thận thức được tầm quan trọng đó, là sinh viên được học vẻ chuyên ngảnh Báo tảng của trưởng Đại học Văn Hỏa Hà Nội, với tắm lòng yêu quê hương đất nước, tôi đã mạnh đạn chọn để tài “ Di
Trang 1TRUONG DAI HQC VAN HOA HA NOI
KHOA DI SAN VAN HOA
KHÔNG THỊ DUYÊN
DI TICH DINH LAC NHUE
(XÃ THỤY HÒA - HUYỆN YÊN PHONG - TINH BAC NINH)
KHÓA LUẬN TÓT NGHIỆP
Trang 2LOICAM ON
Sau một thời gian nghiên cứu và làm việc nghiêm tủc, được sự giúp đỡ, chi bao tần tình của các thay cô giáo, tôi đã hoàn thiện bài khỏa luận này
Lời đầu tiên, tôi xin tö lòng biết ơn đôi với các thầy giáo, cô giáo Khoa
Tï sản văn hóa đã tận tình giảng dạy, chỉ bão và hiôn bạo điều kiện giúp đỡ tôi
trong suốt thời giam dài học tập tại Khoa
Đặc biệt, tôi xin gửi lời cảm ơn chân thành vả sâu sắc nhất tới PGS.TS
Nguyễn Văn Tiến người trực tiếp hưởng dẫn khoa học cho tôi ngay tử khi
xác định đề tài, xây đựng đề cương cho tới khi hoàn thiện bài khóa luận
Qua đây, tôi cũng xin chân thành cảm ơn Ban quản lý dì tích tỉnh Hắc Ninh, Phỏng Văn hóa huyện Yên Phong, chính quyền xã Thụy Hòa cùng các
cụ cao mên trong thôn Lac Nhud đã nhuệt tình giúp đỡ, cung cấp tư liệu, lạo điển kiện thuận kn cho tôi tiếp cận, khảo sát di tích đình làng Tục Nhoề và
sưu tâm các nguồn từ liệu có lên quan tới đề tài khóa luận
De thời gian có hạn với điều kiện tư liệu cón ít, lăn mạn Đông thời bản
thân tôi cũng chưa có nhiều kính nghiệm khi trong quá trình thực tế Vì vậy khóa
hun khé tránh khỏi nhiền thiển sói Kinh mong nhận được sự đóng góp, chỉ bảo
tận tình của các thấy cô giáo và bạn bé để khóa luân được hoàn thiện hơn
Téi xin chân thành câm on!
Tà Nội, ngày thắng năm 2013
Tác giá khỏa luận
Khổng Thị Duyên
Trang 3MUC LUC
Chương 1: Đình Lạc Nhuễ trong diễn trình lịch sử
1.1 Vài nét về vùng đất nơi di tích tồn tại
1.1.1 Vitti địa lý — tên gọi di tích
1.1.2 Truyền thông vẫn hóa
1.1.3.Đân cư và đời sống văn hỏa của dàn cứ
1.2.Lịch sử xây dựng và quả trình tổn tại của đình Lạc Nhuễ
1.3 Sự tích các vị thân được thờ tại đình ceeeieoeie
Trang 4Trước Cách mạng tháng Tám năm 1 945, trên địa bàn khu vực dỏ 10 xã
thuộc tổng Phong Xã đỏ là
1 Xã Tạc Nhuế ( có tên Nôm là làng
1 Xã Đông Tão (có tên Nêm là làng Ngồ)
+ Xa Bang Luc ( 06 tén Ném là làng Chục)
~+ Xã Thiếm Xuyên (có tên Nôm là làng Thiếm)
Năm 1945, Cách mang thang Tam thành công, đơn vị hành chính cấp tổng xóa bỏ, một số xã nhỏ được sáp nhập thành xã lớn, thời điểm này trên
dai ban khu vực côn co 3 xd thude hnyén Yên Phong gồm
1 Xã Thiêm Xuyên ( MHÁI thôn nhật xã)
1 Xã Lạc Bằng gdm thên Lạc Nhué và Bang Luc
1 Xã Đông Sơn gồm thôn Đông Tảo và ấp Phong Sơn
Tháng 9 năm 1948 hợp nhất 03 xã (Thiém Xuyén, Lac Bang, Déng
8ơm) thánh xã Thụy Hòa Xã Thụy Hòa thuộc huyện Yên Phong, tính Đắc Ninh, từ tháng 04/1963 đến tháng 02 năm 1996 thuộc tỉnh Hà Bắc, tháng ƠI
năm 1997 đến nay thuộc huyện Yên Phong, tình Bắc Ninh gồm có Ù4 thôn:
+ Thôn Thiểm Xuyên
+ Thôn Bằng Lục
+ Thôn Lạc Nhué
+ Thôn Đông Tảo
Tảng Tae Nhuê cứn có tên Nôm là làng Nội Trước cách mạng tháng 8,
nơi đây là xã Lạc Nhué thuộc tổng Phong Xá, huyện Yên Phong, phủ Từ Sơn, tinh Bắc Ninh Sau cách mạng tháng 8, Lạc Nhuẻ củng Đằng Lục hợp thánh
Trang 5- Phạm vi thời gian: Nghiên cứu di tích đình Lạc Nhuẻ gắn liến với quá
trình bình thánh, tồn tại của di tích từ khi hình thành đến nay trong phạm vi
nguồn tư liệu có được
5 Phương pháp nghiên cứu
Khóa luận sử dụng cáo phương pháp nghiên cứu chuyên ngành, liên
ngành nhục Khảo sát, điển đã, phương pháp thống kế, phân tích tổng hợp, so
sánh, phương pháp liên ngành khảo cổ, sử học, mỹ thuật học, vẫn hóa học
6 Bố cục khỏa luận
Ngoài phần mở đầu, kết luận, danh mục tải liệu tham kháo và phụ lục, khóa luận gồm có 3 chương,
Cheong I: Dinh Lạc Nhuế trong điễn trình lịch sử
Chwong If: Gia in kiên trúc nghệ thuật và lễ hội đình làng Lạc Nhuê
Chương LH Báo tồn và phát huy giả trị di tích đình làng Lạc Nhué
Trang 6xã có tên là Lạc Bằng Tháng 6 nam 1948 x4 Thiém Xuyén, xã Lạc Bằng, xá
Đông Sơn hợp nhất thành xã Thuy Hòa Tục Nhuê là một trong 4 thôn của xã Trong sử sách, nơi này còn có tên là Lạc Nhué Trang,
Lạc Nhué nim 6 phia Tay Nam xa Thụy Hỏa, phía Đông giáp thôn
Bing Luc, phia Tây giáp thin Ap Dén, x4 Yén Trung va Chi Long x4 Long
Chân, phía Nam giáp thôn Phong Xá, xã Đông Phong, phía Đắc giáp thôn
Thiểm Xuyên Tảng có diện tích tự nhiên 155,8ha, tong đỏ đãi canh tác 118,5ha, đất thổ cư 30,7 ha, đất ao hỗ 4,4ha, đất xây dựng công trình 2,2 ha
(theo điều tra 2013)
Làng có địa hình cao về phía Tây Bắc thoải dần vẻ phía Dông Nam,
đồng ruộng không bằng phẳng Cảnh đồng phía Đông Bắc của làng cao thuận lợi củy lúa mùa và trồng hoa máu, phúa Tây và Nam la ving dat trững, lấy lụt, sinh cánh chiếm khô mùa thôi
Lang Lac Nhué la dia phuong xa trung tam xã, trước đây chí có cơn
đường mòn nổi thôn Lac Nhué véi Cho Trục Mủa mưa mước ngập quanh làng, dr dau cũng phải dùng thuyền Từ sau năm 1968 muới đấp đường nổi Lac
Nhuề với đường liên xã như ngay nay
Làng có 3 xóm: Xóm Đông, xóm Giữa, xóm Ngoài Trước đây làng có
3 phường ( tương đương với giáp) đó là cáo phường Dông, phường Tây, phường Nam, phường Giữa, phường Giỏ
Tiảng gó 23 dòng họ Họ Nguyễn có Nguyễn Khắc, Nguyễn Hữu, Nguyễn Đình, Nguyễn Cao, Nguyễn Văn, Nguyễn Sĩ Họ Đặng có Đặng Tài, Dang Trọng: họ Moang có 1, họ Trần có 1 Lac Nhvé là một làng thuần nồng nên các đồng họ ít biến đổi Tliện nay, họ Nguyễn Khắc có nhà thờ họ mang,
phòng cách kiến trúc thể kỹ 17 độc đảo
Nơi đây có phi dấu những xứ đổng cổ như : Đẳng Nö Thần, Đẳng
Muống, Đồng Thủng, Đẳng Súng, So Ao, Dig, Đẳng Sau, Bam Ma Quay,
Cổng Trục Có các ao cổ như : Ao Đình Ao Chùa vả các chuôm cổ lả
Trang 7CHƯƠNG1
BINH LAC NHUE TRONG DIEN TRINH LICH st?
