Quản trị thương hiệu 2 Đề tài phân tích thương hiệu Địa phương ninh bình

Nghiên cứu bài tự học của nhóm 4 với nhiệm vụ “Phân tích thương hiệu địa phương Ninh Bình” nhằm mục tiêu đánh giá một cách khách quan về vị thế, sức mạnh và điểm yếu của thương hiệu hiện

TRƯỜNG ĐẠI HỌC THƯƠNG MẠI

KHOA MARKETING



-BÀI TẬP TỰ HỌC 1 HỌC PHẦN: QUẢN TRỊ THƯƠNG HIỆU 2

LỜI MỞ ĐẦU

Ninh Bình, với vẻ đẹp hùng vĩ của Tràng An và những giá trị văn hóa lịch sử độcđáo, đang ngày càng khẳng định vị thế của mình trên bản đồ du lịch Việt Nam Ngàynay, trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng gay gắt, việc xây dựng và phát triển thươnghiệu địa phương trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết Ninh Bình, với những lợi thế về vănhóa, lịch sử và du lịch, đang sở hữu một thương hiệu địa phương đầy tiềm năng Tuynhiên, để khai thác và phát huy tối đa những lợi thế này, việc phân tích sâu sắc thươnghiệu địa phương Ninh Bình là điều cần thiết Nghiên cứu bài tự học của nhóm 4 với

nhiệm vụ “Phân tích thương hiệu địa phương Ninh Bình” nhằm mục tiêu đánh giá

một cách khách quan về vị thế, sức mạnh và điểm yếu của thương hiệu hiện tại, từ đó

đề xuất những giải pháp cụ thể để xây dựng và phát triển thương hiệu Ninh Bình mộtcách bền vững

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN 1.1 Khái niệm thương hiệu địa phương

Một số quan điểm tiếp cận về thương hiệu địa phương

- Quan điểm 1: “Thương hiệu địa phương, quốc gia, vùng lãnh thổ là một tập hợp

những liên tưởng, hình ảnh trong tâm trí khách hàng, làm gia tăng giá trị nhận thức vềcon người, sản phẩm, văn hóa, môi trường kinh doanh, và điểm thu hút du lịch địaphương, quốc gia và vùng lãnh thổ đó Những liên tưởng đó phải độc đáo (khác biệt),mạnh (nổi bật), tích cực (đáng mong muốn)” - Kevin Keller 2003, strategic brandmanagement, prentice Hall, 2nd edition

- Quan điểm 2: Thương hiệu địa phương là cách chúng ta nhìn nhận thế giới,

cách thức chúng ta chọn để nhìn nhận một vùng miền, lãnh thổ, quốc gia này, trongmối quan hệ sánh với vùng miền, lãnh thổ của quốc khác (BrymerC, 2003,Interbrand:Branding a country, 10th)

- Quan điểm 3: Thương hiệu địa phương là tập hợp sự liên tưởng trong tâm trí

của người tiêu dùng dựa vào biểu hiện hành vi, ngôn từ, và hình ảnh của một địaphương được thể hiện thông qua mục đích, giá trị văn hóa chung của các bên liên quan

và kế hoạch tổng thể của địa phương đó (Zenker & Braun, 2010)

- Quan điểm 4: “Các cơ cấu biểu tượng nhằm gia tăng ý nghĩa hoặc giá trị cho

các địa phương Thương hiệu là những dấu hiệu để nhận diện một địa phương và gợilên các liên tưởng ẩn chứa ý nghĩa hoặc nội dung của địa phương đó sao cho nó khácbiệt với địa phương khác” (Nguyễn Thành Trung, 2022, LATS)

Nhìn chung, thương hiệu địa phương là tập hợp những ấn tượng, nhận định, quan niệm về một địa phương nào đấy bao gồm con người, sản phẩm, văn hóa,một trường kinh doanh, điểm thu hút du lịch của địa phương đó.

Một số địa phương đã có thương hiệu như Đà Nẵng - thành phố đáng sống nhấtViệt Nam, Bình Dương - thành phố trẻ, Hải Phòng - thành phố hoa phượng đỏ, QuảngNinh - điểm đến an toàn,

Đối tượng của thương hiệu địa phương:

Thương hiệu địa phương: Tập trung vào việc xây dựng hình ảnh và uy tín củamột vùng, một thành phố hay một khu vực cụ thể Mục tiêu là để thu hút khách dulịch, nhà đầu tư, và tăng cường niềm tự hào của cộng đồng địa phương Các sản phẩm,văn hóa và nét độc đáo của nơi đó góp phần làm nổi bật thương hiệu, tạo ra sự khácbiệt so với các địa phương khác

Thương hiệu quốc gia: Được xây dựng ở tầm quốc gia, nhằm quảng bá hình ảnh

và danh tiếng của cả nước Thương hiệu quốc gia thường phản ánh bản sắc dân tộc,văn hóa, lịch sử và tiềm năng phát triển, tạo sức hút mạnh mẽ để thu hút khách du lịchquốc tế, nhà đầu tư và mở rộng hợp tác trên toàn cầu

1.2 Những giá trị và cấu phần của thương hiệu địa phương

Những cấu phần của thương hiệu địa phương

Sự kiện toàn cầu: Các sự kiện xảy ra trên quy mô toàn cầu có ảnh hưởng trực tiếpđến hình ảnh và vị thế của một địa phương Những sự kiện này có thể là cơ hội đểquảng bá, như một kỳ Thế vận hội, hoặc là thách thức, như một đại dịch Chúng tácđộng đến lượng du khách, đầu tư và nhận thức chung về địa phương đó

Vị trí điểm đến: Vị trí địa lý, khí hậu, cảnh quan tự nhiên và các điểm du lịch nổibật là những yếu tố quyết định tạo nên sức hút của một địa phương Một vị trí thuậnlợi, khí hậu dễ chịu và cảnh quan độc đáo sẽ thu hút du khách và nhà đầu tư

Điều kiện thiết yếu: Hạ tầng, dịch vụ công, an ninh và môi trường sống là nhữngyếu tố cơ bản cần có để một địa phương phát triển bền vững Chúng tạo ra một môitrường sống chất lượng, thu hút người dân và doanh nghiệp.

Sự hấp dẫn: Yếu tố này liên quan đến những điểm nổi bật của địa phương, baogồm các địa danh, hoạt động giải trí, ẩm thực, và văn hóa địa phương. 

Tiềm năng: Đây là khả năng phát triển của thương hiệu địa phương trong tươnglai Tiềm năng bao gồm khả năng mở rộng các dịch vụ, nâng cao chất lượng sản phẩm

và dịch vụ, cũng như khả năng thu hút đầu tư và phát triển bền vững Điều này cầnđược xác định rõ để định hướng cho các chiến lược marketing và phát triển thươnghiệu

Con người: Con người là yếu tố quan trọng nhất tạo nên thương hiệu của một địaphương Thái độ, hành vi của người dân, cộng đồng doanh nghiệp và các tổ chức xãhội sẽ tác động trực tiếp đến hình ảnh của địa phương đó

Những giá trị của thương hiệu địa phương

Sản phẩm địa phương (hàng hóa, dịch vụ, sản phẩm đặc sản): Giá trị của thươnghiệu địa phương trước hết được thể hiện qua các sản phẩm đặc trưng của vùng đó, baogồm hàng hóa, dịch vụ và những đặc sản nổi bật Những sản phẩm này không chỉmang lại lợi ích kinh tế mà còn đại diện cho bản sắc và chất lượng đặc thù của địaphương, tạo nên ấn tượng sâu sắc với khách hàng và người tiêu dùng

Tập hợp thương hiệu các điểm đến du lịch: Thương hiệu địa phương còn đượccủng cố thông qua hệ thống các điểm đến du lịch nổi tiếng Những địa danh, cảnhquan và khu vực du lịch độc đáo không chỉ thu hút du khách mà còn giúp định hìnhhình ảnh của địa phương trong lòng du khách, góp phần tạo nên sức hút lâu dài chovùng đó

Những giá trị cộng đồng (tri thức địa phương, phong tục, tập quán của mộtvùng): Các giá trị cộng đồng như tri thức, phong tục và tập quán địa phương cũng làthành phần quan trọng Đây là những yếu tố văn hóa sâu sắc, phản ánh đời sống và bảnsắc của cộng đồng địa phương, từ đó góp phần làm phong phú và độc đáo thêm chothương hiệu địa phương.

