YẾU TỐ TÁC ĐỘNG ĐẾN XUẤT NHẬP KHẨU CÀ PHÊ - Tình hình thời tiết, mùa vụ, sản xuất: Brazil là nước duy nhất trên thế giới chịu rủi ro sương giá tại các vùng vành đai cà phê ở các bang Pa
Trang 1
BỘ CÔNG THƯƠNG
KHOA THƯƠNG MẠI QUỐC TẾ
BÀI BÁO CÁO
MÔN: CHUỖI CUNG ỨNG CĂN BẢN
ĐỀ TÀI: CHUỖI CUNG ỨNG CỦA CÀ PHÊ NƯỚC BRAZIL
VÀ COLOMBIA
DANH SÁCH NHÓM 6:
GVHD: BÙI THỊ KIM UYÊN
Thành phố Hồ Chí Minh, ngày 13 tháng 11 năm 2019
Trang 3Phần lớn cà phê Brazil được giao dịch trên thế giới đều xuất phát từ 6 khu vực chính: Minas Gerais (1.22 Triệu ha); Espirito Santo (433,000 ha); Sao Paulo (216,000 ha); Bahia (171,000 ha); Rondonia (95,000 ha); cuối cùng là Parana (49,000 ha)
Phân bố các giống cà phê tại Brazil – PrimeCoffee
1.3 KHÍ HẬU:
Phần lớn diện tích Brasil nằm trong khoảng từ xích đạo cho đến đường chí tuyến nam Mặc dù 90% lãnh thổ Brasil nằm trong vùng nhiệt đới nhưng giữa vùng này với vùng khác trên đất nước vẫn có những sự khác biệt khá lớn về khí hậu Brasil có tổng cộng năm dạng khí hậu khác nhau: xích đạo, nhiệt đới, nhiệt đới khô, núi cao và cận nhiệt đới
2.VỊ TRÍ SO VỚI THẾ GIỚI
Trang 4Đến năm 1920, Brazil gần như độc quyền ngành cà phê thế giới khi cung cấp 80% lượng giao dịch Mặc dù có một chút suy giảm vào năm 1960 nhưng vẫn chiếm tận 60%, và vẫn giữ vững vị trí hàng đầu thế giới trong 150 năm trở lại đây
1 YẾU TỐ TÁC ĐỘNG ĐẾN XUẤT NHẬP KHẨU CÀ PHÊ
- Tình hình thời tiết, mùa vụ, sản xuất: Brazil là nước duy nhất trên thế giới chịu rủi ro sương giá tại các vùng vành đai cà phê ở các bang Parana, Sao Paulo và Minas Gerais, nguy cơ sương
Trang 5giá cao nhất trong giai đoạn tháng 7-8 Tin đồn sương giá thường thúc đẩy giá cà phê arabica tăng với tính biến động mạnh
- Hàng rào thuế quan: Giá thành nguyên liệu đầu vào tăng sẽ làm chi phí sản xuất của doanh nghiệp chế biến cà phê hòa tan tăng cao, hoạt động sản xuất bị ảnh hưởng nghiêm trọng
- Đối mặt với nguy cơ bị mất thị phần cà phê hòa tan trên toàn cầu, các doanh nghiệp sản xuất
đã yêu cầu chính phủ Brazil hạ thấp hàng rào thuế quan, cho phép nhập khẩu Robusta để đảm bảo đáp ứng đủ nguyên liệu đầu vào cho sản xuất
- Trước sức ép từ phía các nhà sản xuất, dường như chính phủ Brazil đang dần chấp thuận biện pháp nhập khẩu cà phê Robusta từ các nước xuất khẩu khác, sau hàng tháng trời trì hoãn để bảo vệ các nông hộ trồng Robusta
- Mặc dù Brazil đã từng nhập khẩu cà phê rang xay nhưng cà phê nhân xô được nhập vào nước này lại là chuyện chưa từng có tiền lệ tại quốc gia có đến gần 300 lịch sử trồng cà phê
- Cung – Cầu của nội địa Brazil và thế giới
- Giá
- Các biến động của thế giới
- Tiền tệ
2 CÁC GIỐNG CÀ PHÊ BRAZIL
Brazil canh tác cả hai loại cà phê chính là Arabica và Robusta, trong đó giống cà phê Arabica vẫn chiếm ưu thế với khoảng 85% sản lượng còn lại là Robusta
GIỐNG CÀ PHÊ ARABICA
3 PHÂN BÓN: ADUBO LÍQUIDO, FH FALIAR
Trang 64 Thu hoạch
Cây được trồng theo hàng để thu hoạch bằng máy- một chìa khóa quan trọng trong hệ thống trồng trọt của Brazil
5 XUẤT KHẨU VÀ NHẬP KHẨU CÀ PHÊ BRAZIL:
- Vào tháng 4 năm nay, Brazil đã xuất khẩu tổng cộng 2,9 triệu bao cà phê, bao gồm cà phê xanh, cà phê hòa tan và cà phê rang xay, với tổng kim ngạch đạt 370,43 triệu USD Khối lượng
Trang 7cà phê xuất khẩu cho thấy mức tăng 25% so với cùng tháng năm ngoái, trong khi doanh thu tăng 1% Trong cùng kỳ so sánh, giá trung bình của một bao cà phê trong tháng 4 là 124,47 USD/bao, cho thấy mức giảm 19% (Dữ liệu theo Hội đồng các nhà xuất khẩu cà phê Brazil (Cecafé)) Trong đó: cà phê Arabica chiếm 84,7% tổng khối lượng xuất khẩu, tương đương 2,5 triệu bao Cà phê hòa tan chiếm 8,7% tổng xuất khẩu, tương đương 258 nghìn bao, trong khi
cà phê Conilon (Robusta) đạt tỷ lệ 6,6%, với 197 nghìn bao được xuất khẩu Xuất khẩu cà phê Arabica và Conilon tăng lần lượt 24,3% và 238,6% so với tháng 4 năm ngoái Xuất khẩu cà phê hòa tan giảm 15% so với cùng kỳ năm ngoái Trong số mười điểm đến cà phê hàng đầu của Brazil trong năm dương lịch (tháng 1-tháng 4) là Hoa Kỳ, nơi đã nhập khẩu 2,4 triệu bao
cà phê từ Brazil (chiếm 18,4%) Điểm đến chính thứ hai là Đức, với 2,2 triệu bao nhập khẩu (chiếm 16,8%) Ý đứng thứ ba, với 1,3 triệu bao (10%) Các điểm đến chính khác là: Nhật Bản, với 1 triệu bao (7,7%); Bỉ, với 730 nghìn bao (5,6%); Thổ Nhĩ Kỳ, với 435 nghìn bao (3,3%); Vương quốc Anh, với 395 nghìn bao (3%); Liên bang Nga, với 329 nghìn bao (2,5%); Pháp, với 307 nghìn bao (2,3%); và Canada, với 300 nghìn bao (2,3%) Liên quan đến tổng xuất khẩu
cà phê Brazil trong niên vụ 2018/2019 (từ tháng 7/2018 – tháng 4/2019), Brazil đã xuất khẩu
34 triệu bao trong giai đoạn tích lũy cho đến nay, tăng 30,4% so với niên vụ trước, khi đó đạt 26,1 triệu bao Cũng trong niên vụ 2018/2019, xuất khẩu cà phê Arabica đạt hiệu suất tốt nhất trong vòng 5 năm qua, đạt 28,2 triệu bao và đăng ký tăng 23,4% so với niên vụ trước Trong vài năm gần đây, Brazil chuyển sang tiêu thụ nội địa nhiều cà phê hơn mức đã trồng được và với nguồn cung cạn kiện hiện nay thì tình trạng này khó có thể tiếp tục duy trì được Cà phê Robusta nhập khẩu sẽ phải chịu mức thuế quan 2% và bắt đầu có hiệu lực khi biện pháp trên được đăng chính thức trên công báo Dự kiến Brazil sẽ nhập khẩu tới 1 triệu bao cà phê Robusta (1 bao=60 kg) theo lộ trình đến cuối tháng 5-2017 với khối lượng tối đa là 250.000 bao/tháng
Lý giải nguyên nhân vì sao đất nước xuất khẩu cà phê đứng đầu thế giới lại phải nhập khẩu cà phê nhân, các chuyên gia lĩnh vực này cho biết tiêu thụ nội địa cà phê Robusta chiếm đến 90% tổng sản lượng Robusta thu hoạch của Brazil Trong đó, chủ yếu được sử dụng làm nguyên liệu đầu vào cho chế biến cà phê Tình trạng thiếu hụt nguồn cung Robusta gần đây do hạn hán sản lượng giảm 40%-60% đã đẩy giá mặt hàng ngày tăng kỷ lục Giá thành nguyên liệu đầu vào tăng sẽ làm chi phí sản xuất của doanh nghiệp chế biến cà phê hòa tan tăng cao, hoạt động sản xuất bị ảnh hưởng nghiêm trọng Đối mặt với nguy cơ bị mất thị phần cà phê hòa tan trên toàn cầu, các doanh nghiệp sản xuất đã yêu cầu chính phủ Brazil hạ thấp hàng rào thuế quan, cho phép nhập khẩu Robusta để đảm bảo đáp ứng đủ nguyên liệu đầu vào cho sản xuất