1.1 Vai nét về vùng đất nơi di tích tần tại
1.1.1 LỊ trí địa lý — tên gọi di tích
Dinh Lạc Nhu hiện nay thuộc địa phận lang Lac Nhué, xã Thụy IIda,
huyện Yên Phong lĩnh Bắc Ninh
Tuyên Yên Phong có lên gọi từ trước thời nhà Trân, sách Bắc Ninh toàn tỉnh dư địa chí có viết: “Trị sở từ đời Trân trở vẻ trước vẫn có tên gọi là
huyện Yên Phong” Yên được hiểu là An, là mảnh đất xinh đẹp, thanh bình, hoa hợp; Phong là đây đủ, phong lưu, giàu có, tốt đẹp
Tiuyên Yên Phong nằm ở phía Tây tỉnh Bắc Ninh có tọa độ địa lý
khoảng từ 21°8°45 đến 211430 độ vĩ Bắc và trong khoảng từ 105°37°30 đến 106°4'15 độ kinh Döng Phía Bắc giáp huyện liệp Hòa và huyện Việt Yên
của tính Bắc Giang Phia Nam giáp huyện Từ Sơn; phia Tây Nam giáp huyện
Tiên Du và thánh phố Bac Ninh, phía Tây giáp với huyện Đông Anh và
huyện Sóc Sơn, thành phố Hà Nội
Huyện Yên Phong có tổng diện tích tự nhiên lá 9.868,111m, dâu số là
123,719 người, mật độ dân số 1.277 ngườikmẺ Địa hình chú yếu kì đồng, bằng, độ cao trưng bình so với mực nước biển là 4.5m Dược hình thánh chủ
yêu do quá trình bối tụ phủ sa của hệ thống sông Hỗng và sông Thái Bình, trực tiếp là ba con sông: Sông Cầu, sông Ngũ Huyện Khê và sông Cả Tô Khí
hận nhiệt đới trung bình cả năm là 23°C, nuột độ trung binHt múa nóng lừ 24°C đến 29°C, 3 tháng có nhiệt độ dưới 20°C là tháng 12, tháng 1 và tháng 2;
lượng mưa trung bình 1.512mmnăm; độ âm trưng bình 82,5%
Nằm bên ở phía Dông Bắc huyện Yên Phong, cách trung tâm huyện lị 7km Xã Thụy liòa nằm sâu trong địa thể bao bọc bởi vành đại đề sông Cầu
và đường tỉnh lộ 286 với phia Bắc giáp với xã Dững Liệt, Phía Nam giáp với
xã Đông Phong: Phía Đông giáp xã Tam Đa; Phúa Tây giúp xã Yên Trưng,
Trang 8xã có tên là Lạc Bằng Tháng 6 nam 1948 x4 Thiém Xuyén, xã Lạc Bằng, xá
Đông Sơn hợp nhất thành xã Thuy Hòa Tục Nhuê là một trong 4 thôn của xã Trong sử sách, nơi này còn có tên là Lạc Nhué Trang,
Lạc Nhué nim 6 phia Tay Nam xa Thụy Hỏa, phía Đông giáp thôn
Bing Luc, phia Tây giáp thin Ap Dén, x4 Yén Trung va Chi Long x4 Long
Chân, phía Nam giáp thôn Phong Xá, xã Đông Phong, phía Đắc giáp thôn
Thiểm Xuyên Tảng có diện tích tự nhiên 155,8ha, tong đỏ đãi canh tác 118,5ha, đất thổ cư 30,7 ha, đất ao hỗ 4,4ha, đất xây dựng công trình 2,2 ha
(theo điều tra 2013)
Làng có địa hình cao về phía Tây Bắc thoải dần vẻ phía Dông Nam,
đồng ruộng không bằng phẳng Cảnh đồng phía Đông Bắc của làng cao thuận lợi củy lúa mùa và trồng hoa máu, phúa Tây và Nam la ving dat trững, lấy lụt, sinh cánh chiếm khô mùa thôi
Lang Lac Nhué la dia phuong xa trung tam xã, trước đây chí có cơn
đường mòn nổi thôn Lac Nhué véi Cho Trục Mủa mưa mước ngập quanh làng, dr dau cũng phải dùng thuyền Từ sau năm 1968 muới đấp đường nổi Lac
Nhuề với đường liên xã như ngay nay
Làng có 3 xóm: Xóm Đông, xóm Giữa, xóm Ngoài Trước đây làng có
3 phường ( tương đương với giáp) đó là cáo phường Dông, phường Tây, phường Nam, phường Giữa, phường Giỏ
Tiảng gó 23 dòng họ Họ Nguyễn có Nguyễn Khắc, Nguyễn Hữu, Nguyễn Đình, Nguyễn Cao, Nguyễn Văn, Nguyễn Sĩ Họ Đặng có Đặng Tài, Dang Trọng: họ Moang có 1, họ Trần có 1 Lac Nhvé là một làng thuần nồng nên các đồng họ ít biến đổi Tliện nay, họ Nguyễn Khắc có nhà thờ họ mang,
phòng cách kiến trúc thể kỹ 17 độc đảo
Nơi đây có phi dấu những xứ đổng cổ như : Đẳng Nö Thần, Đẳng
Muống, Đồng Thủng, Đẳng Súng, So Ao, Dig, Đẳng Sau, Bam Ma Quay,
Cổng Trục Có các ao cổ như : Ao Đình Ao Chùa vả các chuôm cổ lả
Trang 9thần của người dân địa phương Mội dung và giả trí nghệ thuật của ngồi định
là tài sản vô cũng quý giả mà ống chà tá đã để lại cho đến ngày nay
thận thức được tầm quan trọng đó, là sinh viên được học vẻ chuyên
ngảnh Báo tảng của trưởng Đại học Văn Hỏa Hà Nội, với tắm lòng yêu quê hương đất nước, tôi đã mạnh đạn chọn để tài “ Di tích đình Lạc Nhuễ, thân
Lac Nhué, xã Thụy Hòa, huyện Yên Phong, tỉnh Bắc Ninh” làm đề tải
khóa luận tốt nghiệp, hy vọng là được đông góp một phẩn công sức nhỏ bẻ của mình váo việc bão tôn vả phát huy giả trị của di sản văn hóa
2, Mục đích nghiên cửu
- Tìm hiểu về vùng đất, con người nơi đi tích định làng Lạc Nhuê tên
tại, làm cơ sở cho việc nghiên cứu dĩ tỉch
- Từ những nguồn Lư liệu eo được, thu hiểu quả trình lảnh thành, tôn tại
của định Lạc Nhuẻ từ khi xây dựng đến nay và xác định những giá trị cúa di
tích trên hai phương diện:
1 Giá trị văn hóa vật thể: Kiến trúc và đi vật
+ Giá trị vẫn hóa phủ vật thể: Lễ hội đình làng,
- Nghiên cứu thực trạng di tích, từ đỏ để xuất ruột số giải pháp nhằm
bảo vệ và phát huy giá trị vốn có của di tích trong bồi cảnh hiện nay
- Cung cấp thông tin cho những người quan tâm, muốn học tập, nghiên
cửa, tììn hiểu về dí tích đình làng Ta Nhoễ
3 Đối tượng nghiÊn cửu
Đổi tượng nghiên cứu của khóa luận là dị tích đình lang Lac Nhué
thuộc thôn Lac Nhué, x4 Thyy Téa, huyện Yên Phong, tỉnh Bắc Ninh
4 Phạm vi nghiên cứu
- Phạm vĩ không gian: Nghiên cứu đi tích đình Lạc Nhuế trong không gian lịch sử, văn hỏa của làng Lac khuế, xã Thụy Hòa, huyện Yên Phong,
tỉnh Bắc Ninh
Trang 10Trước Cách mạng tháng Tám năm 1 945, trên địa bàn khu vực dỏ 10 xã
thuộc tổng Phong Xã đỏ là
1 Xã Tạc Nhuế ( có tên Nôm là làng
1 Xã Đông Tão (có tên Nêm là làng Ngồ)
+ Xa Bang Luc ( 06 tén Ném là làng Chục)
~+ Xã Thiếm Xuyên (có tên Nôm là làng Thiếm)
Năm 1945, Cách mang thang Tam thành công, đơn vị hành chính cấp tổng xóa bỏ, một số xã nhỏ được sáp nhập thành xã lớn, thời điểm này trên
dai ban khu vực côn co 3 xd thude hnyén Yên Phong gồm
1 Xã Thiêm Xuyên ( MHÁI thôn nhật xã)
