tốc đô đô thị hoá, công nghiệp hoá đã kéo theo khoảng cách thu nhập giữa người đân ở nông thôn và người thành thị ngày cảng lớn, đồng thời với sự thâm nhập tự do các mặt hàng nông sản từ
Trang 1
KHOA LUAN TOT NGHIEP
PHAT TRIEN LOẠI HÌNH DU LICH TRANG
TRAI TAI VUNG XUNG QUANH CHAN NUI
BA VI
Giảng viên hướng dẫn Nguyén Thi Minh Thúy
Sinh viên thực hiện Phan Thị Thanh Diện
HÀ NỘI - 2009
Trang 2
LỚI CẮM ON
Trong suốt quá trình học tập tại trường em nhận được sự giúp đỡ, quan
tâm, tạo điều kiện của Ban giám hiệu nhà trường, các thầy cô giáo, em xin bảy
tỏ lòng biết ơn chân thành vỉ sự quan tâm, giúp đỡ đó
Em xin chân thánh cảm ơn đến toàn bộ các thầy cô giáo dã giăng day
cho em trong suốt bốn năm học vừa qua, thây cô củng cé cho em kiến thức vẻ mặt lý thuyết cũng như một phần thực tế, những bài giảng của thầy cô là
những bài học bễ ích để em có thể trưởng thành về mặt trí thức
Được viết khoá luận tốt nghiệp là sự cố gắng cũng như mong muốn của
em sau một quá trình học lập tại trường Tuy nhiên để hoán thành khoá luận
tốt nghiệp em xin bảy tô lòng biết ơn đến cô giáo Nguyễn Thị Minh Lhuý
người đã tận tình chỉ bảo em Irong suốt thời gian em làm bai
Qua đây em cũng xin cảm ơn các anh chị đang làm việc tại trang trại Dẳng Quê đã cung cấp cho em những tư liệu hữu ích để em có thể hoàn thành
khoá luận
Do còn hạn chế về mặt kiến thức của một sinh viên, nên trong quá trình
thực hiện để tài em còn có nhiều thiểu sót, vậy em mong các thầy cô đóng góp
ý kiến để em hoàn chỉnh hơn để tải
Trang 3MỤC LỤC
A.PHẢN MỞ ĐẢU
CHƯƠNG 1: DU LỊCHVÀ DU LỊCH TRANG TRẠI
1.1 Khái niệm du lịch và du lịch trang trại
1.2 Diễu kiện để phái triển mô hình du lịch trang trại .20
1.3 Một số mô hình trang trại tại Việt Nam 26
1.3.2 Trang trại Hàng Ngọc - Đồng Nai 28
CHƯƠNG 2: VÙNG CHÂN NÚI BA VÌ VỚI LOẠI HINELDU LỊCH
2⁄2 Thực trạng về hoại động du lịch tại vùng xung quanh chân núi Ba Và 40 2.2.1 Thue trang co sé hạ tầng và cơ sở vật chất kỹ thuật dụ lịch 40
CHUONG 3: MỘT SỐ GIẢI PHÁP NHẰM PHẬT TRIEN, LOẠI HÌNH
DU LICH TRANG TRAIL TẠI VUNG XUNG QUANH C HAN NUL BA
PHY LU
Đại học Văn hỏa 114 Nội Khoa văn hóa du lịch
Trang 4A.PHAN MO DAU
1 Ly do chon dé tai
2 Dỗi tượng và phạm vi nghiên cửu
3 Mục đích nghiên cứu
4 Phương pháp nghiên cứu
B PHAN NOI DUNG
1 Ly do chon dé tai
Với xu hướng mới trong tiêu dủng của con người trong thời dại công
nghiệp hiện nay, du lịch không những chỉ mang lợi nhuận kinh tế đến cho
những vùng, những quốc giá có phong cảnh núi non húng vĩ, những bờ biển
thơ mộng mà nó còn mang lợi nhuận kinh tế về nhiều mặt đến cho cá những
vùng quê xa xôi hẻo lánh
tốc đô đô thị hoá, công nghiệp hoá đã kéo theo khoảng cách thu nhập giữa người đân ở nông thôn và người thành thị ngày cảng lớn, đồng thời với
sự thâm nhập tự do các mặt hàng nông sản từ các nước ngoài đã buộc người
nông dân phải đa đạng hoá thu nhập các sản phẩm từ nền nông nghiệp, một trong những sản phẩm đó phải kế đến là sản phẩm du lịch trang trại
Hiện nay hoạt động du lịch trang trại đang diễn ra phổ biến tại Việt
Nam, số lượng người dân đến với loại hình du lịch này không phải là nhỏ
Mới lạ, hấp dẫn là những điều má ngành du lịch cần hướng tới để thu hút
khách đến với điểm du lịch Dây chính là đặc điểm của loại hình đu lịch trang
trại bởi nó là loại hình mới đang được khai thác nên nó số làm cho khách du lịch muốn khám phả, tìm hiểu và tiếp cân T.oại hình du lịch trang trại đã dược
thí điểm tại vùng chân núi Ba Vì với mô hình “trang trại du lịch Đồng Qué”
của tiến sĩ Ngô Kiều Oanh tại thén Nghe xã Vân Hoà, trang trại bỏ sữa, trang
trại hoa Dải Loan, trang trại đê thỏ củu Sở đĩ em chon để tài “ Phát triển
4
Đại học Văn hỏa 114 Nội Khoa văn hóa du lịch
Trang 5loại hình du lịch trang trai tại vùng xung quanh chân núi Ba Vi" làm để tải
khoá luận tốt nghiện với những lý do sau
khi Hả Tây xác nhâp vào Hả Nội thì Ba Vì là vùng ngoại ô của thú đồ
Huyện Ba Vì là vùng đất có nhiều điểm du lịch sinh thái hấp dẫn chào đón du
khách Lừ nhiều nơi đến tham quan, hơn nữa hiện nay du lịch của huyện dược
các cấp, ngành quan tâm tạo điều kiện dé phát tiển Vì thế việc phát triển loại hình du lịch trang trại tại vùng xung quanh chân nủi Da vỉ trước hết góp phần
lam phong phủ thêm sản phẩm du lịch cho Ba Vì, giúp du khách gó thêm lựa
chọn điểm đến nghỉ ngơi, thư giãn cho bản thân, gia đình và bạn bè vào địp
cuối Luan hay ngày nghỉ phép 5au một thời gian làm việc vất va con người
muốn tìm đến những nơi có không gian yên tĩnh, thoải mái, nơi có không khí
trong lành để nghỉ ngoi, thư gišn Đên cạnh việc tham quan những cảnh đẹp,
con người muốn tham gia hoat đông vui chơi hay tham gia công việc cụ thể nào đó để trải nghiệm bản thân Dễ đáp ứng nhu cầu này của du khách thì loại
hình du lịch trang trại tại vùng xung quanh chân núi Ba vì là rất phủ hợp
khách du lịch đến đây không chỉ được nghỉ ngơi, ăn uống như đang & nha mình mà còn được chiêm ngưỡng vẻ đẹp của ruộng bậc thang trong mùa lúa
chín, hình ảnh những cô gái dân tộc Mường trên đường đi làm đồng và những
đàn bò sữa trên đồng cổ hay trong trang trại gia đình Điều thú vị là với mô
hình du lịch trang trại, du khách được hài cùng với người nông dân biết cách
vắt sữa bỏ, cách làm rượu mật ong và tận mat trông thay những vật nuôi trong
trang trai người dẫn
Việc lấy vùng xung quanh chân núi Ba Vì tại vỉ tại đó có các bộ phân
dân cư thuần nông canh tác nông nghiệp trên sự đa đạng về địa hình, cảnh
quan sinh thái thiên nhiên phong phú Đây lá những điểu kiên tốt để phát triển
loại hình du lịch trang trại với những vủng sinh thái vườn rừng, đôi chẻ,
5
Đại học Văn hỏa 114 Nội Khoa văn hóa du lịch
Trang 6nương lủa, đồng cỏ rất nên thơ Nới đây còn nỗi tiếng với đặc sân như sữa
tươi Da Vị, mật ong rừng, gà đổi, đề, cừu và những cây thuốc nam quý dễ
khai thác
Khi phát triển loại hình du lịch trang trại sẽ góp phần cải thiện đời sông
cho người dân ứ đây Họ sẽ Lạo thêm nguồn thụ từ việc lỗ chức hoạt động du lịch tại trang trại của mình bên cạnh nguồn thu từ sản phẩm nông nghiệp
Thực tế cho thấy có nhiều vùng đã thoát khỏi tỉnh trạng đói nghèo nhờ vào
việc tham gia phục vụ khách du lịch khi họ dến với các hoạt động nông
nghiệp tại trang trại
2
bi lượng và phạm vỉ nghiên cứu
Di tượng nghiên cứu của đề tài là tìm hiểu về hoạt động du lịch tại các
trang trại nông nghiệp tại vùng xung quanh chân núi Ba Vi
Phạm vì nghiên cứu của dễ tải là vùng xung quanh chân mui Ba Vi bao
gồm 7 xã: Vân Hoà, Ba Trại, Yên Bải Khánh Thượng, Quang Minh, Tân Linh, Ba Vi
3 Mục đích nghiên cứu
Du lịch trang trại là loại hình du lịch còn khá mới mê ở nước ta cũng
như tại vùng nui Ba Vì vì vậy khi nghiên cứu để tài em muốn làm rõ hơn về
loại hình du lịch này
Khi tìm hiểu về loại hình đu lịch trang trại em muốn đánh giá việc khai
thác loại binh du lịch này tại vùng xung quang chin nui Ba Vi tir đó đưa ra
những biện pháp trong tầm hiểu biết của một sinh viên du lịch cho việc phát
triển loại hình du lịch này
4 Phương pháp nghiên cứu
Để tải sử dụng các phương pháp
Đại học Văn hỏa 114 Nội Khoa văn hóa du lịch
Trang 7Phương pháp thu thập và xử lý tài liệu: phương pháp này hết sức cần
thiết cho việc thực hiện đề tải nghiên cứu Dễ có được một lượng thông tin
day đủ về mọi mặt: tự nhiên, kinh tế, xã hội tại khu vực nghiễn cứu cm đã
tiến hành thu thập thông tin, tư liệu từ nhiều lĩnh vực, nhiều nguồn khác nhau Sau đó xử lý chúng để có những kết luận cân thiết Các tư liệu đó là các công
trình nghiên cứu khoa học trước đó, các bài viết, sách, internet
Phương pháp nghiên cứu thực dịa: Đây là phương pháp quan trong dé
nghiên cứu vẫn để nhằm góp pần làm cho kết quả mang tính xác thực để có
thể thẩm nhận đựơc giá trị của điểm du lịch, hiểu được những khía cạnh khác nhau của thực tế Trên cơ sở đó để xuất những gải pháp hợp lý và khả thi
Trong quá trình điền đã, em có điều kiện đối chiếu, bỗ sung nhiều thông tin cần thiẾt mà các phương pháp khác không cung cấp hoặc cung cấp chưa chỉnh
xác,
Đại học Văn hỏa 114 Nội Khoa văn hóa du lịch
Trang 8CHƯƠNG 1: DU LỊCH VẢ DU LỊCH TRANG TRẠI
1.1 Khái niệm du lịch và du lịch trang trại
1.1.1 Khải niệm du lịch