Mối quan hệ chính trị ngoại giao: Mối quan hệ chính trị và ngoại giao của địaphương với các khu vực và quốc gia khác cũng là một phần quan trọng trong việc xâydựng thương hiệu Mối quan hệ này không chỉ mang lại sự ổn định và uy tín mà còn

mở ra nhiều cơ hội hợp tác phát triển, nâng cao hình ảnh và vị thế của địa phương trêntrường quốc tế

Năng lực thu hút đầu tư, chính sách ngoại giao: Khả năng thu hút đầu tư của địaphương, cùng với các chính sách ngoại giao hợp lý, giúp thương hiệu địa phương cósức hút với các nhà đầu tư Điều này không chỉ thúc đẩy kinh tế mà còn tạo ra môitrường thuận lợi để phát triển các lĩnh vực khác, từ đó góp phần xây dựng thương hiệubền vững

Những yếu tố liên quan đến các hoạt động thương mại góp phần hình thành nênthương hiệu địa phương: Các yếu tố liên quan đến hoạt động thương mại cũng đóngvai trò lớn trong việc định hình thương hiệu địa phương Môi trường kinh doanh sôiđộng và các chiến lược thương mại hiệu quả giúp nâng cao hình ảnh của địa phương,đồng thời tạo nền tảng vững chắc cho các hoạt động kinh tế và xã hội trong dài hạn

1.3 Những nguyên lý và điều kiện xây dựng thương hiệu địa phương

Những nguyên lý xây dựng thương hiệu địa phương

Nguyên lý đầu tiên trong việc xây dựng thương hiệu địa phương là tuân thủ các nguyên tắc chung trong xây dựng thương hiệu Xây dựng thương hiệu địa phương

không khác nhiều so với xây dựng thương hiệu cho các sản phẩm hay dịch vụ Địaphương cũng cần có một bản sắc riêng biệt, một thông điệp rõ ràng và nhất quán, vàmột hệ thống nhận diện thương hiệu chuyên nghiệp Việc tuân thủ các nguyên tắc cơbản của xây dựng thương hiệu sẽ giúp địa phương tạo dựng được một hình ảnh mạnh

mẽ và đáng tin cậy trong tâm trí của công chúng

Tạo dựng được hình ảnh tốt đẹp của địa phương thông qua các yếu tố cấu phần

để nâng cao giá trị của cộng đồng Hình ảnh của một địa phương được hình thành từ

nhiều yếu tố khác nhau, bao gồm lịch sử, văn hóa, con người, cảnh quan và các sảnphẩm đặc trưng Mỗi yếu tố này đều có vai trò quan trọng trong việc xây dựng mộtbức tranh tổng thể về địa phương Việc khai thác và phát triển một cách có hệ thốngcác yếu tố này sẽ giúp địa phương tạo ra một hình ảnh độc đáo, thu hút và dễ ghi nhớ

Khai thác được tốt đa sự tham gia của các nhóm đối tượng khác nhau (huy động tối đa các nguồn lực) Thành công của một thương hiệu địa phương phụ thuộc chủ yếu

vào sự đóng góp của cộng đồng Việc thu hút sự tham gia của nhiều nhóm đối tượngkhác nhau - bao gồm cư dân địa phương, doanh nghiệp và các tổ chức xã hội - là rấtcần thiết Sự hợp tác của các bên liên quan sẽ tạo ra sức mạnh tổng hợp, giúp địaphương hiện thực hóa những mục tiêu đã đặt ra. 

Bảo tồn, duy trì và phát triển các giá trị truyền thống Các giá trị truyền thống là

yếu tố thiết yếu trong bản sắc văn hóa của một địa phương Bảo tồn và phát huy nhữnggiá trị này không chỉ giúp duy trì bản sắc độc đáo mà còn tạo ra sự khác biệt so với cácđịa phương khác Hơn nữa, việc hình thành những giá trị mới phù hợp với xu hướngphát triển của xã hội là cần thiết để thương hiệu địa phương luôn giữ được sự tươi mới

và sức hấp dẫn

Gia tăng sự liên kết và tương tác giữa các giá trị Việc tạo ra những mối liên hệ

giữa các giá trị sẽ giúp củng cố tính bền vững của thương hiệu, đồng thời khuyếnkhích người dân địa phương tham gia vào các hoạt động bảo vệ và phát triển thươnghiệu của chính họ

Gia tăng sự liên kết và tương tác của thương hiệu địa phương Trong thời đại

toàn cầu hóa, quảng bá thương hiệu địa phương ra thị trường quốc tế trở thành một xuhướng cần thiết Tăng cường liên kết và tương tác với các quốc gia và khu vực khác sẽgiúp địa phương mở rộng thị trường, thu hút đầu tư và nâng cao vị thế trên bản đồ dulịch toàn cầu

Những điều kiện xây dựng thương hiệu địa phương

Dựa vào điều kiện đặc thù của địa phương: Mỗi địa phương đều có những yếu tốđặc sắc về văn hóa, lịch sử, thiên nhiên và con người Việc hiểu và phát huy những đặcđiểm này sẽ giúp tạo ra một thương hiệu độc đáo, dễ nhận diện và thu hút khách hàng

Sự kết hợp giữa các giá trị truyền thống và hiện đại cũng có thể tạo ra những sản phẩm

và dịch vụ mới mẻ, đáp ứng nhu cầu của thị trường

Ý chí và quyết tâm của lãnh đạo địa phương: Những nhà lãnh đạo có tầm nhìn vàquyết tâm cao sẽ tạo ra động lực cho các hoạt động phát triển thương hiệu Họ có thểkhơi gợi sự tham gia của cộng đồng và tạo ra những chính sách hỗ trợ cần thiết, từ đódẫn dắt quá trình xây dựng thương hiệu địa phương một cách hiệu quả

Năng lực khai thác nguồn lực của địa phương: Điều này bao gồm việc sử dụnghiệu quả các tài nguyên thiên nhiên, văn hóa và con người để tạo ra các sản phẩm vàdịch vụ có giá trị Khả năng kết hợp giữa các nguồn lực này sẽ giúp tạo ra những lợithế cạnh tranh cho thương hiệu địa phương trên thị trường

Sự tham gia của cộng đồng cư dân bản địa: Khi người dân địa phương tham giatích cực vào các hoạt động phát triển thương hiệu, họ sẽ cảm thấy gắn bó và tự hàohơn về quê hương của mình Sự đóng góp ý kiến và công sức của họ sẽ làm phong phúthêm cho thương hiệu.

Có chiến lược bài bản và dài hạn: Điều này giúp xác định rõ mục tiêu, đối tượngkhách hàng và các hoạt động cần thực hiện Một kế hoạch chiến lược cụ thể sẽ giúpcác bên liên quan nắm bắt được định hướng phát triển, đồng thời tạo ra sự đồng thuậntrong việc thực hiện các hoạt động xây dựng thương hiệu

1.4 Chiến lược phát triển thương hiệu địa phương

1.4.1 Bốn nhóm đối tượng chính cho chiến lược thương hiệu địa phương:

- Xây dựng thương hiệu địa phương cho các doanh nghiệp phát triển sản xuấtkinh doanh và thương mại nhằm tạo ra năng suất cao với chi phí thấp

- Xây dựng thương hiệu địa phương gắn với sản phẩm đặc trưng nổi trội và khácbiệt để quảng bá địa phương qua sản phẩm, có thể thương mại đến địa phương kháchoặc xuất khẩu ra thế giới

- Xây dựng thương hiệu địa phương để thu hút du khách đến du lịch, đến làmviệc, đến tổ chức hội thảo và khảo sát

- Xây dựng thương hiệu địa phương để thu hút cư dân đến định cư và người laođộng đến làm việc

1.4.2 Chiến lược phát triển thương hiệu địa phương

Đánh giá hiện trạng của địa phương

Đánh giá hiện trạng là bước đầu tiên để hiểu rõ các yếu tố nội tại và bối cảnh bênngoài của địa phương Quá trình này bao gồm việc phân tích các tiềm năng, điểmmạnh, điểm yếu, cơ hội và thách thức của địa phương Các yếu tố như cơ sở hạ tầng,

nguồn nhân lực, tài nguyên thiên nhiên, văn hóa và di sản đều cần được đánh giá đểxác định nền tảng phát triển Đồng thời, phân tích những hạn chế và khó khăn giúp xâydựng kế hoạch xử lý các vấn đề tồn đọng, qua đó tối ưu hóa các điểm mạnh và giảmthiểu các điểm yếu.