1 Xã Lạc Bằng gdm thên Lạc Nhué và Bang Luc
1 Xã Đông Sơn gồm thôn Đông Tảo và ấp Phong Sơn
Tháng 9 năm 1948 hợp nhất 03 xã (Thiém Xuyén, Lac Bang, Déng
8ơm) thánh xã Thụy Hòa Xã Thụy Hòa thuộc huyện Yên Phong, tính Đắc Ninh, từ tháng 04/1963 đến tháng 02 năm 1996 thuộc tỉnh Hà Bắc, tháng ƠI
năm 1997 đến nay thuộc huyện Yên Phong, tình Bắc Ninh gồm có Ù4 thôn:
+ Thôn Thiểm Xuyên
+ Thôn Bằng Lục
+ Thôn Lạc Nhué
+ Thôn Đông Tảo
Tảng Tae Nhuê cứn có tên Nôm là làng Nội Trước cách mạng tháng 8,
nơi đây là xã Lạc Nhué thuộc tổng Phong Xá, huyện Yên Phong, phủ Từ Sơn, tinh Bắc Ninh Sau cách mạng tháng 8, Lạc Nhuẻ củng Đằng Lục hợp thánh
Trang 11thần của người dân địa phương Mội dung và giả trí nghệ thuật của ngồi định
là tài sản vô cũng quý giả mà ống chà tá đã để lại cho đến ngày nay
thận thức được tầm quan trọng đó, là sinh viên được học vẻ chuyên
ngảnh Báo tảng của trưởng Đại học Văn Hỏa Hà Nội, với tắm lòng yêu quê hương đất nước, tôi đã mạnh đạn chọn để tài “ Di tích đình Lạc Nhuễ, thân
Lac Nhué, xã Thụy Hòa, huyện Yên Phong, tỉnh Bắc Ninh” làm đề tải
khóa luận tốt nghiệp, hy vọng là được đông góp một phẩn công sức nhỏ bẻ của mình váo việc bão tôn vả phát huy giả trị của di sản văn hóa
2, Mục đích nghiên cửu
- Tìm hiểu về vùng đất, con người nơi đi tích định làng Lạc Nhuê tên
tại, làm cơ sở cho việc nghiên cứu dĩ tỉch
- Từ những nguồn Lư liệu eo được, thu hiểu quả trình lảnh thành, tôn tại
của định Lạc Nhuẻ từ khi xây dựng đến nay và xác định những giá trị cúa di
tích trên hai phương diện:
1 Giá trị văn hóa vật thể: Kiến trúc và đi vật
+ Giá trị vẫn hóa phủ vật thể: Lễ hội đình làng,
- Nghiên cứu thực trạng di tích, từ đỏ để xuất ruột số giải pháp nhằm
bảo vệ và phát huy giá trị vốn có của di tích trong bồi cảnh hiện nay
- Cung cấp thông tin cho những người quan tâm, muốn học tập, nghiên
cửa, tììn hiểu về dí tích đình làng Ta Nhoễ
3 Đối tượng nghiÊn cửu
Đổi tượng nghiên cứu của khóa luận là dị tích đình lang Lac Nhué
thuộc thôn Lac Nhué, x4 Thyy Téa, huyện Yên Phong, tỉnh Bắc Ninh
4 Phạm vi nghiên cứu
- Phạm vĩ không gian: Nghiên cứu đi tích đình Lạc Nhuế trong không gian lịch sử, văn hỏa của làng Lac khuế, xã Thụy Hòa, huyện Yên Phong,
tỉnh Bắc Ninh
Trang 12CHƯƠNG1
BINH LAC NHUE TRONG DIEN TRINH LICH st?
1.1 Vai nét về vùng đất nơi di tích tần tại
1.1.1 LỊ trí địa lý — tên gọi di tích
Dinh Lạc Nhu hiện nay thuộc địa phận lang Lac Nhué, xã Thụy IIda,
huyện Yên Phong lĩnh Bắc Ninh
Tuyên Yên Phong có lên gọi từ trước thời nhà Trân, sách Bắc Ninh toàn tỉnh dư địa chí có viết: “Trị sở từ đời Trân trở vẻ trước vẫn có tên gọi là
huyện Yên Phong” Yên được hiểu là An, là mảnh đất xinh đẹp, thanh bình, hoa hợp; Phong là đây đủ, phong lưu, giàu có, tốt đẹp
Tiuyên Yên Phong nằm ở phía Tây tỉnh Bắc Ninh có tọa độ địa lý
khoảng từ 21°8°45 đến 211430 độ vĩ Bắc và trong khoảng từ 105°37°30 đến 106°4'15 độ kinh Döng Phía Bắc giáp huyện liệp Hòa và huyện Việt Yên
của tính Bắc Giang Phia Nam giáp huyện Từ Sơn; phia Tây Nam giáp huyện
Tiên Du và thánh phố Bac Ninh, phía Tây giáp với huyện Đông Anh và
huyện Sóc Sơn, thành phố Hà Nội
Huyện Yên Phong có tổng diện tích tự nhiên lá 9.868,111m, dâu số là
123,719 người, mật độ dân số 1.277 ngườikmẺ Địa hình chú yếu kì đồng, bằng, độ cao trưng bình so với mực nước biển là 4.5m Dược hình thánh chủ
yêu do quá trình bối tụ phủ sa của hệ thống sông Hỗng và sông Thái Bình, trực tiếp là ba con sông: Sông Cầu, sông Ngũ Huyện Khê và sông Cả Tô Khí
hận nhiệt đới trung bình cả năm là 23°C, nuột độ trung binHt múa nóng lừ 24°C đến 29°C, 3 tháng có nhiệt độ dưới 20°C là tháng 12, tháng 1 và tháng 2;
lượng mưa trung bình 1.512mmnăm; độ âm trưng bình 82,5%
Nằm bên ở phía Dông Bắc huyện Yên Phong, cách trung tâm huyện lị 7km Xã Thụy liòa nằm sâu trong địa thể bao bọc bởi vành đại đề sông Cầu
và đường tỉnh lộ 286 với phia Bắc giáp với xã Dững Liệt, Phía Nam giáp với
xã Đông Phong: Phía Đông giáp xã Tam Đa; Phúa Tây giúp xã Yên Trưng,
Trang 13- Phạm vi thời gian: Nghiên cứu di tích đình Lạc Nhuẻ gắn liến với quá
trình bình thánh, tồn tại của di tích từ khi hình thành đến nay trong phạm vi
nguồn tư liệu có được
5 Phương pháp nghiên cứu
Khóa luận sử dụng cáo phương pháp nghiên cứu chuyên ngành, liên
ngành nhục Khảo sát, điển đã, phương pháp thống kế, phân tích tổng hợp, so
sánh, phương pháp liên ngành khảo cổ, sử học, mỹ thuật học, vẫn hóa học
6 Bố cục khỏa luận
Ngoài phần mở đầu, kết luận, danh mục tải liệu tham kháo và phụ lục, khóa luận gồm có 3 chương,
Cheong I: Dinh Lạc Nhuế trong điễn trình lịch sử
Chwong If: Gia in kiên trúc nghệ thuật và lễ hội đình làng Lạc Nhuê
Chương LH Báo tồn và phát huy giả trị di tích đình làng Lạc Nhué
Trang 14- Phạm vi thời gian: Nghiên cứu di tích đình Lạc Nhuẻ gắn liến với quá
trình bình thánh, tồn tại của di tích từ khi hình thành đến nay trong phạm vi
nguồn tư liệu có được
5 Phương pháp nghiên cứu
Khóa luận sử dụng cáo phương pháp nghiên cứu chuyên ngành, liên
ngành nhục Khảo sát, điển đã, phương pháp thống kế, phân tích tổng hợp, so
sánh, phương pháp liên ngành khảo cổ, sử học, mỹ thuật học, vẫn hóa học
6 Bố cục khỏa luận
Ngoài phần mở đầu, kết luận, danh mục tải liệu tham kháo và phụ lục, khóa luận gồm có 3 chương,
Cheong I: Dinh Lạc Nhuế trong điễn trình lịch sử
Chwong If: Gia in kiên trúc nghệ thuật và lễ hội đình làng Lạc Nhuê
Chương LH Báo tồn và phát huy giả trị di tích đình làng Lạc Nhué
Trang 15CHƯƠNG1
BINH LAC NHUE TRONG DIEN TRINH LICH st?
