Bài luận sinh Đại cương 2 Để có một em bé khỏe mạnh

ĐỂ CÓ MỘT EM BÉ KHỎE MẠNH I.Giai đoạn chuẩn bị cho thai kì 1.Kiến thức cần biết về quá trình thụ tinh Thông qua quá trình thụ tinh, một mầm sống mới xuất hiện trong cơ thể người mẹ.. Từ

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC TỰ NHIÊN, ĐHQG-HCM

KHOA SINH HỌC – CÔNG NGHỆ SINH HỌC

BÀI LUẬN SINH ĐẠI CƯƠNG 2

Họ và tên sinh viên: Nguyễn Nữ Nhật Phương

Mã số sinh viên: 23180024 Lớp: 23CSH1

ĐỂ CÓ MỘT EM BÉ KHỎE MẠNH

MỤC LỤC

Phần Mở Đầu 3

ĐỂ CÓ MỘT EM BÉ KHỎE MẠNH 4

I.Giai đoạn chuẩn bị cho thai kì 4

1.Kiến thức cần biết về quá trình thụ tinh 4

2 Từ kiến thức đến lời khuyên cho giai đoạn trước thai kì 4

II.Giai đoạn mang thai 6

a 3 tháng đầu 7

b 3 tháng giữa 8

c 3 tháng cuối 10

III Giai đoạn sau sinh 10

IV Lời Kết 11

Tài Liệu Tham Khảo 12

Phần Mở Đầu

Sinh sản là bản năng và là sứ mệnh cao cả mà tạo hóa ban cho mỗi người cha, người mẹ Vậy sự sống mới xuất hiện bằng cách nào, và làm thế nào để có một em bé xinh xắn, khỏe mạnh? Ấy là câu hỏi mà không chỉ những cặp vợ chồng đang muốn sinh con cần có câu trả lời, mà tất cả mọi người, ai cũng cần phải biết về quá trình hình thành nên sự sống hết sức thiêng liêng ấy để hiểu và quý trọng hơn mạng sống bản thân, cũng như trân trọng hơn mọi người xung quanh Hiện nay, không ít những cặp vợ chồng muốn có với nhau những đứa con, nhưng lại chưa biết phải chuẩn bị thế nào hay phải làm gì để có một đứa con khỏe mạnh Bài tiểu luận sau đây sẽ nói về một số cơ sở khoa học trong sinh sản, từ đó đúc kết ra những điều cần lưu ý

để những cặp vợ chồng trẻ đang khao khát có con sẽ có cho mình những thiên thần nhỏ đáng yêu, xinh xắn

ĐỂ CÓ MỘT EM BÉ KHỎE MẠNH I.Giai đoạn chuẩn bị cho thai kì

1.Kiến thức cần biết về quá trình thụ tinh

Thông qua quá trình thụ tinh, một mầm sống mới xuất hiện trong cơ thể người mẹ Quá trình này diễn ra ở một phần ba từ ngoài vào của ống dẫn trứng và hình thành hợp tử trong khoảng 24h

Một số yếu tố ảnh hưởng đến quá trình thụ tinh:

- Yếu tố thời gian: Ở đường sinh dục của nữ, thời gian sống của tinh trùng là khoảng 3-4 ngày, thời gian để trứng có khả năng thụ tinh là khoảng 24h Nếu trong khoảng thời gian đó, trứng và tinh trùng không gặp nhau thì cả hai sẽ tự thoái hóa, không còn khả năng thụ tinh, tạo hợp tử

- Số lượng tinh trùng: Tinh dịch tốt sẽ chứa nhiều hơn 180 triệu tinh trùng, tinh dịch bình thường chứa từ 80-180 triệu tinh trùng; khả năng thụ tinh cho noãn kém nếu có ít hơn 80 triệu tinh trùng

- Chất lượng tinh dịch: Tinh dịch có hơn 80% tinh trùng khỏe mạnh thì có khả năng thụ tinh tốt, nếu có từ 60-80% thì khả năng thụ tinh kém và khả năng thụ tinh rất kém khi tinh trùng khỏe chiếm ít hơn 60% Một tinh trùng được coi là khỏe mạnh nếu chuyển động được 50 giờ sau khi phóng vào âm đạo, những tinh trùng yếu thường chết sau 15 phút Vì vậy, tinh dịch tốt phải chứa 80% tinh trùng chuyển động sau khi phóng thích vào âm đạo 1 giờ hoặc 50% sau 12 giờ hoặc 25% sau 28 giờ

