trung ương tới địa phương đầu tiên ở nước ta
● Một số nét về tình hình nước Đại Cồ Việt dưới thời vua Đinh Tiên Hoàng
a) Tổ chức nhà nước
- Năm 970, lấy niên hiệu là Thái Bình
- Năm 971, đặt phẩm cấp cho các quan văn võ, tăng đạo Phong cho Nguyễn Bặc
là Đinh Quốc Công, Lê Hoàn được phong làm Thập Đạo tướng quân và phong chocon trai trưởng tên Đinh Liễn làm Nam Việt Vương
b) Luật pháp
Quy định hình phạt để xử những người có tội: “đặt vạc lớn giữa sân, nuôi hổ dữtrong cũi”
c) Quân đội
Xây dựng lực lượng với 10 đạo quân: “1 đạo có 10 quân, mỗi quân có 10 lữ, mỗi
lữ có 10 tốt, mỗi tốt có 10 ngũ,mỗi ngũ có 10 người”
Trang 7- Vua Đinh Tiên Hoàng đã sử dụng ca hát để phục vụ quân đội, khích lệ tinh thầnchiến đấu cho binh sĩ
- Xây dựng chùa và khuyến khích các hoạt động văn hóa, góp phần định hình bảnsắc dân tộc
- Kiến trúc thời Đinh độc đáo và sáng tạo
tộc Việt Nam với những đóng góp nổi bật như sau :
- Thống nhất đất nước: Đinh Tiên Hoàng là người đặt nền móng cho nhà nước
phong kiến tập quyền ở Việt Nam ,mở ra thời kỳ độc lập lâu dài sau gần 1000 nămBắc thuộc
- Xây dựng nhà nước phong kiến tập quyền: Ông thiết lập bộ máy chính quyền
trung ương tập quyền, đặt nền móng cho sự phát triển của các triều đại sau nhưLý,Trần, Lê
- Giữ vững chủ quyền dân tộc: Dưới thời ông, Việt Nam khẳng định được nền
độc lập và chủ quyền trước các thế lực ngoại bang, mở ra thời kỳ phát triển tự chủlâu dài
- Gắn bó với văn hóa và tín ngưỡng dân gian: Hình ảnh ông gắn liền với Cố đô
Hoa Lư và đền thờ tại Ninh Bình- nơi gìn giữ giá trị văn hóa, tâm linh và lịch sử,trở thành di sản tinh thần của dân tộc
- Biểu tượng của tinh thần đoàn kết và yêu nước: Vua Đinh được xem là hiện
thân của lòng yêu nước, ý chí thống nhất và tinh thần dân tộc vững mạnh
2.5 Liên hệ với cuộc sống hiện nay
- Bài học về đoàn kết: Tinh thần thống nhất đất nước của Đinh Tiên Hoàng là
nguồn cảm hứng cho người Việt Nam hiện nay, đặc biệt trong việc xây dựng một
xã hội đoàn kết, vượt qua các thách thức toàn cầu hóa
- Giáo dục lịch sử: Cuộc đời và sự nghiệp của ông được đưa vào sách giáo khoa,
giúp thế hệ trẻ hiểu rõ hơn về nguồn gốc dân tộc và trách nhiệm bảo vệ đất nước
Trang 8- Phát triển kinh tế- văn hóa: Các di tích liên quan đến Đinh Tiên Hoàng thúc
đẩy du lịch, tạo việc làm và quảng bá văn hóa Việt Nam ra thế giới
- Tinh thần lãnh đạo: Tư chất lãnh đạo và sự quyết tâm của Đinh Tiên Hoàng là
bài học cho các nhà quản lý ,doanh nhân hiện đại trong công việc đối mặt với khókhăn và đưa ra quyết định đúng đắn