1.1 Vai nét về vùng đất nơi di tích tần tại
1.1.1 LỊ trí địa lý — tên gọi di tích
Dinh Lạc Nhu hiện nay thuộc địa phận lang Lac Nhué, xã Thụy IIda,
huyện Yên Phong lĩnh Bắc Ninh
Tuyên Yên Phong có lên gọi từ trước thời nhà Trân, sách Bắc Ninh toàn tỉnh dư địa chí có viết: “Trị sở từ đời Trân trở vẻ trước vẫn có tên gọi là
huyện Yên Phong” Yên được hiểu là An, là mảnh đất xinh đẹp, thanh bình, hoa hợp; Phong là đây đủ, phong lưu, giàu có, tốt đẹp
Tiuyên Yên Phong nằm ở phía Tây tỉnh Bắc Ninh có tọa độ địa lý
khoảng từ 21°8°45 đến 211430 độ vĩ Bắc và trong khoảng từ 105°37°30 đến 106°4'15 độ kinh Döng Phía Bắc giáp huyện liệp Hòa và huyện Việt Yên
của tính Bắc Giang Phia Nam giáp huyện Từ Sơn; phia Tây Nam giáp huyện
Tiên Du và thánh phố Bac Ninh, phía Tây giáp với huyện Đông Anh và
huyện Sóc Sơn, thành phố Hà Nội
Huyện Yên Phong có tổng diện tích tự nhiên lá 9.868,111m, dâu số là
123,719 người, mật độ dân số 1.277 ngườikmẺ Địa hình chú yếu kì đồng, bằng, độ cao trưng bình so với mực nước biển là 4.5m Dược hình thánh chủ
yêu do quá trình bối tụ phủ sa của hệ thống sông Hỗng và sông Thái Bình, trực tiếp là ba con sông: Sông Cầu, sông Ngũ Huyện Khê và sông Cả Tô Khí
hận nhiệt đới trung bình cả năm là 23°C, nuột độ trung binHt múa nóng lừ 24°C đến 29°C, 3 tháng có nhiệt độ dưới 20°C là tháng 12, tháng 1 và tháng 2;
lượng mưa trung bình 1.512mmnăm; độ âm trưng bình 82,5%
Nằm bên ở phía Dông Bắc huyện Yên Phong, cách trung tâm huyện lị 7km Xã Thụy liòa nằm sâu trong địa thể bao bọc bởi vành đại đề sông Cầu
và đường tỉnh lộ 286 với phia Bắc giáp với xã Dững Liệt, Phía Nam giáp với
xã Đông Phong: Phía Đông giáp xã Tam Đa; Phúa Tây giúp xã Yên Trưng,
Trang 16- Phạm vi thời gian: Nghiên cứu di tích đình Lạc Nhuẻ gắn liến với quá
trình bình thánh, tồn tại của di tích từ khi hình thành đến nay trong phạm vi
nguồn tư liệu có được
5 Phương pháp nghiên cứu
Khóa luận sử dụng cáo phương pháp nghiên cứu chuyên ngành, liên
ngành nhục Khảo sát, điển đã, phương pháp thống kế, phân tích tổng hợp, so
sánh, phương pháp liên ngành khảo cổ, sử học, mỹ thuật học, vẫn hóa học
6 Bố cục khỏa luận
Ngoài phần mở đầu, kết luận, danh mục tải liệu tham kháo và phụ lục, khóa luận gồm có 3 chương,
Cheong I: Dinh Lạc Nhuế trong điễn trình lịch sử
Chwong If: Gia in kiên trúc nghệ thuật và lễ hội đình làng Lạc Nhuê
Chương LH Báo tồn và phát huy giả trị di tích đình làng Lạc Nhué
Trang 17Trước Cách mạng tháng Tám năm 1 945, trên địa bàn khu vực dỏ 10 xã
thuộc tổng Phong Xã đỏ là
1 Xã Tạc Nhuế ( có tên Nôm là làng
1 Xã Đông Tão (có tên Nêm là làng Ngồ)
+ Xa Bang Luc ( 06 tén Ném là làng Chục)
~+ Xã Thiếm Xuyên (có tên Nôm là làng Thiếm)
Năm 1945, Cách mang thang Tam thành công, đơn vị hành chính cấp tổng xóa bỏ, một số xã nhỏ được sáp nhập thành xã lớn, thời điểm này trên
dai ban khu vực côn co 3 xd thude hnyén Yên Phong gồm
1 Xã Thiêm Xuyên ( MHÁI thôn nhật xã)
1 Xã Lạc Bằng gdm thên Lạc Nhué và Bang Luc
1 Xã Đông Sơn gồm thôn Đông Tảo và ấp Phong Sơn
Tháng 9 năm 1948 hợp nhất 03 xã (Thiém Xuyén, Lac Bang, Déng
8ơm) thánh xã Thụy Hòa Xã Thụy Hòa thuộc huyện Yên Phong, tính Đắc Ninh, từ tháng 04/1963 đến tháng 02 năm 1996 thuộc tỉnh Hà Bắc, tháng ƠI
năm 1997 đến nay thuộc huyện Yên Phong, tình Bắc Ninh gồm có Ù4 thôn:
+ Thôn Thiểm Xuyên
+ Thôn Bằng Lục
+ Thôn Lạc Nhué
+ Thôn Đông Tảo
Tảng Tae Nhuê cứn có tên Nôm là làng Nội Trước cách mạng tháng 8,
nơi đây là xã Lạc Nhué thuộc tổng Phong Xá, huyện Yên Phong, phủ Từ Sơn, tinh Bắc Ninh Sau cách mạng tháng 8, Lạc Nhuẻ củng Đằng Lục hợp thánh
Trang 18thần của người dân địa phương Mội dung và giả trí nghệ thuật của ngồi định
là tài sản vô cũng quý giả mà ống chà tá đã để lại cho đến ngày nay
thận thức được tầm quan trọng đó, là sinh viên được học vẻ chuyên
ngảnh Báo tảng của trưởng Đại học Văn Hỏa Hà Nội, với tắm lòng yêu quê hương đất nước, tôi đã mạnh đạn chọn để tài “ Di tích đình Lạc Nhuễ, thân
Lac Nhué, xã Thụy Hòa, huyện Yên Phong, tỉnh Bắc Ninh” làm đề tải
khóa luận tốt nghiệp, hy vọng là được đông góp một phẩn công sức nhỏ bẻ của mình váo việc bão tôn vả phát huy giả trị của di sản văn hóa
2, Mục đích nghiên cửu
- Tìm hiểu về vùng đất, con người nơi đi tích định làng Lạc Nhuê tên
tại, làm cơ sở cho việc nghiên cứu dĩ tỉch
- Từ những nguồn Lư liệu eo được, thu hiểu quả trình lảnh thành, tôn tại
của định Lạc Nhuẻ từ khi xây dựng đến nay và xác định những giá trị cúa di
tích trên hai phương diện:
1 Giá trị văn hóa vật thể: Kiến trúc và đi vật
+ Giá trị vẫn hóa phủ vật thể: Lễ hội đình làng,
- Nghiên cứu thực trạng di tích, từ đỏ để xuất ruột số giải pháp nhằm
bảo vệ và phát huy giá trị vốn có của di tích trong bồi cảnh hiện nay
- Cung cấp thông tin cho những người quan tâm, muốn học tập, nghiên
cửa, tììn hiểu về dí tích đình làng Ta Nhoễ
3 Đối tượng nghiÊn cửu
Đổi tượng nghiên cứu của khóa luận là dị tích đình lang Lac Nhué
thuộc thôn Lac Nhué, x4 Thyy Téa, huyện Yên Phong, tỉnh Bắc Ninh
4 Phạm vi nghiên cứu
- Phạm vĩ không gian: Nghiên cứu đi tích đình Lạc Nhuế trong không gian lịch sử, văn hỏa của làng Lac khuế, xã Thụy Hòa, huyện Yên Phong,
tỉnh Bắc Ninh
Trang 19- Phạm vi thời gian: Nghiên cứu di tích đình Lạc Nhuẻ gắn liến với quá
trình bình thánh, tồn tại của di tích từ khi hình thành đến nay trong phạm vi
