Luận văn nghiên cứu hiệu quả của công nghệ truyền tải Điện một chiều cao Áp và khả năng Áp dụng Đối với hệ thống Điện việt nam

chiều ~__ Trên eo sở phương án phát triển lưới điện 500kV của HTP Việt Nam theo TSĐ 6 luận văn đã đề xuất phương án xây dụng đường dây tái điện LIVDC Sơn La-Kho Quan thay cho ĐDSCA xo

Bìa trong

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO _

TRƯỜNG ĐẠI HỌC BÁCH KHOA HÀ NỘI

LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC

NGHIEN CUU HIEU QUA CUA CONG NGHE TRUYEN TAI DIEN MOT CHIEU CAO AP VA KHA NANG AP

NGANH : HE THONG DIEN

MA SO:

BUI TIEN VIET

Người hướng dẫn khoa học : GS.TS LA VAN UT

Vỏ đĩa CD

LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC

NGHIÊN CỨU HIỆU QUẢ CỦA CÔNG NGHỆ

TRUYEN TAI DIEN MOT CHIEU CAO ÁP VÀ

KHA NANG AP DUNG DOI VOI HE THONG

DIEN VIET NAM

NGANH : HE THONG DIEN

MÃ SỐ

BÙI TIÊN VIỆT

LỜI CAM ĐOAN

Tôi xin cam doan dây là luận văn của riêng tôi Các kết quả tính toán nêu trong luận văn là trung thực và chưa từng được công bồ trong bắt kỳ một bản luận văn nghiên cứu xảo khác

THà nội, tháng 10 năm 2009

TAC GIÁ LUẬN VĂN

CHUONG 1 TONG QUAN VE CÔNG NGIHỆ TRUYỂN TẢI ĐIỆN MỘT

1.1 LICH SU PHAT TRIEN CONG NGHE TRUYEN TAI BIEN MOT CHIEU CAO

1.2 MOT SO HE THONG TRUYEN TAI HVDC DIAN HINH TREX THE

1.2.1 Itaipu, hé théng truyền tải IIVDC lớn nhất trên thế giới sua

1.2.2 11 théng ITVDC Leyte-Luzon, Philipine 3 1.2.3 Hé théng HVDC Rihand Delhi, India detects tisteeiees el

1 4 11ệ thông liên kết LIV DC “back to back” giữa Argentina và lầrazil 5Š

13 UU-NUIƯỢC DIỄM CUA I THÔNG TRUYỀN TẢI IVDC VÀ ỦNG

1.3.3 Mội số ứng dụng phố biến của hệ thống truyền tải HVDC 8

CHƯƠNG 2: CÂU TAO CUA HE THONG TRUYEN TAI BIEN MOT CHIEU

CAO ÁP (HVDC) TH HH HH ky "— testers ened

2.1 NGUYEN LY CUA HE THONG HVDC

2.2 CÂU TẠO CỦA HỆ THÔNG HVDC

2.2.2 Tram biến áp

2.2.3 Các bộ lọc xoay chiếu

2.2.5 Cuén san dong

2.2.6 Kgudn công suất phần kháng

2.2.7 Đường dây truyền tải của hệ thông HVDC

2.2.8 Hệ thống nói dất

2.2.9 Hệ thông diễu khiển và bảo vệ

2.3 MỘT SỐ SƠ ĐÔ TRUYỂN TÀI ĐIỆN CAO ÁP MỘT CHIÊU:

2.3.1 Hệ thống truyền tải HVDC liên kết don cue (Monopolar Link)

2.3.3 Hệ thếng truyền tải HVDC lưỡng cực (Bipolar link)

2.3.3 Hệ thống truyền ti HVDC củng cực tính (Hamopolar link)

2.3.4 Hệ thống truyền tải HVDC dỗi lưng (Back to Back)

2.3.5 Hệ thống truyền tải HVDC nhiều điểm dâu

2.3.6 Mội số sơ dỗ khác

3.4 BỘ BIỂN ĐÔI VÀ SƠ ĐÔ THAY THẺ TƯỜNG ĐƯƠNG

3.4.1 Bộ biển đối

2.4.3 Đâu ghép các mạch bộ biến đôi với nhau

2.43 So dé thay thế tương đương

2.4.4 Điều khiển của bộ biến đối

16

16 wl?

Bl

33 35

1 Nguyên lý phát xung diều khiỂH cọc nay seed

2.7.2 Cơ sở điều khiển cho hệ thống HVDC hai cực 46 2.7.3 Phương pháp diễu khiển cận biên dong (Curent margin control methed) 48

1 Chế dộ vận hành chÌnh [WM cà cà cà cọ HH Hee eheg Hee keeseo.48

2 Chế dộ vận hành nghịch HổN Q c cu eect testes tee tenets eect cies AD

2.10, SO SANH GIU'A TRUYEN TAL NANG LUQNG BANG DUONG DAY

TRUYEN TAT HVDC VA BUONG DAY TRUYEN TAI XOAY CHIẾU 58

2.10.3 Vốn dầu tư xây dụng hệ thống à cà cọc cà se ,6Ô)

CHƯƠNG 3 HIỆN TRẠNG PHỤ TẢI, NGUON VA LƯỚI ĐIỆN TRUYEN TAL S0IKV CỬA TTTD VIỆT NAM DỊNH HƯỚNG PHÁT TRIÊN DÉN NĂM 2025 THEO TSD6 DE XUÄT PHƯƠNG ÁN BƯỜNG DẦY TẤT ĐIỆN HVDC 62 3.1 TINH HINH PHU TAT ĐIEN HIẾN TẠI, VẢ KHẢ NANG PHÁT TRIEN ĐẾN

NÄM2025 co co e HH HH HH HH tr HH hoa Ô2)

3.1.1 Tình hình hiện tại của phụ tới điện cà sec cac 02

3.1.2 Dự bảo nhu cầu tiêu thụ điện đến năm 2025 TH HH HH HH 68 3.2 TÌNH HÌNH NGUÔỒN ĐIỆN HIỆN TẠI, ĐỊNH HƯỚNG PHÁT TRIÊN ĐẾN

3.2.2 Chương trình phát triển nguên điện tới năm 2025 66

3.3 TÌNII IÏNII LƯỚI DIN TRUYN TẢI 500KV TIN TẠI, DỊNII HƯỚNG

PHÁT TRIÊỀN ĐẾN NĂM 2025 dc bàn nà nho he OF 3.3.1 Tình hình điện lãi của lưới điện tr uyên ta S00KV - - 67 3.3.2 Chương trình phát triển lưới điện truyền lãi 500KV tới năm 2025 68