3 DANH LAM, DI TÍCH GẮN LIỀN VỚI ĐINH TIÊN HOÀNG
Đền vua Đinh Tiên Hoàng: Dấu ấn lịch sử ngàn năm ở Ninh Bình
- Nằm sừng sững dưới chân núi Mã Yên hùng vĩ, đền vua Đinh Tiên Hoàng là mộttrong những công trình kiến trúc tiêu biểu và linh thiêng nhất trong quần thể di tích
Cố đô Hoa Lư, Ninh Bình
- Ngôi đền không chỉ là nơi tưởng niệm vị vua tài ba đã có công thống nhất đấtnước, mà còn là biểu tượng cho tinh thần quật cường và ý chí độc lập của dân tộcViệt Nam Hãy cùng bước vào không gian trang nghiêm này, để khám phá nhữnggiá trị lịch sử, văn hóa và kiến trúc độc đáo của đền vua Đinh Tiên Hoàng
3.1 GIỚI THIỆU VỀ ĐỀN VUA ĐINH TIÊN HOÀNG
- Địa chỉ: Trường Yên, Hoa Lư, Ninh Bình Tọa lạc dưới chân núi Mã Yên
hùng vĩ, đền vua Đinh Tiên Hoàng là một trong những điểm nhấn nổi bậtnhất của Cố đô Hoa Lư Ngôi đền được xây dựng để tưởng nhớ và tôn vinh
vị vua tài ba Đinh Bộ Lĩnh, người có công lớn trong việc thống nhất đấtnước và lập nên nhà nước Đại Cồ Việt
Trang 9Ảnh minh họa (Nguồn: Internet)
- Đền vua Đinh Tiên Hoàng mang đậm nét kiến trúc truyền thống Việt Namvới ba tòa chính là Bái Đường, Thiêu Hương và Chính Cung Mỗi tòa đều cónhững nét kiến trúc độc đáo và ý nghĩa riêng Bái Đường là nơi diễn ra cácnghi lễ cúng tế, Thiêu Hương là nơi đốt hương và Chính Cung là nơi thờphụng vua Đinh Tiên Hoàng
- Không chỉ là một công trình kiến trúc đẹp mắt, đền vua Đinh Tiên Hoàngcòn là nơi lưu giữ nhiều hiện vật quý giá liên quan đến cuộc đời và sựnghiệp của vua Đinh Bên cạnh đó, đền còn là nơi diễn ra nhiều lễ hội truyềnthống quan trọng như lễ hội Cố đô Hoa Lư, thu hút đông đảo du khách thậpphương đến tham quan và chiêm bái
3.2 LỊCH SỬ XÂY DỰNG ĐỀN VUA ĐINH TIÊN HOÀNG
- Đền vua Đinh Tiên Hoàng, một công trình kiến trúc độc đáo và linh thiêng,
đã trải qua nhiều thăng trầm lịch sử để tồn tại đến ngày nay
- Theo sử sách ghi lại, ngay sau khi Đinh Tiên Hoàng băng hà vào năm 979,đền thờ đã được xây dựng trên nền cung điện Hoa Lư xưa để tưởng nhớcông lao của vị vua sáng lập triều đại nhà Đinh Tuy nhiên, trải qua thời gian
và những biến động của lịch sử, ngôi đền ban đầu đã bị hư hại và xuống cấp
- Đến thế kỷ XVII, đền được trùng tu và xây dựng lại trên quy mô lớn hơndưới thời vua Lê Dụ Tông Các công trình kiến trúc chính như Bái Đường,
Trang 10Thiêu Hương và Chính Cung được xây dựng theo kiểu "nội công ngoạiquốc", thể hiện sự kết hợp hài hòa giữa kiến trúc truyền thống Việt Nam vàTrung Hoa.