nguồn tư liệu có được
5 Phương pháp nghiên cứu
Khóa luận sử dụng cáo phương pháp nghiên cứu chuyên ngành, liên
ngành nhục Khảo sát, điển đã, phương pháp thống kế, phân tích tổng hợp, so
sánh, phương pháp liên ngành khảo cổ, sử học, mỹ thuật học, vẫn hóa học
6 Bố cục khỏa luận
Ngoài phần mở đầu, kết luận, danh mục tải liệu tham kháo và phụ lục, khóa luận gồm có 3 chương,
Cheong I: Dinh Lạc Nhuế trong điễn trình lịch sử
Chwong If: Gia in kiên trúc nghệ thuật và lễ hội đình làng Lạc Nhuê
Chương LH Báo tồn và phát huy giả trị di tích đình làng Lạc Nhué
Trang 20- Phạm vi thời gian: Nghiên cứu di tích đình Lạc Nhuẻ gắn liến với quá
trình bình thánh, tồn tại của di tích từ khi hình thành đến nay trong phạm vi
nguồn tư liệu có được
5 Phương pháp nghiên cứu
Khóa luận sử dụng cáo phương pháp nghiên cứu chuyên ngành, liên
ngành nhục Khảo sát, điển đã, phương pháp thống kế, phân tích tổng hợp, so
sánh, phương pháp liên ngành khảo cổ, sử học, mỹ thuật học, vẫn hóa học
6 Bố cục khỏa luận
Ngoài phần mở đầu, kết luận, danh mục tải liệu tham kháo và phụ lục, khóa luận gồm có 3 chương,
Cheong I: Dinh Lạc Nhuế trong điễn trình lịch sử
Chwong If: Gia in kiên trúc nghệ thuật và lễ hội đình làng Lạc Nhuê
Chương LH Báo tồn và phát huy giả trị di tích đình làng Lạc Nhué
Trang 213.2.2 Các giải pháp bảo quần kiền trúc
3.2.3 Bão quảm các dí vật trong d tích -
3.2.4 Một số giải pháp về quản lý và bảo vệ di tích
3.3 Giải pháp báo tồn lễ hội đình làng Lạc Nhuề
3.4 Khai thác và phát huy giá trị đình làng Lạc Nhuề
Tiểu kết
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO ¬
Trang 22
PUAN M6 DAU
1 Tý do chọn để tài
Tường suốt chẳng đường đái lịch sử của dân tộc Việt Nam, ở bắt kì nơi
đâu chúng ta đều bắt gặp những di tích lịch sử văn hóa như đình, đền, chủa, nghé, miéu, ling tắm những di tích ấy kết tình trí tuệ, công sức, tình cảm của
cơn người Dó chính là những di sản văn hóa vô cùng quý giá mẻ ông cha ta
đã để lại cho hậu thể
hứng di tịch ấy được coi như một bảo tàng sông vẻ nghệ thuật, kiến trúc, diệu khắt và tín ngưỡng tam kink bản địa Thật tiếc rằng khi hậu khắc
nghiệt cùng các cuộc chiến tranh cũng như những hành động không œỏ ý thức của con người đã phá hủy biết bao di tích vị thể các đi tích lịch sử văn hóa
nước ta ngày cảng trở lên quỷ hiếm Ngày nay, trong điều kiện kinh tế xã hội
phát triển không ngỉmg, con người không vì Thể mà quên đi tất cả quá khử: Sự tìm về với cội nguồn là một nhu cầu không thể thiểu trong đời sóng tâm linh
của người Việt
Trang hệ thống đi tích lịch sử văn hỏa của dân tộc, ngôi đỉnh hiên
chiếm một vị trí quan trọng, Đối với mỗi làng quê Việt Nam, hình ảnh cây đa, giếng mước, sân đình đều rất đối thân quen với mỗi người Đình làng đã trở thánh một bộ phận không thể thiểu trong đời sống tỉnh thân cúa người Việt
Tĩnh làng giữ vai trò lâ một trung tâm sinh hoạt vẫn hóa, tín ngưỡng, tâm linh
của làng xã cỗ truyền
Việc tìm hiểu về đình làng, xác định các giá tri gủa nó không chỉ có ý nghĩa trong việc tìm biểu vần hóa người Việt mà còn bổ sung nguồn tư lêu
khøa học cho việc bảo tổn và phát huy giá trị văn hóa truyền thông trong điều
kiên tự nhiên và xã hội hiện nay
Dinh Lac Nhuế là một ngôi đình có, dep va dé sô, có nghệ thuật trang, trí kiến trắc độc đảo cùng với rất nhiều đóng góp trong đời sông văn hóa, tỉnh
Trang 233.2.2 Các giải pháp bảo quần kiền trúc
3.2.3 Bão quảm các dí vật trong d tích -
3.2.4 Một số giải pháp về quản lý và bảo vệ di tích
3.3 Giải pháp báo tồn lễ hội đình làng Lạc Nhuề
3.4 Khai thác và phát huy giá trị đình làng Lạc Nhuề
Tiểu kết
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO ¬
Trang 24
thần của người dân địa phương Mội dung và giả trí nghệ thuật của ngồi định
là tài sản vô cũng quý giả mà ống chà tá đã để lại cho đến ngày nay
thận thức được tầm quan trọng đó, là sinh viên được học vẻ chuyên
ngảnh Báo tảng của trưởng Đại học Văn Hỏa Hà Nội, với tắm lòng yêu quê hương đất nước, tôi đã mạnh đạn chọn để tài “ Di tích đình Lạc Nhuễ, thân
Lac Nhué, xã Thụy Hòa, huyện Yên Phong, tỉnh Bắc Ninh” làm đề tải
khóa luận tốt nghiệp, hy vọng là được đông góp một phẩn công sức nhỏ bẻ của mình váo việc bão tôn vả phát huy giả trị của di sản văn hóa
2, Mục đích nghiên cửu
- Tìm hiểu về vùng đất, con người nơi đi tích định làng Lạc Nhuê tên
tại, làm cơ sở cho việc nghiên cứu dĩ tỉch
- Từ những nguồn Lư liệu eo được, thu hiểu quả trình lảnh thành, tôn tại
của định Lạc Nhuẻ từ khi xây dựng đến nay và xác định những giá trị cúa di
tích trên hai phương diện:
1 Giá trị văn hóa vật thể: Kiến trúc và đi vật
+ Giá trị vẫn hóa phủ vật thể: Lễ hội đình làng,
- Nghiên cứu thực trạng di tích, từ đỏ để xuất ruột số giải pháp nhằm
bảo vệ và phát huy giá trị vốn có của di tích trong bồi cảnh hiện nay
- Cung cấp thông tin cho những người quan tâm, muốn học tập, nghiên
cửa, tììn hiểu về dí tích đình làng Ta Nhoễ
3 Đối tượng nghiÊn cửu
Đổi tượng nghiên cứu của khóa luận là dị tích đình lang Lac Nhué
thuộc thôn Lac Nhué, x4 Thyy Téa, huyện Yên Phong, tỉnh Bắc Ninh
4 Phạm vi nghiên cứu
- Phạm vĩ không gian: Nghiên cứu đi tích đình Lạc Nhuế trong không gian lịch sử, văn hỏa của làng Lac khuế, xã Thụy Hòa, huyện Yên Phong,
tỉnh Bắc Ninh
Trang 25CHƯƠNG1
BINH LAC NHUE TRONG DIEN TRINH LICH st?