3.4 CAN BOL TONG CONG SUAT NGUON PHAT VA PHU TAT CUA TUNG

3.4.1 Cân bằng nguồn và phụ tải miễn Hắc cào sàn cà co 2S 3.4.2 Cân bằng nguồn va phụ tải Miễn Trưng và Nam TD

3.5 PHƯƠNG AN XAY DUNG DUONG DAY LIVDC TRONG LTD VEY NAM

3.5.2 Thidt ké so ba hé thong truyén tai HVDC Son La — Nho Quan 85

1 Lựa chọn sơ đỗ liên kết và cấp iG AD es tic te tee te te seseveS

3 Lựa chọn sơ dỗ cho bộ biến đẪI dc ác Gà HH HH HH KH nhieu BỘ

8 Tỉnh chọn các thông số cơ bản của đường dy tdi AIR os cee eee oe es en oe on os ve BS

4, Tỉnh chọn MBA che bộ biến đỖI à ee cic ne es ae can eet anti cee tana OT

3.6 TINH TOAN LUA CHON DUNG LUGNG BU CSPK CHO CAC PHIA CUA

2 Hù công suất phản kháng cho đầu Nho Quan và Sơn La xét đến điều chính đầu phân

3.6.2 Lựa chọn đưng lượng tụ bù cho đâu chính lưu (Sơn La) và nghịch hưu (Nho

CHUONG 4 TÍNH TOÁN CHẾ ĐỘ VẬN HÀNH CỦA ĐƯỜNG DẢY HVDC SGN LA — NHO QUAN TRONG SO BO HE THONG DIEN VIET NAM NAM

4.2 PHAN MEM TINH TOAN UNG DỤNG PSSE 108

4.3.3 Mô phông đường đây truyền lãi HVDC Son La—Nho Quan 11

4.3 KÉT QUÁ TÍNH TOÁN CAC CHE ĐỘ XÁC LẬP CUA HE THONG TRUYEN

TẢI ĐIỆN 500KV PHƯƠNG AN SU' DUNG DUONG DAY TRUYEN TAL XOAY

4.4 KẾT QUÁ TÍNH TOÁN CÁC CHẾ ĐỘ XÁC LẬP CỦA HỆ THÔNG TRUYỀN TẢI DIỆN S00EV PHƯƠNG ÁN SỬ DỰNG DƯƠNG DẦY IIVDG SƠN LA - NIIO

4.5 KÉT QUA TINH TOAN CAC CHR BO XAC LAP CUA HE THONG TRITYEN

TAL DIZN SU0KV KL DIBU CHỈNH THAY DÔI DÒNG CÔNG SUẤT TRÊN

TAL LiIkU THAM KHẢO

PHỤ LỤC

DANH MUC CAC Ki HIEU VA CHU VIET TAT

Xoay chiêu Công suất phan khang

Một chiêu

DANH MỤC CÁC BANG

1 | Bảng21 | Bảng so sánh hai loại bộ biển đổi CSC va VSC 24

2 | Bâng22 Bảng lựa chọn phương pháp điều khiên cho hề thông 4

HVDC hai cue

Bảng so sánh vẻ chỉ phí cho đường day HVDC va AC —

500K.V/2000MW

Sự chênh lệch P„/P„„ của hệ thông điện Việt Nam (Nam

2004)

7| Bảng 33 | Dự báo nhu cầu điện năng toàn quốc đến năm 2025 64

Công suất đặt các nguồn điện được đưa vào vân hành từ

12 | Bảng38 | Băng khảo sát quan hệ Qạ; ~ f(Uu) trường hợp 1 96

13 | Bang 3.9 | Bảng khảo sát quan hệ Q;, = f;(Uặ) rường hợp 1 97

14 | Bảng 3.10 | Bảng khảo sát quan hệ Qs, — (Uy) trường hợp 2 98

15 | Bảng 311 | Bâng khảo sát quan hệ Q„, —f,(Ua) trường hợp 1 101

16 | Bảng 3.12 | Bảng khảo sát quan hệ Q„, =f;(U¿) trường hợp 2 103

17 | Bang 3.13 | Bảng khảo sát quan hệ Q,— f;(Úa) trường hợp 2 103

Bang théng số % tốn hao công suất và điện áp tại thanh cải

Nho Quan ở chế độ phụ tải cục đại sử đụng phương án

đường dây truyền tái xoay chiêu SenLa Nho Quan, Sơn La- Hòa Bình

Bông thông số dông suất tồn hao và công suất toàn hệ

thống ở chế dộ phụ tới cực dại sử dụng, phương án dườn

19 | Bảng 42 ne © ene 69 ĐA te ee Qn SE AB Bowen me) ona

dây truyền tải xoay chiều Sơn Ta - Nho Quan, Sơn La- Hòa Bình

Bang théng số % tôn hao công suất và điện áp tại thanh

cái Kho Quan ở chế độ phụ tải cực tiểu sử dụ hư:

20 | Bang 4.3 » TIẾP ` me pow yaa

án đường dây truyền tải xoay chiêu Sơn La Xho Quan, Son La- Ilda Binh

Bâng thông số công suất tốn hao và công suất toàn hệ

thống ở chế độ phụ tái cực tiểu sử dụng phương án đườn

31 | Bảng 44 đây truyền tai xoay chiéu Son La — Nho Quan, Sơn La- » ° : s8 phượng los

Bảng thông số % tổn hao công suất và điện áp tại thanh cái

22 | Hảng4.5 | Nho Quan ở chế độ phụ tái cực đại sử đụng phương án| - 115

dùng đường dây truyền HVDC Sơn La - Nho Quan

Bang thông số công sual tan hao và công suất toàn hệ

23 | Bang 4.6 | théng ở chế độ phụ tái cực đại sứ dụng phương án đúng 115

đường đây truyền lãi HVDC Sơn Ta — Nho Quan

Đảng thông số %4 tổn hao công suất và điện áp tại thanh cái

24 | Bảng 47 | Nho Quan ở chế độ phụ tải cực tiểu sứ dụng phương án 116

dùng đường dây truyền HVDC Sơn I.a — Nho Quan

Bang thông số công suất tốn hao và công suất toàn hệ 2S | Bảng48 | thống ở chẻ độ phụ tải cực tiểu sử đựng phương án đừng 116