Xác định tầm nhìn và mục tiêu của địa phương

Sau khi đánh giá hiện trạng, việc xác định tầm nhìn và mục tiêu là bước tiếp theo

để đưa ra hướng đi lâu dài cho sự phát triển của địa phương Tầm nhìn là hình ảnh lýtưởng mà địa phương mong muốn đạt được trong tương lai, ví dụ như trở thành điểmđến du lịch nổi bật hay là trung tâm kinh tế của khu vực Mục tiêu lại cụ thể hơn, baogồm các chỉ số rõ ràng như số lượng khách du lịch cần đạt được, mức tăng trưởng kinh

tế mong muốn hay các cải thiện về cơ sở hạ tầng Tầm nhìn và mục tiêu sẽ là kim chỉnam giúp định hình chiến lược và đảm bảo các hoạt động phát triển đi đúng hướng

Phân loại và xác định thị trường mục tiêu

Để xây dựng thương hiệu và thu hút sự chú ý, việc xác định thị trường mục tiêu

là rất quan trọng Thị trường cần được phân loại dựa trên đặc điểm nhân khẩu học, địa

lý, sở thích, và hành vi tiêu dùng Ví dụ, một địa phương có thể tập trung vào khách dulịch quốc tế thích khám phá văn hóa, hoặc thu hút các doanh nghiệp trong lĩnh vựccông nghệ xanh Sau khi phân loại, cần xác định rõ nhóm thị trường nào mang lạinhiều giá trị nhất, từ đó tập trung các nguồn lực để tối ưu hóa hiệu quả và tránh phântán

Xây dựng và định vị thương hiệu địa phương

Xây dựng thương hiệu là quá trình tạo nên hình ảnh và giá trị đặc trưng của địaphương trong mắt thị trường mục tiêu Thương hiệu cần phản ánh rõ các điểm độc đáo,khác biệt của địa phương so với các khu vực khác, ví dụ như danh lam thắng cảnh, di

sản văn hóa, phong cách sống, hoặc đặc sản địa phương Định vị thương hiệu cần khéoléo, giúp địa phương được nhận diện đúng với hình ảnh mà mình mong muốn và gợilên sự hứng thú, tin tưởng trong lòng khách hàng mục tiêu Thông điệp thương hiệucần ngắn gọn, dễ nhớ và phù hợp với đặc trưng của địa phương.

Tổ chức quản lý truyền thông thương hiệu địa phương

Quản lý truyền thông là một phần quan trọng trong chiến lược xây dựng thươnghiệu, giúp tiếp cận khách hàng và truyền tải thông điệp hiệu quả Cần thiết lập một kếhoạch truyền thông chi tiết, bao gồm các kênh và phương thức truyền thông như mạng

xã hội, báo chí, quảng cáo trực tuyến và các sự kiện Việc hợp tác với báo chí, cácblogger, và người ảnh hưởng (influencers) cũng là cách để tăng cường nhận diệnthương hiệu Tất cả hoạt động truyền thông cần được tổ chức và quản lý chặt chẽ đểđảm bảo nhất quán trong thông điệp và hình ảnh của thương hiệu

 Quản lý và kiểm soát việc thực hiện

Việc quản lý và kiểm soát đảm bảo rằng các chiến lược đã đặt ra được thực hiệnhiệu quả và điều chỉnh kịp thời khi cần thiết Các chỉ số như lượng khách tham quan,

độ tương tác truyền thông, mức độ hài lòng của khách hàng và tỷ lệ hoàn vốn (ROI)giúp đánh giá hiệu quả của các chiến dịch và hoạt động Từ các dữ liệu này, địaphương có thể rút ra những bài học và đưa ra các điều chỉnh phù hợp Bên cạnh đó,báo cáo và phản hồi định kỳ từ các bên liên quan sẽ giúp địa phương nhận diện nhanhchóng các vấn đề, đảm bảo chiến lược phát triển được duy trì bền vững và hiệu quả 

1.5 Quản trị khai thác các tài sản trí tuệ của địa phương

Khái niệm tài sản trí tuệ địa phương

- Tài sản trí tuệ địa phương chỉ ra những tài sản trí tuệ có mối liên hệ chặt chẽ vớiđiều kiện tự nhiên, văn hóa, xã hội và con người của vùng đất đó

Mỗi địa phương có những nét đặc trưng riêng, vì vậy tài sản trí tuệ ở địa phương

đó cũng khác nhau, mỗi tài sản trí tuệ sẽ gắn liền với đặc điểm tự nhiên, văn hóa xãhội, kinh tế của từng vùng miền:

Tài sản trí tuệ địa phương được hiểu là "tri thức do con người tạo ra thông quahoạt động sáng tạo có mối liên hệ chặt chẽ với điều kiện tự nhiên, văn hóa, xã hội vàcon người của một vùng đất hoặc khu vực địa lý, có khả năng ứng dụng và tạo ra giátrị từ việc sử dụng tri thức đó"

Các tài sản trí tuệ của địa phương bao gồm:

- Các yếu tố thuộc du lịch địa phương

- Các tài sản tri thức bản địa của địa phương bao gồm: di sản vật thể và di sản phivật thể của địa phương

- Nhãn hiệu, sáng chế của các doanh nghiệp, cộng đồng địa phương

- Chỉ dẫn địa lý của địa phương

- Bí quyết, tay nghề của các nghệ nhân trong các làng nghề

- Chính sách phát triển kinh tế của địa phương

Nội dung quản trị khai thác các tài sản trí tuệ của địa phương

Xác lập quyền đối tượng với các tài sản trí tuệ của địa phương: Đây là quá trìnhtạo lập và công nhận quyền sở hữu hoặc quyền bảo hộ đối với các tài sản trí tuệ củađịa phương Để làm điều này, cần tiến hành các bước pháp lý như đăng ký quyền sởhữu trí tuệ, bảo hộ quyền tác giả, hoặc xác lập quyền sáng chế đối với những tài sản cógiá trị Điều này giúp công nhận quyền lợi của cá nhân hoặc tổ chức địa phương sởhữu các tài sản này

- Hoạch định: 

+ Phân tích môi trường chiến lược của thương hiệu địa phương  bao gồm: phântích môi trường vĩ mô, phân tích và đánh giá môi trường ngành và các phân đoạn chiếnlược trong ngành kinh doanh, phân tích cường độ cạnh tranh của môi trường kinhdoanh, phân tích môi trường bên trong

+ Phân tích cạnh tranh và các chiến lược cạnh tranh của doanh nghiệp gồm cácnội dung: nhận dạng đối thủ cạnh tranh, phân tích đối thủ cạnh tranh, hệ thống điều tra

và dự báo môi trường cạnh tranh, xây dựng kịch bản cạnh tranh, lựa chọn các chiếnlược cạnh tranh

+ Lựa chọn loại hình chiến lược và phân tích hoạch định chiến lược của doanhnghiệp bao gồm : lựa chọn và ra quyết định chiến lược của doanh nghiệp, hoạch địnhngân quỹ chiến lược

- Thực thi:

+ Xây dựng mục tiêu hàng năm

+ Phân bổ nguồn lực

+ Thiết lập các chính sách chiến lược

+ Kiểm soát chiến lược: Đo lường đánh giá kết quả

CHƯƠNG 2: GIỚI THIỆU VỀ THƯƠNG HIỆU ĐỊA PHƯƠNG NINH

BÌNH 2.1 Khái quát về vị trí địa lý, lịch sử văn hóa

- Vị trí địa lý

Ninh Bình là một tỉnh nằm ở cực nam của Đồng bằng sông Hồng, cách thủ đô HàNội hơn 90km về phía Nam Đây là tỉnh nằm ở vùng ranh giới của 3 khu vực địa lý:Tây Bắc, châu thổ sông Hồng và Bắc Trung Bộ Phía Bắc giáp tỉnh Hà Nam; phíaĐông giáp tỉnh Nam Định; phía Đông Nam giáp biển Đông; phía Tây, Tây Nam giáptỉnh Hòa Bình và Thanh Hóa Diện tích tự nhiên gần 1.391 km2, nằm trên tuyến giaothông huyết mạch Bắc - Nam Với lợi thế gần thủ đô và vùng trung tâm kinh tế phíaBắc, Ninh Bình có vị trí địa lý và giao thông tương đối thuận lợi để phát triển kinh tế -

- Văn hóa:

Di sản văn hóa và thiên nhiên: Ninh Bình là nơi sở hữu quần thể danh thắngTràng An – Di sản Văn hóa và Thiên nhiên Thế giới được UNESCO công nhận, kếthợp giữa các giá trị văn hóa, lịch sử, và cảnh quan thiên nhiên Ngoài ra, các di tíchnổi bật có thể kể đến Cố đô Hoa Lư, chùa Bái Đính, hang Múa, Tam Cốc - Bích Động

Văn hóa dân gian: Ninh Bình nổi tiếng với các giá trị văn hóa truyền thống như

lễ hội cố đô Hoa Lư, hát chèo, và các làng nghề thủ công như nghề đá Ninh Vân, nghềthêu ren ở Yên Mô

Ẩm thực địa phương: Các đặc sản như cơm cháy Ninh Bình, dê núi, gỏi cá nhệchcũng góp phần làm nên thương hiệu ẩm thực riêng biệt cho vùng đất này

Như vậy, với vị trí địa lý thuận lợi, lịch sử lâu đời gắn liền với cố đô Hoa Lư và

sự phong phú về văn hóa, Ninh Bình là một địa phương giàu tiềm năng để phát triểnthương hiệu du lịch và văn hóa Những yếu tố này tạo nền tảng vững chắc cho việcquảng bá hình ảnh địa phương trên quy mô quốc gia và quốc tế

2.2 Các tài sản trí tuệ của thương hiệu địa phương

2.2.1 Các yếu tố thuộc du lịch địa phương

Ninh Bình, với vẻ đẹp hùng vĩ của các khu du lịch danh lam thắng cảnh và sựphong phú về văn hóa, sở hữu những yếu tố du lịch độc đáo, thu hút đông đảo dukhách trong và ngoài nước Dưới đây là những yếu tố chính tạo nên sức hấp dẫn của

du lịch Ninh Bình

- Phong cảnh thiên nhiên

Tràng An: Di sản thiên nhiên thế giới, Tràng An có hệ thống hang động, núi đávôi cùng với hệ thống sinh thái đa dạng, tươi tốt Sở hữu hệ thống 31 đầm và hồ nướcnối thông nhau với 48 hang động, khu du lịch được ví như bức tranh thủy mặc vớicảnh sắc thiên nhiên ấn tượng đã xuất hiện từ hàng trăm năm qua Ngoài ra, nhữnghang động ở đây cũng nhận được nhiều sự chú ý của mọi người, đặc biệt là giới khảo

cổ với hệ thống nhũ đá đa dạng hình thù, chẳng hạn như Hang Sáng, Hang Tối, HangCơm, Hang Địa Linh, Hang Ba Giọt, Hang Nấu Rượu, Hang Bói Bên cạnh đó, khu du

lịch sinh thái Tràng An còn sở hữu những di sản văn hóa có ý nghĩa như Đền Trình,Đền Trần, Đền Tứ Trụ, hành cung Vũ Lâm, Phủ Khống, Đền Suối Tiên, Đền Cao Sơn.Tam Cốc - Bích Động: Nơi đây sở hữu hệ thống 20 điểm du lịch cùng cảnh sắcthiên nhiên tươi tốt, bên cạnh những hệ thống hang động huyền bí và các dãy núi cótuổi đời lâu năm Vào những ngày cuối tháng 5 và đầu tháng 6 âm lịch, những cánhđồng lúa tại địa phương bắt đầu chín vàng Những ngày này, sắc vàng của lúa hòaquyện với sắc xanh của trời, cây cỏ và đầm hồ, tạo thành bức tranh thiên nhiên lãngmạn và nên thơ vô cùng

- Di sản văn hóa lịch sử:

Chùa Bái Đính: là một quần thể chùa lớn với nhiều kỷ lục châu Á và Việt Namđược xác lập như chùa có tượng Phật bằng đồng dát vàng lớn nhất châu Á, chùa cóhành lang La Hán dài nhất châu Á, có tượng Di lặc bằng đồng lớn nhất Đông Nam Á.Đây là ngôi chùa lớn nhất và sở hữu nhiều kỷ lục nhất ở Việt Nam Chùa nằm trênsườn núi, giữa những thung lũng mênh mông hồ và núi đá, ở cửa ngõ phía tây vào cố

đô Hoa Lư Kiến trúc chùa mới hoành tráng, đồ sộ nhưng mang đậm bản sắc truyềnthống Chính vì vậy mà nơi đây sớm trở thành một điểm đến nổi tiếng

Cố đô Hoa Lư: Là di tích lịch sử gắn liền với triều đại nhà nước Đại Cồ Việt kiêntrung ngày trước, khu di tích Cố đô Hoa Lư có tuổi đời hơn 1000 năm, sở hữu mộtloạt những công trình quy mô với tường thành, lăng mộ, đền chùa, hoàng thành, hangđộng bên cạnh những công trình có giá trị lịch sử và văn hóa khác Cố đô được baobọc bởi hệ thống núi non, đầm hồ nên sở hữu cảnh sắc yên bình và đặc trưng

- Ẩm thực:

Cơm cháy Ninh Bình: là đại diện cho nền ẩm thực phong phú và đa dạng củavùng đất cố đô Cơm cháy Ninh Bình được làm từ gạo nếp cái hoa vàng, chiên giòn và

ăn kèm với thịt băm, hành phi, lạc rang, chà bông Món ăn này có vị thơm ngon, giòntan.

Nem chua Yên Mạc: là một trong những món ăn truyền thống lâu đời của ngườidân Ninh Bình Nem chua Yên Mạc có vị chua thanh, cay nồng đặc trưng, được làm từthịt lợn tươi, bì lợn, thính gạo và các loại gia vị tự nhiên

- Lễ hội truyền thống

Lễ hội chùa Bái Đính: Lễ hội chùa Bái Đính khai hội vào ngày mùng 6 thángGiêng hằng năm và kéo dài đến hết tháng 3 Âm lịch Đây là một trong những lễ hộilớn nhất miền Bắc những ngày đầu xuân

Lễ hội Hoa Lư: Lễ hội được tổ chức từ ngày mùng 9 đến 11 tháng 3 Âm lịch đểtưởng nhớ công đức của vua Đinh Tiên Hoàng và vua vua Lê Đại Hành và nêu cao đạo

lý uống nước nhớ nguồn, cầu mong mưa thuận gió hòa

Lễ hội Tràng An: Lễ hội được tổ chức vào 18-19/3 (Âm lịch) hằng năm tại khu

Di sản thế giới Tràng An Điểm đặc biệt của lễ hội là mọi nghi thức đều diễn ra trênsông Các nghi thức rước nước, rước kiệu và rồng thể hiện đạo lý “uống nước nhớnguồn”, tỏ lòng tri ân đức Thánh Quý Minh Đại Vương và cũng là dịp cầu nguyện chomưa thuận gió hòa, mùa màng tốt tươi

- Con người: Vùng đất địa linh nhân kiệt và không gian văn hóa đặc sắc tại đâykhông chỉ tạo nên phong cảnh thiên nhiên hùng vĩ mà còn tạo nên tính cách con người

Cố đô Hoa Lư - Ninh Bình luôn yêu thương, đoàn kết, thân tình với nhau Đặc biệthơn cả, người dân Ninh Bình nổi tiếng với sự thân thiện, mến khách, luôn sẵn sànggiúp đỡ du khách