1.1 Vai nét về vùng đất nơi di tích tần tại
1.1.1 LỊ trí địa lý — tên gọi di tích
Dinh Lạc Nhu hiện nay thuộc địa phận lang Lac Nhué, xã Thụy IIda,
huyện Yên Phong lĩnh Bắc Ninh
Tuyên Yên Phong có lên gọi từ trước thời nhà Trân, sách Bắc Ninh toàn tỉnh dư địa chí có viết: “Trị sở từ đời Trân trở vẻ trước vẫn có tên gọi là
huyện Yên Phong” Yên được hiểu là An, là mảnh đất xinh đẹp, thanh bình, hoa hợp; Phong là đây đủ, phong lưu, giàu có, tốt đẹp
Tiuyên Yên Phong nằm ở phía Tây tỉnh Bắc Ninh có tọa độ địa lý
khoảng từ 21°8°45 đến 211430 độ vĩ Bắc và trong khoảng từ 105°37°30 đến 106°4'15 độ kinh Döng Phía Bắc giáp huyện liệp Hòa và huyện Việt Yên
của tính Bắc Giang Phia Nam giáp huyện Từ Sơn; phia Tây Nam giáp huyện
Tiên Du và thánh phố Bac Ninh, phía Tây giáp với huyện Đông Anh và
huyện Sóc Sơn, thành phố Hà Nội
Huyện Yên Phong có tổng diện tích tự nhiên lá 9.868,111m, dâu số là
123,719 người, mật độ dân số 1.277 ngườikmẺ Địa hình chú yếu kì đồng, bằng, độ cao trưng bình so với mực nước biển là 4.5m Dược hình thánh chủ
yêu do quá trình bối tụ phủ sa của hệ thống sông Hỗng và sông Thái Bình, trực tiếp là ba con sông: Sông Cầu, sông Ngũ Huyện Khê và sông Cả Tô Khí
hận nhiệt đới trung bình cả năm là 23°C, nuột độ trung binHt múa nóng lừ 24°C đến 29°C, 3 tháng có nhiệt độ dưới 20°C là tháng 12, tháng 1 và tháng 2;
lượng mưa trung bình 1.512mmnăm; độ âm trưng bình 82,5%
Nằm bên ở phía Dông Bắc huyện Yên Phong, cách trung tâm huyện lị 7km Xã Thụy liòa nằm sâu trong địa thể bao bọc bởi vành đại đề sông Cầu
và đường tỉnh lộ 286 với phia Bắc giáp với xã Dững Liệt, Phía Nam giáp với
xã Đông Phong: Phía Đông giáp xã Tam Đa; Phúa Tây giúp xã Yên Trưng,
Trang 26PUAN M6 DAU
1 Tý do chọn để tài
Tường suốt chẳng đường đái lịch sử của dân tộc Việt Nam, ở bắt kì nơi
đâu chúng ta đều bắt gặp những di tích lịch sử văn hóa như đình, đền, chủa, nghé, miéu, ling tắm những di tích ấy kết tình trí tuệ, công sức, tình cảm của
cơn người Dó chính là những di sản văn hóa vô cùng quý giá mẻ ông cha ta
đã để lại cho hậu thể
hứng di tịch ấy được coi như một bảo tàng sông vẻ nghệ thuật, kiến trúc, diệu khắt và tín ngưỡng tam kink bản địa Thật tiếc rằng khi hậu khắc
nghiệt cùng các cuộc chiến tranh cũng như những hành động không œỏ ý thức của con người đã phá hủy biết bao di tích vị thể các đi tích lịch sử văn hóa
nước ta ngày cảng trở lên quỷ hiếm Ngày nay, trong điều kiện kinh tế xã hội
phát triển không ngỉmg, con người không vì Thể mà quên đi tất cả quá khử: Sự tìm về với cội nguồn là một nhu cầu không thể thiểu trong đời sóng tâm linh
của người Việt
Trang hệ thống đi tích lịch sử văn hỏa của dân tộc, ngôi đỉnh hiên
chiếm một vị trí quan trọng, Đối với mỗi làng quê Việt Nam, hình ảnh cây đa, giếng mước, sân đình đều rất đối thân quen với mỗi người Đình làng đã trở thánh một bộ phận không thể thiểu trong đời sống tỉnh thân cúa người Việt
Tĩnh làng giữ vai trò lâ một trung tâm sinh hoạt vẫn hóa, tín ngưỡng, tâm linh
của làng xã cỗ truyền
Việc tìm hiểu về đình làng, xác định các giá tri gủa nó không chỉ có ý nghĩa trong việc tìm biểu vần hóa người Việt mà còn bổ sung nguồn tư lêu
khøa học cho việc bảo tổn và phát huy giá trị văn hóa truyền thông trong điều
kiên tự nhiên và xã hội hiện nay
Dinh Lac Nhuế là một ngôi đình có, dep va dé sô, có nghệ thuật trang, trí kiến trắc độc đảo cùng với rất nhiều đóng góp trong đời sông văn hóa, tỉnh
Trang 27xã có tên là Lạc Bằng Tháng 6 nam 1948 x4 Thiém Xuyén, xã Lạc Bằng, xá
Đông Sơn hợp nhất thành xã Thuy Hòa Tục Nhuê là một trong 4 thôn của xã Trong sử sách, nơi này còn có tên là Lạc Nhué Trang,
Lạc Nhué nim 6 phia Tay Nam xa Thụy Hỏa, phía Đông giáp thôn
Bing Luc, phia Tây giáp thin Ap Dén, x4 Yén Trung va Chi Long x4 Long
Chân, phía Nam giáp thôn Phong Xá, xã Đông Phong, phía Đắc giáp thôn
Thiểm Xuyên Tảng có diện tích tự nhiên 155,8ha, tong đỏ đãi canh tác 118,5ha, đất thổ cư 30,7 ha, đất ao hỗ 4,4ha, đất xây dựng công trình 2,2 ha
(theo điều tra 2013)
Làng có địa hình cao về phía Tây Bắc thoải dần vẻ phía Dông Nam,
đồng ruộng không bằng phẳng Cảnh đồng phía Đông Bắc của làng cao thuận lợi củy lúa mùa và trồng hoa máu, phúa Tây và Nam la ving dat trững, lấy lụt, sinh cánh chiếm khô mùa thôi
Lang Lac Nhué la dia phuong xa trung tam xã, trước đây chí có cơn
đường mòn nổi thôn Lac Nhué véi Cho Trục Mủa mưa mước ngập quanh làng, dr dau cũng phải dùng thuyền Từ sau năm 1968 muới đấp đường nổi Lac
Nhuề với đường liên xã như ngay nay
Làng có 3 xóm: Xóm Đông, xóm Giữa, xóm Ngoài Trước đây làng có
3 phường ( tương đương với giáp) đó là cáo phường Dông, phường Tây, phường Nam, phường Giữa, phường Giỏ
Tiảng gó 23 dòng họ Họ Nguyễn có Nguyễn Khắc, Nguyễn Hữu, Nguyễn Đình, Nguyễn Cao, Nguyễn Văn, Nguyễn Sĩ Họ Đặng có Đặng Tài, Dang Trọng: họ Moang có 1, họ Trần có 1 Lac Nhvé là một làng thuần nồng nên các đồng họ ít biến đổi Tliện nay, họ Nguyễn Khắc có nhà thờ họ mang,
phòng cách kiến trúc thể kỹ 17 độc đảo
Nơi đây có phi dấu những xứ đổng cổ như : Đẳng Nö Thần, Đẳng
Muống, Đồng Thủng, Đẳng Súng, So Ao, Dig, Đẳng Sau, Bam Ma Quay,
Cổng Trục Có các ao cổ như : Ao Đình Ao Chùa vả các chuôm cổ lả
Trang 28xã có tên là Lạc Bằng Tháng 6 nam 1948 x4 Thiém Xuyén, xã Lạc Bằng, xá
Đông Sơn hợp nhất thành xã Thuy Hòa Tục Nhuê là một trong 4 thôn của xã Trong sử sách, nơi này còn có tên là Lạc Nhué Trang,
Lạc Nhué nim 6 phia Tay Nam xa Thụy Hỏa, phía Đông giáp thôn
Bing Luc, phia Tây giáp thin Ap Dén, x4 Yén Trung va Chi Long x4 Long
Chân, phía Nam giáp thôn Phong Xá, xã Đông Phong, phía Đắc giáp thôn
Thiểm Xuyên Tảng có diện tích tự nhiên 155,8ha, tong đỏ đãi canh tác 118,5ha, đất thổ cư 30,7 ha, đất ao hỗ 4,4ha, đất xây dựng công trình 2,2 ha
(theo điều tra 2013)
Làng có địa hình cao về phía Tây Bắc thoải dần vẻ phía Dông Nam,
đồng ruộng không bằng phẳng Cảnh đồng phía Đông Bắc của làng cao thuận lợi củy lúa mùa và trồng hoa máu, phúa Tây và Nam la ving dat trững, lấy lụt, sinh cánh chiếm khô mùa thôi
Lang Lac Nhué la dia phuong xa trung tam xã, trước đây chí có cơn
đường mòn nổi thôn Lac Nhué véi Cho Trục Mủa mưa mước ngập quanh làng, dr dau cũng phải dùng thuyền Từ sau năm 1968 muới đấp đường nổi Lac
Nhuề với đường liên xã như ngay nay