đường đây truyền lãi HVDC Sơn Ta — Nho Quan

ang thông số % tốn hao công suất và điện áp tại thanh cải

26 | Bảng 49 | Nho Quan ở chế độ phụ tải cục đại khi thay đối dòng công | 117

suất trên đường dây truyền tâi HVDC Son La - Nho Quan

Bang thông số công suất tốn hao và công suất toàn hệ

27 | Bảng 410 | thống ở chế độ phụ tãi cực đại khi thay đổi đồng công suât 117

trên đường dây truyền tải HVDC Sơn La — Kho Quan

Bang thông sé % tổn hao cổng suất, và điện áp tại thanh

cái Nho Quan ở chế độ phụ tãi cực tiếu khi thay đối đòi

1| Hinhl] - | Một số hệ thông truyền tải HVDC trên thể giới 2

3 | Hinh1.3 | Hệ thống truyén tai HVDC Leyte-Luzon, Philipine 4

4 | Hinh1.4 | Hé théng truyén tai HVDC Rihand—Delhi, India 5

| 2 | seis thong lién két HVDC “back to back” gitta Argentina va é

Brazil

7 | Hinh2] | So dé nguyén ly ctia hé thong truyén tai HVDC 8

| 10 | Hình24 | Hinh anh mét module Thyristor "

| II | Hình3sš | Bồ biến đối gồm nhiều module thyristor gép lại với nhau 12

12 Hinh2.6 | Tram biên áp một chiêu §00KV' 13

17 | Hinh2.11 | Trung tâm điều khiến hệ thông HVDC 17

18 | Hình2.]2 | Hệ thông tuyển tải HVDC liên kết đơn cục 18

19 | Tĩmh2.13 | TIệ thếng truyền tải IIVDC lưỡng cực 19

20 | inh 2.14 | Hệ thông truyền lái HVDC cũng cực tính 20

21 | Hima215 | Hệ thống truyén tai HVDC déi lung 21

33 | Hùh216 | Hệ thếng truyền tải ITVDC nhiều điểm đấu 22

23 | tình^]7 | Câu trúc bệ thống HVDC sử dụng năng lượng giỏ 2

24 | Ilnh?1§ | Bỏ biến đối nguồn dòng và bộ biến đổi nguắn áp 24

28 | inh 2.22 | B6 bién déi céu voi hai van V1 va V2 dan 28

29 | Hinh 2.33 | Đã thị dòng và điện áp Ly ctia bd bién đối 6 xưng 3 pha 28

31 | Hinh2.25 | Sơ để bộ biển đối cầu 3 pha 12 xung 32

Đặng điện áp ruột chiếu của sơ đỗ nối tiếp hai chữnh hãi

cầu 3 pha ( góc digu khién a=0 va u=0)

Sơ đồ thay thế tương đương đường dây truyền tái điện

34 | Hùh 228 | Nguyễn tắc điểu khiển thẳng đứng tuyến tính 35

36 | Hình230 | Nguyên tắc điêu khiến thắng đứng “arecos” 37

37 | Hinh 2.31) | Mé tinh didu kidén bam chính lưu và nghịch lưu 38

38 | Hinh 2.32 | Quan hé gifa CSPK và công suấttác dụng 40

39 | Hinh 2.33 | Ving vận hành của cầu bién dai trong mt phiing Py - Qu 4

Sơ đỗ đơn giản và biểu đỗ góc pha: a) Chỉnh lưu, b)

Ngịch lưu

4L | THnh2.35 | Đòng điện xoay chiều trong sơ đỗ biến đổi 12 xung 41

Hệ thống điều khiển của hệ thông HVDC hiên kết 2 hệ

43 | Hinh2.37 | Để dụ miều tả ba đường đặc lính a7

44 | Hinh238 | D6 thi dic tinh toh Uy-1, 48

45 | Hìmh239 | Dae tinh Uj, tinh eva hé théng ITVDC hai cue 50

47 | Hinh24) | Tín liệu đo và tiết bị bão vệ 53

48 | Hinh 2.42 | Bd tri thiét bị chống quả áp cho một trạm biên đối %6

49 | Hình 2.43 | Giới lun công suất truyền tái qua bộ nghịch lưu 5

50 | Hìmh244 | Tryễn tải năng lượng băng dòng điện xoay chiều 58

St | Tinh 2.45 | Truyén tai nang lượng bằng dòng điện xoay chiều 58

52 | Hinh2.46 | So sảnh giữa đường dây một chiều và xoay chiều 61

Sơ đỗ hệ thông truyền tải điện S00KV năm 2015

54 | Hinh3.2 | Sơ để hệ thống truyền tái điện S00KV năm 2020 72

55 | IHnh343 | Sơ đồ hệ thống truyền tải điện SOOKV năm 2025 7A

sé | Tinh3.1, | Cam bang ngudn và phụ tải Miễn Bắc năm 2025 77

57 | Hinh35 | Cân bằng nguồn và phụ tải Miễn Trung va Nam nam 2025 80

Cân bằng nguồn và phụ tái hệ thống điện Việt Nam năm

Sơ đô thay thể tướng đương cho một mạch đường đãi

HVDC Son La - Nho Quan

62 | Hinh3.10 | Pé thi quanhé Q,, — (Uj) Phia Nho Quan 99

63 | Hinh 3.11 | Đề thi quan hệ Qy, =f(Uu) Phía sơn La 100

66 | Hinh41 | Cấutrúc sơ để khối của chương trình PSS/E 11

LỜI NĨI ĐẦU

Cơng nghệ truyền tài điện cao áp một chiều được bắt đầu nghiên cứu những năm 1920

và được đưa vào ứng dụng những năm 1954 Mặc đủ dây là cơng nghệ dã dược nghiên cứu và đưa vào ứng dụng từ lâu nhưng nĩ vẫn được coi lá rất mới với Việt Nam 1rong

những năm gân đây với việc phát triển rất nhanh trong lĩnh vực điện tử cơng suật như

1GBT, GIĨ và IGC

cao áp một chiên (IVDC) đã được cả thế giải quan tâm vì cơng nghệ TIVDC quả thực

thì vân để nghiên cửu và ửng dụng cơng nghệ truyền tải điện

cĩ rất nhiều ưa điểm vượt tội so với các cơng nghề cỗ điển truyền tải điện năng AC thơng thường như khộng cách truyền tải lớn hơn, độ én dịnh được nâng cao, giảm đáng kế khối lượng xây dựng đường đây truyền tải, giâm hành lang tuyến, giâm tốn thất, cho phép diéu khiển dịng cơng suất một cách linh hoại, giản mức độ ảnh hudng đến mơi trường

Việc ứng dụng cơng nghệ HVDC vào HTĐ Việt Kem cĩ thể đem lại hiệu quả cao đặc

biệt do xuất phết từ thực tế: Xu lướng liên kết lưới khu vực (với Lào và Trung Quốc), điện tích đất giành để xây đụng kưới điện ngày một giảm Từ nằm 2015 trở đi, trang hệ thơng điệu Việt Nam sẽ lảnh thành nhiều các trung tâm tuồn cĩ cơng suất lớn thứ Sơn La, Lai Châu, Mơng Duong, © Mén, ‘Trung tim điện nguyên tứ thí vẫn để

nghiên cứu tính ổn định, khả năng truyền tải, khả năng điều khiến các đơng cơng suất

Trợp lý của hệ thống điện Việt Nam là vơ cùng cần thiết Vì vậy, tác giả đã chọn để

tài “ Nghiên cứu hiệu quả của cơng nghệ truyền tái điện một chiều cao áp và khả

năng ấp dụng đối với hệ thong điện Viét Nam”