2.2.2 Các tài sản tri thức bản địa của địa phương bao gồm: di sản vật thể và di sản phi vật thể của địa phương

- Di sản vật thể

Kiến trúc hài hòa giữa thiên nhiên và nhân tạo : Các công trình kiến trúc cổ kínhnhư chùa chiền, miếu, thành quách, đặc biệt kiến trúc của khu di tích thắng cảnhTràng An, các công trình kiến trúc tại đây được xây dựng dựa trên địa hình tự nhiênvới núi non, sông hồ Công trình được bố trí hài hòa với cảnh quan thiên nhiên, tạo nênmột tổng thể kiến trúc độc đáo

Kiến trúc tôn giáo: các công trình kiến trúc tôn giáo như chùa Bái đính, đền KêThượng, Kê Hạ… mang đậm nét kiến trúc truyền thống của Việt Nam, với các máicong, cột gỗ, chạm khắc tinh xảo

- Di sản phi vật thể:

Lễ hội: lễ hội Tràng An, lễ hội Bái Đính, lễ hội Hoa Lư

Nghệ thuật trình diễn: Hát Xẩm - loại hình nghệ thuật dân gian độc đáo, đượcUNESCO công nhận là di sản văn hóa phi vật thể đại diện cho nhân loại , múa rốinước, các làn điệu dân ca

Nghề thủ công: Nghề đá mỹ nghệ Ninh Vân, Nghề thêu ren Ninh Hải, Nghề cóiKim Sơn,

2.2.3 Nhãn hiệu, sáng chế của các doanh nghiệp, cộng đồng địa phương

Ninh Bình không chỉ nổi tiếng với di sản văn hóa và thiên nhiên mà còn cónhững đóng góp đáng kể vào lĩnh vực sáng tạo và đổi mới Các doanh nghiệp và cộngđồng địa phương đã và đang không ngừng nỗ lực tạo ra những sản phẩm, dịch vụ độcđáo, mang đậm dấu ấn của vùng đất này

Sen Hoa Lư: Nhãn hiệu chứng nhận cho các sản phẩm từ sen tại Hoa Lư, baogồm trà sen mứt sen, bánh sen, Nhãn hiệu này được cấp để bảo hộ cho các sản phẩm

từ sen tại Hoa Lư, giúp nâng cao giá trị và tạo dựng uy tín cho sản phẩm

Thịt dê Ninh Bình: Nhãn hiệu này được cấp để bảo vệ nguồn gốc và chất lượngcủa thịt dê nuôi tại Ninh Bình, góp phần phát triển thương hiệu cho sản phẩm địaphương

Các sản phẩm thủ công mỹ nghệ: Nhiều làng nghề truyền thống tại Ninh Bìnhnhư Ninh Vân, Ninh Hải đã đăng ký bảo hộ nhãn hiệu cho các sản phẩm thủ công mỹnghệ của mình

2.2.4 Chỉ dẫn địa lý của địa phương

Chỉ dẫn địa lý "Thịt dê Ninh Bình" đã được cấp phép để bảo vệ sự độc đáo vàchất lượng của sản phẩm này Điều này giúp phân biệt thịt dê Ninh Bình với các loạithịt dê từ những vùng khác, đồng thời nâng cao giá trị sản phẩm và bảo vệ quyền lợicho người nông dân, đặc biệt là những người nuôi dê theo quy trình tự nhiên và truyềnthống

Khu vực địa lý được đăng ký cho sản phẩm thịt dê Ninh Bình bao gồm: Xã GiaHưng, xã Gia Thanh, xã Gia Vân, xã Gia Hòa thuộc huyện Gia Viễn; xã Ninh Hòa, xãNinh Hải thuộc huyện Hoa Lư; xã Xích Thổ, xã Gia Lâm, xã Gia Tường, xã Gia Sơn,

xã Kỳ Phú thuộc huyện Nho Quan; xã Ninh Nhất thuộc thành phố Ninh Bình; xã YênSơn, xã Đông Sơn thuộc thành phố Tam Điệp; xã Yên Thái, xã Yên Mô thuộc huyệnYên Mô, tỉnh Ninh Bình

Nguồn gốc và đặc điểm của thịt dê Ninh Bình: Thịt dê Ninh Bình được nuôi chủyếu tại các vùng đồi núi của các huyện như Nho Quan, Gia Viễn, Hoa Lư, nơi có điềukiện tự nhiên thuận lợi cho việc nuôi dê Dê ở đây chủ yếu được thả rông trên cácđồng cỏ tự nhiên, ăn cỏ và các loại thực vật tự nhiên, vì vậy thịt dê có vị ngọt, ít mỡ vàrất mềm

Ngoài thịt dê, Ninh Bình đang tích cực xây dựng thương hiệu cho các sản phẩmđặc trưng như dứa Đồng Dao và chè trại Quang Sói Nỗ lực này nhằm bảo hộ và côngnhận các sản phẩm này là chỉ dẫn địa lý, giúp nâng cao giá trị thương mại, khẳng địnhchất lượng đặc thù và mở rộng thị trường tiêu thụ.

2.2.5 Bí quyết, tay nghề của các nghệ nhân trong các làng nghề

Ninh Bình là nơi tập trung nhiều làng nghề truyền thống, nơi mà văn hóa và nghệthuật thủ công được gìn giữ và phát huy qua nhiều thế hệ Những sản phẩm được tạo

ra không chỉ đáp ứng nhu cầu tiêu dùng mà còn chứa đựng giá trị văn hóa sâu sắc, thểhiện tâm hồn và tính sáng tạo của người nghệ nhân

Làng nghề chạm khắc đá Ninh Vân: thuộc xã Ninh Vân, huyện Hoa Lư, tỉnhNinh Bình, là một làng nghề truyền thống lâu đời và nổi tiếng với nghề chạm khắc đá.Được hình thành từ hàng trăm năm trước, làng nghề này đã trải qua nhiều thăng trầmcủa lịch sử, nhưng vẫn giữ được nét đặc trưng và phát triển bền vững Những sảnphẩm đá Ninh Vân, chủ yếu được chế tác từ đá vôi và đá xanh, rất đa dạng, bao gồmtượng Phật, bia mộ, các đồ thờ cúng, và các sản phẩm mỹ nghệ khác Nghệ nhân nơiđây sử dụng các công cụ truyền thống để tạo ra những tác phẩm tinh xảo, sắc nét Làngnghề không chỉ phục vụ nhu cầu của người dân trong vùng mà còn thu hút du kháchđến tham quan, tìm hiểu về quy trình sản xuất và giá trị văn hóa của nghề chạm khắc

đá Mặc dù nghề truyền thống này đã trải qua nhiều biến đổi, nhưng nhờ sự gìn giữ củacác thế hệ nghệ nhân, làng nghề vẫn phát triển mạnh mẽ, góp phần bảo tồn và phát huygiá trị văn hóa địa phương

Làng nghề thêu rèm Văn Lâm: nằm tại xã Văn Lâm, huyện Hoa Lư, tỉnh NinhBình, là một trong những làng nghề thủ công truyền thống nổi tiếng của vùng đất này.Làng nghề thêu rèm Văn Lâm đã có từ rất lâu đời, với nghề thêu thủ công tinh xảo,

đặc biệt là các sản phẩm rèm cửa, tranh thêu, và các sản phẩm trang trí nội thất Nhữngsản phẩm thêu của làng nghề này nổi bật với tính thẩm mỹ cao, sự tỉ mỉ và kỹ thuậtthêu khéo léo, tạo ra những tác phẩm vừa mang giá trị văn hóa truyền thống, vừa đápứng nhu cầu của thị trường hiện đại.