Ngày nay, du lịch đã trở thành một hiện tượng kinh tế xã hội phổ biến
không chỉ ở các nước phát triển mà còn ở các nước đang phát triển trong đó
có Việt Nam Thực tế phát triển của ngành du lịch về mặt kinh tế cũng như
trong lĩnh vực đảo tạo, việc nghiên cứu, thảo luận để đi đến thống nhất khái
niệm về du lịch là một dỏi hỏi cần thiết Song ở những diều kiện thời gian
không gian khác nhau, đưới mỗi góc độ nghiên cứu khác nhau, mỗi người có
một oách hiểu về du lịch khác nhau Đúng như một chuyên gia du lịch đã nhận định “đối với du lịch có bao nhiều người nghiên cứu thi có bay nhiêu định
nghia’*
Tại hội nghị liên Hợp Quốc về du lich hop tai Roma, nim 1963 với
mục đích quốc tế hoá đu lịch, các chuyên gia đã đưa ra định nghĩa về du lịch:
*Du lịch được hiểu là tổng hợp các mối quan hệ, hiện tượng và các hoạt déng
kinh tế bắt nguồn từ các cuộc hành trình và lưu trú của cá nhân hay tập thể ở
bên ngoài nơi cư trú thường xuyên của họ với mục đích hoà bình Nơi họ đến
không phải là nơi làm việc của họ”
Trong cuốn “Tim hiểu luật du lịch” Du lịch được hiểu là các hoạt động
có liên quan đến chuyển di của son người ngoài rơi cư trú thường xuyên của
iên nghiên cửa phải triển du liẻu Hà Nội 1850
006
ÌEheơ lập bái giang lớp bồi dưỡng gian đốc khách sạn
?Tìm tuật đu lịch Nxh Lao động — Xã hội Hà
Đại học Văn hỏa 114 Nội Khoa văn hóa du lịch
Trang 9mình nhằm đáp ứng nhu cầu tham quan, tìm hiểu, giải trí, nghỉ dưỡng trong
một khoảng thời gian nhất định”
'Từ khái niêm du lịch liên quan đến sự di chuyển của con người từ nơi
cư trủ thường xuyên đến tham quan ở một nơi khác và phải có thời gian nhất
dịnh nghỉ ngơi lại nơi tham quan đó (24 tiếng trở nên), mục dích của chuyển
tham quan này có thể là nghỉ ngơi thư giãn, tham quan tìm hiểu hay với mục
đích khác chữa bệnh, thăm người thân
Ở một phạm vị rộng hơn các học giả biên soạn bách khoa toàn thư Việt
Nam đã nhìn nhận du lịch dưới hai góc độ: Thứ nhất, đu lịch là một đạng nghỉ
dưỡng sức tham quan tích cực của con người ngoài nơi cư trú với mục dich
nghỉ ngơi, giải trí, xem danh lam thẳng cảnh, di tích lịch sử, công trình văn
hoá nghệ thuậL Thứ hai, du lịch được coi là một ngành kinh doanh tổng hợp
có hiểu quả cao về nhiễu mặt, nâng cao hiểu biết về thiên nhiên truyền thống lịch sử và văn hoá dân tộc từ đó góp phần làm tăng thêm tình yêu đất nước;
déi với người nước ngoài là tỉnh hữu nghị dối với dân tộc mình; về mặt kinh
tế du lịch là lĩnh vực kinh đoanh mang lại hiệu qủa rất lớn có thể coi là bình
thức xuất khẩu hàng hoá và địch vụ tại chỗ #)
"Trong giáo trình “'Thẳng kê du lịch” cấc tác giả Nguyễn Cao Thường và
Tô Đăng IIải lại cho ring du lịch là một ngành kinh tế xã hội dịch vụ có
nhiệm vụ phục vụ nhú cầu tham quan, giải trị, nghỉ ngơi có hoặc không kết
hợp với các hoạt động chữa bệnh, thể thao, nghiền cứu khoa học và các nhu
cầu khác.”
! Tù didn bách khoa toàn thư Tập 1 TIà Nội 1996
` kguyển Cau Thuong, 16 Dang Hai Thing kế đu lịch lixù Đại học và Giáo dục chuyên nghiệp Hà Nội
1990
Đại học Văn hỏa 114 Nội Khoa văn hóa du lịch
Trang 10Tới con mắt của các nhà kinh tế, du lịch không chỉ là một hiện tượng
xã hội don thuan mà nó phải gắn chặt với hoạt động kinh lễ Tuy nhiễn mỗi
tác giả có những nhận định khác nhau ?icara ẩmod dua ra khai niém: “Du lịch là tổng hoà việc tổ chức và chức năng của nó không chỉ về phương diện
khách vãng lai mà chính về phương diện giá trị do khách chỉ ra vá của những
khách vãng lai đến với một túi tiễn đây tiêu dùng trục tiếp (rước hết trong
khách sạn) và gián tiếp cho các chỉ phí của họ nhằm thoả mãn như cầu hiểu
biết và giải trí” Nhà kinh tế học Kalfiotis cho rằng: “Du lịch là sự đi chuyển
tạm thời của cá nhân hay tập thể từ nơi ở đến nơi khác nhằm thoả mãn nhu cầu linh thần, đạo đức đo đó đã tạo nên các hoạt động kinh tế” Hai nhà kinh
tế đều thông nhất ở khái niêm du lịch về giá trị kinh tế và nhụ cầu của con
người, tuy nhiền nhà kinh tế Pioara Edmod thì nghiêng về phần giá trị do
khách du lịch mang lại và nhu cầu hiểu biết, giải trí trong khi đó nhà kinh tế
Kalfiotis lai nhấn mạnh đến như cầu tính thần và đạo đức của con người
Không chỉ các nhà kinh tế các chuyên gia nghiên cứu về dư lịch thuộc
các lĩnh vực khác như địa lý cũng thấy yếu tố kinh tế là không thể thiểu được
trong khái niệm du lịch Theo nhà địa lý hoc Michaud : “Du lịch là tap hop
những hoạt động sân xuất và tiêu thụ phục vụ cho việc đi lại và ngủ lại ít nhất
một đêm ngoài nơi ở thường ngày với lý do giải trí, kinh doanh, sức khoẻ, hội
họp, thể thao hoặc tôn giáo”
Trong quá trình hoạt động du lịch, thực tế chỉ ra rằng cần phải tiếp cận
cộng đẳng mới đảm bảo một sự phát triển lâu đải Dựa trên việc tiếp cận công
déng thông qua mối quan hệ piữa cả nhân — tổ chức làm du lịch, Œol#san di
nhận định: “Du lịch là quan hệ tương hỗ do sự tương tác của bến nhóm du
khách cơ quan cung ứng du lịch, chính quyền vả dẫn cư tai nơi đến du lịch tạo nên”
Đại học Văn hỏa 114 Nội Khoa văn hóa du lịch
Trang 11khác với các nhà nghiên cứu du lịch ở trên 1S Trần Nhan lại nhìn từ
góc độ văn hoá để đưa ra khải nhiệm du lịch: “Du lịch là quá trình hoạt động
của con người rời khỏi nơi cư trả thường xuyên đến một nơi khác với mục đích chủ yếu là được thẩm nhận những sắc thái văn hoá và cảnh quan thiên nhiên vùng, miền khác với nơi cư trủ thường xuyên”)
trần Dức Thanh có cách nhìn khác, sau khi xem xét các khái niệm đu
lịch của các tổ chức, cá nhân ở nhiều góc độ kháo nhau, cuối củng ông đưa ra
quan điểm khá chỉ tiết của mình về du lịch bao gồm hai khía cạnh 1hứ nhất,
đu lịch là sự đi chuyển và lưu trú qua đêm tạm thời trong thời gian rảnh rỗi
của nả nhân hay tập thể ngoài nơi cư trú nhằm mục dích phục hồi sức khoẻ,
nâng cao nhận thức tại chỗ về thế giới xung quanh có hoặc không kèm theo
việc tiêu thụ một số giá trị tự nhiễn, kinh tế, văn hóa và và dịch vụ do các cơ
sở chuyên nghiệp cung ứng, Thứ hai, du lịch là một lĩnh vực kinh doanh các
dịch vụ nhằm thoả mãn nhu cầu nảy sinh trong quá trình di chyến va lưu trú
qua đêm Tạm thời trong thời gian rảnh rỗi của cá nhân hay tập thể ngoài nơi cư
tra với mục đích phục hồi sức khoẻ, nâng cao nhận thức về thể giới xung
quanh ®
Như vậy chỉ riêng về thuật ngữ “du lịch” đã thu hút được rất nhiều các
học giả, các nhà nghiên cứu quan tâm và đứng trên những khía cạnh khác
nhau trong đời sống để đưa ra những ÿ kiển khác nhau về khải niệm này Dủ
nhìn nhận từ nhiều góc độ nhưng tựu chưng lại các khải niệm đề cập đến những vấn
để
- Du lịch nảy sinh từ sự di chuyển va lưu trú của con người ở các nơi
đến khác nhau
! lyễn Nhạm Du lịch và kinh doanh dụ lịch Nxb Văn hoá, Hà Nội 1995
Trần Dức Thanh Nhận môn khoa học đu lịch Nsh Dại học Quốc gia TĨã Nội Hà Nội 1909
Đại học Văn hỏa 114 Nội Khoa văn hóa du lịch
Trang 12~ Có hai yêu tổ chính trong hoạt động du lịch: hành trình tới nơi đến và
lưu lại rong đó bao gồm cả các hoạt đông tại nơi đến
- Chuyến đi và lưu trú xảy ra bên ngoài nơi cư trú và làm việc thường xuyên do đó du lịch làm nảy sinh những hoạt động của người đi du lịch ở nơi
dén khác biệt với những hoạt động của cư dân sinh sống và làm việc tại đây
- Sự di chuyển tới nơi đến mang tính tạm thời, thời gian ngắn và sau đó
quay trở về trong khoảng vài ngày, vài tuần hoặc vài tháng
- Chuyển di với nhiều mục dích song không vì mục dích cư trú hoặc
tìm kiếm việc lâm tại nơi viếng thăm
Du lịch là một khái niệm nó nhiều cách tiếp cận xuất phát Lừ tỉnh chất
phong phú và sự phát triển của hoạt động du lịch Chính vỉ vậy, tuỳ thuộc vào
từng mue dich nhu oầu mà có thể sử dựng các quan niém đó một oách phù hợp
1.2 Khải niệm du lịch trang trại
*K hải niệm trang trại
Theo từ diễn tiếng việt trang trại được hiểu một cách đơn giản “Trang
trai 14 trại lớn có vườn và ruộng” khái niệm này mới chỉ đề cập đến điều kiện
cần để thành lập một trang trại nông nghiệp
“Trong cuỗn *thực trạng và giải phán phát triển kinh tẾ trang trại trong
thời ki công nghiệp hoá, hiện đại hoá ở Việt Nam Tác giả Nguyễn Đỉnh
Hương đưa ra khái niệm trang trại dưới góc độ kinh tế, môi trường và xã
hội
'Từ góc độ kinh tế có thể hiểu “Trang trại là một hình Ihức tổ chức sản
xuất cơ sở trong nông, lâm ngư nghiệp có mục dich chủ yếu là sản xuất hàng