- Trải qua nhiều lần trùng tu và tôn tạo, đền vua Đinh Tiên Hoàng vẫn giữđược những nét kiến trúc cổ kính và giá trị lịch sử to lớn Ngày nay, đềnkhông chỉ là nơi thờ tự linh thiêng mà còn là điểm đến hấp dẫn cho du kháchtrong và ngoài nước, đến để tìm hiểu về lịch sử và văn hóa dân tộc
- Đền vua Đinh Tiên Hoàng là một minh chứng sống động cho sự trường tồncủa lịch sử và văn hóa Việt Nam Dù trải qua bao thăng trầm, ngôi đền vẫnđứng vững, là biểu tượng cho tinh thần quật cường và ý chí độc lập của dântộc
3.3 CÁC ĐIỂM NHẤN NỔI BẬT CỦA ĐỀN VUA ĐINH
TIÊN HOÀNG
Đền vua Đinh Tiên Hoàng là một quần thể kiến trúc độc đáo và giàu ý nghĩa lịch sử Khi tham quan, bạn đừng bỏ lỡ những điểm nhấn nổi bật sau:
Kiến trúc "Nội công ngoại quốc"
- Đền vua Đinh Tiên Hoàng là một ví dụ điển hình cho lối kiến trúc độc đáo
"nội công ngoại quốc", một sự kết hợp hài hòa giữa kiến trúc cung đình vàchùa chiền truyền thống Việt Nam
- Bố cục tổng thể của đền được xây dựng theo hình chữ "công" của Hán tự,tượng trưng cho sự vững chắc và uy nghiêm Ba tòa nhà chính là Bái Đường,Thiêu Hương và Chính Cung nằm dọc theo trục thần đạo, tạo thành mộtkhông gian thờ tự trang nghiêm và linh thiêng
Trang 11Ảnh minh họa (Nguồn: Internet)
- Bên ngoài, đền được bao bọc bởi hai dãy hành lang dài, tạo thành hình chữ
"quốc", tượng trưng cho đất nước và sự bao bọc Hành lang không chỉ là lối
đi mà còn là nơi trưng bày các hiện vật, bia đá và các tác phẩm nghệ thuậtliên quan đến vua Đinh Tiên Hoàng và triều đại nhà Đinh
- Sự kết hợp giữa "nội công" và "ngoại quốc" không chỉ tạo nên một bố cụckiến trúc độc đáo mà còn mang ý nghĩa sâu sắc về sự hài hòa giữa con người
và thiên nhiên, giữa đời sống tâm linh và thế tục Kiến trúc "nội công ngoạiquốc" của đền vua Đinh Tiên Hoàng thể hiện sự tài hoa của những người thợxưa, đồng thời là một minh chứng cho sự giao thoa văn hóa giữa Việt Nam
và Trung Hoa trong lịch sử
Cột kinh đá và bia đá cổ
- Trong khuôn viên đền vua Đinh Tiên Hoàng, cột kinh đá và bia đá cổ là những chứng tích lịch sử quan trọng, mang giá trị văn hóa và nghệ thuật đặc sắc
- Cột kinh đá, được làm từ đá xanh nguyên khối, cao hơn 4 mét, là một trong những cột kinh cổ nhất Việt Nam Trên thân cột được chạm khắc những hoa văn tinh xảo, hình rồng phượng uốn lượn, thể hiện sự tài hoa của những nghệ nhân xưa Cột kinh không chỉ là một công trình kiến trúc độc đáo mà còn là biểu tượng cho sự trường tồn của Phật pháp và văn hóa dân tộc
Trang 12Ảnh minh họa (Nguồn: Internet)
- Bên cạnh cột kinh, đền vua Đinh Tiên Hoàng còn lưu giữ nhiều bia đá cổ có niên đại từ thế kỷ XVII đến thế kỷ XIX Những bia đá này được khắc bằng chữ Hán và chữ Nôm, ghi lại những sự kiện lịch sử quan trọng liên quan đếnvua Đinh Tiên Hoàng, triều đại nhà Đinh và quá trình xây dựng, trùng tu đền Nội dung các bia đá không chỉ có giá trị lịch sử mà còn là nguồn tư liệuquý giá để nghiên cứu về văn hóa, xã hội và tín ngưỡng của người Việt xưa
- Cột kinh đá và bia đá cổ tại đền vua Đinh Tiên Hoàng là những di sản văn hóa vô giá, góp phần làm phong phú thêm kho tàng lịch sử và văn hóa của dân tộc Việt Nam Chúng là minh chứng cho sự tài hoa và trí tuệ của người xưa, đồng thời là niềm tự hào của người dân Ninh Bình nói riêng và cả nướcnói chung
Tượng vua Đinh Tiên Hoàng
- Tượng vua Đinh Tiên Hoàng là một trong những điểm nhấn nổi bật nhất trong đền thờ vua Đinh Tiên Hoàng Bức tượng được đặt ở vị trí trang trọng
Trang 13nhất trong Chính Cung, thể hiện sự tôn kính và ngưỡng mộ của người dân đối với vị vua đã có công thống nhất đất nước.