Các sản phẩm thêu của làng nghề Văn Lâm chủ yếu được làm từ chất liệu vải, tơ,chỉ, với các họa tiết phong phú như hoa lá, cảnh vật, động vật, hoặc những biểu tượngtôn giáo, dân gian Nghệ nhân ở đây không chỉ đơn thuần thêu các mẫu hoa văn, màcòn tạo ra những tác phẩm nghệ thuật mang đậm dấu ấn văn hóa của địa phương Đặcbiệt, những chiếc rèm thêu của làng Văn Lâm được ưa chuộng vì độ bền, màu sắc đẹp

và sự tinh tế trong từng đường kim mũi chỉ

Nhờ vào tay nghề điêu luyện và sự sáng tạo của các nghệ nhân, sản phẩm thêurèm Văn Lâm không chỉ được tiêu thụ trong nước mà còn được xuất khẩu ra nướcngoài, góp phần nâng cao giá trị văn hóa và kinh tế cho địa phương Làng nghề thêurèm Văn Lâm không chỉ là niềm tự hào của người dân Ninh Bình mà còn là điểm đếnthú vị cho du khách yêu thích các sản phẩm thủ công tinh xảo

Nghề gốm: mặc dù nổi tiếng ở Bát Tràng, cũng có sự phát triển mạnh mẽ tạiNinh Bình Tại đây, các nghệ nhân không ngừng đổi mới và sáng tạo trong thiết kế, sửdụng đất sét chất lượng cao và kỹ thuật nung đặc biệt để cho ra đời những sản phẩmtinh xảo Mỗi tác phẩm gốm đều mang trong mình dấu ấn văn hóa và truyền thống dântộc, từ họa tiết hoa văn đến hình dáng, thể hiện sự khéo léo và tâm huyết của ngườilàm ra

Nghề dệt lụa ở Kim Sơn: cũng không kém phần nổi bật Tại đây, nghệ nhânkhông chỉ đơn thuần dệt lụa mà còn gìn giữ quy trình sản xuất tơ tằm tự nhiên Quytrình này đòi hỏi sự kiên nhẫn và khéo léo, từ nuôi tằm, lấy tơ cho đến dệt và nhuộm

Sản phẩm lụa Kim Sơn nổi tiếng không chỉ về chất lượng mà còn về tính thẩm mỹ,thường được sử dụng trong các dịp lễ hội và làm quà tặng, thể hiện sự tinh tế và phongphú của văn hóa Việt Nam.

Ngoài ra, các làng nghề chế biến thực phẩm như mắm cá và bánh tráng cũng lànhững biểu tượng của ẩm thực Ninh Bình Những sản phẩm này không chỉ đáp ứngnhu cầu tiêu dùng nội địa mà còn góp phần quảng bá ẩm thực Việt Nam ra thế giới, thểhiện sự đa dạng và phong phú của nền văn hóa ẩm thực địa phương

2.2.6 Chính sách phát triển kinh tế của địa phương

 Tổng quan chính sách phát triển kinh tế

Mục tiêu phát triển kinh tế của tỉnh Ninh Bình là chuyển dịch cơ cấu kinh tế theohướng tăng trưởng bền vững, gắn liền với bảo vệ môi trường, phát triển các ngành mũinhọn như du lịch, nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao, và công nghiệp chế biến.Tỉnh xác định các mục tiêu cụ thể cho giai đoạn 2021-2030, với tốc độ tăng trưởngGDP đạt từ 8-9%/năm

- Công nghiệp chế biến: Nâng cao giá trị gia tăng trong ngành công nghiệp chếbiến thực phẩm, chế biến nông sản và sản phẩm đá, góp phần tạo ra nhiều việc làm vàthúc đẩy tăng trưởng kinh tế

 Thành tựu chính sách phát triển kinh tế

- Nông nghiệp:

Diện tích nông nghiệp công nghệ cao: Tính đến năm 2023, diện tích áp dụngcông nghệ cao trong sản xuất nông nghiệp ở Ninh Bình đã đạt khoảng 1.800 ha, chủyếu tập trung vào trồng rau quả sạch, lúa, và chăn nuôi dê

Sản lượng sản phẩm chủ lực: Ninh Bình là một trong những tỉnh dẫn đầu cả nước

về sản xuất dê Trong năm 2023, sản lượng dê của tỉnh đạt khoảng 12.000 con/năm, vàsản phẩm dê Ninh Bình đã được xuất khẩu sang một số thị trường quốc tế như TrungQuốc, Hàn Quốc

- Đầu tư:

Số lượng dự án đầu tư: Ninh Bình đã thu hút hơn 1.100 dự án đầu tư trong vàngoài nước, tổng giá trị vốn đầu tư đạt 1,1 tỷ USD (theo báo cáo của Sở Kế hoạch vàĐầu tư Ninh Bình)

- Nguồn vốn huy động: Tỉnh đã huy động được khoảng 2.500 tỷ đồng cho các dự

án hạ tầng giao thông và du lịch trong giai đoạn 2021-2023 Các dự án này không chỉ

giúp phát triển kinh tế mà còn tạo ra cơ sở hạ tầng quan trọng cho việc phát triển bềnvững trong tương lai.

 Các thành quả của Ninh Bình so với các địa phương trong vùng

Du lịch: So với các tỉnh trong khu vực Bắc Bộ, Ninh Bình có sự phát triển nổi bật

về du lịch nhờ vào hệ thống di sản thế giới như Quần thể danh thắng Tràng An(UNESCO), Tam Cốc - Bích Động và Cố đô Hoa Lư Trong khi các tỉnh như QuảngNinh (Vịnh Hạ Long) hay Hà Giang (Cao nguyên đá Đồng Văn) cũng có các điểm dulịch nổi tiếng, Ninh Bình đã thành công trong việc phát triển du lịch bền vững, kết hợpbảo tồn di sản và nâng cao giá trị kinh tế

Nông nghiệp: Ninh Bình nổi bật với sản xuất dê, gạo và nông sản hữu cơ nhờ

ứng dụng công nghệ cao như tưới tự động Tỉnh phát triển nông nghiệp gắn với du lịchsinh thái, chuyển đổi đất lúa kém hiệu quả sang trồng sen Nhật phục vụ du lịch Cánhđồng lúa Tam Cốc được công nhận quốc tế, như top 5 cánh đồng đẹp nhất Việt Nam(Business Insider) và top 15 địa danh "tuyệt đẹp nhưng ít người biết đến" (Telegraph,Anh), góp phần khẳng định thương hiệu du lịch nông nghiệp

Đầu tư: Trong các tỉnh phía Bắc, Ninh Bình đã thu hút một lượng lớn dự án đầu

tư từ trong và ngoài nước, đặc biệt là trong lĩnh vực du lịch, công nghiệp chế biến vànông nghiệp công nghệ cao Tỉnh cũng có lợi thế trong việc phát triển các dự án hạtầng giao thông kết nối với các tỉnh lân cận, thúc đẩy phát triển kinh tế Để tăng thuhút được vốn đầu tư FDI vào địa bàn tỉnh, cần có những giải pháp và chính sách hữuhiệu hơn để hoàn thiện các tiêu chí đánh giá chỉ số, cũng như cải cách môi trường kinhdoanh của tỉnh, bao gồm khung khổ chính sách, pháp luật, phương pháp quản trị,hoạch định và thực thi chính sách cải cách kinh tế, hỗ trợ doanh nghiệp trong nước và

ngoài nước Ngoài ra, cần có cơ chế chính sách thu hút hợp tác công tư PPP trong lĩnhvực đầu tư cơ sở hạ tầng, giúp tăng khả năng thu hút vốn ngoài nhà nước.

Như vậy, với vị trí địa lý thuận lợi, tài nguyên thiên nhiên phong phú, và cácchính sách phát triển đúng đắn, Ninh Bình có tiềm năng phát triển kinh tế mạnh mẽtrong những năm tới Các ngành trọng tâm như du lịch, nông nghiệp công nghệ cao, vàcông nghiệp chế biến sẽ là những động lực quan trọng để tỉnh tiếp tục duy trì mức tăngtrưởng kinh tế ổn định Việc kết hợp bảo tồn văn hóa với phát triển kinh tế bền vữngchính là yếu tố then chốt giúp Ninh Bình không chỉ bảo vệ được các giá trị văn hóa màcòn thúc đẩy sự phát triển lâu dài và bền vững của nền kinh tế địa phương

CHƯƠNG 3: CÁC YẾU TỐ CẤU THÀNH THƯƠNG HIỆU ĐỊA

PHƯƠNG NINH BÌNH 3.1 Sản phẩm địa phương

 Thực trạng

Trong quá trình hội nhập kinh tế quốc tế, việc xây dựng, hình thành và phát triểnthương hiệu sản phẩm là rất cần thiết, bởi thương hiệu không những khẳng định vai tròcủa nhà sản xuất, nâng cao chất lượng sản phẩm mà còn giúp người tiêu dùng có được

sự lựa chọn thông minh nhất Với tầm quan trọng đó, Ninh Bình đang đẩy mạnh địnhhướng xây dựng, đăng ký bảo hộ, quản lý và phát triển nhãn hiệu chứng nhận cho cácsản phẩm đặc sản, đặc trưng của tỉnh