hoá, tư liệu sản xuất thuộc quyền sở hữu hoặc quyền sử đụng của một người
1 1,2,3:Nguyễn Dink Hương, trạng và giái phưp phát triểu kănh tÊ Irang trại lrưng thời kỉ cổng nghiệp
hoá, hiện đại hoá đất nước ở Việt Nam Nxb Chính trị Quốc gia TIà Nội 2000
Đại học Văn hỏa 114 Nội Khoa văn hóa du lịch
Trang 13chủ độc lập, sản xuất được tiến hành trên quy mô ruộng đất và các yếu tô sản
xuất được tập trung đủ lớn với cách thức lỗ chức quản lý tiến bộ va trình độ
kỹ thuật cao hoạt đông tự chủ và luôn gắn với thị trường”®)
Từ góc độ môi trường "Trang trại lả một không gian sinh thái trong đó
diễn ra các quan hệ sinh thải da dạng Không gian sinh thái trang trai có quan
hệ chặt chế và ảnh hưởng qua lại trực tiếp với hệ sinh thái của vùng” #2
Từ góc độ xã hội “Trang trại là một tổ chức cơ sở của xã hội trong đó
có các quan hệ xã hội giữa chủ trang trại và những người làm lao động, làm
thuê ngoài quan hệ người lao động lâm thuê cho chủ trang trại với nhau” #
Trong cuến sách “Lam giau bằng kinh tế trang trại” TS Trần Kiên cha
rằng “Lrang trại là một đơn vị kinh tế hộ gia đình có tư cách pháp nhân được
hả nước giao quyền sử dụng đất đai, rừng, biển hợp lý để tổ chức lại quy
trình sản xuất nông, lâm nghiệp theo hướng công nghiệp hóa, hiện đại hóa,
tích cực áp dung các tiên bộ kỹ thuật và công nghệ mới nhằm cung ứng ngày
cảng nhiều sắn phẩm hàng hoá có chất lượng cao hơn cho như cầu thị trường
trong nước và xuất khẩu nâng cao hiệu quả kinh tế xã hội của từng đơn vị điện tích góp phần xoá đói giảm nghẻo nâng cao mức sống và chất lượng cuộc
sống của mọi thành viên tham gia”
Nếu cho rằng trang trại là một đơn vị kinh tế thì trang trại gia đỉnh được
coi là một đoanh nghiệp lư nhân Đã là doanh nghiệp tất phải hạch toán kinh
tế độc lập trong cơ chế thị trường với sự quản lý của Nhà nước Vỉ vậy phải
đáp ứng được các yêu cầu sau
~_ Có tư cách pháp nhân (được Nhà nước cho phép)
- Cé néi dung kinh doanh cụ thể đăng kí với Nhà nước (nuôi trồng
cây gì, địch vụ nông nghiệp)
-_ Có hàng hoá đưa ra thị trường
Đại học Văn hỏa 114 Nội Khoa văn hóa du lịch
Trang 14~ Có quy mô phủ hợp, có bộ máy quản lý tương ứng
~ Có hạch toán kinh tế rõ ràng
-_ Có nghĩa vụ dứt khoát với Nhà nước (thuế vả các khoán)
- Có lợi ích kinh tế ngày càng tăng thêm trên cơ sở lợi nhuận ngày càng
nhiều
Nghị định 03/2000 NQ-CP ban hành ngày 02/02/2000 quy định các đặc trưng chủ yếu của kinh tế trang trại
» Mục đích sản xuất của trang trại là sản xuất nông, lâm, thuỷ sản
hang hoá với quy mô lớn
© Mức độ tập trung hoá và chuyên môn hoá các điều kiện và yếu tá
san xuất cao hơn hẳn (vượt trôi) so với sản xuất của nông hộ, thể hiện ở qui
mô sẵn xuất như: đất đai, đầu con gia sic, lao động, giá trị nông lâm thuỷ sẵn
hàng hoá
® Chi trang trại có kiến thức vả kinh nghiệm trực liếp điều hành sẵn
xuất, biết áp dung tiến bộ khoa học kỹ thuật, tiếp nhận chuyến giao công nghệ mới vào sản xuất, sử dụng lao động gia đình và thuê lao động bên ngoài
sẵn xuất hiệu quá cao, có thu nhập vượt trội so với kinh tế hộ
*K hái niệm du lịch trang trai
Dé dap ứng cuộc sống ngày cảng nâng cao của con người cũng như đáp
ứng nhu cầu đi du lịch tăng nhanh trong một vải năm gần đây của người dân
Việt Nam có nhiều loại hình du lịch mới xuất hiện ví dụ như du lịch Mice, du
lịch tàu biển, du lịch chữa bệnh, du lịch sinh thái du lịch văn hoá Mỗi loại
hình du lich nay có những đặc trưng khác nhau mà khách đu lịch muốn tìm
hiểu và trãi nghiệm Ví dụ như du lịch Micc là loại hình du lịch kết hợp hội
Trang 15cho nhân viên đối tác MICE biên là loại hình du lịch mang lại nguồn thu rất
lớn cho ngành du lịch ở cắc nước Hay du lịch khám chữa bệnh 1ä hình thức đi
du lịch để điều trị một căn bệnh nào đó về thể xác hay tinh thần Mục đích di
du lịch là vì sức khỏe Loại hình du lịch này gắn với việc chữa bệnh và nghỉ
ngơi lại các trung tâm chữa bệnh ví dụ như nguồn nước khoảng, các trung tam
được xây dựng bên nguồn nước khoáng có giá trị giữa khung cảnh thiên nhiên tươi đẹp và khí hậu thích hợp Du khách sẵn sảng trả cho những chỉ phí đi du
lịch thuẦn tuý trước kia như: vé máy bay, khách sạn, phí bảo hiểm du lịch, tiễn
thuê xe, tiền đi mua sắm và cả những bữa ăn tối thịnh soạn mà còn trả những
chi phi để kiểm tra sức khốc, giúp tầm soát hệnh sớm, chữa trị kịp thời, điều
chỉnh trong sinh hoạt, ăn uống hàng ngày, cân bằng trong nghỉ ngơi và làm
việc, phí tham dự những buổi thuyết trình về để tài sức khoẻ Một khái niệm
gần gũi với chúng ta trong vải năm gần đây khi nó trở thành một loai hinh du
lịch thu hút khác đó là du lịch sinh thái, Tế chức bảo tồn thiên nhiên thế giới
(UCN) cho rằng “Du lịch sinh thái là tham quan và du lịch có trách nhiễm
với môi trường tại các điểm tự nhiên không bị tàn phá để thưởng thức thiên
nhiên (và các đặc điểm văn hoá đã tần tại trong quá khứ hoặc hiện hành), qua
đó khuyến khích hoạt động bảo vệ, hạn chế những tác động tiêu cực do khách
tham quan gây ra và tạo ra lợi ích cho những người đân địa phương tham gia tích cực
Du lịch trang trại là loại hình mới song đã và đang thu hút được lượng
khách hang đông đão Sở dĩ như vậy vì đối với người dân các đô thị, trang trại
nông nghiệp tại vùng thôn quê lả nơi có không khí trong lành, cảnh vật thanh
bình và không gian thoáng đăng Tất cả các yếu tố đó lại hoán toàn không tim
thấy ở thành thị Như vậy về trang trai có thể piúp du khách phục hỗi sức khoẻ
sau những chuỗi ngày làm việc căng thẳng Về phương diện kinh tế, người
15
Đại học Văn hỏa 114 Nội Khoa văn hóa du lịch
Trang 16dân đô thi nhân thấy giá cả nhiều mặt hàng nông sản thực phẩm ¢ trang trai ré
hon, tươi hơn Điều đó làm tăng mỗi thiện cảm khi du khách tiềm năng quyết định đi du lịch về trang trai Mặt khác, về mặt tỉnh cảm, người đô thị tìm thay
ở trang trại du lịch cội nguồn của mình, nhiều người từn thấy tuổi thơ của mì
Tưới góc đô xã hội, người thành thị thấy người dân ở trang tri tình cảm chân
thành, mến khách và trung thực Tất cả những lý do trên giải thích tại sao du
lịch trang trại cần được quan tâm Trước khi tìm hiểu thực tế mô hình du lịch
trang trại trước hết cần phải piải nghĩa du lịch trang trại là pi? Cũng như các
khái niệm khác, dưới mỗi góc độ nhìn nhận khác nhau các tác giá đưa ra
những quan điểm khác nhau
Nhìn từ góc độ khách du lich, Malinda Geister đã đưa ra quan niệm cho
rang “© Du lich trang trại được mô tả là hoạt động thám viếng nông trại nông
nghiệp hoặc bất cứ hoạt động làm vườn, canh tác hay kinh doanh nông nghiệp
nảo nhằm để được thưởng lăm, học hỏi và tham gia vào các hoạt động đó”
Trong cuốn sách “ Agritourism in Pennsylvania” Susan Ryan và những
người cùng biên soạn sách nhìn từ góc độ của người kinh doanh trang trại du lịch cũng đưa ra quan điểm của mình “ Du lịch trang trại liên quan tới
một công việc kinh doanh tại một trang trai, trại chăn nuôi gia súc, làm vườn,
trồng cây nhằm phục vụ giải trí cho khách du lịch, từ đó sẽ tạo thu nhập cho
chủ trang trai”
Trang web riêng của mỗi trang trại cũng đều đưa ra những khái niệm về
du lịch trang trại : Theo cách đơn giãn, du lịch trang trại là từ sự kết hợp hai từ
du lịch vả nông nghiệp, khi du khách đến thăm các trang trại, khu vườn hay
Đại học Văn hỏa 114 Nội Khoa văn hóa du lịch
Trang 17xưởng sân xuất rượu để mua sản phẩm, giải trí, tham gia vào các hoạt đông,
mnua sắm lại các cửa hàng, ăn uống và ngũ qua dêm
'Trên một trang web khác khái niệm du lịch trang trại được hiểu: Nếu
bạn sở hữu một trang trại, khu vườn và mời khách đến mua sản phẩm, học tập, nghi ngợi thư giãn, bạn đang kinh doanh dịch vụ du lịch tại trang trại của mình ®
Tại Việt Nam, du lịch trang trại là một khái niệm mới chỉ được nghiên
cửu trong một vải năm sẵn đây Tuy nhiên, cho đến nay chưa có một tác giả
nảo đi sâu nghiên cứu vấn đề này cũng như chưa có một cuốn sách nảo viết
chuyên biệt về loại hình du lịch này, các khái niệm chủ yếu nằm trong phần
liệt kế về các loại hình du lịch
Trong “Giáo trình tổng quan về du lịch" Vũ Đức Minh phân chia thành
nhiều loại hình đu lịch trong dé có đề cập đến du lịch trang trại “Du lịch nông
thôn, điền đã, trang trại (rural, farm, agritourism) du khách ở với các gia đỉnh