Mục đích của luận văn là đẻ cập đến một số vấn đề sau:

- Luận văn đã đẻ cập dến một số vẫn dễ liên quan tới công nghệ truyền tải diện một

chiều

~ Trên eo sở phương án phát triển lưới điện 500kV của HTP Việt Nam (theo TSĐ 6)

luận văn đã đề xuất phương án xây dụng đường dây tái điện LIVDC Sơn La-Kho

Quan thay cho ĐDSCA xoay chiên S0OKV trong sơ đỗ giai đoạn sau năm 2015 và

tiến hành thiết kế sơ bộ đường đây, lựa chọn các phân Lữ chủ yếu cho hệ thông tải

điện ITVDC

- Str dung chương trình PSS/E đã tính toán chế độ cũa hệ thống tải điện 500 kV Việt

Nam giai doạn năm 2015, phương án co HVDC, nghiên cửu phương án truyền tải

có tốn thất điện năng nhỏ nhất

-_ Đánh giá hiệu quả ủa việc sử dụng đường đây HVDC đối với lưới điện xoay chiêu 500KV trong, việc giăm tổn thất công suất trên toàn lưới

Tác giả xin bẩy tỏ lòng biết ơn sự hướng đẫn chỉ bảo hết sức nhiệt tình của G5,TS Lã

Văn Út, Bộ món Hệ Thống Điện -Trường Đại Học Bách Khoa Ha Néi

Xin chân thành cám ơn bạn bè vá các thầy cô giáo trong lộ môn Liệ Thống Diện va

Viện Đảo Tạo Sau Đại Học - Trường Dai Học Bách Khoa Hà Nội đã giúp tôi hoàn thành luận vẫn này,

Do thời gian có hạn, vẫn để nghiên cứu liên quan đến nhiều lĩnh vực va vén hiểu biết

của tác giả côn lạm chế nên chắc chắn luận văn còn thiêu sói Tác giả rất mong được

sự gứp ý của các thây cô và bạn bè dòng nghiệp

Xin trên trọng cảm ơn!

TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tiếng Việt

1 Cyril W.Lander (2002), Diện tứ công suất và điều khién động cơ điện, Người

dịch: Lê Văn Doanh, Nhà xuất bản khoa học và kỹ thuật

2, Lê Văn Doanh, Nguyễn Thế Céng, Trần Văn Thịnh, Điện #ứ công suất (tập 1,

tập 2), Nhà xuất bản khoa học và kỹ thuật, Hà Nội

3 Nguyễn Hinh (1996), Điện tử công suất, Nhà xuất bản khoa học và kỹ thuật, Hà

Nội

A Tran Van Thịnh, 7ài liệu hướng đẫn thiết kế tết bị điện tử công suốt, Bộ môn

thiết bị điện, điện từ - Trường Đại Học Bách Khoa Hà Nội

5 Võ Minh Chính, PHạm Quốc Ilải, Trần Trọng Minh, Diện Z# công suất, Nhà

xuất bân khoa học và kỹ thuật

6 Viện năng lượng (2005), Tổng sơ để 6— Quy hoạch phát triển điện lực Quốc

gia giai đoạn 2006-2013 có xét triển vọng đến 2025

Tiếng Anh

7 Vilay K.sood, HIƯOC and 1⁄IC1R Comrollers (AppHeations dƒ statle coweriers

in power systems)

8 ABB Sweden, 2000 Roberto Rudervall Lligh voltage direct current (VDC)

transmission system/technology review paper,

9 K.P.Padiyar, HYLC power transmission system, New Delhi, India

‘the Instituation of Lilectrical engineers , iligh Voltage Direct Curent

Transmission, London, United Kingdom

TIL Miller Power electronic control in electrical systems, University of

Glasgow, UK, Duane hanselman — University of Maine

Phụ lực 6: Danh mục cáo dự án phát triển lưới điện đến năm 2025 - các đường dây 500

*V xây đựng giai đoạn 2006 — 2025

Phục lục 7: So đỗ hệ thông truyên tải điện 50OKV năm 2015 (Phương án đường dây truyền tải xoay chiêu Sơn La ~ Nho Quan, Sơn La — Hòa Bình trường hợp phụ tâi cực đại)

Phục lục &: Sơ đỗ hệ thông truyền tải điện 50OKV năm 2015 (Phương an đường day

truyền tải xoay chiêu Sơn La - Nho Quan, Sơn La - Hòa Bình trường hợp phụ tâi cục

tiên)

Thực lục 9: Sơ dỗ hệ thông, truyện tải điện 500KV năm 2015 (Phương án dường dây truyền tải HVDC Sơn La— Nho Quan trường hợp phụ tải cực đại và công suất truyền tải trên đường dây truyền tải HVDC là 1500MW)

Phục lục TẾ: So đỗ hệ thông, truyền tải điện 500KV rưảm 2015 (Phương dị đường dây

truyền tải HVDC SơnLa_ Nho Quan trường hợp phụ tái cự c tiểu vá công suất truyền

tai trên đường dây truyền tải IVDC là 1500MW).

Phục lực 11: Sơ dỗ hệ thông, truyền tải diện 500K.V năm 2015 (Phương án dưỡng day truyền tải TIVDC Sơn La — Nho Quan trường hợp phụ tải cự c đại và công suất truyền

tải trên đường đây truyền tãi HVDC lá 1000MW)

Phục lục 12: Sơ đỗ hệ thông truyền lải điện 500KV tưảm 2015 (Phương án đường dây

truyển tải IIVDC §ơn La Nho Quan trường hợp phụ tải cự e đại và công suất truyền

tải trên đường dây truyền tãi HVDC là 800MW)

Phục lực I3: Sơ đỗ hệ thông truyền tải điện 500KV năm 201 5 (Phương án đường day truyền tài HVDC Sơn La — Nho Quan trường hợp phụ tối cự e đại và công suất truyền tải trên đường dây truyền tải HVDC là 600MW)

Phuc luc 14: So đô hệ thông, truyền tải điện SUOK-V năm 2015 (Phương án đường đây

truyền tải HVDC Sen La ~ Nho Quan trường hợp phụ tãi cự e tiểu và công suât truyền

tải trên dường dây truyền tải HVDC là 1000MW)

Phục lục 15: Sơ đỗ hệ thông, truyền tải điện 500KV niẩm 2015 (Phương ấm dường dây

truyền tải IIVDC Sen La — Nho Quan trường hợp phụ tãi cự e tiểu và công suât truyền

tắt trên đường đây truyền tải HVDC là 800MW)

Phục lục 16: Sơ đỗ hệ thông, truyền tải điện 500KV niẩm 2015 (Phương ấm đường dây

truyền tái HVDU SơnLa_ Nho Quan trường hợp phụ tái cự c tiểu và công suất truyền Tải trên đường đây truyền tải IVDC là 600MW)