Ninh Bình hiện có 75 làng nghề với các sản phẩm độc đáo, đa dạng Tỉnh còn cómột số sản phẩm đặc sản đã có thương hiệu riêng, được người tiêu dùng ưa thích lựachọn như: thịt dê, cơm cháy, mắm tép, nem Yên Mạc, rượu Kim Sơn Các sản phẩmnày chủ yếu sản xuất từ nguồn nguyên liệu của địa phương, mang đậm yếu tố truyềnthống Cùng với đó, Ninh Bình có nhiều tiềm năng để phát triển các sản phẩm nôngsản có lợi thế như: dứa, lạc tiên, rau quả tươi, hoa và cây cảnh; chăn nuôi gia súc, giacầm, thủy hải sản

Với mục tiêu xây dựng thương hiệu, nâng cao giá trị của các sản phẩm đặc sản,đặc trưng địa phương, thời gian qua, Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh đã có nhiều nỗlực trong việc xác lập quyền bảo hộ nhãn hiệu và đạt được những kết quả quan trọng.Nhờ phát triển nhãn hiệu, nhiều sản phẩm đặc trưng, đặc sản của các địa phương trongtỉnh ngày càng phát triển, thương hiệu ngày càng nâng cao trước sự phát triển mạnh

mẽ của kinh tế thị trường

Nhắc đến đặc sản của huyện Yên Mô, phải kể đến sản phẩm nem chua Yên Mạc.Sau nhiều nỗ lực của cấp ủy, chính quyền địa phương, Sở Khoa học và Công nghệ,người dân, năm 2020, Cục Sở hữu trí tuệ đã cấp giấy chứng nhận đăng ký nhãn hiệuchứng nhận "Nem chua Yên Mạc" cho chủ sở hữu là UBND huyện Yên Mô Đây làđộng lực to lớn để người dân xã Yên Mạc tiếp tục phát triển sản phẩm đặc sản nemchua, tạo thu nhập ổn định, góp phần phát triển kinh tế - xã hội của địa phương Ngoàinem chua Yên Mạc còn có "Nếp hạt cau Ninh Bình", "Đào phai Tam Điệp" và "ChèTrại Quang Sỏi".

Các sản phẩm địa phương của Ninh Bình sở hữu nhiều ưu điểm nổi bật

Đầu tiên, chúng mang đậm bản sắc văn hóa và truyền thống của địa phương, từnguyên liệu đến quy trình sản xuất đều gắn liền với thiên nhiên và kinh nghiệm củangười dân Điều này tạo nên hương vị đặc trưng, khó tìm thấy ở những sản phẩm côngnghiệp

Thứ hai, các sản phẩm này thường được sản xuất thủ công, đảm bảo chất lượngcao và an toàn vệ sinh thực phẩm Và với nguồn nguyên liệu dồi dào và đa dạng, NinhBình có thể phát triển nhiều sản phẩm mới, đáp ứng nhu cầu thị trường, tạo dựng chỗđứng nhất định Bên cạnh đó, việc xây dựng và bảo hộ nhãn hiệu đã giúp nâng cao giátrị và tạo dựng niềm tin cho người tiêu dùng

Cuối cùng, các sản phẩm địa phương Ninh Bình còn góp phần thúc đẩy phát triểnkinh tế - xã hội của địa phương, tạo việc làm và tăng thu nhập cho người dân

Mặc dù sở hữu nhiều sản phẩm đặc trưng, tiềm năng phát triển của các sản phẩmđịa phương Ninh Bình, vẫn tồn tại một số nhược điểm

Dù có sản phẩm đặc sản được công nhận chỉ dẫn địa lý (CDĐL) như thịt dê NinhBình hay dứa Đồng Dao, chất lượng sản phẩm từ các cơ sở sản xuất nhỏ lẻ đôi khichưa đồng đều, gây khó khăn trong việc bảo đảm chất lượng ổn định Điều này có thểảnh hưởng đến uy tín của thương hiệu, đặc biệt là khi các sản phẩm này được xuấtkhẩu ra ngoài hoặc cung cấp cho các đối tác lớn.

Nhiều cơ sở sản xuất trong các làng nghề vẫn duy trì phương thức truyền thống

mà chưa áp dụng đầy đủ công nghệ hiện đại, dẫn đến tính cạnh tranh của sản phẩmhạn chế Việc thiếu sự sáng tạo trong bao bì, mẫu mã và phương thức chế biến khiếncác sản phẩm khó tạo được dấu ấn nổi bật trên thị trường, đặc biệt là trong bối cảnhtiêu dùng ngày càng có yêu cầu cao về chất lượng và sự đổi mới

Hệ thống phân phối chưa rộng rãi và kênh tiếp thị chưa đủ mạnh Các sản phẩmđặc sản Ninh Bình hiện vẫn chủ yếu tiêu thụ trong nước, thiếu sự hiện diện mạnh mẽ ởcác thị trường quốc tế Việc thiếu các chiến lược marketing chuyên nghiệp và tiếp cậnđúng kênh phân phối toàn cầu khiến các sản phẩm này chưa phát huy được hết tiềmnăng

Hơn nữa, việc bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ chưa được quan tâm đúng mức, dẫnđến tình trạng hàng giả, hàng nhái tràn lan, làm giảm uy tín của sản phẩm

Trong bối cảnh hội nhập kinh tế toàn cầu, việc xây dựng và phát triển thươnghiệu sản phẩm không chỉ là một lựa chọn mà còn là một yếu tố sống còn đối với sựthành công của các doanh nghiệp và nền kinh tế nói chung Ninh Bình, với lợi thế vềcác sản phẩm đặc sản độc đáo và truyền thống, đã nhận thức rõ tầm quan trọng này và

mở ra nhiều cơ hội lớn đối với du lịch Ninh Bình

Có thể thấy, xu hướng tiêu dùng xanh, bền vững đang ngày càng trở nên phổbiến, đặc biệt với thế hệ trẻ Ninh Bình với nguồn tài nguyên thiên nhiên phong phú và

đa dạng có thể tận dụng lợi thế này để phát triển các sản phẩm đặc sản từ nguồnnguyên liệu tự nhiên, thu hút những người tiêu dùng quan tâm đến sức khỏe và bảo vệmôi trường Các sản phẩm như gạo tám thơm, mật ong rừng, các loại rau củ quả hữu

cơ, đặc sản nem chua, bánh cuốn không chỉ mang hương vị đặc trưng của vùng đất

cố đô mà còn đảm bảo chất lượng, an toàn vệ sinh thực phẩm Việc kết hợp giữa sảnxuất thủ công truyền thống và công nghệ hiện đại sẽ tạo ra những sản phẩm độc đáo,đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của thị trường

Ngoài ra, du lịch Ninh Bình chính là cầu nối hoàn hảo giúp đưa các sản phẩm địaphương đến gần hơn với du khách Khi đến với Ninh Bình, du khách không chỉ đượcchiêm ngưỡng vẻ đẹp thiên nhiên hùng vĩ mà còn có cơ hội khám phá và thưởng thứcnhững sản phẩm đặc trưng của địa phương Để tăng cường hiệu quả tiêu thụ sản phẩmđịa phương, việc tích hợp các sản phẩm này vào các hoạt động du lịch là vô cùng cầnthiết Du khách có thể tham gia các lớp học nấu ăn truyền thống, tự tay làm bánh cuốn,nem chua, hoặc đơn giản chỉ là thưởng thức những món ăn đặc sản tại các nhà hàng,quán ăn địa phương Bên cạnh đó, việc xây dựng chuỗi cung ứng bền vững, đảm bảochất lượng và tính ổn định của nguồn cung, là vô cùng quan trọng Qua đó, du lịchkhông chỉ góp phần quảng bá hình ảnh của Ninh Bình mà còn tạo ra một kênh tiêu thụhiệu quả cho các sản phẩm địa phương, đồng thời thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hộicủa địa phương