nông dân và học hỏi về hoạt động nông nghiệp/trang trại hoặc ở các làng chải với ngư đân và theo thuyền đi biển”
Trong cuôn “Nhập môn khoa học du lịch” của tác giả Trần Đức Thanh
du lịch trang trại được hiểu là laại hình du lịch đi đến các trang trại dễ hỗ trợ
kinh tế nông nghiệp địa phương”
Tiên sĩ Ngô Kiểu Oanh ưa ra quan điểm của mình về du lịch trang trại
dựa trên thực tiễn hoạt đông tại md hinh trang trai Déng Qué & ving chân núi
Ta Vì: Hình thái du lịch trang trại là một hình thức xuất khẩu hàng hoá nông
nghiệp tại chỗ rất hiệu quá và tiếp thị lận gốc sơ xuất xứ sán phẩm nhất
là khi nhu cầu về tự bảo vệ sức khoẻ trước các thức ăn và môi trường ô nhiễm
của công dỗng xã hội tại các thành phổ lớn ngày cảng tăng” Tiến sĩ cũng cha
Trang 18ring “Du lich trang trai là một hình thức phát triển mỗi giao hoà về mặt tự
nhiên, văn hoá và con người giữa cáo ving dé thi và nông thôn thông qua việc
đến ở hoặc tham quan có mục đích nhằm hưởng thụ các sản vật địa phương tai từng gia đình nông hộ hoặc các trang trại
Từ những quan diém nêu trên có thể rút ra một số đặc trưng của du lịch
trang trại
- Mỗi mô hình trang trại phải phát triển thành một mô hình vật nuôi cây
trồng sống đông và phải có yếu tổ dịch vụ như tổ chức phòng trưng bảy sẵn
phẩm đặc thù của trang trại kinh doanh cây giống, con giống, thương phẩm,
quán ăn, nhà hàng đặc sản ở mức độ cao hơn là đu lịch nhả vườn, ẩm thực,
nghỉ dưỡng
~ Mỗi trang trại du lịch mang nói đặc trưng của địa phương, vùng, miền
nhưng cần phải có cái riêng để tạo ra sự khác biệt để phân biệt trang trai này với trang trại khác
Như vậy, có thể hiểu kĩ hơn về du lịch trang trại như sau: Du lịch trang
trạimông trại (farm tourism) hay cũng được cho là du lịch nông nghiệp là một loại hình hoạt động du lịch được thực hiện ở những vùng nông trại nông thân
mà có thể bao gồm chăm sóc gia súc nông trại, trồng cây, thu hoạch và chế
biển các sân phẩm nông trại Nó bao hàm cả những sự hấp dẫn lôi cuốn,
những hoạt đông, dịch vụ và cá những tiên nghỉ cũng như lả những nguồn lài
nguyên khác của khu vực nhằm khuyếch trương sự cảm thụ văn hóa, đi sản và
truyền thống địa phương thông qua sự Liếp xúc cá nhân với oộng đồng địa
phương,
Du lich ở trang trạLnông trại còn có nghĩa là hoạt động thăna quan tại
điểm du lịch nông nghiệp/nông trại trong vong một ngày tour, ở qua đêm hoặc
18
Đại học Văn hỏa 114 Nội Khoa văn hóa du lịch
Trang 19thời gian lâu hơn với mục đích tham gia vào hoặc có được những hoạt đồng
cùng những sự lôi cuỗn hấp dẫn khác được chào mời
Có thể cho rằng du lịch trang trai được hiểu gần với dụ lịch sinh thái và
du lịch văn hoá Khi đu khách đến với trang trại có thể tham quan cảnh quan
thiên nhiên do là những vườn ây, so cá, vườn rau hay những khu rừng, dược
cảm nhận không gian trong lành, thoáng đăng của một vủng quê yên bình Tiến cạnh đó khách đu lịch có thể hiểu được phong tục địa phương: cách ứng
xử, cách ăn mặc, cách thức sản xuất, diều kiêng kị khi tiếp xúc với người chủ
trang trại vả những người làm thuê tại trang trại
Điểm khác biệt của đu lịch trang trại so với du lịch sinh thái hay du lịch
văn hóa đó là ngoài mục đích tham quan thông thường là ngắm cảnh vật, thẩm
nhận giá trị văn hoá từ hiện vật như các loại hình khác thi khi tham quan trang
trại du khách sẽ được biết về cách thức sản xuất ra sản phẩm nông nghiệp của người đân địa phương thông qua việc tham quan những công việc mà người
nông dân thực hiện tại trang trại của họ Tuy nhiên điều thủ vị ở day la du
khách có thể để nghị chủ trang trại cho được tham gia cùng để làm những
công việc tại trang trại như cho heo ấn, vất sữa bỏ, cắt cỏ cho bỏ, trồng rau,
hải qủa, bắt cá Tham gia làm những công việc nảy du khách cú thể hiểu
những công việc hàng ngày tại trang trại mà người nông dân làm Ngoài ra khi
đến với trang trại du khách còn được hoả mình vào cáo công việc lại trang trại
lúc này tất cả những căng thẳng, lo lắng về tỉnh thần sẽ dành chỗ cho sự thoải
mái với các công việc nhọ nhàng bằng lao động chân tay
Một điểm khác của trang trại du lịch đỏ là việc tiểu thụ sắn phẩm tại
chỗ mà không qua một cơ sở trung gian nên giá cả sẽ phù hợp hơn cho đu
khách khi lựa chọn một kì nghỉ tại trang trại Các thực phẩm tươi tại trang trại
sẽ được chế biến thành các món ăn để phục vụ du khách, các trò chơi giải trí
19
Đại học Văn hỏa 114 Nội Khoa văn hóa du lịch
Trang 20cũng được thực hiển tại trang trai để đáp ứng nhu câu vui chơi của khách hay
các sẵn phẩm được làm thành những đỗ dùng, đồ lưu niệm bán cho du khách
mang về làm quả
Du lich trang trại mang lại lợi ích cho cả những người nông din va du
khách Ngoài việc tạo thêm thu nhập, du lịch trang trại có thể mang lại lợi ích
: Giúp tạo thương hiệu cho sắn phầm nông nghiệp của trang trại; giáo đục du
khách về công việc làm nông, lâm vườn và tài sắn trang trại, tạo nguồn tai
chính hỗ trợ cho việc bảo vệ và nâng cao nguồn tải nguyên thiên nhiên của
trang trại cũng như việc điều hoà tự nhiên; tạo tín hiệu về điều kiện phát triển
kinh tế cho công đồng bằng việc đưa du khách đến để mua hàng hoá, ấn uống
và lưu trú
1.2 Điều kiện để phát triển mô hình du lịch trang trại
1.2.1 Không gian/diện tích trang trai du lịch
Nhà nước ta chỉ có quy định cụ thể cho việc thành lập trang trại chứ
chưa có quy định về diễn tích của một trang trại du lịch Tuy nhiên đối với
trang trại nông nghiệp có quy định đối với từng loại trang trại (Nghị quyết
03/2000/NQ — CP ngày 02/02/2000 về kinh tế trang trại)
Quy mô phải tương đổi lớn và vượt trên so với kinh tế nông hộ tương
ứng với từng ngành sắn xuất và vùng kinh tế
Trang trai trang trol
Trang trại trồng cây hàng năm
-_ Từ 2ha với phía bắc và duyên hái miền trung,
- Tit 3ha đối với các tỉnh phía nam
Trang trại trằng cây lâu năm
- Ti 3ha dỗi với các tỉnh phía bac duyén hãi miễn trung,
-_ Từ 5ha đối với các tỉnh phía nam
20
Đại học Văn hỏa 114 Nội Khoa văn hóa du lịch
Trang 21‘Trang trai chin nudi
Trang Irại chăn nuôi đại gia súc
- _ Chăn nuôi sinh sản lây sữa có thường xuyên từ 10 con trở nên
- Chin nuôi lấy thịt có thường xuyên từ 50 con trở nên
Trang trại chắn nuôi gia súc
-_ Chăn nuôi sản xuất có thường xuyên với 20 con trở lên, đổi với đê
cừu từ 100 con trở lên
- Ga, vit, ngan ngỗng có thường xuyên từ 2000 con trở lên
Trang trại nuôi trồng thuỷ sản
~ Diện tích mặt nước để nuôi trồng thuỷ sản từ 2ha trở lên
~_ Riêng tôm thịt theo kiểu công nghiệp từ lha trở lên
Đổi với các loại sản phẩm nông, lâm nghiệp, nuôi trồng thuỷ sẵn có
tính chất đặc thù: trồng hoa, cây cảnh, trồng nắm, nuôi ơng, giống thuỷ sắn và thuỷ đặc sản thì tiêu chí xác định là giá trị sản lượng hàng hoá
Du lich trang trại phát triển trên mô hình kinh tế trang trại Vấn dé cin
giải quyết đó là việc quy hoạch sao cho hợp lý để có thé vita phat triển mô
hình trang trại vừa phục vụ mục đích du lịch Trước hết để thoả mãn nhu cầu
tự nhiên, trang trại du lịch phải đảm bảo có điện tích nhất định cho các công trình sau
~_ Quy hoạch nơi ăn nghĩ,
-_ Có khu vui chơi giải trí
~_ Có bãi gửi xe
- (6 khoảng không pian dễ cắm trại
-_ Có cửa hàng bán lương thực, thực phẩm, phục vụ khách tận nơi và
theo yêu cầu của khách
21
Đại học Văn hỏa [là Nội Khoa văn hóa du lịch
Trang 22Nếu diện tích trang trai rông sẽ tạo điêu kiên cho chủ trang trai dễ dàng
quy hoạch Irang trại của mình với nhiều sản phẩm và dịch vụ để đán ứng cha
việc phát triển kinh doanh du lịch Khách du lịch sẽ cảm thay thoải mái hơn
nếu họ được ngắm nhin một cảnh đồng cỏ rộng mênh mông, khu vườn bạt
ngắn hoa trái hơn là phải chỉ mất có 10 phút để đi hết một trang trại với những
sản phẩm quen thuộc Ở Châu Âu các trang trại của họ có diện tích rất lớn: theo cuộc khảo sắt tại vùng Pennsylvania trung bình mỗi trang trại trong vùng
sở hữu 147ha Ở nước Mỹ có khoảng 2,1 triệu trang trại, trong dó diễn tích
bình quân mỗi trang trai 1a 446 ha Nước ta do điều kiện về quỹ đất và điều
kiện về địa hình nên hầu hết cáo trang trại có diện tích rất khiêm tổn đặc biệt
la ving Bắc bộ và vùng núi, những trang trại có điện tích trên một tram ha rất
it va chad yếu tập trung tại các tỉnh miền Nam Theo thống kê năm 2008 ở