Công nghệ truyền tài

CHƯƠNG 1 TONG QUAN VE CONG NGHỆ

TRUYEN TAI DIEN MOT CHIEU DIEN CAO AP

1.1 LICH SU PLAT TRIEN CONG NGHE TRUYEN TAL BIEN MOT

CHIẾU CAO AP

1lé théng truyén tai dién mét chién dién áp cao (IIVDC - Iligh Voltage Direct Current) la mét phuong phap truyén 1ai @ién nang véi céng sual Ion voi khodng

cach xa KY thuat truyén tai mét chién nay bal dau duoc phát triển mạnh từ thập miễn

Cling vai su phat triển của các van điện tử công suất có điên khiến (Thiristor, G TO,

IGRT ) đã khiến cho công nghệ truyền tải điện một chiều trở nên có tính khả thì

cao Đến nay trên thể giới nhiều nước đã và đang áp dụng hệ thông truyền tải điện

một chiều, dưới đây là một số ví dụ được nhiều người biết tới:

-_ Ở Ttaipn, Brazil, hệ thẳng HVD được lựa chọn dé cung cấp công suất lân số 50Hz vào hệ thông 60Hz và để truyền tải một lượng công suất lên tới

12.600MW của nhà máy thủy điện qua khoảng cách 800km

-_ ÖLeyte -Iauzon, Phiipine, hệ thống truyễn lãi HVDC được sử dụng để truyền

tải điện năng giữa các đảo và nâng cao độ tìn cây cho lưới dién manila

- G Rihand — Delhi, Ản Độ, Hệ thống truyền tải ITVDC được lựa chọn đề truyền

tải lượng công suất 1.500MW lới New Delhi để đảm bảo mục tiêu tốn thal va

hành lang tuyến nhỏ nhất và dé tin cậy và khá năng điều khiên tốt hơn

Học Viên: Bùi Tiên Việt Lớp: Cao học HTĐ (Khóa 2007 - 2009)

1

Công nghệ truyền tải điện cao áp một chiều

~_Ở Queensland, Autralia, hệ thống truyền tải HVDC được lựa chọn để kết nổi

qua lại giữa hai hệ thông xoay chiều của New South Wales và Queensland dam bảo mức độ ảnh hưởng môi trưởng thấp nhất và giảm nhiều thời gian xây dựng

Hinh 1.1-M6t sé hé théng truyén tai HVDC trén thé gidi

1.2 MOT SO HE THONG TRUYEN TAI HVDC BIEN HINH TREN THE GIỚI

2.1 Itaipu, hệ thống truyền tải HVDC lớn nhất trên thế giới

Cho dén nay hệ thông truyền tải điện HVDC Itaipu của Bra2l lả hệ thông truyền tải điện một chiều ân tượng nhất thể giới Hệ thông có công suất chuyên tải lên tới 12.600MW vả điện áp DC lên tới + 600kV, Hệ thông bao gồm hai đường dây lưỡng, cực mang tải công suất tổng công 12.600MW của nhả máy thủy điện Itaipu (tần số

50HZ) phát vào hệ thông 60Hz ở Saopaolo (một trung tâm công nghiệp của Brazil)

Lớp: Cao học HTĐ (Khóa 2007 - 2009)

2

Công nghệ truyền tải điện cao áp một chiều

Sar

Hinh 1.2:Hé théng truyén tai HVDC Itaipu-saopaolo

Việc truyền tải được bắt đầu trên lưỡng cực thứ nhất vào tháng 10 năm 1984, va

trên lưỡng cực thứ hai vao tháng 7 năm 1987

Hệ thông truyền tải HVDC được lựa chọn bởi 2 lý do chú yếu như sau:

~ _ Truyền tải công suất từ máy phát tản số 50Hz vào hệ thông 60HZ

~ _ Tính kinh tế khi truyền tải điện năng qua một khoảng lớn

Một số thông số kỹ thuật của hệ thông:

~ _ Thời gian đi vào vận hảnh: 1984 - 1987

~ _ Công suất truyện tải: 12.600MW

- Cap dién ap một chiều: + 600KV'

- Chiều đải của đường dây trên không: 800km

1.2.2 Hệ thống HVDC Leyte-Luzon, Philipine

Công ty năng lượng quốc gia Philipine đã xây dựng mộ hệ thông HVDC đơn cực công suất 440MW - điện áp DC 350kV, đề truyền tải công suất từ nhà máy điện

địa nhiệt trên đảo Leyte tới phía Nam của đảo lớn Luzon để cung cấp cho lưới điện

xoay chiều của khu vực Manila Hệ thông vận hảnh vảo tháng 8 năm 1998,

Kết nổi HVDC đã cho thấy tính hợp lý đối với cả phụ tải công nghiệp và dân cư,

ẩn định vốn

không chỉ bởi lượng công suất bổ sung lớn mả còn hiệu quả cải thiệ

có của liên kết HVDC trên lưới xoay chiều

Lớp: Cao học HTĐ (Khóa 2007 - 2009)

3

Công nghệ truyền tải điện cao áp một chiều

Hinh 1.3-Hé théng truyén tai HVDC Leyte-Luzon, Philipine M6t sé thong s6 Ki thudt cha hé thong:

Thời gian đi vảo vận hảnh: 1998

Công suất truyền tải: 440MW

Cấp điện áp một chiêu: 350KV'

Chiều đải của đường đây trên không: 430km

Chiều đải đoạn cáp ngâm qua biển: 21km

1.2.3 Hệ thống HVDC Rihand — Delhi, India

Nha may nhiét dién chay than duoc xay dung 6 quan Sonebhadra cia bang Uttar

Pradesh có công suất 3.000MW Một phần công suất của nhà máy (1.500MW)

được chuyên tải bởi được truyền tải bởi đường dây HVDC lưỡng cực Rihand-Delhi

có cấp điện ap DC + 500kV Phản công suất còn lại được truyền tải bằng đường

dây xoay chiêu hai mạch 400kV

Học Viên: Bùi Tiên Việt Lớp: Cao học HTĐ (Khóa 2007 - 2009)

4

Công nghệ truyền tải điện cao áp một chiều

lf

N

Hinh 1.4: Hé théng truyén tai HVDC Rihand—Delhi, India

Mục đích chính của liên kết HVDC là truyền tải điện năng một cách hiệu quả và

kinh tế nhất vùng phía Bắc, đáp ứng cấp bách nhu câu về điện của khu vực nảy Một số lí do chủ yêu dẫn đền việc lựa chọn liên kết HVDC thay cho liên kết xoay

chiều 400kV lả:

- _ Hiệu quả kinh tế cao

- _ Yêu cầu hành lang tuyến giảm đi một nửa

- Tén that truyén tai thap hon

mn dinh va kha nang dieu khién tot hon

"Một số thông số kỹ thuật của hệ thống:

- Thoi gian đi vào vận hành: 1990

-_ Công suất truyền tải: 1.500MW

~_ Cấp điện áp một chiều: + 500V

~_ Chiều đài của đường dây trên không: 814km

1.2.4 Hệ thông liên kết HVDC “back to back” giữa Argentina va Brazil

Một tram biển doi HVDC công suất 1100KW - điện áp DC 70kV được đặt ở

Garabi, Brazil gần biên giới với Argentina Lưới điện Brazl có tấn số 60Hz còn lưới điện của Argentina có tần số SOHz Lién kết hai chiều này vận hành vào dau

Học Viên: Bùi Tiễn Việt Lớp: Cao học HTĐ (Khóa 2007 - 2009)

§

Công nghệ truyền tải điện cao áp một chiều

nam 2000 Hệ thống truyền tải xuyên biên giới cho phép hai nước nảy sử dụng

nguồn điện năng của minh hiệu quả vả ổn định hơn

Hình 1.5: Hệ thẳng liên kết HƯDC “back to back" giữa.Argemina và Brazil

1.3 ƯU-NHƯỢC DIEM CUA HE THONG TRUYEN TAI HVDC VA UNG

chiều là hàm của khoảng cách truyền tải vả giảm mạnh khi khoảng cách truyền

tải tăng lên)

~_ Điều khiến dòng năng lượng rất nhanh, đo đó nâng cao độ ôn định, không chỉ đối

với các liên kết HVDC mã còn đối với hệ thông xoay chiêu bao quanh

Hướng của dong năng lượng có thể thay đổi trong thời gian ngắn

Việc nôi liên kết các hệ thông điện bằng đường dây tải điện một chiều sẽ làm hạn chế công suất ngắn mạch trong hệ thông điện liên kết

Hệ thông HVDC cỏ thể truyền tải công suất lớn hơn đổi với cùng một cỡ đây so

với hệ thông xoay chiêu

Học Viên: Bùi Tiên Việt Lớp: Cao học HTĐ (Khóa 2007 - 2009)

6

Công nghệ truyền tải điện cao áp một chiều

Cùng một công suất truyền tải thì cấp điện áp của đường dây HVDC thấp hơn

đường dây AC đo đó yêu câu cách điện cũng đơn giản hơn

Hành lang tuyến của đường dây truyền tải điện một chiêu nhỏ hơn nhiều so với truyền tải điện xoay chiếu với cùng công suất truyền tái Tác động môi trường,

của truyền tải điện một chiều cũng it hon

Hình 1.6 Cầu trúc đường đây truyền tai HVDC và.4C— 500K⁄/2000MII

- Với bộ biển đổi sử dụng GTO (Gate tum off thynistor) hoặc IGBT (Insulated

Gate Bipolar Transistor) cho phép diéu khién déng céng suat tac dung va phan kháng độc lập

Cho phép truyền tải điện năng giữa hai hệ thông xoay chiều có tần số khác nhau (liên kết qua lại giữa hai hệ thông xoay chiều khác tân số)

Hiện nay công nghệ truyền tải điện môt chiều khá phổ biển trên thê giới và có độ

tin cậy cao, đã được nghiên cứu và vận hành trên 30 năm

1.3.2 Nhược điểm

~ _ Giả thành của bộ biển đổi còn cao

~ Bộ biển đôi có khả năng chụi quá tải không cao và rất nhậy cảm với nhiệt độ và

độ âm không khi

~_ Phải lắp đặt thêm các thiết bị bù công suất phản kháng tại các trạm biến đối

Học Viên: Bùi Tiền Việt Lớp: Cao học HTĐ (Khóa 2007 - 2009)

Ặ

Công nghệ truyền tài

-_ Phát xạ sỏng hải vi vậy cân thực hiện các biện pháp triệt tiêu sóng hải do hoạt động của bộ biển đổi sinh ra thành phân sỏng hải bậc cao lâm méo đạng, động,

xoay chiếu

- Không cỏ khả năng sử dựng máy biến äp để điều chỉnh điện áp

-_ RẤI phúc tạp và tốn kém khi lấy công suất đọc đường day

-_ Rất phức tạp trong diễn khiển

-_ Treng cöng nghiện hệ thống HVDC tô ra cạnh tranh hơn HVAC nếu như

khoảng cách truyền tải lá: > 400km + 700 km (với đường đây trên không) và

trong khoảng 50 km (nêu lả cáp ngần dưới đất hay dưới biển)

1.3.3 Một số ứng dụng phổ biến của hệ thông truyén tai HVDC

- _ Truyễn tải công suất qua một khoảng cách lớn trên đất liễn và đưới nước

-_ Liên kết hai hệ thống xoay chiều khác tân số

-_ Kết nỗi các máy phát điện bắng sức gió, nhả máy thủy điện vào hệ thông

- _ Nâng cao độ ôn định của hệ thông

Đổi với các ứng dụng nêu trên hệ thẳng IVDC tả ra là sự lựa chọn kinh tế và giảm

nhiên các tắc hại xâu tới môi trường Cùng với sự phát triên của kỹ Ihuật, nhu cảu

liên kết các lưới điện khu vực, các nỗ lực bảo vệ mỗi trưởng đã khiến cho trong

nhiều trường hợp hệ thông truyền tải HVDC là sự lựa chọn số 1

Học Viên: Bùi Tiên Việt Lớp: Cao học HTĐ (Khóa 2007 - 2009)

8

Công nghệ truyền tải điện cao áp một chiều

CHUONG 2: CAU TAO CUA HE THONG TRUYEN

TAI DIEN MOT CHIEU CAO AP (HVDC)

2.1 NGUYEN LY CUA HE THONG HVDC

Bé bién déi

(HAI

Hình 2.1 Sơ đồ nguyên lý: của hệ thông truyền tải HƯDC'

Đường dây một Bồ biến đổi

Quá trình truyền tải điện năng giữa tram truyén (Tram Rectifier) toi tram dén (Tram

inverter) là quá trình truyền tải điện năng giữa hai trạm biển đổi Tại trạm biến đổi

này điện áp xoay chiều được cho qua trạm biển áp để cung cấp một điện áp xoay chiểu thích hợp cung cấp cho bộ biển đổi Bộ biển đổi biển đổi điện xoay chiêu thành một chiêu và được truyền trên đường đây một chiêu đến trạm biến đổi kia

Điện ap va dòng một chiêu được làm phẳng bằng cuộn san đòng và khử sóng hai bằng bộ lọc một chiêu trên đường đây một chiều Tại trạm bien đổi dòng điện vả điện áp một chiêu tử đường dây tải điện qua bộ biển đôi chuyền thành đòng và điện