Trang 86 NHỮNG BIẾN ĐỘNG CỦA CÀ PHÊ BRAZIL
- Cooxupe – hợp tác xã trồng và xuất khẩu cà phê lớn nhất Brazil vừa cho biết hãng này không còn đủ cà phê cho các đơn hàng mới và cảnh báo thị trường có thể rơi vào tình trạnh thiếu hụt
cà phê trong thời gian tới Trước tình hình đó, Indonesia đang lên kế hoạch nâng cao sản lượng
cà phê robusta của nước này
- Cooxupe đã đưa ra thông báo chính thức về sản lượng cà phê trong thời gian tới Theo đó, hãng sản xuất và xuất khẩu cà phê lớn nhất Brazil không còn đủ cà phê cho các đơn hàng mới và cảnh báo thị trường có thể rơi vào tình trạnh thiếu hụt cà phê trong thời gian tới
Cooxupe sẽ giảm lượng cà phê trong thời gian tới Thông báo này gây bất ngờ cho thị trường cà phê thế giới vì nó trái ngược với dự báo sản lượng cà phê của Brazil trong năm nay sẽ đạt mức cao Giá cà phê trên thị trường quốc tế hiện ở mức thấp nhất trong 13 năm trở lại đây do thị trường lo ngại tình trạng dư cung
Được biết, các quỹ giao dịch đang bán khống cà phê trên các sàn giao dịch trong khi đó thị trường cà phê thực tế không có đủ nguồn cung và nhu cầu về cà phê vẫn ở mức cao và nhận định thị trường quốc tế sẽ đối mặt với tình trạng thiếu hụt nguồn cung trong 6 tháng tới
Theo đại diện Cooxupe, lượng cà phê Arabica được hãng này thu mua trong năm nay sẽ đạt 5,7 triệu bao (1 bao cà phê tương đương 60 kg) Tuy nhiên, lượng cà phê được thu mua hiện mới chỉ đạt 4,9 triệu bao; trong đó, 65% lượng cà phê này đã được bán ra và các hộ nông dân thường chỉ giữ khoảng 20% lượng cà phê thu hoạch
Đây là loại cà phê được tiêu thụ rộng rãi trên thế giới, bất chấp số liệu xuất khẩu của Brazil cho thấy lượng cà phê xuất khẩu tăng cao nhưng lượng dự trữ cà phê trên toàn cầu đang giảm xuống
Về giá cả, trên sàn giao dịch thương mại New York (NYMEX) đã giảm 40% so với thời điểm cao kỷ lục vào tháng 9/2016 do dự báo sản lượng cà phê của Brazil sẽ tăng cao kỷ lục
Việc tình trạng thời tiết bất lợi trong quý 1/2019 đã gây ảnh hưởng xấu đến cây trồng, đồng thời chu
kỳ thu hoạch “hai năm một lần” của cây cà phê tại Brazil đang rơi vào giai đoạn thấp điểm Bên cạnh
đó, tình trạng giá cà phê ở mức thấp và mức lãi suất sử dụng vốn cũng ở mức thấp đang khiến nông dân Brazil gia tăng dự trữ cà phê thay vì bán ra
I CHUỖI CUNG ỨNG NGÀNH CÀ PHÊ BRAZIL
1 NGUYÊN LIỆU
- Hai loại cà phê chính là Arabica và Robusta, trong đó giống cà phê Arabica vẫn chiếm ưu thế với khoảng 85% sản lượng còn lại là Robusta được các công nhân thu hoạch trong các nông trại nhỏ và đồn điền
2 QUY TRÌNH CHẾ BIẾN
- Hầu hết cà phê Brazil được chế biến khô, một số ích được chế biến theo phương pháp truyền
thống Pulpe – Một phương pháp khá tương đồng với phương pháp chế biến bán ướt khi mà
cà phê được xát vỏ và phơi khô với một phần chất nhầy còn lại
Trang 9Khu vực chế biến khô cà phê tại Brazil
- Nguyên trái cà phê chín được để nguyên toàn bộ lớp vỏ, sau đó trực tiếp phơi dưới ánh nắng
tự nhiên trong nhiều tuần Để đẩy nhanh quá trình chế biến cà phê, một số nơi dùng quạt thổi