Bên cạnh đó, Ninh Bình còn thu hút hỗ trợ từ chính sách quốc gia - Chương trìnhOCOP (Mỗi xã một sản phẩm) Điều này tạo điều kiện thuận lợi cho việc xây dựngthương hiệu nông sản và làng nghề, giúp các sản phẩm nông sản và làng nghề địa

phương tiếp cận được thị trường rộng lớn hơn Thông qua OCOP, các sản phẩm đượcđánh giá, xếp hạng và quảng bá một cách bài bản, giúp người tiêu dùng dễ dàng nhậnbiết và lựa chọn OCOP đặt ra những tiêu chí rất cao về chất lượng, mẫu mã và bao bìsản phẩm Để đạt được các tiêu chí này, các làng nghề và hộ sản xuất phải khôngngừng cải tiến quy trình sản xuất, nâng cao chất lượng sản phẩm Nhờ đó, các sảnphẩm OCOP ngày càng đa dạng, phong phú và đáp ứng được nhu cầu ngày càng caocủa thị trường Bên cạnh đó, OCOP tạo điều kiện để các làng nghề cùng nhau liên kết,hợp tác, chia sẻ kinh nghiệm và hỗ trợ nhau phát triển Điều này giúp các làng nghềtăng cường năng lực cạnh tranh, giảm thiểu chi phí sản xuất và mở rộng thị trường.Tóm lại, việc sở hữu một thương hiệu mạnh không chỉ giúp các sản phẩm củaNinh Bình khẳng định được vị thế trên thị trường, nâng cao giá trị và sức cạnh tranh

mà còn góp phần tạo ra một bản sắc riêng biệt, gắn liền với hình ảnh và văn hóa củađịa phương Nhờ đó, Ninh Bình không chỉ thu hút được du khách mà còn mở rộng thịtrường tiêu thụ sản phẩm, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội

mã và sự nhận diện thương hiệu

Thứ hai, việc bảo hộ thương hiệu còn nhiều hạn chế, tình trạng hàng giả, hàngnhái vẫn diễn ra phổ biến Mặc dù nhiều sản phẩm đặc sản của Ninh Bình đã được cấp

chỉ dẫn địa lý, nhưng việc kiểm soát và bảo vệ thương hiệu vẫn còn gặp khó khăn Cácsản phẩm nhái hoặc sao chép thương hiệu có thể gây hiểu nhầm cho người tiêu dùng

và làm giảm giá trị sản phẩm gốc

Thứ ba, nhận thức của người dân và doanh nghiệp về tầm quan trọng của thươnghiệu chưa thực sự đồng đều Mặc dù một số doanh nghiệp lớn đã nhận thức được tầmquan trọng của việc xây dựng thương hiệu, nhưng nhiều doanh nghiệp nhỏ và hộ sảnxuất vẫn chưa quan tâm đúng mức đến việc xây dựng thương hiệu, dẫn đến sự thiếunhất quán trong việc phát triển các sản phẩm địa phương

và dễ nhận biết: xây dựng logo và bao bì có tính nhận diện cao, đồng thời sử dụng mãvạch QR hoặc tem chống hàng giả để người tiêu dùng dễ dàng nhận diện sản phẩmchính hãng Bên cạnh đó, Ninh Bình cần hợp tác với các cơ quan chức năng để bảo vệquyền sở hữu trí tuệ cho các sản phẩm được cấp chỉ dẫn địa lý Việc sử dụng công

nghệ như blockchain để theo dõi nguồn gốc sản phẩm có thể là một biện pháp hiệu quảtrong việc xác minh nguồn gốc.

Song song đó, đẩy mạnh công tác quảng bá, marketing, tận dụng các kênh truyềnthông hiện đại để giới thiệu sản phẩm đến người tiêu dùng trong và ngoài nước Baogồm tham gia các hội chợ quốc tế hoặc các sự kiện quảng bá văn hóa, du lịch để giớithiệu sản phẩm và du lịch Ninh Bình đến thị trường quốc tế; thiết lập quan hệ hợp tácvới các công ty du lịch lớn để xây dựng các gói du lịch có sự kết hợp giữa các điểm dulịch nổi tiếng của Ninh Bình và các sản phẩm đặc sản hay mở rộng kênh phân phối sảnphẩm qua các trang thương mại điện tử lớn như Shopee, Lazada, Amazon hoặc cácnền tảng bán hàng trực tuyến ở cả trong nước và các quốc gia khác Ngoài ra, NinhBình có thể mời các influencer trong lĩnh vực du lịch hoặc ẩm thực để giới thiệu cácsản phẩm địa phương qua video và hình ảnh đẹp mắt

Cuối cùng, chính quyền địa phương cần tổ chức các chương trình đào tạo và hộithảo nhằm nâng cao nhận thức của người dân và doanh nghiệp về tầm quan trọng củaviệc xây dựng thương hiệu và bảo vệ chất lượng sản phẩm Chính phủ cần triển khaicác chính sách ưu đãi, hỗ trợ tài chính và đào tạo cho các doanh nghiệp nhỏ, giúp họnâng cao năng lực sản xuất và xây dựng thương hiệu mạnh mẽ Đồng thời, khuyếnkhích các mô hình hợp tác giữa doanh nghiệp lớn và nhỏ để phát triển các sản phẩm cótính đồng nhất về thương hiệu

Với những nỗ lực không ngừng, Ninh Bình hoàn toàn có thể xây dựng đượcnhững thương hiệu sản phẩm mạnh mẽ, góp phần đưa du lịch và kinh tế địa phươngphát triển bền vững

3.2 Tập hợp thương hiệu các điểm đến du lịch

 Thực trạng

Ninh Bình là vùng đất có nguồn tài nguyên du lịch phong phú, với nhiều danhlam thắng cảnh nổi tiếng, có địa hình đa dạng, có vùng đồi núi, đồng bằng và vùngđồng bằng ven biển, có khí hậu ôn hòa, có hệ thống thảm thực vật rừng phong phú,mang đủ sắc thái của nước Việt Nam thu nhỏ Cố đô Ninh Bình được thiên nhiên ưu áiban tặng những cảnh quan thiên nhiên hùng vĩ, có thể kể đến như Tam Cốc BíchĐộng, Tràng An Bái Đính, hay cố đô Hoa Lư lịch sử, Năm 2014, quần thể danhthắng Tràng An được UNESCO ghi danh là di sản văn hóa và thiên nhiên thế giới - disản “kép” đầu tiên ở Ðông Nam Á

Bên cạnh đó, Ninh Bình còn có nhiều di sản văn hóa phi vật thể đặc sắc với các

lễ hội dân gian, nghề thủ công và nghệ thuật truyền thống độc đáo, ẩm thực phongphú Với 1.821 di tích, trong đó có 298 di tích cấp tỉnh, 81 di tích cấp quốc gia (trong

đó có 3 di tích cấp quốc gia đặc biệt), đây là những tiềm năng, lợi thế lớn của NinhBình trong phát triển du lịch, có thể tạo nên những sản phẩm du lịch đặc thù, có khảnăng cạnh tranh và tạo nên thương hiệu riêng cho du lịch Ninh Bình

Ngoài ra, khu Bảo tồn thiên nhiên đất ngập nước Vân Long được thế giới côngnhận là khu Ramsar có tầm quan trọng quốc tế (năm 2019) Khu Bảo tồn thiên nhiênVân Long còn giành hai kỷ lục: “Khu bảo tồn có đàn Voọc lớn nhất Việt Nam” và

“Khu vực có bức tranh tự nhiên lớn nhất Việt Nam-Bức tranh núi Mèo Cào” Vườnquốc gia Cúc Phương - Vườn quốc gia đầu tiên của Việt Nam (thành lập tháng 7/1962)

- lưu giữ nhiều loài động, thực vật đa dạng và phong phú

Nơi đây còn là điểm đến hấp dẫn du khách với nhiều loại hình du lịch: sinh thái,môi trường, nghiên cứu khoa học Năm 2023, lần thứ 5 liên tiếp, Vườn quốc gia CúcPhương được Tổ chức Giải thưởng Du lịch Thế giới bình chọn là Vườn quốc gia hàngđầu châu Á…