áp xoay chiều Điện áp xoay chiều nảy được cho qua trạm biển áp đẻ biển đôi thành

điện áp xoay chiều mong muốn

Trong quả trình truyền tải điện năng giữa hai trạm nói trên vai trò của các mạch

biển đổi tại hai trạm có thể thay đôi cho nhau dân đền sự đảo chiêu của luỗng công

suất Tại các trạm biên đổi, công suất phản kháng được cung cấp bởi các nguồn phản kháng

2.2 CẤU TẠO CUA HỆ THONG HVDC

Một hệ thống truyền tải HVDC bao gồm các thiết bị chỉnh sau:

~ _ Trạm biển áp (Transformer)

Học Viên: Bùi Tiền Việt Lớp: Cao học HTĐ (Khóa 2007 - 2009)

9

Công nghệ truyền tải điện cao áp một chiều

- Bé loc xoay chiéu (AC Filters )

- Bo bien doi ( Converter )

- B6loc mét chieu (DC Filters)

- Cun san dong (Smoothing reactors)

~_ Đường day truyén tai mét chiéu (DC line)

- Nguén phan khang (Reactive power source)

~ Hệ thống nói đất và đường trở lại

- Hé thong bao vé va diéu khién (protection & control system)

+ Bowe Đường đầy mộc chiêu xoay

tạo thành một thiết bị biển đổi 12 xung Tổng số van trong mỗi bộ lả 12 Mỗi van

được sứ dụng để chuyên mạch một đoạn sóng điện áp xoay chiều Nguồn cấp cho

bộ biển đổi lá các máy biển áp được kết nồi theo các tô đầu đây Y/Y vả Y/A

Hinh 2.3 cầu trúc bộ biến đổi 12 xung

Các van được làm mát bằng không khi, nước, đầu hay khi Freon Việc lâm mát bằng chất lỏng được sử dung nước khử ion hỏa lả hiệu quả hơn cả và góp phẩn giảm

tổn thất trong trạm Khả năng tải của một nhóm van thông thường bị hạn chế bởi

dong ngan mach hon 1a yéu cau mang tai trong ché độ xác lập Thiết kế van được dựa trên khái niệm medule, môi module bao gồm một số lượng xác định các

thyristor ghép nổi tiếp nhau hoặc song song để đạt được điện áp và đồng làm việc

theo yêu câu Ngày nay người ta đã chế tạo được các Thyristor có đòng định mức

tới 4:000A và điện áp làm việc 8KV

Hình 2.4 Hinh anh mét module Thyristor

Hoc Vién: Bui Tién Việt Lớp: Cao hoc HTD (Khéa 2007 - 2009)

u

Công nghệ truyên tải điện cao áp một chiều

“Thiết bị biển đổi đặt trong nhà có thể được treo trên tran hoặc đặt trên cách điển với sản nhà Gần đây đã chẻ tạo được các bộ biên đổi lắp đặt ngoài trời

Các tín hiệu điều khiển van được tạo ra trong bộ điều khiển và được truyền tới mỗi

thyristor trong van thông qua một hé thong dẫn hướng cáp quang Tín hiệu quang

nhận được tai thyristor sẽ được biên đôi thành tin hiệu điện sử dụng thiết bị khuyéch đại cũng với máy biển áp xung Đi kẻm với các van lả các thiết bị bảo vệ: quá áp,

quá nhiệt

Gan đây người ta còn sử dung bộ biển đối sit dung van VSC (Voltage Source

Converter - B6 bién doi nguồn áp) vào mục đích nâng cao độ on định cúa hệ thông,

đây là một ứng dụng rất quan trọng của bộ biến đổi nguồn áp VSC Mỗi van đơn lẻ

trong câu biến đổi được cầu thành từ một số các Tranzito có cực điều khiển cách ly

IGBT (Insulated Gate Biporlar Tranzito) Các thiết bị điều khiển vả thiết bị lâm lạnh

có thể được đóng kín trong các Container tiêu chuẩn để thuân tiện cho vận chuyển

và lắp đặt

Hinh 2.5 Bé bién doi gdm nhiéu module thyristor gép lai voi nhau 2.2.2 Trạm biễn áp

Trạm biển áp bao gồm các máy biến áp chuyên đổi điện áp xoay chiêu vẻ cập điện

áp xoay chiêu thích hợp cho bộ biển đối của hệ thống truyền tải điện một chiêu vả

chủng tham gia vào điền kháng chuyển mạch

Học Viên: Bủi Tiến Việt Lớp: Cao học HTĐ (Khóa 2007 - 2009)

12

Công nghệ truyền tải điện cao áp một chiều

Máy biển áp có thể có các cầu hình khác nhau, thông thường là loại ba pha hay tổ hợp ba máy biển áp một pha Phía thử cấp nổi hình sao vả tam giác vả phía sơ cấp

máy biển áp nổi sao được liên kết song song

Hình 2.6 Trạm biến áp một chiều 800KI”

Máy biến áp sử dụng cho bộ biến đổi có khe hở cách điện giữa cuộn dây và gông từ lớn hơn máy biển áp thông thường, được thiết kế chíu điện áp một chiều vả tốn hao dòng điện xoáy đo từ thông chửa nhiều sóng hài làm nóng dầu máy biển áp và gây tiếng ôn Khi vận hành các pha không làm việc đồng thời mà luần phiên theo sự làm

việc các dương cực của bộ biển đổi, như vậy máy biển áp luôn làm việc trong trạn thái không đổi xửng, nên phải chọn sơ đỏ nổi dây sao cho đảm bảo được điều kiện

từ hóa bình thường của các trụ lõi thép vả giảm thiểu được sự đập mạch của điện ap

và dòng điện chỉnh lưu Điểu áp dưới tai của MBA tác động khi điện áp mạch xoay chiều thay đổi, góp phần làm giảm công suất phản kháng cung cấp cho bộ biển đổi

2.2.3 Các bộ lọc xoay chiều

Ở phía xoay chiều của bộ biển đổi sỏng hải được sinh ra, các sóng hải bậc 11, 13,

23, 25 ngoài tắc hại như gây nhiễu tín hiệu thông tin còn gây tốn thắt , méo dạng, điện áp, lâm phát nóng thiết bi Do đó các bộ lọc được lắp đặt nhằm mục đích hạn chế sóng hải tới mức độ chấp nhân của lưới điện Bộ lọc có thể sử dụng các phần tử thụ động L-C, trong tương lai các bộ lọc xoay chiều tích cực sẽ được áp dụng,

Trong quá trình làm việc , bộ biến đổi tiêu thụ một lượng kha lon công suất phản

Học Viên: Bùi Tiền Việt Lớp: Cao học HTĐ (Khóa 2007 - 2009)

