Loạn nhịp tim và điều trị (Dysrhythmias and therapy) (Kỳ 6) ppt

+ Khi nút xoang ngừng phát nhịp trong khoảng thời gian ngắn thì được gọi là ngừng xoang hay blốc xoang nhĩ.. + Điều trị: - Điều trị nguyên nhân gây ra blốc xoang nhĩ: lựa chọn các thuốc

Loạn nhịp tim và điều trị

(Dysrhythmias and therapy)

(Kỳ 6)

PGS.TS Ng.Phú Kháng (Bệnh học nội khoa HVQY)

2.3 Blốc tim (heart block):

Blốc tim là những rối loạn tạo thành xung động hoặc dẫn truyền xung động từ nút xoang đến mạng lưới Purkinje

Nguyên nhân thường gặp gây blốc tim là: cường phó giao cảm, bệnh cơ tim, thiếu máu cơ tim cục bộ, bệnh van tim, thấp tim, viêm cơ tim

2.3.1 Ngừng xoang (sinus arrest) (hoặc blốc xoang nhĩ)

+ Khi nút xoang ngừng phát nhịp trong khoảng thời gian ngắn thì được gọi

là ngừng xoang hay blốc xoang nhĩ

+ Biểu hiện lâm sàng: phụ thuộc vào từng thời gian ngừng xoang dài hay ngắn: từ hồi hộp đánh trống ngực cho đến lịm, ngất, Adams-Stokes, hoặc đột tử

+ Điện tim đồ: nhịp xoang xen kẽ những thời khoảng mất sóng P và phức bộ QRST, tùy tình trạng mất 1, 2, 3, 4 nhịp để chia ra blốc xoang nhĩ 1:1, 2:1, 3:1, 4:1

+ Điều trị:

- Điều trị nguyên nhân gây ra blốc xoang nhĩ: lựa chọn các thuốc hoặc các biện pháp sau đây:

Atropin 1/4mg-2mg/ngày, tiêm dưới da hoặc tiêm tĩnh mạch, duy trì nhịp xoang 60-80 ck/phút

Ephedrin 0,01 ~ 2-6v/ngày, uống

Isoprenalin (isuprel) 1-2 mg (1-2v/ngày) ngậm dưới lưỡi

Đặt máy tạo nhịp (pacemaker)

2.3.2 Blốc nhĩ-thất (atrial ventricular block):

Blốc nhĩ-thất được chia ra làm 3 độ:

+ Độ 1: là thời gian dẫn truyền từ nhĩ xuống thất; biểu hiện trên điện tim

đồ là khoảng PQ kéo dài > 0,20 giây

+ Độ 2: chia ra 2 loại

- Chu kỳ Luciani-Wenckebach: khoảng PQ dài dần (thường 2-3 nhịp) sau

đó kết thức bằng sóng P mà sau nó không có phức bộ QRST, cứ như thế lập lại thành chu kỳ

- Mobitz II: nhịp xoang có khoảng PQ bình thường, xen kẽ có một hay nhiều sóng P mà sau nó không có phức bộ QRST, tạo thành dạng blốc: 1:1, 2:1, 3:1

+ Độ 3: nhịp nhĩ Biểu hiện bằng sóng P trên điện tim đồ có tần số bình thường hoặc nhanh Nhịp thất thường biểu hiện bằng phức bộ QRST có tần số chậm 30-40 ck/phút Mất sự liên hệ giữa P và QRS

Blốc nhĩ thất độ 2, 3 là những rối loạn nhịp tim nặng, thường gây ngất, lịm, hoặc tử vong do vô tâm thu

Phương pháp điều trị blốc nhĩ-thất giống như điều trị blốc xoang nhĩ Đối với blốc nhĩ thất độ 3, thường phải truyền tĩnh mạch:

Isuprel 1-2 mg, pha vào dung dịch glucose hoặc natri clorua 0,9% ~ 500

ml, truyền tĩnh mạch 10-

20 giọt/phút để duy trì nhịp thất 60-80 ck/phút Nếu là blốc nhĩ thất độ 3 cấp tính thì phải cấy máy tạo nhịp tạm thời; nếu là mạn tính thì phải cấy máy tạo nhịp vĩnh viễn

2.3.3 Blốc trong thất (in traventricular block):

+ Blốc trong thất được chia ra:

Blốc nhánh phải bó His hoàn toàn, không hoàn toàn

Blốc nhánh trái bó His hoàn toàn, không hoàn toàn

Blốc phân nhánh trái trước trên

Blốc phân nhánh trái sau dưới

Nhiều blốc kết hợp: blốc trong thất kết hợp với blốc nhĩ-thất hoặc các loại blốc tim khác

- Blốc nhánh phải bó His: trên điện tim đồ thấy phức bộ QRS có dạng chữ M hoặc W ở đạo trình V1 V2 hoặc V3, DII, DIII, aVF Nếu độ rộng của phức bộ QRS < 0,12 giây thì được gọi là blốc nhánh phải bó His không hoàn toàn; ngược lại, nếu độ rộng phức bộ QRS > 0,12 giây thì được gọi là blốc nhánh phải bó His hoàn toàn

- Blốc nhánh trái bó His: trên điện tim đồ thấy phức bộ QRS có dạng chữ

M hoặc W ở đạo trình V5, V6, có khi gặp cả ở đạo trình DI, aVL

Nếu độ rộng của phức bộ QRS < 0,12 giây thì được gọi là blốc nhánh trái bó His không hoàn toàn; nếu > 0,12 giây thì được gọi là blốc nhánh trái bó His hoàn toàn

I

- Blốc phân nhánh trái trước trên: trục chuyển trái ≥ - 45o; (q) R ở đạo trình D , aVL; rS ở đạo trình DII, DIII, aVF

- Blốc phân nhánh trái sau dưới:

Trục chuyển phải ≥ + 110o; rS ở đạo trình DI , aVL và (q) R ở đạo trình DII , DIII, aVF

Blốc phân nhánh trái trước trên và sau dưới hay phối hợp với blốc nhánh phải bó His

+ Nguyên nhân gây ra blốc trong thất:

- Bệnh tim bẩm sinh: thông liên nhĩ, thông liên thất, hẹp động mạch phổi, tứ chứng Fallot, hội chứng Eisemenger

- Bệnh tim-phổi mạn tính, tắc động mạch phổi cấp tính, bệnh van động mạch chủ, bệnh cơ tim phì đại, tăng huyết áp

- Bệnh nhồi máu cơ tim cấp tính, viêm cơ tim, sau phẫu thuật tim,

+ Biểu hiện lâm sàng:

Blốc nhánh phải bó His có thể gặp ở người bình thường, nhưng blốc nhánh trái bó His chỉ gặp ở những người bị bệnh tim

Những người bị blốc trong thất mà có bệnh tim thường bị choáng váng,

có khi có hội chứng Stokes-Adams

Những bệnh nhân có nhiều blốc tim kết hợp thì có tiên lượng nặng

+ Điều trị: giống như điều trị blốc nhĩ-thất