nước ta diên tích đất bình quân một trang trai nông nghiệp là 3,1 ha Do đó, khi phat trién dich vy du lich tai trang trại cần phải có kế hoạch quy hoạch phủ hợp
1.22 Dịch vụ dư lịch
Tu khách đi du lịch có như cầu lưu trủ qua đêm tại điểm đến Vì thế
hầu hết các trang trại phải có khu lưu trú là những khu chính và phải tạo ra
đặc điểm khác so với địa điểm lưu trủ thông thường Một số loại hình lưu trú
cần có tại một trang trai du lich
*XNhà đòn tiếp-:Sau một chặng đường dài khi đến trang trại khách sẽ rất
mệt và muốn có chỗ nào đó để ngồi nghỉ ngơi, thư giãn Các trang trại nên
xây một nhà tiếp khách để đón khách khi họ vừa đến trang wai Lam duoc
diều này sẽ tạo cho khách thấy được tính chuyên nghiệp trong việc phục vụ
của trang trại Một phòng khách với không gian rộng, được trang bị đẹp, bố trí
hợp lý và đặc biệt có phong cach địa phương sẽ làm cho du khách cảm thấy
2
Đại học Văn hỏa 114 Nội Khoa văn hóa du lịch
Trang 23hải lòng, tao tâm lý hứng khởi cho du khách muốn tham quan trang trai trong
thời gian tiếp theu
*Cơ sở lưu trú: Theo thông kê tại trang trai Pennsylvania có khoảng
19% khách lưu trú tại trang trại l đêm, khoảng 60% ở lại nhiều hơn một đên1
và trung bình khách thường lưu trủ tại trang trại là 5 dêm Để tận dụng nguồn
thu tir dich vụ lưu trú mỗi trang trại cần có những nhà nghỉ, phỏng nghỉ cho
du khách Các nhà nghỉ có thể làm theo phong cách hiện đại hoặc theo phong
cách truyền thống với nhiều thể loại khác nhau phục vụ cho khách là hộ gia
đỉnh; học sinh, sinh viên, khách lẻ hoặc khách theo đoàn Nếu là nhà nghỉ
hiện đại nên xây theo kiểu các khách sạn mini với đầy đú tiện nghị Tuy nhiên
các trang trại nên làm theo phong cách truyền thông mang bản sắc của địa
phương, tận dụng tối đa nguần nguyên liệu sẵn oó của trang lrại và của địa
phương trong vùng Miễn Nam có thể làm thành những lán hoặc chỏi nhỏ lợp băng lá dừa, lá thết nốt Miền Bắc có thể làm những ngôi nhà bằng gỗ, ở khu
vực miễn núi lên lâm những ngôi nhà sản Với không gian rộng ở trang trại
nhiều du khách muốn ngủ ngoài trời với lều trại, vì vậy trang trại nên có điện
tích nhất định đế dành cho khu cắm trại
*Cơ sở ăn uống: Đây là dịch vụ cần phải có ở trang trại du lịch Trang
trại nên tổ chức các cơ sở ăn uống phong phú, đa dạng hợp với nhiễu loại
khách Cơ sở ấn uống có thé ld nha hang, quản ăn hay khu ăn uống tự do
ngoài trời Nhà hàng trong trang trại có thể quy hoạch thành một khu rộng
hoặc được bỗ trị thành nhiễu khu ở những nơi khác nhau oó cảnh quan đẹp để
khách có thể vừa ăn vừa thưởng thức một không gian thơ mộng, tỉnh lăng của
vùng quê Không gian trong nha hang nén trang trí phù hợp với bản sắc địa
phương để du khách có thể căm nhận dược nét đặc trưng, diễm nỗi bật, độc
đáo của trang trại cũng như của địa phương
23
Đại học Văn hỏa [là Nội Khoa văn hóa du lịch
Trang 24Quan trọng hơn đó là các món ăn mả nhà hàng phục vụ khách Do đây
không phải là một nhà hàng năm lách biệt mà nằm ngay trong khu trang trại
với nhiều thực phẩm đặc trưng mà trang trai tự sân xuất Dây lả những sản phẩm tươi sống, có nguồn gốc tại trang trại mà đu khách có thể tận mắt được
nhìn thấy rước khi chúng được chế biến thánh các món ăn Những lý do nảy
khiến du khách sẽ cảm thấy an toàn khi ăn tại nhà hảng, quán ăn của trang
trại Nhà hàng nên tạo ra món ăn đặc trưng nhất để tạo cảm giác mới lạ cho đu
khách va xây dựng được thương hiệu riêng cho trang trại trường hợp du
khách có yêu cầu được tự nâu ăn bằng những thực phẩm có tại trang trại và ăn
ớ ngoài trời thi trang trại nên đáp dng với đầy du thực đơn, dụng cụ nâu ăn
*Cơ sở vui chơi giải trí: ‘Trang trại có nhiều đổi tượng khách là học
sinh, sinh viên, thanh miên đến tham quan, trang trại nên thiết kế một khu vui
chơi giải trí với các trò chơi phù hợp với từng lira tuổi trong đó nên tân dung sản phẩm có tai trang trai để tổ chức các trò chơi: thi câu cá, chọc quả trên
cây, trồng rau, trằng cây
Km giải trí bao gồm: những lán nhỏ ở những nơi có bóng mát hay những nơi có phong cảnh đẹp, thoáng đăng dé du khách ngồi nghỉ ngơi, ngắm
cảnh hay có thể phóng tầm mắt ra xa nhìn thất cảnh vật và con người trong
vùng để cảm nhận được cuộc sống thanh bình, giản dị ở vùng quê Nếu đu
khách nào muốn tự mình thả câu để chuẩn bị bữa ăn cho gia đình khi du lịch
tại trang trại thỉ xung quanh bờ ao sẽ có những lán nhê để ngồi câu hay du
khách cũng có thể thé neo trên những con thuyền ngoài mặt ao Sẽ rất thú vị
dối với du khách nếu được ngồi trên chiếc xe đạp thuê ở trang trại để di đạo
trên cơn đường rộng và đẹp được bao phủ bởi những hàng cây
*Qudy ban hàng: Các trang trại nên có một quay hang dé bản các sẵn
phẩm của do chính trang trại làm ra có thể là trái cây, cây cảnh, con giéng,
24
Đại học Văn hỏa [là Nội Khoa văn hóa du lịch
Trang 25thức ăn đông vật, hoặc có thể là những sản phẩm được tái chế trở thành những
đỗ lưu niệm như ở trang trại du lịch Vinh Sang và một số trang trại ở miễn
Nam là các sản phẩm từ da cá sấu Việc mở quây hàng tại trang trại sẽ có tác
dụng là tiệu thụ sản phẩm tai ché và là một hình thức để giới thiệu các loại sản
phẩm cho trang trại
Nhu vay, đối với một trang trại du lịch cần có những tiêu chuẩn tối thiểu sau:
Vi tri: trang trại nên đặt ở vị trí binh yén va an toan chung
Cơ sở tiện nghỉ: trang trại cần có những cơ sở tiên nghỉ sau dây, hoặc
cũng có thể sẵn có tại các điểm địch vụ gân nhất, ít nhất là không được quá 2h
đồng hồ đánh xo đi lử nông trại, cùng với những cơ sở tiện ích hiện có oần
thiết cho hoạt động kinh doanh thường xuyên của mình
Quay lễ tânAhông tin: quầy thông tin hoặc khu vực lễ lân cần được
chon nơi ở nơi mà khách có thể tìm hiểu về những sản phẩm tour, những dịch
vụ hay những tiện nghỉ đang chảo bán của trang trại, ở đó cũng có thể là nói
chỉ dẫn tường tận về chuyển tour
Bãi đỗ xe: khu đỗ xe với khu vực đón/trã khách cần được bế trí các xe
buyt va các phương tiện công cộng cũng như phương tiện cá nhân khác
Khu ăn uống/khu da dụng: cần có khu vực hoạt động, giải trí và ăn
uỗng cho khách tham quan Các khu bãi picnic cần có những vật dung cổ dinh
ngoài trời được làm từ những nguyên liệu bản địa phù hợp với cách bố trí ớ
trang trại
Hướng dẫn viên trang trại (farm guidc): các hưởng dẫn viên trang trại
sẽ di cũng nhóm tour trong thời pian dẫn đắt toàn bọ chuyển tour ở trang trại
Ilo sé cung cap những sản phẩm cùng những đặc trưng độ đáo khác của nông
Trang 26Cửa hàng lưu niêm/khu vực kinh doanh nhỏ: cần có cả cửa hàng lưu
niệm hay khu vực kinh doanh nhỏ để giới thiệu khách tham quan cơ hội mua
sắm các sẵn vật (tươi hoặc qua chế biến) và thương lượng về các giao dịch,
các cơ hội cộng tác, kinh doanh có thể
Tatu trú: cần có các cơ sở lưu trủ có thể đáp ứng những yêu câu tiêu
chuẩn tối thiểu về cơ sở lưu trú của Bộ Văn Hoá - Du lịch và Thể Thao
Nhà hảng: cần có cả nhà hàng hoặc địch vụ cung cấp thực phẩm trong
khuôn khổ phạm vi trang trại nhằm phục vụ thực phẩm cho nhu cầu ăn uống
của đu khách/khách tham quan
Cơ sở hạ lằng: cần xem xót hỗ trợ các cơ sử hạ tầng trong khu như lÂ
đường xá, điện nước, thông tin liên lạc
1.3 Một số mö hình trang trại tại Việt Nam
1.31 Du lịch tại Mộc Châu - Sơn La
Thảo nguyên rộng với dàn bở sữa ở Mộc Châu — Sơn La dang Ia điểm
đến của nhiều đu khách Mộc Châu là huyện có tiém nang du lich do dia thé la
cửa ngõ vào các tinh Tay Bac, khi hau mat mé cla ving cao nguyén, 1a huyén
nổi tiếng với các sản phẩm từ sữa bỏ, chè, rất nhiều thắng cảnh đẹp, nhiều
nhóm dân tộc thiểu số như Thái, Dao, Mông Gần tương tự như du lịch sinh
thái, nhưng du lịch trang trại thiên về học hỏi, trái nghiệm hoạt động sản xuất
nông nghiệp, thưởng thức vẻ đẹp cảnh quan nhân văn do hoạt động sản xuất
nông nghiệp tạo nên tại điểm tham quan Tham quan trang trại nuôi bò sữa
khách du lịch được xem tận mắt các công đoạn sản xuất sữa Được tìm hiểu
các quy trình sản xuất chẻ khi đến thăm các nông trường che, Được thăm, tìm
hiểu cuộc sống của người Mường, Thải tại các bản làng Không chỉ thắm
26
Đại học Văn hỏa 114 Nội Khoa văn hóa du lịch
Trang 27quan, khách du lịch còn được tìm hiểu, tham gia vào các lễ hội, sinh hoạt văn
hoá, công đồng và các sự kiện đặc biệt của đân bản