- Ngoài ra còn một số yếu tố khác ảnh hưởng trực tiếp đến sức sống và năng lực của tinh trùng như: pH môi trường, nồng độ CO2 trong môi trường, nhiệt độ,

(Phan Kim Ngọc,2024)

2 Từ kiến thức đến lời khuyên cho giai đoạn trước thai kì

Để chuẩn bị cho một thai kì khỏe mạnh, các cặp vợ chồng nên có kế hoạch sinh con một cách hợp lí và đi khám sức khỏe, sàng lọc di truyền trước khi mang thai để em bé được sinh ra một cách vẹn toàn

A, Đối với nam giới

Ở giai đoạn chuẩn bị này, nam giới cần:

giúp tăng cường sức khỏe mà còn tăng cường sản xuất hormone Testosterone, giúp gia tăng sản xuất tinh trùng

(Ths.BSNT Thiều Sĩ Sắc,2021)

cũng như áp lực quá lâu, vì khi đó, cơ thể sẽ kích thích sản sinh cortisol và testosterone sẽ bị hạn chế, nếu để tình trạng

này quá lâu có thể dẫn đến bị vô sinh(Ths.BSNT Thiều Sĩ Sắc,

2021).

trọng đến chất lượng tinh trùng, sự thiếu hụt vitamin cũng ảnh hưởng đến hình dạng và chất lượng tinh trùng, dẫn đến

Hữu Thảo – Bệnh viện Việt Đức, 2022) Thực phẩm giàu vitamin B, C, D, E và kẽm vừa tăng cường hệ miễn dịch, vừa

hỗ trợ giúp sản sinh testosterol, không nên ăn nhiều đồ ăn

BS Nguyễn Hữu Thảo, 2022)

- Không sử dụng chất kích thích, chất gây nghiện như rượu, bia, hay thuốc lá vì những chất này gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến hình dạng tinh trùng, gây nhiều dị tật bẩm sinh

B, Đối với nữ giới

Để chuẩn bị tốt cho thai kì, người mẹ cần:

dưỡng hợp lí, đa dạng để cung chấp đầy đủ dưỡng chất cho

được chú ý bổ sung nhiều để đảm bảo cho quá trình mang thai, đặc biệt trong ba tháng đầu thai kì là sắt (tạo máu), calci (cấu tạo hệ xương), acid folic (cấu tạo hệ thần kinh),

thai nhi như: cúm, viêm gan B, sởi, quai bị, bằng cách tiêm phòng, tuy nhiên để đảm bảo an toàn cho thai nhi thì

Phạm Thị Ngọc ,2021)

tránh các hóa chất độc hại và thực phẩm không đảm bảo chất lượng Nếu người phụ nữ có lối sống không lành mạnh, rất có khả năng gây nên những thương tổn hay làm cho hệ sinh dục của nữ trở nên bất thường, mắc bệnh phụ khoa, gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến khả năng mang thai và sự phát triển của thai nhi Cơ thể của mẹ chính là nơi trú ngụ trong 9 tháng, 10 ngày của em bé, em phát triển và lớn lên nhờ cơ thể mẹ Vậy nên, mẹ hãy quý trọng cơ thể của mình,

giữ gìn sức khỏe thật tốt để giữ lại cho con những điều tốt nhất

trọng trong mọi mặt của cuộc sống, trong việc mang thai cũng vậy, các cặp vợ chồng cần trang bị cho mình những kiến thức và kĩ năng về sinh sản, về cách chăm sóc mẹ bầu, cách chăm con, để chuẩn bị một cách chỉnh chu nhất cho quá trình làm cha, làm mẹ