hơi nóng để làm khô và kiểm soát môi trường lên men, khắc phục thời tiết thất thường
Trang 10XUẤT KHẨU
RA NƯỚC NGOÀI
SIÊU THỊ, TRUNG TÂM THƯƠNG MẠI,…
CỬA HÀNG BÁN LẺ
NGƯỜI TIÊU DÙNG
Trang 116 NHẬN XÉT
- Ưu điểm: Cà phê Brazil có giống tốt và đồng bộ, quy trình và kỹ thuật sản xuất và chế biến tiên tiến, nhờ Brazil có hệ thống nghiên cứu khoa học rất tốt, do Chính phủ đầu tư toàn bộ Nhờ sản lượng tiêu thụ trong nước cao > 50% sản xuất và dự kiến ngày càng tăng Brazil xây dựng và phát triển hệ thống hợp tác xã ngành hàng cà phê hoạt động rất hiệu quả và nhịp nhàng diện tích đất canh tác rông lớn, mở rộng diện tích, ngành cà phê có tỷ lệ cơ giới hóa rất cao Máy móc được sử dụng trong quá trình canh tác từ chăm sóc, đến thu hoạc chế biên, lắp đặt
hệ thống tưới tiêu và tăng cường sử dụng phân bón ở trang trại mà chi phí thấp
- Nhược điểm: để cơ giới hoá và sử dụng máy móc thiết bị tiên tiến làm cho chi phí sản xuất lên cao Do địa hình nên một số vùng chất lượng sản phẩm không cao cấp, khí hậu (sương muối) cũng làm cho cà phê giảm sút Do nhà nước tạo điều kiện thúc đẩy phát triển nên nạn phá rừng đốt rừng lấy đất canh tác gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến môi trường
7 BÀI HỌC RÚT RA KINH NGHIỆM:
- Việt Nam cần sớm thành lập Ban điều phối các hoạt động trong ngành cà phê Ban sẽ do 1 lãnh đạo Bộ chỉ đạo, với 50% thành viên là thuộc Chính phủ và 50% thuộc các thành phần kinh tế khác Ban sẽ có một tiểu ban thường trực là đại diện của một cơ quan quản lý nhà nước, 1 cơ quan nghiên cứu chính sách và hiệp hội Ban sẽ chịu trách nhiệm xây dựng đề án tổ chức ngành hàng cà phê Việt Nam và hàng loạt các hoạt động khác Chức năng, nhiệm vụ, cơ cấu tổ chức của Ban sẽ được nghiên cứu đề xuất cụ thể khi lãnh đạo Bộ cho phép thành lập.Đây sẽ là tổ chức điều phối ngành hàng đầu tiên của Việt Nam, gắn toàn bộ các nhóm tác nhân dọc theo kênh ngành hàng, với sự điều tiết vĩ mô của nhà nước và sự tham gia tích cực của các thành phần kinh tế Để có một thị trường nội địa vững chắc cho cây cà phê Việt Nam, cần phải xem xét lại khi hầu hết cà phê nhân được sản xuất ra là để phục vụ xuất khẩu thì thói quen thưởng thức cà phê của người Việt vẫn lục đục xoay quanh hai vấn đề Sạch – Bẩn Song đó cần phải
sử dụng giống tốt, áp dụng cơ giới hoá trong canh tác hợp lý và quy trình xử lí chế biến tiên tiến để đạt được chất lượng cà phê tốt nhất
- Ngày nay, Tolima là một trong những vùng canh tác cà phê nổi tiếng nhất của Colombia đối
với các khách hàng sành uống trong hai làn sóng cà phê Mặc dù ở bên cạnh vùng cà
phê Cundinamarca (nổi tiếng không kém) thì cà phê từ hai khu vực này được biết đến với sự
khác biệt đáng kể về hương vị Ngoài ra, cũng cần nhắc đến vùng cà phê tại Trung
tâm Cordillera, cùng với Tolima và Cundinamarca – Ba vùng này được mệnh danh là tam giác
cà phê Colombia (Colombian Coffee Triangle) Chính vùng cà phê Cordillera là nơi mà câu
chuyện về Juan Valdez được dựng lần đầu tiên (xem thêm bên dưới)
Trang 12Bản đồ phân bố các vùng canh tác cà phê Colombia