Sở thương mại và du lịch tỉnh Sơn La kết hợp với tễ chức SKV (Hà Lan) tổ chức chương trình thử nghiệm ở Mộc Châu Sơn La nhằm cải thiện
dời sống người đân bản dịa:Thắm trang lrai chẻ Mộc Sương và tìm hiểu kinh
nghiệm ươm trồng chẻ Thăm xưởng chế biến chè của công ty chẻ Mộc Sương, nếm chẻ tại ngay công ty Du khách có thể mua sản phẩm chè ngay tại
xưởng chế biến Thưởng thức những diệu múa đặc sắc của thiểu nữ người
Thái Du khách có thể sống cùng đân bản trong ngôi nhà sàn của họ, được
thưởng thức oác món ăn đặc sắc của người Thái, tìm hiểu cuộc sống hàng
ngảy của họ
Hiện nay tại Mộc Châu — Sơn La oòn tổ chức tour du lịch uỗng sữa bà
trục tiếp Tour du lịch này được hình thảnh từ việc ông Lâm Thanh Trân — chủ một trang trại có số lượng bò sữa và sản lượng sữa lớn nhất nhỉ nông trường
Mộc Châu (ông Trân hiện có 50 con bỏ và thủ 120 — 130 tẤn sữa bỏ tươi/năm)
bat ngờ đón một đoàn khách toàn các bạn trẻ từ Hà Nội Họ đặt vấn đề xin
được ở trang trại một đêm, được cùng chủ đi vắt sữa bỏ và mua sữa ngay sau
khi vắt Khi được ông Trân gật đầu, nhóm bạn trẻ hỏ reo thích thú thay liển
quần áo kéo nhau vào chuồng vắt sữa bỏ Cùng buổi tồi hôm ấy, ông Phạm
Van Té — một chủ trại bỏ khác ở thị trấn nông trường Mộc Châu cũng đón tiễn
một gia đình từ thành phố Nam Dịnh Ông Trần Tiến Lâm, chủ “gia đỉnh du
cho biết đã đi thắm thú nhiêu nơi nhưng lần này quyết định lên Mộc
Châu dễ có cơ hội di thực tế ngành chăn nuôi bỏ Không thuê phỏng khách
sạn, gia đình ông Lâm yêu cầu ông Tế cho căng lều ngay trên bãi có, đốt lửa
ăn bữa tối và ngủ trong lều như một “gia đỉnh du mục” dích thực Sang sớm
hém sau hai con ông Lâm dậy thật sớm mặc bộ quần áo nhà nông, quấn tạp
27
Đại học Văn hỏa 114 Nội Khoa văn hóa du lịch
Trang 28dễ, xách xô hớn hở theo gia chủ đi :vắt sữa bò” rồi chia nhau uống những tách
sữa mình vừa vắt được Chăn nuôi bò lấy sữa là chính nhưng gần đây nhiều
khách du lịch có nhu cầu “ăn trong lều, ngủ giữa thảo nguyên”,vì vậy ông lế cho người nhà đi mua sẵn những tấm bạt đùng dé căng lều và hàng chục chiếc
tạp đề vất sữa để cho thuê “phòng khi đông khách đến” Ở cao nguyễn Mộc
Châu nảy không chỉ có hai gia đình ông Tế và ông Trân mà còn có hơn 50 gia đình khác cũng thực hiện theo mô hình này Công ty cỗ phần giống bò sữa
Mộc Châu cũng khuyến khích những người nông đân nên kết hợp chăn nuôi
và lâm du lịch để tăng thêm thu nhập
1.32 Trang trại Hồng Ngọc - Đẳng Nai
‘lrang trại Hồng Ngọc đặt tại xã Tam Phước, huyện Long Thảnh, tinh
Đồng Nai Gan day trang trại Hồng Ngọc được thiết kế thành một điểm đến
của tour đu lịch Sự kiện này đánh dấu một giai đoạn mới trong nỗ lực xây dựng trang trại du lịch sinh thải vủng Dông Nam Bộ Doàn khách du lịch đầu
tiên đến Hồng Ngọc lần này là những chủ trại Nhật Đán, họ muỗn kết hợp vừa
du lịch vừa tham quan, tìm hiểu cách làm của các đồng nghiệp Việt Nam Qua
đó tạo mối quan hệ cho các cơ hội hợp tác sau nảy Ông Michio — một khách
tham quan nói — Hằng Ngọc thực sự có cách thiết kế phong phú và đa dang
với khu trồng cây ăn trái (xoài, thanh long, mít, sầu riêng) khu nuôi lươn và
4, nhìn tử trên xuống ấn tượng nhất là những chiếc cầu khi cải liễn rất đẹp
1.33 Khu trang trại Vĩnh Sang
Khu trang trai Vinh Sang dit tại Ấp An Thuận, xã An Binh, huyện Ï.ong
TIỂ, tỉnh Vĩnh Long với điện tích : 2,2 ha Nhỉn từ xa khu du lịch Vĩnh Sang
giống như một Ốc dão giữa mênh mang sông nước Các loại thực vật ở dây rất
đa dạng, phong phú Màu xanh của cây lá khiến con người cẩm thấy yên binh
28
Đại học Văn hỏa 114 Nội Khoa văn hóa du lịch
Trang 29hon Tai đây du khách có thể tân mắt nhìn thấy những con cá sấu đủ cỡ tuôi
nằm nhơi mình dưới nắng, những hồ cá muôn màu sắc và quý khách có thé
thứ tài câu cá của mình Nếu muốn có cảm giác yên tĩnh, du khách có thể lựa chọn những mái nhà tranh xinh xắn và ấm trả nóng đượm hương củng bạn bẻ
han huyện cầu chuyện Nếu thích những trò chơi năng động, du khách có thể
tham gia các trò vui nhộn như qua cầu đánh trống, phóng tên, cưỡi đà điểu
hay du khách ghé vào những chòi lá ấn mình đưới bóng cây để thưởng thức
các món ăn dặc sản ding qué hap dẫn như ốc bươu hấp hẻm, cá ngát nâu ban,
khô cá lóc trộn gồi xoài Đặc biệt nhất phải kể đến món thịt đã điểu xảo lăn
Đỗ phục vụ khách du lịch với những dịch vụ tốt nhất, trang trại phân ra làm
các khu riêng biệt để khách dễ dàng tiếp cận cũng như tham gia các hoạt động
tại đây
khu vực đã ngoại, vui chơi giải trí: Ö Vinh Sang có khu đã ngoai cằm
trại với sức chứa 150 khách, được thiết kế trên thẩm cổ xanh mmướt, khu cắm trại được chia thánh hai khu vực: khu vực dành cho 4m thực đã ngoại và khu
vực dành cho khách ngủ lêu sinh hoạt giao lưu lủa trại, khách ngủ trong những chiếc lều được thiết kế hấp dẫn, đẹp mắt Ngoài ra, quý khách có thể đi
tham quan vườn cây ăn trái ở xã An Hình, thăm những nơi làm nghễ truyền
thống như: sân xuất kẹo đừa, sắn xuất rượu nếp (xem quy trình sản xuất và
nêm thử rượu nến ngay tại lỏ), hoặc khách du lịch có thể
ào những con rạch
nhê của nhà nông dân tát nước để bắt cá, tự tay mình chế biển món cá nướng
thưởng thức ngay tại vườn củng với rượu nếp nguyên chất
Tại khu chăn nuôi đã điểu Châu Phi quỷ khách sẽ dược tham quan
những con đả điều nặng trên 100kg, tim hiểu về đời sống và giá trị kình tế của
chúng Đặc biệt khách du lịch sẽ dược tham gia trò chơi đặc trưng của trang
trại là cưỡi đà điều Tiếp đến, du khách sẽ đến hỗ cá sấu để câu cá sâu Xiêm
29
Đại học Văn hỏa 114 Nội Khoa văn hóa du lịch
Trang 30Cuối cùng sau một ngày vui chơi tại trang trai du khách có thé đắm mình dưới
làn nước mát lạnh của dòng Cổ Chiên hay chơi trẻ chơi trượt nước tại đây
Dich vụ lưu trú: Có 80 phòng máy lanh, được làm bằng gỗ cây dùa lão, xây dựng trên các bẻ nuôi cá, đấm bảo chắc chắn an toàn cho đu khách khi
nghỉ dêm tại day, tao cho quý khách cảm giác thú vị, gần gỗi với thiên nhiên
Bên cạnh đó hiện nay tại trang trại Vinh Sang vừa xây dựng hoàn chỉnh một day nhà lá (homestay) rất tiện nghỉ và thoáng mát, phòng được xây đựng cặp
theo dòng sông Cổ Chiên
Dich vụ ăn uống: Nhà hàng cô thể phục vụ một lượt 450 khách, phục
vụ khách lẻ, khách đoàn và tất cả các tiệc chiêu đãi, có giá ưu đãi Thực đơn
phong phú với các món ăn đặc sản Nam Bộ như: cá lỏc nướng rơm, cá lóc hap
bầu, cá kho tô, oá tại Lượng chiên xù, gà nòi vườn Đặc biệt có những món ăn
đặc trưng mang sắc thái riêng của trang trai như: bánh xẻo Visa, thịt đà điều,
thịt cá sấu, trứng đả điểuvới hương vị thật đậm đà phù hợp với mọi khẩu vị
Quý khách vừa thưởng thức món ăn vừa nghe đờn ca tải tử Ngoài nhà hàng
lớn tập trung, nhà hàng Vinh Sang còn có 24 chỏi lá nền kiên có, mái lợp bằng
lá thốt nốt xinh xinh mát mẻ, phủ hợp cấu tric của miền nông thôn Nam Bộ
Mỗi chời có sức chứa từ 6 đến 10 khách, nơi này quý khách vừa thưởng thức
món ăn vừa có chỗ thư giãn chiêm ngưỡng vé đẹp của dòng sông Cỗ Chiên và
cầu Mỹ Thuận
Quay ban hang lưu niệm: nHiện nay trang trại đã có một cửa hàng bán
những mặt hàng hưu niệm như các sẵn phẩm từ da đà điều, da cả áo loại
rượu, mang tính đặc trưng, quý khách có thể mang về làm quả cho gia đình và
bạn bè Dên cạnh đó quý khách có thể tharn quan mua sắm một số sân phẩm
đặc trưng của 13 tính Đềng Bằng Sông Cứu I.ong,
30
Đại học Văn hỏa 114 Nội Khoa văn hóa du lịch
Trang 311.3.4 Khu trang trại Vườn Xoải
Khu du lịch Vườn Xoài đặt lại ấp Tân Cang, xã Phước Tân, huyện
Long Thanh, tinh Déng Nai véi diện tích 30 ha Trang trại Vườn Xoài được thành lập từ năm 2000 với sự đầu tư quy mô và đầy tâm huyết của chủ trang
trại, trang trại Vườn Xoài dã và dang trở thành nơi phát triển mạnh mẽ công
nghiệp chăn môi, khai thác các loài thú Trang trại Vườn Xoài đến nay đã có rất nhiều giống hoặc trứng các loài thú quý như: đà điều, công, cá sấu và còn
nhiều loài khác như pau, heo ring, chon, khi, trăn, lele, nhĩm trang trại chuyên
cùng cấp các loại động vật, các sản phẩm chế biến tử động vật như đa cá sấu;
ngoái ra côn oó các loại thực phẩm khác như thịL gia súc, thịt giá cẦm, thịt và
sữa bò và các sản phẩm khác 1re Bát Bộ là loài tre có nguồn gốc từ Dài
Loan Có mặt ở Việt Nam đầu nắm 2002 Hiện đang được nhân rộng tại trang