Làng có 3 xóm: Xóm Đông, xóm Giữa, xóm Ngoài Trước đây làng có
3 phường ( tương đương với giáp) đó là cáo phường Dông, phường Tây, phường Nam, phường Giữa, phường Giỏ
Tiảng gó 23 dòng họ Họ Nguyễn có Nguyễn Khắc, Nguyễn Hữu, Nguyễn Đình, Nguyễn Cao, Nguyễn Văn, Nguyễn Sĩ Họ Đặng có Đặng Tài, Dang Trọng: họ Moang có 1, họ Trần có 1 Lac Nhvé là một làng thuần nồng nên các đồng họ ít biến đổi Tliện nay, họ Nguyễn Khắc có nhà thờ họ mang,
phòng cách kiến trúc thể kỹ 17 độc đảo
Nơi đây có phi dấu những xứ đổng cổ như : Đẳng Nö Thần, Đẳng
Muống, Đồng Thủng, Đẳng Súng, So Ao, Dig, Đẳng Sau, Bam Ma Quay,
Cổng Trục Có các ao cổ như : Ao Đình Ao Chùa vả các chuôm cổ lả
Trang 293.2.2 Các giải pháp bảo quần kiền trúc
3.2.3 Bão quảm các dí vật trong d tích -
3.2.4 Một số giải pháp về quản lý và bảo vệ di tích
3.3 Giải pháp báo tồn lễ hội đình làng Lạc Nhuề
3.4 Khai thác và phát huy giá trị đình làng Lạc Nhuề
Tiểu kết
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO ¬
Trang 30
thần của người dân địa phương Mội dung và giả trí nghệ thuật của ngồi định
là tài sản vô cũng quý giả mà ống chà tá đã để lại cho đến ngày nay
thận thức được tầm quan trọng đó, là sinh viên được học vẻ chuyên
ngảnh Báo tảng của trưởng Đại học Văn Hỏa Hà Nội, với tắm lòng yêu quê hương đất nước, tôi đã mạnh đạn chọn để tài “ Di tích đình Lạc Nhuễ, thân
Lac Nhué, xã Thụy Hòa, huyện Yên Phong, tỉnh Bắc Ninh” làm đề tải
khóa luận tốt nghiệp, hy vọng là được đông góp một phẩn công sức nhỏ bẻ của mình váo việc bão tôn vả phát huy giả trị của di sản văn hóa
2, Mục đích nghiên cửu
- Tìm hiểu về vùng đất, con người nơi đi tích định làng Lạc Nhuê tên
tại, làm cơ sở cho việc nghiên cứu dĩ tỉch
- Từ những nguồn Lư liệu eo được, thu hiểu quả trình lảnh thành, tôn tại
của định Lạc Nhuẻ từ khi xây dựng đến nay và xác định những giá trị cúa di
tích trên hai phương diện:
1 Giá trị văn hóa vật thể: Kiến trúc và đi vật
+ Giá trị vẫn hóa phủ vật thể: Lễ hội đình làng,
- Nghiên cứu thực trạng di tích, từ đỏ để xuất ruột số giải pháp nhằm
bảo vệ và phát huy giá trị vốn có của di tích trong bồi cảnh hiện nay
- Cung cấp thông tin cho những người quan tâm, muốn học tập, nghiên
cửa, tììn hiểu về dí tích đình làng Ta Nhoễ
3 Đối tượng nghiÊn cửu
Đổi tượng nghiên cứu của khóa luận là dị tích đình lang Lac Nhué
thuộc thôn Lac Nhué, x4 Thyy Téa, huyện Yên Phong, tỉnh Bắc Ninh
4 Phạm vi nghiên cứu
- Phạm vĩ không gian: Nghiên cứu đi tích đình Lạc Nhuế trong không gian lịch sử, văn hỏa của làng Lac khuế, xã Thụy Hòa, huyện Yên Phong,
tỉnh Bắc Ninh
Trang 31thần của người dân địa phương Mội dung và giả trí nghệ thuật của ngồi định
là tài sản vô cũng quý giả mà ống chà tá đã để lại cho đến ngày nay
thận thức được tầm quan trọng đó, là sinh viên được học vẻ chuyên
ngảnh Báo tảng của trưởng Đại học Văn Hỏa Hà Nội, với tắm lòng yêu quê hương đất nước, tôi đã mạnh đạn chọn để tài “ Di tích đình Lạc Nhuễ, thân
Lac Nhué, xã Thụy Hòa, huyện Yên Phong, tỉnh Bắc Ninh” làm đề tải
khóa luận tốt nghiệp, hy vọng là được đông góp một phẩn công sức nhỏ bẻ của mình váo việc bão tôn vả phát huy giả trị của di sản văn hóa
2, Mục đích nghiên cửu
- Tìm hiểu về vùng đất, con người nơi đi tích định làng Lạc Nhuê tên
tại, làm cơ sở cho việc nghiên cứu dĩ tỉch
- Từ những nguồn Lư liệu eo được, thu hiểu quả trình lảnh thành, tôn tại
của định Lạc Nhuẻ từ khi xây dựng đến nay và xác định những giá trị cúa di
tích trên hai phương diện:
1 Giá trị văn hóa vật thể: Kiến trúc và đi vật
+ Giá trị vẫn hóa phủ vật thể: Lễ hội đình làng,
- Nghiên cứu thực trạng di tích, từ đỏ để xuất ruột số giải pháp nhằm
bảo vệ và phát huy giá trị vốn có của di tích trong bồi cảnh hiện nay
- Cung cấp thông tin cho những người quan tâm, muốn học tập, nghiên
cửa, tììn hiểu về dí tích đình làng Ta Nhoễ
3 Đối tượng nghiÊn cửu
Đổi tượng nghiên cứu của khóa luận là dị tích đình lang Lac Nhué
thuộc thôn Lac Nhué, x4 Thyy Téa, huyện Yên Phong, tỉnh Bắc Ninh
4 Phạm vi nghiên cứu
- Phạm vĩ không gian: Nghiên cứu đi tích đình Lạc Nhuế trong không gian lịch sử, văn hỏa của làng Lac khuế, xã Thụy Hòa, huyện Yên Phong,
tỉnh Bắc Ninh
Trang 32Trước Cách mạng tháng Tám năm 1 945, trên địa bàn khu vực dỏ 10 xã
thuộc tổng Phong Xã đỏ là
1 Xã Tạc Nhuế ( có tên Nôm là làng
1 Xã Đông Tão (có tên Nêm là làng Ngồ)
+ Xa Bang Luc ( 06 tén Ném là làng Chục)
~+ Xã Thiếm Xuyên (có tên Nôm là làng Thiếm)
Năm 1945, Cách mang thang Tam thành công, đơn vị hành chính cấp tổng xóa bỏ, một số xã nhỏ được sáp nhập thành xã lớn, thời điểm này trên
dai ban khu vực côn co 3 xd thude hnyén Yên Phong gồm
1 Xã Thiêm Xuyên ( MHÁI thôn nhật xã)
1 Xã Lạc Bằng gdm thên Lạc Nhué và Bang Luc
1 Xã Đông Sơn gồm thôn Đông Tảo và ấp Phong Sơn
Tháng 9 năm 1948 hợp nhất 03 xã (Thiém Xuyén, Lac Bang, Déng
8ơm) thánh xã Thụy Hòa Xã Thụy Hòa thuộc huyện Yên Phong, tính Đắc Ninh, từ tháng 04/1963 đến tháng 02 năm 1996 thuộc tỉnh Hà Bắc, tháng ƠI
năm 1997 đến nay thuộc huyện Yên Phong, tình Bắc Ninh gồm có Ù4 thôn:
+ Thôn Thiểm Xuyên
+ Thôn Bằng Lục
+ Thôn Lạc Nhué
+ Thôn Đông Tảo
Tảng Tae Nhuê cứn có tên Nôm là làng Nội Trước cách mạng tháng 8,
nơi đây là xã Lạc Nhué thuộc tổng Phong Xá, huyện Yên Phong, phủ Từ Sơn, tinh Bắc Ninh Sau cách mạng tháng 8, Lạc Nhuẻ củng Đằng Lục hợp thánh
Trang 33xã có tên là Lạc Bằng Tháng 6 nam 1948 x4 Thiém Xuyén, xã Lạc Bằng, xá
Đông Sơn hợp nhất thành xã Thuy Hòa Tục Nhuê là một trong 4 thôn của xã Trong sử sách, nơi này còn có tên là Lạc Nhué Trang,
Lạc Nhué nim 6 phia Tay Nam xa Thụy Hỏa, phía Đông giáp thôn
Bing Luc, phia Tây giáp thin Ap Dén, x4 Yén Trung va Chi Long x4 Long
Chân, phía Nam giáp thôn Phong Xá, xã Đông Phong, phía Đắc giáp thôn
Thiểm Xuyên Tảng có diện tích tự nhiên 155,8ha, tong đỏ đãi canh tác 118,5ha, đất thổ cư 30,7 ha, đất ao hỗ 4,4ha, đất xây dựng công trình 2,2 ha
(theo điều tra 2013)
Làng có địa hình cao về phía Tây Bắc thoải dần vẻ phía Dông Nam,
đồng ruộng không bằng phẳng Cảnh đồng phía Đông Bắc của làng cao thuận lợi củy lúa mùa và trồng hoa máu, phúa Tây và Nam la ving dat trững, lấy lụt, sinh cánh chiếm khô mùa thôi
Lang Lac Nhué la dia phuong xa trung tam xã, trước đây chí có cơn
đường mòn nổi thôn Lac Nhué véi Cho Trục Mủa mưa mước ngập quanh làng, dr dau cũng phải dùng thuyền Từ sau năm 1968 muới đấp đường nổi Lac