2017
1.5 CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN XUẤT NHẬP KHẨU CÀ PHÊ:
Các nhân tố thuộc môi trường vĩ mô
Nhân tố pháp luật
Yếu tố kinh tế
Yếu tố khoa học công nghệ
Nhân tố chính trị
Yếu tố cạnh tranh quốc tế
Các nhân tố thuộc môi trường vi mô
1.6 CÁC GIỐNG CÀ PHÊ
- Chủ yếu là giống Bourbon, Castillo, Catimor, Caturra, Colombia, Typica
- Giống cà phê Colombia được lai giữa Robusta và Arabica phát triển để chống lại bệnh trong khi tăng năng suất Trong nhiều thập kỷ Colombia cho ra đời nhiều phiên bản F10-F11.F10 còn được gọi là Castillo Và cuối cùng là giống cà phê mang tên một quốc gia
1.7 PHÂN BÓN
Trang 13- Ngoài việc dùng phân bón hóa học thì phân bón hữu cơ rất được chú trọng trong ngành công nghiệp cà phê colombia Rất nhiều vùng tập trung sản xuất tạo ra chất lượng cà phê sạch
- Mô hình trồng cà phê sạch ở Colombia:
- Năm 2006, đại diện của một trong những đối tác với Equal Exchange có chuyến viếng thăm khu canh tác ASPROCAFE Ông Zoraida Castillo, Giám đốc Chương trình LWR - một chương trình hỗ trợ trồng cà phê, trà, ca cao trên thế giới - quyết định chi 66.000 USD để hỗ trợ dự án
cà phê sạch trong 2 năm
2 XUẤT KHẨU VÀ NHẬP KHẨU CÀ PHÊ COLOMBIA:
- Sản lượng cà phê của Colombia trong tháng 7 tăng 1,3 triệu bao, tăng hơn 25% so với cùng kì năm ngoái Tính chung trong 7 tháng đầu năm nay, sản lượng cà phê của nước này đạt gần 8 triệu bao, tăng 5,4% so với cùng kì năm ngoái Theo Liên đoàn gieo trồng cà phê Colombia, sản lượng cà phê nước này tăng nhờ độ trễ của vụ thu hoạch, kéo theo lượng quả chính tháng trước tăng
- Sản lượng từ Colombia ước tính đạt 13,95 triệu bao trong năm 2018 - 2019, cao hơn 1% so với năm ngoái Theo Liên đoàn người trồng cà phê quốc gia Colombia (FNC), sản xuất trong
9 tháng đầu niên vụ đạt 10,34 triệu bao, giảm 1,1% so với cùng kì năm 2017 - 2018 Sản lượng của Indonesia dự báo giảm 5,6% xuống còn 10,2 triệu bao trong vụ mùa năm 2019 Các lô hàng xuất khẩu trong niên vụ 2018 - 2019 giảm 33,7% xuống 5,15 triệu bao Ngoài sự sụt giảm sản lượng, tiêu thụ của Indonesia tăng đều đặn qua các năm làm giảm lượng cà phê sẵn có cho xuất khẩu Khoảng 75% lượng cà phê xanh xuất khẩu của Indonesia là các lô hàng robusta, đạt 2,06 triệu bao trong 9 tháng đầu năm so với 2,44 triệu bao năm ngoái
3 NHỮNG BIẾN ĐỘNG CÀ PHÊ COLOMBIA
- Colombia là một trong những nước sản xuất cà phê lớn thứ 2 trên thế giới chỉ sau Brazil_nước sản xuất cà phê hàng đầu thế giới Cho tới năm 2000, Colombia đã bị Việt Nam vượt qua, và sau đó bệnh rỉ sắt trên cây cà phê vào năm 20088 đã khiến họ sụt giảm vị thế đáng kể Hiện nay, Colombia đang nằm trong top 5 sản phầm cả phê với khoảng 10 triệu bao mỗi năm Người
dân Colombia có thói quen uống nhiều cà phê, gần 20% sản lượng hằng năm của họ
II CHUỖI CUNG ỨNG
1 NGUYÊN LIỆU: Giống cây trồng: Hầu hết cà phê ở Colombia thuộc loài Arabica, chủ yếu
là giống cà phê Bourbon vàng, Bourbon hồng, Typica, Caturra Giống Castillo được giới thiệu sau này bởi Liên đoàn Cà phê Colombia (FNC) nhằm chống lại bệnh gỉ sắt trên cây cà phê