trại Dây 14 loai tre cho măng có chu kỉ sống rất lâu vả sinh sản rất nhanh Ngoài khả năng sinh sân tự nhiên chủng còn có thể triết cảnh để nhân giống
Mang tre Đài L.oan rất tốt khi chế biến thành các món ăn tronp nhà hàng, thân
măng to dày, bảo quản được lâu Ngoải rat re Dải Loan còn góp thêm về đẹp cho trang trại Các sản phẩm từ tre Bát Bộ: măng, cây giống
Để tạo ra điểm khác biệt thu hút du khách, Vườn Xoài đã có những kết
hợp độc đáo giữa giải trí và thể thao Tới trang trại không những du khách sẽ
được đấm mình vào không gian thiên nhiên thoáng đăng, trong lành với vườn
tre Bát Bộ, vườn phong lan, vườn xoài, chôm chôm, ao cá mà còn được than
gia ede loai hinh gidi trí như: bơi, chơi tonnis, trượt cổ, tham quan chuồng gấu,
trai da didi
, trai ca sau, trot cé, di xc dap, hé théng nha hang, nhà nghỉ Với
giá vé vào công khoảng 20.000/1vé của người lớn và 15.000 cho trễ em (chưa
tỉnh lệ phí tham gia trỏ chơi), du khách có thể tự do tham quan và dạo chơi
khắp khu du lịch Cách loại hinh giải trí được ua chuộng tại khu đu lịch: cưỡi
31
Đại học Văn hỏa 114 Nội Khoa văn hóa du lịch
Trang 32đà điễu, bơi, chơi tennis đác biệt là tham gia trượt cỏ, loại hình giải trí mới lin
đầu tiên có tại Đồng Nai THên tại trại đã điểu của khu đu lịch có khoảng 1000
con (trong đó có 10 con đã được thuần chủng phục vụ du khách) và khoảng 40 con gấu Nhằm tạo ra sự đa dạng trong hoạt động, khu du lịch cũng thực hiện
các loại hình địch vụ khác như: tỔ chức dảm cưới, tổ chức các sự kiện, hội
nghị Ngoài ra để đáp ứng nhu cầu 4m thực của du khách, nơi đây phục vụ các
loại thịt đặc sản như: thịt heo rừng, đà điểu, cá sấu Được biết nguồn thực
phẩm phục vụ cho du khách của khu du lịch là guỗn thực phẩm tự có và từ
trang trai khoảng 4ha chuyên về nuôi heo, gà, cá, rau xanh nằm gần kể bên
Hiện nay lượng du khách tới khu du lịch vào những địp lễ, tết có thể lên tới 6
- 7 nghin người Tuy nhiên vẫn chủ yếu là khách đến từ Sài Gòn, Vững Tàu,
Bình Dương và các vùng lân cận, lương du khách trong tỉnh còn khiêm tốn
'thường các đoàn đi theo bour trong ngảy Ngày thường, Vườn Xoài chủ yêu
đón các doin học sinh, sinh viên từ các trường tới đây đã ngoại, cắm trai Ba
1.8 Thi Hién — Tréng phòng kinh doanh khu du lịch cho biết: “Vì khu du lịch
nay vẫn đang trong quá trinh xây dung và hoàn thiện nên chúng tôi cũng hạn chế quảng cáo trên các phương tiện thông tin Iliện tại khu du lịch Vườn Xoài
vẫn tiếp tục vừa thực hiện đón khách vừa hoản thiện hệ thống các loại hình
giải trí để đáp ứng tốt hơn nhu cầu của du khách" Được biết, không chỉ đừng
lai & việc cung cấp các loại hình giả trí Sắp tới ban giám đốc sẽ xây dựng
thêm một siêu thị mini bán các sản phẩm từ khu du lịch: thịt, da cd sấu, đà
điều phục vụ du khách và khu an dưỡng danh cho người cao tuổi, dự kiến đi
vào hoạt động dầu năm 2010
Trên đây là một số mô hình trang trại du lịch tiêu biểu Mỗi trang trại
có những đặc điểm riêng mang nét đặc trưng của địa phương Trang trai du
lịch ở Mộc Châu Sơn La là mô hinh trang trại đặc trung cho vủng mién núi
32
Đại học Văn hỏa 114 Nội Khoa văn hóa du lịch
Trang 33với sản phẩm kinh doanh dịch vụ du lịch là thăm trang trại trồng chẻ, thăm
nhà máy chế biến chẻ, thưởng thức chẻ tại xưởng và có thể mua sẵn phẩm chẻ
tại nhà máy; ngoài ra khách cỏn thăm các trang trại nuôi bỏ sữa, học cách vắt sữa bò và uống sữa bỏ tươi nguyên chất Trang trại Hồng Ngọc với mô hỉnh
truyền thông là trồng cây ăn quá và ao thả cá, cũng thiết kế tour dễ dón du
khách đến thăm trang trai Hai trang trại du lịch Vinh Sang và Vườn Xoài là
hai mô hình đã được đầu tư trổ thành khu án lịch với các sin phẩm da dang,
dịch vụ độc dáo: thăm quan các vật nuôi tại trang trại (đà diễu, cá sấu, pấu,
công, khỉ, rắn), thăm vườn cây ăn trái; tại trang trại cỏn có nhiều trò chơi giải
cưỡi đã điều Đặc biệt
trí gắn với con vật nuôi: tát mương bắt cá, câu cá sấu,
tại trang trại còn có các khu như: khu dành cho vui chơi, khu nhà hàng, khu
cắm trại, quầy bán hàng lưu niệm Đây thực sự là mô hình trang trại du lịch lý
tưởng, là điểm vui chơi, giải trí cho du khách vào địp cuỗi tuần
Như vậy, du lịch với mục tiêu mang lại hiệu quả kinh tế Bên cạnh đó
du lịch còn là một hiện tượng xã hội, nó póp phần nâng cao dan tri, phục hồi
sức khoẻ cộng đồng, giáo dục long yêu nước, tình đoàn kết Chính vi vay
toàn xã hội phải có trách nhiệm đóng góp, hỗ trợ, đầu tư cho du lịch phát triển
như đối với các lĩnh vực khác
Trang trai va du lich trang trại là những khải niệm hiện nay được nhiều
nhả nghiên cứu quan lâm trong đó có các lác giả Việt Nam Mặc dù các nha
nghiên cứu, các tác giả đứng từ nhiều góc độ để nhìn nhận vân đề nhưng các
khái niệm đưa ra đều có điểm chung cho rằng trang trại là một đơn vị kinh tế
kinh doanh cả thể, còn du lịch trang trại lả việc kinh doanh dịch vụ đu lịch
trong trang trại đó với mục đích trước hết là lợi ích kinh tế, nhu cầu giải trí
nhưng lợi ich lâu dài là mang lại sự hiểu biết khách tham quan về tải nguyễn
33
Đại học Văn hỏa [là Nội Khoa văn hóa du lịch
Trang 34thién nhiên, về cách sông của con người ở địa phương và các công việc lao
động sẵn xuất của người nông dân khi họ làm kinh lễ trang trại
34
Đại học Văn hỏa 114 Nội Khoa văn hóa du lịch
Trang 35CHƯƠNG 2: VŨNG CHÂN NÚI BA VÌ VỚI LOẠI
HÌNH DU LỊCH TRANG TRẠI
2.1 Tài nguyên thiên nhiên để phát triển du lịch trang trại tại vùng
xung quanh chân núi Ba Vì,
Huyện Ba Vì thuộc thủ đô Hả Nội mới, cách thủ đô 60km về phía Tây
Diễn tích toàn huyện lá 428km”, trong đỏ đất nông nghiệp chiếm 17.390ha,
dân sề là 25000 người (2008) Huyện gồm ba dân tộc sinh sống: Kinh, Mường
và người Dao trong đó người Dao và người Mường chủ yếu sống tập trung ở
vùng xung quanh chân núi Ba Vi Vé don vị hành chính, huyện gằm 30 xã và
1 thị trấn, với 3 vùng tự nhiên: vủng núi gồm Z7 xã (chiếm 41,7% điện tích),
vùng đổi gầm 13 xã (chiếm 35.2% diện tích), vùng đồng bằng 10 xã ( chiếm
17,7% diện tích) Vùng xung quanh chân núi Ba Vì thuộc huyện Ba Vĩ, phía
ắc liếp giáp huyện Sơn Tây, phía Đông giáp huyện Thạch Thất, phía Tây
Nam giáp tỉnh Hoà Bình Vùng xung quanh chân núi Ba Vì bao gdm 7 xã : Ha
Vì, Ba Trại, Khánh Thượng, Vân Hoà, Yên Bài, Tân Lĩnh và Minh Quang
Vùng xưng quanh chân nủi Ba Ví dược xác định với các tiểu vúng có
diéu kiện tự nhiên khác nhau: tiểu vùng một từ độ cao 300m trở lên, ở đây thấm thực vật tự nhiên được bảo tồn khá nguyên vẹn, tiểu vùng thứ hai từ độ
cao 300m trở xuống tới đứt ply sông Đà, trong vành dai này có tiểm năng sản
vật tự nhiên như thảo được, chẻ, đồng có chăn nuôi bè sữa, đê; tiểu vùng thứ
ba được xác định từ đứt gãy sông Đà đến đứt gay sông Hồng Trong phạm vi
giữa đứt gãy sông Dả và sông Hồng là nơi tụ thuỷ của nhiều hệ thống hồ:
Đầm Long, suối Hai, Xuân Khánh, Đồng Mô, có tiêm năng phát triển đồng cỗ
35
Đại học Văn hỏa [là Nội Khoa văn hóa du lịch
Trang 36chăn nuôi, trang trai cây ăn quả kết hợp với chăn nuôi tiểu gia sức các trang
trại rau sạch
Vùng đêm xung quanh chân núi Ba Vi với ba đang địa hình: núi, đổi, đồng bằng với các dang địa hình chính: đáy thung lũng, bãi bôi thấp, ven lỏng,
bãi bồi cao, gờ cát vơn sông Với địa hình này giúp vùng xung quanh chân núi
Ba Vì có thể phát triển nhiều loại cây trồng khác nhau ở những địa hình khác
nhau, và hình thành nhiều nét văn hoá khác nhau gìữa các vùng Trong vùng
có các loại đất chính: dất pheralit mùn trên dá riolit, dất pheralit mùn trên đá
trầm tích, đất đỏ vàng trên đá phiến sét, đất đỏ vàng trên phủ sa cổ, đất đỏ vàng biến đổi do trồng lúa, đất phủ sa sông Hồng Các loại đất nảy giúp vùng
xung quanh chân núi Ba Vì có thể phát triển các loại cây trồng: rau, các loại
cây ăn quả lao nguồn thực phẩm ddi dao phục vụ cho việc ăn uỗng của du khách
Khí hậu là thành phần quan trọng của môi trường tự nhiền đối với hoạt
động du lịch, nó có ảnh hưởng đến việc thực hiện các chuyến du lịch hoặc
hoạt động dịch vụ về du lịch Vùng xung quanh chân núi Ba Vì thuộc khi hậu
nhiệt đới gió mùa, đầu mùa đông lạnh, cuối mùa đông lạnh am do có mưa
phùn Nền nhiệt khá caa thuộc chế độ nhiệt nóng và phân hoá hai mùa nóng
và lạnh rõ rệt Viòa đông tương đổi dài và lạnh, mùa hè nóng với nhiệt độ