II.Giai đoạn mang thai

Sau khi thụ tinh thành công, phôi thai sẽ được phân chia và chuyển hóa, thai nhi dần được hình thành, phát triển và lớn lên trong cơ thể mẹ Ở giai đoạn mang thai này, cơ thể phụ nữ có nhiều sự thay đổi lớn, dẫn đến những thay đổi về ngoại hình, sức khỏe và tính cách Trong vòng một tuần sau khi thụ thai, trong máu của người phụ nữ một loại hormone có tên gọi là human chorionic gonadotropin (hCG) được tạo ra từ các tế bào sẽ phát

triển trở thành nhau thai (Phan Kim Ngọc,2024) Phôi thai bắt

đầu được nuôi dưỡng bằng máu của người mẹ từ khi nó hoàn tất

“liên lạc” với cơ thể mẹ Chỉ từ điều này, ta cũng đã thấy được sức khỏe của người mẹ quan trọng như thế nào khi mang thai Thai kì được chia làm 3 giai đoạn: 3 tháng đầu, 3 tháng giữa và

3 tháng cuối

a 3 tháng đầu

3 tháng đầu là giai đoạn quan trọng nhất, đây là thời gian hình thành nên các bộ phận đầu tiên của cơ thể thai nhi Sau 3 tháng, hệ tuần hoàn hoàn tất, Ngón tay và ngón chân khác biệt

Các hệ thống cơ quan bắt đầu hình thành (Phan Kim Ngọc,

2024)

Ở giai đoạn này, thai phụ cần:

mốc thời gian khám thai quan trọng:

 Ở tuần thứ 6 – 10: Xác định thai đã vào tử cung chưa, có tim thai không, thai đơn hay thai đôi

 Từ tuần 11 – 13: Tiến hành đo khoảng sáng sau gáy để dự đoán một số nhiễm sắc thể bất thường, để xác định thai nhi có bị bệnh dị dạng tim, bệnh Down… hay không

khi chưa có sự chỉ dẫn của bác sĩ Một số loại thuốc thông dụng gây di tật thai nhi là: thuốc giảm đau, thuốc trị cúm, thuốc dị ứng, thuốc kháng sinh, thuốc chống đông máu,

thuốc chống mất ngủ, (Phan Vũ Nghĩa Lộc, 2022) Việc sử

dụng chất kích thích như rượu bia, thuốc lá, cũng gây ảnh hưởng nhiều đến hình dạng thai nhi

phẩm sạch, đảm bảo chất lượng Một số dưỡng chất cần có trong khẩu phần ăn như: sắt (có nhiều trong các loại thịt đỏ, rau xanh, hạt, ) để phòng tình trạng thiếu máu; protein ( có nhiều trong thịt, trứng, ) có vai trò quan trọng và thiết yếu đối với sự phát triển của thai nhi; vitamin A, viatmin C, các nguyên tố vi lượng, đặc biệt là canxi và vitamin D là 2 thành phần chính trong việc cấu thành xương của em bé đảm bảo

cho sự phát triển bình thường cho thai nhi (Bệnh Viện Đa

Khoa Medlatec, 2021) Ngoài ra, mẹ bầu cần bổ sung thêm

axit folic, đây là chất quan trọng không thể thiếu đối với sự phát triển hệ thần kinh trung ương của thai nhi Nên bổ sung axit folic trước khi mang thai và trong 3 tháng đầu để hạn chế bị dị tật ống thần kinh

rộng rãi, phù hợp cho sự lớn lên của thai để tránh làm tổn thương đến thai nhi, tập thể dục nhẹ nhàng thườn xuyên với những bài tập phù hợp giúp nâng cao sức khỏe, giữ cho tâm trạng được thoải mái, lạc quan, không nên khiến bản thân căng thẳng hay tiêu cực

b 3 tháng giữa

Tháng thứ 4, bộ phận sinh dục của thai nhi phát triển và thể hiện rõ ràng hơn, các bộ phận như tay, chân dần hoàn thiện Lông mi, mí mắt và tóc bắt đầu xuất hiện Hệ thần kinh cũng bắt đầu đi vào hoạt động, nên bé có thể có một số hành động như ngáp hoặc mút tay, ngoài ra thận đã có thể bài tiết nước tiểu thô

sơ Nhịp tim xác định, đầu nhỏ lại, hệ xương phát triển nhanh, giới tính ngoài được xác lập Tháng thứ 5, thai bắt đầu đạp, một lớp lông tơ xuất hiện trên toàn bộ cơ thể thai nhi, mô mỡ nâu xuất hiện ở hai thận, quanh mạch máu lớn và một số bộ phận Tới tháng thứ 6, cơ thể em bé gần như hoàn thiện, em bé bắt

đầu cảm nhận được âm thanh và ánh sáng (Phan Kim Ngọc,

2024)