13

Công nghệ truyền cao áp một chiều

kháng , lượng công suất phản kháng này được bù đắp một phần bởi nhóm bô lọc vả

phan còn lại bởi nhóm tụ điền

Hình 2.7 Bộ lọc xoay chiều 3 pha

2.2.4 Các bộ lọc một chiều

G phia một chiêu bộ biển đổi sinh ra các sóng hải bậc 12, 24 Các sóng hải như

vậy có thể tạo ra sự nhiều loạn trong các hệ thống viễn thông Do đỏ các bỏ lọc một chiều được thiết kể đặc biệt được sử dụng nhằm mục đích giảm mức đô gây nhiều

“Thông thường các bộ lọc một chiêu không cản thiết nêu sử dụng cáp để truyền tải

Nhưng trong trưởng hợp đường dây trên không thì việc lắp đặt bộ lọc một chiều la cẩn thiết Thông thường các bô lọc phía một chiều có giá thành thấp hơn bộ lọc phía

Công nghệ truyền tải điện cao áp một chiều

2.2.5 Cuộn san dòng,

Cuộn san đòng được mắc nỏi tiếp với mạch bien đổi Chức năng chỉnh của cuộn san

dong 1a

~- Giảm dòng điện sóng hải trên đường đây truyền tải một chiều

~ Giảm thiểu những rủi ro chuyển mạch do dong một chiêu, tăng quá gid hạn

thoáng qua tại các hệ thông xoay chiểu và một chiều

Hình 2.9 Cuộn san dòng lõi không khí

2.2.6 Nguồn công suất phản kháng

Một bộ biển đổi HVDC luôn luôn cản phải có nguồn công suất phản kháng Tại chế

độ vận hành bình thưởng thì bộ biển đổi tiêu thu một lượng công suất phản khang khoảng 50% công suất tác dụng được truyền Giải pháp kinh tế nhất là mắc một hệ thong tụ song song tại các đâu ra của các bộ biến đổi

Hình 2.10 Nguôn công suất phản kháng tụ điện

Học Viên: Bùi Tiền Việt Lớp: Cao học HTĐ (Khóa 2007 - 2009)

15

Công nghệ truyền tài

1.3.7 Đường dây truyền tải của hệ thẳng IV DC

Các đường đây truyền tải một chiều có nhiệm vụ truyền tâi công suất tử phía chỉnh Tưu tới phía nghịch lưu

- Di với việc truyền tải điện năng công suất lớn trên mặt đất thi phương tiện truyền tải phổ biển nhất là đường dây trên không Dường dây trên này thông thường,

lả lrỡng cực (hai đường dây với hat cực tính khác nhan) Cáp HVDC thông thường

được sử dựng khi đi ngần đưới biển Khững kiểu phê biên nhất của cáp ngầm là loại

cách điện rắn và loại cách điện đâu, trong đó loại đâu tiên là kinh tế hơn cả Cách

điện của nẻ bao gồm nhiều bắng giấy cách điện được thầm đâu nhớt có độ đậm đặc cao Không có sự hạn chế về độ dài đối với loại cáp này và độ sâu cho phép có thể lên đến 1000m Loại cắp mà được đỗ đây đâu có độ đậm đặc tháp và luôn lắm việc

dưới một áp suất thí chiều dải tôi đa cho phép cho kiểu cáp nảy lá thường khoảng,

60km Sự phát triển các loại cáp mói đã và đang gia tăng trong những năm gắn đây

- Nguyên tắc để xác định kích thước của đường đây trên không và cột đỡ của đường dây tải điện một chiêu tương tự như đường dây xoay chiều Tiết diện dây dẫn

được lựa chọn theo mật đô dòng điện kinh tế (J„) Việc phân pha được thục hiện nhằm tăng đưởng kinh trong đương, nâng cao hiện quả sử dụng của dây dẫn

- Trên đường đây có treo hai day chang sẻ! bảo vệ (trong đó một dây kết hợp với cáp quang phục vụ thông tin) với góc bảo vệ là 18” Nối đãi luôn được thực hiện

để giảm bởt sóng hải và giảm nhiễu đường dây thông tin

2 8 Hệ thống nôi đất

Hâu hết các liên kết một chiểu đều sử đụng nổi đất như dây trung tính Khi nói dất yêu câu mặt bằng rộng để giảm đỏng rò và gradient dign ap Địa điểm chọn đặt hệ

thống điện cực nỗi đất phải có điện trở suất đủ bé, xa khu vục thành thị, các đường,

ống, công trình ngắn, trạm biến đổi để ngăn chặn hiện tượng ăn mòn hỏa điện,

dòng rò vào MBA của bộ biển đổi , nhiễu thông tin Các điện cực cần được khoan

sâu dưới lòng đất do điện trỏ suất của lớp đất gần bề mặt thường khá cao

Học Viên: Bùi Tiên Việt Lớp: Cao học HTĐ (Khóa 2007 - 2009)

16

Công nghệ truyền tải điện cao áp một chiều

2.2.9 Hệ thống điều khiển và bảo vệ

Hệ thông điều khiến: Hệ thông điều khiên là bộ lão của hệ thông HVDC Một trong

những thuận lợi lớn nhất của hê thống truyền tải HVDC lả tính điểu khiển được Một trạm HVDC hiện đại được trang bị hệ thông bảo vệ vả điều khiển bằng vi xứ lý tích hợp

Điều khiển công suất qua hệ thông được khi mả một trạm biến đổi điều khiển được điện áp một chiều va tram biến đổi kia điều kiến được dòng chạy trên mạch một

chiều, Hệ thống điều khiển hoạt động thông qua điều khiển góc điêu khiến của

thyristor và điểu chỉnh bộ điều chỉnh áp của máy biến áp của bộ biển đổi Mỗi một cực có một hệ thông điều khiển của nó Hai hệ thống điều khiển của hai hai tram ở hai đâu hệ thống HVDC liên lạc với nhau thông qua đường dây viễn thông Hầu hết các đường dây truyền tải HVDC được điều khiển từ xa thông qua trung tâm điều độ Một hệ thông điều khiển hiện đại ngảy nay tất các chức năng cho điều khiển, giám sát được thực hiện bằng phẩn mềm chuyên dụng

Hệ thống bảo vệ: Cũng giống như hệ thông xoay chiều, hệ thông một chiều cũng có thể gặp phải các dạng sự cổ mả nguyên nhân là do sự hoạt đông sai chức năng của thiết bị, cách điện hỏng do sét đảnh hoặc do ô nhiễm môi trường các sự cố cản

được phát hiện và hệ thông cần được bảo vệ để ngăn ngừa hoặc giảm thiểu tắc hại của sự cố Ngoài việc lảm giản đoạn sự vận hảnh bình thường thỉ các sự cỗ khác

nhau có thể gây hư hỏng thiết bị do hiên tượng quả áp vả quả dòng

Hình 2.11 trưng tâm điều khiển hệ thống HƯDC

Học Viên: Bùi Tiền Việt Lớp: Cao học HTĐ (Khóa 2007 - 2009)

17