- Tượng vua Đinh Tiên Hoàng được đúc bằng đồng, cao khoảng 2 mét, nặng gần 1 tấn Tượng được thể hiện với dáng vẻ uy nghi, oai phong, mặc long bào, đầu đội mũ bình thiên, tay cầm kiếm Khuôn mặt vua toát lên vẻ thông minh, quyết đoán và đầy uy lực
- Bức tượng không chỉ là một tác phẩm nghệ thuật đẹp mắt mà còn là một biểu tượng lịch sử quan trọng Nó thể hiện khí phách anh hùng và tài năng quân sự của vua Đinh Tiên Hoàng, người đã lãnh đạo nhân dân đánh bại 12
sứ quân, thống nhất đất nước và xây dựng một nhà nước Đại Cồ Việt hùng mạnh
- Tượng vua Đinh Tiên Hoàng là một điểm nhấn không thể bỏ qua đối với những ai đến thăm đền thờ vua Đinh Tiên Hoàng Đứng trước bức tượng, dukhách sẽ cảm nhận được sự vĩ đại của vị vua đã làm nên lịch sử và góp phần xây dựng nên đất nước Việt Nam ngày nay
Long sàng đá
- Nằm uy nghi trước sân rồng của đền vua Đinh Tiên Hoàng, cặp long sàng đá(hay còn gọi là sập đá) là một trong những bảo vật quốc gia quý giá và độc đáo của Việt Nam Được chế tác từ đá xanh nguyên khối, mỗi chiếc long sàng nặng hàng tấn, với chiều dài gần 2 mét và rộng khoảng 1,5 mét
- Bề mặt long sàng được chạm khắc tinh xảo hình rồng uốn lượn Các chi tiết rồng được khắc họa tỉ mỉ, từ đầu rồng với đôi mắt to tròn, bờm rậm rạp, đến thân rồng uyển chuyển, vảy rồng sắc nét Đặc biệt, hình tượng rồng được thểhiện theo phong cách nghệ thuật thời Lê Trung Hưng, mang đậm nét đặc trưng của văn hóa Việt Nam
Trang 14Ảnh minh họa (Nguồn: Internet)
- Chân đế của long sàng cũng được chạm khắc công phu với hình tượng những con nghê uy nghi, tượng trưng cho sự bảo vệ và che chở Sự kết hợp hài hòa giữa hình tượng rồng và nghê tạo nên một tác phẩm nghệ thuật độc đáo, thể hiện sự tài hoa và tinh tế của người thợ xưa
- Cặp long sàng đá không chỉ là một tác phẩm nghệ thuật có giá trị mà còn là một hiện vật lịch sử quan trọng, gắn liền với triều đại nhà Đinh và Cố đô Hoa Lư Chúng là minh chứng cho sự phát triển của nghệ thuật điêu khắc đá
và văn hóa tín ngưỡng của người Việt Nam xưa
Các hiện vật cổ
- Đền vua Đinh Tiên Hoàng không chỉ là một công trình kiến trúc độc đáo mà còn là nơi lưu giữ nhiều hiện vật cổ có giá trị lịch sử và văn hóa to lớn Bên cạnh cột kinh đá, bia đá, long sàng… đền còn lưu giữ nhiều hiện vật cổ khácnhư đồ thờ cúng, các loại vũ khí, trang phục Những hiện vật này giúp tái hiện lại một phần cuộc sống và sinh hoạt của triều đình nhà Đinh, góp phần làm phong phú thêm giá trị lịch sử và văn hóa của đền
- Việc bảo tồn và gìn giữ những hiện vật cổ này không chỉ có ý nghĩa quan trọng trong việc nghiên cứu lịch sử mà còn góp phần gìn giữ và phát huy những giá trị văn hóa truyền thống của dân tộc