Có thể nói đây là giai đoạn nhẹ nhàng nhất trong cả quá trình mang thai, tuy nhiên người mẹ cũng cần có một số lưu ý để quá trình mang thai được an toàn, khỏe mạnh:

- Về hoạt động: Ba tháng giữa này thai phát triển nhanh, tử cung lớn dần, khiến bụng mẹ to lên đáng kể, và làm cho cột sống của người mẹ bị ảnh hưởng nhiều do kích thước và khối lượng thai Vì vậy, để đảm bảo cho sức khỏe của cả mẹ và

bé, mẹ không nên vận động mạnh, tuy nhiên, người phụ cũng cần thường xuyên đi lại nhẹ nhàng, việc này không những nâng cao sức khỏe mà còn khiến tâm trạng ổn định hơn, không nên ngồi nay nằm một chỗ để tránh việc cột sống chịu áp lực quá nhiều trong thời gian dài, gây nên tình trạng đau lưng mãn tính, để lại nhiều hậu quả về sau

thai vô cùng quan trọng tại thời điểm thai được 22 tuần, lúc này các bác sĩ sẽ siêu âm hình thể thai nhi, lần siêu âm này

có thể phát hiện được hầu hết các dị tật trong cơ thể của em

bé (Phó Giáo Sư, Tiến Sĩ, Bác Sĩ Nguyễn Việt Hùng)

mỏi, nên cần được ăn uống, bổ sung đầy đủ dưỡng chất thiết yếu không những cho sự phát triển của thai nhi, mà còn bù lại những thiếu hụt dinh dưỡng trong 3 tháng đầu cho mẹ do các triệu chứng ốm nghén gây ra

thai phụ có tình trạng khó ngủ, nhưng giấc ngủ là rất quan trọng, giúp lấy lại sức, và hạn chế căng thẳng, mệt mỏi Vậy nên thai phụ hãy cố gắng nghỉ ngơi điều độ, ngủ đủ giấc

triển bình thường của thai, việc tránh các hóa chất độc hại cũng vô cùng quan trọng, mẹ cần tránh xa những mỹ phẩm chứa các chất không an toàn, nên sử dụng mỹ phẩm dành

riêng cho bà bầu Mẹ không nên sử dụng thuốc bừa bãi khi chưa có sự chỉ dẫn của bác sĩ

đầu hoạt động, bé bắt đầu có thể nghe và cảm nhận nên ba

mẹ có thể cho bé nghe nhạc thai giáo, trò chuyện với bé nhiều hơn Việc này mang lại nhiều lợi ích kì diệu như gắn kết tình cảm giữa bố mẹ và bé; giúp bé phát triển trí não, tăng chỉ số IQ và EQ; giúp cho phản xạ và sự phát triển ngôn ngữ của bé tốt hơn; ngoài ra viêc này còn giúp giảm thiểu nguy

cơ trầm cảm của mẹ bầu (Tâm Anh Hospital, 2023)

c 3 tháng cuối

Đây có lẽ là khoảng thời gian có nhiều thách thức đối với mẹ bầu vì thai ngày càng lớn, cùng với áp lực sắp làm mẹ khi ngày

dự sinh đến gần Ở giai đoạn này, mẹ nên:

mẹ bầu Những điều ấy hết sức quan trọng và giúp cho việc sinh nở trở nên dễ dàng hơn Sự sinh nở sẽ diễn ra theo cơ chế co cơ, khi màng ối rách, cơ tử cung sẽ co lại, thúc đầu

đứa trẻ xuống cổ tử cung (Phan Kim Ngọc, 2024), nếu lực

thúc đủ mạnh, việc sinh sản sẽ trở nên nhanh chóng và đỡ mất sức hơn Mà khi mẹ bầu vận động, sẽ kích thích cổ tử cung kéo căng tối đa, như vậy lực co cơ cổ tử cung sẽ lớn, tỉ

lệ sinh nở thành công sẽ cao hơn

độ dinh dưỡng, nghỉ ngơi hợp lí, lưu ý về việc sử dụng thuốc

và tránh xa các loại hóa chất độc hại, thực hiện thai giáo,

III Giai đoạn sau sinh

Em bé khi vừa chào đời cần được chăm sóc một cách đặc biệt và cẩn thận Có nghiên cứu cho thấy trẻ sơ sinh chưa đầy tháng nếu không được chăm sóc đúng cách sẽ có nguy cơ tử

vong lên đến 50% (Báo Sức Khỏe Và Đời Sống, 2023) Vì vậy, ba

mẹ cần đọc sách, xin lời khuyên từ bác sĩ, tham khảo kinh nghiệm từ những người lớn đi trước, để em bé được chăm sóc một cách tốt nhất