trung bình thường lớn hơn hoặc bằng 27°C, nhiệt độ trung bình năm đạt 22,5-
23,3°C Ở đây có chế độ mưa mùa hẻ với lượng mưa vừa và phần hoá ra hai
mùa mưa và ít mưa, tổng lượng mưa năm dao động trong khoảng 1520-
1850mm Mùa ít mưa không khắc nghiệt do có độ ẩm sao và mưa phùn vàn
nửa cuối mùa Khu vực cỏ các hiện tượng thời thiết đặc biết như gió khô
nóng, bão, đông, mưa đá, sương muối, sương mù, mưa phủn Kiểu khí hậu
này vừa là điểu kiện thuận lợi nhưng cũng lả hạn chế cho việc phát triển
ngành nông nghiệp của vùng cũng như ảnh hưởng đến sức khoẻ của du khách
36
Đại học Văn hỏa [là Nội Khoa văn hóa du lịch
Trang 37khi đên thăm các trang trai nông nghiệp tại vùng Vùng xung quanh chân núi
Ba Vi chiu ảnh hưởng khá mạnh mẽ của gió mùa Đông Bắc, nên vùng có chế
đô bức xa nhìn chung không dỗi dào, tương đối ít nắng và khá nhiều mây Lượng bức xa ting cộng năm khoảng 120-122kcal/ýcm2/năm Vùng có mạng
lưới sông ngôi đẩy dặc và các ao hề thuận lợi trữ nước mặt Nước mắt trong
vùng đủ đến thừa Ấm, thuận lợi cho các loại thực vật phát triển, tạo không
gian trong lành giúp đu khách có cảm giác đễ chịu khi đến tham quan
Vùng xung quanh chin núi Ba Vì là khu vực có nhiều nét dặc sắc về tự
nhiên và tập trung, nhiều đối tượng có thể khai thác phục vụ mục đích du lịch:
du lịch sinh thái VQG Ba Vì, du lịch lâm linh đền Thượng, Trung, Hạ trên núi
Ba Vi G phía tây của dãy nủi Ha Vì có dòng sông Dà, phía Dông có hỗ nhân
tạo suối Hai là những điểm đã và đang được khai thác để phục vụ du lịch giải
trí, nghỉ ngơi Tai vùng này còn có nhiều hỗ lớn nhỏ đã đưa vào khai thác phục vụ dưỡng bệnh, nghỉ ngơi như Ao Vua, Khoang Xanh, suối Tiên, thác
Mo, suối nước nóng Thuần Mỹ Trong những năm gân tới thì mô hình trang
trại du lịch chưa thể phát triển lớn mạnh, mả những điểm đu lịch trên đã quen
thuộc với đu khách, lượng khách đến với các điểm này hàng năm là khá
nhiều, vì thể các trang trại làm du lịch nên kết hợp với những điểm du lịch này
để thu hút khách đến với trang trại
Với nguồn tải nguyên thiên nhiên được ưu đãi như vậy, nên vùng có
điều kiện để phát triển các loại hinh du lịch như đu lịch cuối tuần, du lịch tham quan và du lịch nghỉ dưỡng Hiện nay, du lịch nghĩ ngơi cuối tuần đã trở
thành một nhu cầu bức thiết, một hiện tượng xã hội khả phé biến đối với dân
thành phố, các khu công nghiệp vả tập trung đông dân Du lịch cuối tuần thực
chất là những ngày nghỉ ngắn thường chí tử | đến 2 ngày ở những nơi có điều
kiện đễ hoà nhập với thiên nhiên mang lại nhiều điều thú vị đối với người đân
37
Đại học Văn hỏa 114 Nội Khoa văn hóa du lịch
Trang 38thành phô vốn phải sống trong những điều kiện chưa thật thoái mái về chỗ ở
mỗi trường xưng quanh ô nhiễm Du lịch trang trại cũng là một điểm đến mà
khách lựa chọn cho ki nghỉ cuối tuần với khung cảnh cây cối của thiên nhiên, không gian yên tĩnh nơi thôn quê Dế đáp ứng nhu cầu muốn được tìm hiểu,
nâng cao nhận thức Lình cảm của khách du lịch dỗi với thiên nhiên, dất nước
và con người tại mỗi khu vực nhất định Loại hình du lịch tham quan đòi hỏi phải có sự nghiên cứu, bố trí để dam bao trọng một chuyến đi với thời gian
nhất dịnh ở vùng xunp quanh chân núi Ba Vì có các diễm tham quan như
vườn quốc gia Ba Vì, thác ao Vua, hề suối Hai l những điểm tham quan hap
dẫn đối với du khách ĐỂ bố sung thêm vào các điểm du lịch tham quan Lai
vùng thì du lịch trang trại cũng lả điểm đáng lưa ý dành cho du khách khi
muốn đến tham quan các loại cây trồng, cáo con giống vật nuôi, ngoài ra can
được tham quan các khu di tích khác trong ving như làng cỗ Dường Lâm, đền
ba chia Mía, đền Ngô Quyền Du lịch nghỉ dưỡng với mục đích nhanh
chóng khôi phục sức khoẻ, tăng cường thể chất vả khả năng làm việc của
+khách du lịch sau thời gian dải làm việc căng thẳng, quá sức hoặc sau khi điều trị bệnh tật Việc nghỉ dưỡng thường được lựa chọn ở những nơi có khí hậu
thích hợp với sức khoẻ, với nhụ cầu bệnh tật, những nơi có phong cảnh đẹp
yên tĩnh, nguồn được liệu phong phủ để chữa bênh, bồi bổ sức khoẻ; có điều
kiện lễ chức nhiều hình thức vui chơi giái trí: đi đạo, câu cá, lễ chức hoạt
động văn hoá Với những điều kiện nảy thì du lịch trang trại tại vùng xung
quanh chân núi Ba Vì có thể đáp ứng được với phong cánh yên lĩnh ving rime nủi, có nguồn được liệu của người Dao, có không pian dễ tổ chức các hoạt
động vui chơi giải trí như đánh tennis, cầu lông, bón bàn và tổ chức các buấi
văn nghệ hay di đạo quanh làng
38
Đại học Văn hỏa 114 Nội Khoa văn hóa du lịch
Trang 39Có thể khẳng định vùng xung quanh chân núi Ba Vì là vùng “đất lành
chim đậu”, là vùng có nhiều tiềm năng để phát triển vành đai cung cấp sản
phẩm gốc tự nhiên phục vu cho cu dân thủ đô Hà Nội Với các sản vật phong
phú đã có: sữa (bỏ, đê), chè (chè xanh, chẻ đẳng), mật ong, thảo được, cây ăn
quả (mũi, bưỡi, cam, chanh, vải, hồng ) mỉa cổ, các loại rau sạch, rau rừng
(rau tai voi, rau báng, luỡi hỗ, cảng cua ), hoa củ đặc sản (khoai môn, dong
riểng ), các sản phẩm chăn nuôi: gà đổi, đề bỏ Nếu có chủ trương, chính
sách hợp lý, dầu tư vẻ cơ sở vật chất và khoa học công nghệ phù hợp có thể
phát triển kinh tế hàng hoá từ các sản vật này, từ đỏ phát triển mô hình trang trại kếL hợp mô hình sinh thai cuối Luần sẵn có: du lịch Thiên Sơn, thac Nga,
ao Vua, đầm Long, nước khoáng Thuần Mĩ góp phần nâng cao đời sống người
dân bản địa
Là vùng tấp trung nhiều trang trai Về trồng trọt,vùng có các trang trại trồng chẻ, cung cấp nguồn nguyên liệu khá ổn định cho các nhà máy chế biển
ở địa phương Trong những năm qua thực hiện chương trinh vườn tạp hoá ở
các xã miền núi, vùng xung quanh chân núi Ba Vỉ trồng và cải tạo cây ăn quả các loại, tập trung vào hai loại cây chính là cây vải và nhãn Gần đây vùng đã
đưa cây tre vào trằng lấy măng với mục đích vừa phủ xanh đất trắng đổi núi
trọc vừa cung ứng nhiên liệu phục vụ như cầu chế biến măng xuất khẩu của
một số doanh nghiên VỀ chăn nuôi, thế mạnh của vùng là chăn nuôi bò sữa
Dược ưu đãi bởi khí hậu tương đối ôn hoà và những đồng cô xanh mướt, vùng
xưng quanh chân núi Ba Vì đang tận dụng để phát triển ngành chăn nuôi bỏ
sữa chất lượng cao kết hợp với việc chế biến các sản phẩm từ sữa phục vụ du
khách tham quan nghỉ ngơi Huyện cũng đang tập trung xây dựng thương hiệu
của Đa Vì trong cơ chế thị trường dó là Sữa Ba Vị, chè Ba Trại, và du lịch
sinh thái nhằm thu hút sự quan tâm của các nhà đầu tư trong nước và quốc tế
39
Đại học Văn hỏa [là Nội Khoa văn hóa du lịch
Trang 40Ngoài ra vủng còn có các trang trại đã mớ cửa đón khách du lịch như trang
trại hoa Đài Loan, trang trại đề thổ cừu Tại các trang trại này được du khách
rất ưa thích đặc biệt là các em học sinh rất thích đến với các trang trai bởi các
em được phân biệt các loại hoa, các loại động vật, được nhin thấy các con vật
ăn uống, nô dùa
Diều kiện trên rất thuận lợi để vùng đệm xung quanh chân núi Ba Vi
phát triển các sản vật để cung cấp che cư đân Ilà Nội Đồng thời mở mô hình
trang trại du lịch vừa dáp ửng như cầu nghỉ ngơi cuối tuần của cư dan Ha
thành vừa tạo thêm nguồn thu cho dan dia phương Vùng chân núi Ba Vì có
khí hậu tốt không khí mát mẻ trong làng phong cảnh thiên nhiên đẹp, thuận
tiện cho việc đi lại l2o đó điểm này có thể phát triển thành điểm nghỉ mát tốt
Vùng chân núi Ba Vì có thể xây dựng các điểm du lịch trang trại kết hợp nghỉ
dưỡng bởi nơi này còn có nguồn lương thực, thực phẩm dỗi dào có giá trị đỉnh dưỡng cao như đã giới thiệu ở trên
3.7 Thực trạng về hoạt động du lịch tại vùng xung quanh chân núi Ba Vì
3.2.1 Thục trạng cơ sở hạ tầng và cơ sở vật chất kỹ thuật Âu lịch
Cơ sở hạ tầng nói chung có vai trẻ đặc biệt đối với việc dẫy mạnh hoạt
động du lịch Về phương diện này, mạng lưới vả phương tiện giao thông là
những nhân tỗ quan trọng hàng đầu Ngoài ra, thông Lin liên lạc, công trình
cấp điện nước là cũng những cơ sở hạ tầng ảnh hưởng đến việc phát triển du
lịch của vùng
Về dường bộ có quốc lô 32 chạy qua thi trin Tây Đằng nối Sơn Tây với
Hưng Hoá và đi các tỉnh vùng Tây Bắc Bộ, do đó có thể dễ dàng tiếp cận các
xã của vùng, các đường quốc lộ hầu như được trải nhựa, khá rộng cho hai lan
40
Đại học Văn hỏa 114 Nội Khoa văn hóa du lịch