Nhuề với đường liên xã như ngay nay
Làng có 3 xóm: Xóm Đông, xóm Giữa, xóm Ngoài Trước đây làng có
3 phường ( tương đương với giáp) đó là cáo phường Dông, phường Tây, phường Nam, phường Giữa, phường Giỏ
Tiảng gó 23 dòng họ Họ Nguyễn có Nguyễn Khắc, Nguyễn Hữu, Nguyễn Đình, Nguyễn Cao, Nguyễn Văn, Nguyễn Sĩ Họ Đặng có Đặng Tài, Dang Trọng: họ Moang có 1, họ Trần có 1 Lac Nhvé là một làng thuần nồng nên các đồng họ ít biến đổi Tliện nay, họ Nguyễn Khắc có nhà thờ họ mang,
phòng cách kiến trúc thể kỹ 17 độc đảo
Nơi đây có phi dấu những xứ đổng cổ như : Đẳng Nö Thần, Đẳng
Muống, Đồng Thủng, Đẳng Súng, So Ao, Dig, Đẳng Sau, Bam Ma Quay,
Cổng Trục Có các ao cổ như : Ao Đình Ao Chùa vả các chuôm cổ lả
Trang 34PUAN M6 DAU
1 Tý do chọn để tài
Tường suốt chẳng đường đái lịch sử của dân tộc Việt Nam, ở bắt kì nơi
đâu chúng ta đều bắt gặp những di tích lịch sử văn hóa như đình, đền, chủa, nghé, miéu, ling tắm những di tích ấy kết tình trí tuệ, công sức, tình cảm của
cơn người Dó chính là những di sản văn hóa vô cùng quý giá mẻ ông cha ta
đã để lại cho hậu thể
hứng di tịch ấy được coi như một bảo tàng sông vẻ nghệ thuật, kiến trúc, diệu khắt và tín ngưỡng tam kink bản địa Thật tiếc rằng khi hậu khắc
nghiệt cùng các cuộc chiến tranh cũng như những hành động không œỏ ý thức của con người đã phá hủy biết bao di tích vị thể các đi tích lịch sử văn hóa
nước ta ngày cảng trở lên quỷ hiếm Ngày nay, trong điều kiện kinh tế xã hội
phát triển không ngỉmg, con người không vì Thể mà quên đi tất cả quá khử: Sự tìm về với cội nguồn là một nhu cầu không thể thiểu trong đời sóng tâm linh
của người Việt
Trang hệ thống đi tích lịch sử văn hỏa của dân tộc, ngôi đỉnh hiên
chiếm một vị trí quan trọng, Đối với mỗi làng quê Việt Nam, hình ảnh cây đa, giếng mước, sân đình đều rất đối thân quen với mỗi người Đình làng đã trở thánh một bộ phận không thể thiểu trong đời sống tỉnh thân cúa người Việt
Tĩnh làng giữ vai trò lâ một trung tâm sinh hoạt vẫn hóa, tín ngưỡng, tâm linh
của làng xã cỗ truyền
Việc tìm hiểu về đình làng, xác định các giá tri gủa nó không chỉ có ý nghĩa trong việc tìm biểu vần hóa người Việt mà còn bổ sung nguồn tư lêu
khøa học cho việc bảo tổn và phát huy giá trị văn hóa truyền thông trong điều
kiên tự nhiên và xã hội hiện nay
Dinh Lac Nhuế là một ngôi đình có, dep va dé sô, có nghệ thuật trang, trí kiến trắc độc đảo cùng với rất nhiều đóng góp trong đời sông văn hóa, tỉnh
Trang 353.2.2 Các giải pháp bảo quần kiền trúc
3.2.3 Bão quảm các dí vật trong d tích -
3.2.4 Một số giải pháp về quản lý và bảo vệ di tích
3.3 Giải pháp báo tồn lễ hội đình làng Lạc Nhuề
3.4 Khai thác và phát huy giá trị đình làng Lạc Nhuề
Tiểu kết
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO ¬
Trang 36
xã có tên là Lạc Bằng Tháng 6 nam 1948 x4 Thiém Xuyén, xã Lạc Bằng, xá
Đông Sơn hợp nhất thành xã Thuy Hòa Tục Nhuê là một trong 4 thôn của xã Trong sử sách, nơi này còn có tên là Lạc Nhué Trang,
Lạc Nhué nim 6 phia Tay Nam xa Thụy Hỏa, phía Đông giáp thôn
Bing Luc, phia Tây giáp thin Ap Dén, x4 Yén Trung va Chi Long x4 Long
Chân, phía Nam giáp thôn Phong Xá, xã Đông Phong, phía Đắc giáp thôn
Thiểm Xuyên Tảng có diện tích tự nhiên 155,8ha, tong đỏ đãi canh tác 118,5ha, đất thổ cư 30,7 ha, đất ao hỗ 4,4ha, đất xây dựng công trình 2,2 ha
(theo điều tra 2013)
Làng có địa hình cao về phía Tây Bắc thoải dần vẻ phía Dông Nam,
đồng ruộng không bằng phẳng Cảnh đồng phía Đông Bắc của làng cao thuận lợi củy lúa mùa và trồng hoa máu, phúa Tây và Nam la ving dat trững, lấy lụt, sinh cánh chiếm khô mùa thôi
Lang Lac Nhué la dia phuong xa trung tam xã, trước đây chí có cơn
đường mòn nổi thôn Lac Nhué véi Cho Trục Mủa mưa mước ngập quanh làng, dr dau cũng phải dùng thuyền Từ sau năm 1968 muới đấp đường nổi Lac
Nhuề với đường liên xã như ngay nay
Làng có 3 xóm: Xóm Đông, xóm Giữa, xóm Ngoài Trước đây làng có
3 phường ( tương đương với giáp) đó là cáo phường Dông, phường Tây, phường Nam, phường Giữa, phường Giỏ
Tiảng gó 23 dòng họ Họ Nguyễn có Nguyễn Khắc, Nguyễn Hữu, Nguyễn Đình, Nguyễn Cao, Nguyễn Văn, Nguyễn Sĩ Họ Đặng có Đặng Tài, Dang Trọng: họ Moang có 1, họ Trần có 1 Lac Nhvé là một làng thuần nồng nên các đồng họ ít biến đổi Tliện nay, họ Nguyễn Khắc có nhà thờ họ mang,
phòng cách kiến trúc thể kỹ 17 độc đảo
Nơi đây có phi dấu những xứ đổng cổ như : Đẳng Nö Thần, Đẳng
Muống, Đồng Thủng, Đẳng Súng, So Ao, Dig, Đẳng Sau, Bam Ma Quay,
Cổng Trục Có các ao cổ như : Ao Đình Ao Chùa vả các chuôm cổ lả
Trang 37CHƯƠNG1
BINH LAC NHUE TRONG DIEN TRINH LICH st?
1.1 Vai nét về vùng đất nơi di tích tần tại
1.1.1 LỊ trí địa lý — tên gọi di tích
Dinh Lạc Nhu hiện nay thuộc địa phận lang Lac Nhué, xã Thụy IIda,
huyện Yên Phong lĩnh Bắc Ninh
Tuyên Yên Phong có lên gọi từ trước thời nhà Trân, sách Bắc Ninh toàn tỉnh dư địa chí có viết: “Trị sở từ đời Trân trở vẻ trước vẫn có tên gọi là
huyện Yên Phong” Yên được hiểu là An, là mảnh đất xinh đẹp, thanh bình, hoa hợp; Phong là đây đủ, phong lưu, giàu có, tốt đẹp
Tiuyên Yên Phong nằm ở phía Tây tỉnh Bắc Ninh có tọa độ địa lý
khoảng từ 21°8°45 đến 211430 độ vĩ Bắc và trong khoảng từ 105°37°30 đến 106°4'15 độ kinh Döng Phía Bắc giáp huyện liệp Hòa và huyện Việt Yên
của tính Bắc Giang Phia Nam giáp huyện Từ Sơn; phia Tây Nam giáp huyện
Tiên Du và thánh phố Bac Ninh, phía Tây giáp với huyện Đông Anh và
huyện Sóc Sơn, thành phố Hà Nội
Huyện Yên Phong có tổng diện tích tự nhiên lá 9.868,111m, dâu số là
123,719 người, mật độ dân số 1.277 ngườikmẺ Địa hình chú yếu kì đồng, bằng, độ cao trưng bình so với mực nước biển là 4.5m Dược hình thánh chủ
yêu do quá trình bối tụ phủ sa của hệ thống sông Hỗng và sông Thái Bình, trực tiếp là ba con sông: Sông Cầu, sông Ngũ Huyện Khê và sông Cả Tô Khí
hận nhiệt đới trung bình cả năm là 23°C, nuột độ trung binHt múa nóng lừ 24°C đến 29°C, 3 tháng có nhiệt độ dưới 20°C là tháng 12, tháng 1 và tháng 2;
lượng mưa trung bình 1.512mmnăm; độ âm trưng bình 82,5%
Nằm bên ở phía Dông Bắc huyện Yên Phong, cách trung tâm huyện lị 7km Xã Thụy liòa nằm sâu trong địa thể bao bọc bởi vành đại đề sông Cầu
và đường tỉnh lộ 286 với phia Bắc giáp với xã Dững Liệt, Phía Nam giáp với
xã Đông Phong: Phía Đông giáp xã Tam Đa; Phúa Tây giúp xã Yên Trưng,