Cơ thể người mẹ sau sinh cũng bị tàn phá nặng nề, có thể nói rằng nếu không sinh con thì cả đời người mẹ sẽ không phải chịu nỗi đau nào khủng khiếp như thế Để phục hồi sức khỏe, mẹ cần nghỉ ngơi, ngủ đủ giấc, ăn uống hợp lí và vệ sinh cơ thể sạch sẽ

để tránh gây nhiễm trùng

IV Lời Kết

Nếu muốn có một em bé khỏe mạnh và đáng yêu, thì bất kể trong giai đoạn nào cũng cần có sự cố gắng của cả người đàn ông và người phụ nữ Sự chăm sóc lẫn nhau sẽ giúp nâng cao cả sức khỏe thể chất lẫn sức khỏe tinh thần, như vậy, dù có khó khăn thế nào, vẫn sẽ cảm thấy hạnh phúc Đặc biệt, sự chăm sóc tận tình và đúng cách sẽ giúp mẹ đỡ vất vả hơn, giảm thiểu

tỉ lệ mắc bệnh về tâm lí, con sinh ra sẽ khỏe mạnh, đáng yêu

Để làm được điều đó, bắt buộc mỗi người phải chủ động tìm hiểu, học hỏi Chỉ khi hiểu được nỗi đau, nỗi vất vả của người khác thì mới biết cách giúp họ vượt qua khó khăn

Tài Liệu Tham Khảo

Giáo trình Đại cương A2 Sinh học và Công nghệ Sinh Học-Sinh Học Cơ thể Người (2024) Phan Kim Ngọc.

Thiều Sĩ Sắc (2021, August 28) 10 cách để nâng cao lượng tinh trùng nam giới

https://suckhoedoisong.vn/10-

cach-de-nang-cao-luong-tinh-trung-va-kha-nang-sinh-san-cua-nam-gioi-169210827215213769.htm

Những mẹo đơn giản giúp tăng số lượng, chất lượng tinh trùng một cách tự nhiên I SKĐS (2023) [Video] Báo Sức Khỏe & Đời Sống

https://www.youtube.com/watch?v=9s4HVl9_26M

Phạm Thị Ngọc (2021, July 30) Cần chuẩn bị gì trước khi mang thai?

Copyright © 2021 Báo SKĐS Online https://suckhoedoisong.vn/can-chuan-bi-gi-truoc-khi-mang-thai-169190608.htm

ThẢO, B (2017, February 19) Hở tí là “mẹ bầu” đi siêu âm thai, nên không?

TUOI TRE ONLINE https://tuoitre.vn/ho-ti-la-me-bau-di-sieu-am-thai-nen-khong-1267360.htm

Medlatec BVĐK Các lưu ý trong chế độ dinh dưỡng 3 tháng đầu thai kỳ của

https://medlatec.vn/tin-tuc/cac-luu-y-trong-che-do-dinh-duong-3-thang-dau-thai-ky-cua-me-s51-n23781

VTC NOW 3 tháng giữa thai kỳ: Những điều không được phép quên | VTC

Now YouTube Published online June 26, 2020

https://www.youtube.com/watch?v=amEUaSaumq0

ThS BSNT Phan Vũ Nghĩa Lộc 12 loại thuốc không nên dùng cho phụ nữ

https://suckhoedoisong.vn/12-

Bệnh Viện Đa Khoa Tâm Anh Thai giáo là gì? Cách thực hiện cho con và sai lầm cần tránh Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh | Tâm Anh Hospital Published February 20, 2024

https://tamanhhospital.vn/thai-giao/

Pv Chăm sóc trẻ sơ sinh theo từng giai đoạn phát triển Copyright © 2021 Báo

SKĐS Online https://suckhoedoisong.vn/cham-soc-tre-so-sinh-theo-tung-giai-doan-phat-trien-169230921105955014.htm Published September 21, 2023