1. Trang chủ
  2. » Luận Văn - Báo Cáo

Luận Án tiến sĩ nghiên cứu xây dựng Định mức năng lượng bằng phương pháp phân tích Đường bao Áp dụng cho nhà máy nhiệt Điện than tại việt nam

213 2 0
Tài liệu được quét OCR, nội dung có thể không chính xác
Tài liệu đã được kiểm tra trùng lặp

Đang tải... (xem toàn văn)

Tài liệu hạn chế xem trước, để xem đầy đủ mời bạn chọn Tải xuống

THÔNG TIN TÀI LIỆU

Thông tin cơ bản

Tiêu đề Nghiên cứu xây dựng định mức năng lượng bằng phương pháp phân tích đường bao — áp dụng cho nhà máy nhiệt điện than tại Việt Nam
Tác giả Dương Trung Kiền
Người hướng dẫn A. YS, PEEAM THO THL, TS. Trương Hà Huy Hoàng
Trường học Trường Đại học Bách Khoa Hà Nội
Chuyên ngành Kinh tế Công nghiệp
Thể loại Luận án tiến sĩ
Thành phố Hà Nội
Định dạng
Số trang 213
Dung lượng 9,53 MB

Các công cụ chuyển đổi và chỉnh sửa cho tài liệu này

Nội dung

Dinh mức năng lượng sau khi được xây dựng sẽ đóng một vai trò hết sức quan trọng trong vide nang cao hiệu quả sử dụng năng lượng: Giúp các đơn vị sử dụng năng lượng có được đình hướng t

Trang 1

BO GIAO DEC BAO TAO

TRUONG PAI HOC BACH KHOA HANOI

Dương Trung Kiên

NGHIÊN CỨỬU XÂY DỰNG ĐỊNH MỨC NĂNG LƯỢNG BẰNG PHƯƠNG PHÁP PHÂN TÍCH ĐƯỜNG BAO — ÁP DỤNG CHO NHA MAY NHIET BLEN THAN

TẠI VIỆT NAM Chuyên ngành: Kinh tế Công nghiệp

'Mã số chuyên ngành: 62.31.09.01

LUAN ÁN TIỀN SĨ KINH TẾ

NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC

A YS, PEEAM THO THL HÀ

2 TS TRƯƠNG HUY HOÀNG

Trang 2

LOI CAM DOAN

i xin cam doan đây là công trình nghiên cửu của riêng tôi Các số liệu

được trích đẫn có nguồn gốc Các kết quả trinh bày trong Luan án là trung thực va chưa từng được ai công bỏ trong bắt kỳ công trình nào khác,

‘ac giá luận án

Dương Trung Kiên

Trang 3

LOT CAM ON

Với tắt cỗ sự kính wong va biél on sau sie nhal, tic gid xin chan thanh came

on T'S Pham ‘Thi Thu Hả và TS Trương Lluy Hoàng đã tận tỉnh hướng dẫn, chí báo

và động viên trong suốt quá trình nghiên cứu và viết hiận án để tác giá có thé hoàn thành luận án nấy

Xin chân thành cảm ơn tập thể các thấy cô giáo Viện Kinh tế và Quần lý, Viện Đào tạo sau Đại học của trường Đại học Bách Khoa Hà Nội đã lận tình góp ý

và giúp đỡ tác giả trong quá trình thục biện luận án

Xin được bảy tỏ lòng biết ơn đến sự giúp đỡ quý báu của các đồng nghiệp

trong Trường Đại học Điện lục, các Anh (Chỉ) và các bạn lại Các nhà múy nhiệt điện, Trung tâm diểu độ Hệ thông diện quốc Gia, Viện Năng lượng đã tạo mọi diễu kiện giúp đỡ và đóng gớp ý kiến cho tác giả trong bản luận án

Cuôi củng xin bày tỏ lỏng biết ơn sâu sắc tới gia đình và những người bạn đã động viên, giúp dỡ tác siá trong suốt thời gian nghiên cửu, thực hiện luận án

Tác giả: Dương Trung Kiên

Trang 4

5 Ý NGIĨA KIIOA HỌC VÀ THỰC TIẾN CỦA LUẬN ÁN

6 BOCUCLUAN AN

CHUONG 1 TONG QUAN VE ĐỊNH MỨC NĂNG 1Q

1.1 GIGI THIEU VE BINH MUC

1.1.1 Khải niệm định mức

1.1.2 Khái niêm định mức năng lượng

1.1.3 Lợi ích cũa định mức năng lượng trong quản nh

12 QUY TRÌNH XÂY DỰNG MỨC NẴNG LƯỢNG

1.2.1 Hước 1: Chuẩn bị

1.22 Bước 2: Thực hiện định mức năng, hượng - -

1.2.3 Bước 3: Danh gia thực trạng sử dụng năng lượng tại donvi 80 VOL định mic WAS

143 CÁC HƯỚNG TIỆP CẬN XÂY DỰNG ĐỊNH MỨC NĂNG LƯỢNG 17

14 XÂY DỰNG ĐỊNH MỨC NÀNG LƯỢNG THEO HƯỚNG TIẾP CAN

1.41 Phương pháp bình phương cực tiểu (OES) 23

1.4.5 So sánh các phương pháp tính định mức theo hướng xây dụng đường chuẩn 27 1.5 CÁC NGHIÊN CỨU VÀ ỨNG DUNG CUA PHƯƠNG PHÁP PHÂN TÍCH

DUONG BAO (Data Envelopment Analysis — DEA) tise 2.29

1.8.2 Một số ứng dụng của phương pháp phân tích đường bao trong xây đựng định

CHUONG 2 PHUONG PHAP PHAN TICH DUONG BAO TRONG XÂY

21 XÂY DỰNG ĐINH MỨC NANG LUONG BANG PHU ZƠNG PHÁP PHẬN

TÍCH ĐƯỜNG BAO " ¬

Hi

Trang 5

2.1.1 Nguyễn tốc xây dựng dịnh mức bằng phương pháp phân tích dường bao

2.1.2 Tỉnh giá trị định mức bằng phương pháp phân tích dường bao |74|

2 CAC MO HINH GTAT BAT TOAN XÂY DỰNG ĐINH MỨC NẴNG LƯỢNG

BANG PHUONG PHAP PHAN TICH DUONG BAO

2.2.4 Dánh giá các để xuất cái tiên từ hai mô hình C BR và BỌC -

23 XÂY DỤNG MÔ HÌNH BÀI TOÁN TỈNH TOÁN GIÁ TRỊ CẢI TIỀN

THEO ĐIÊU KIỆN ĐỊNH HƯỚNG YÊU TÓ CẢI TIỀN

én cho mỏ hình CCR

3.3.3 Bài toán cải tiến cho md hinh BCC

2.4 MỘT SỐ TƯU Ý KHI XÂY DỰNG ĐỊNH MÚC NẴNG LƯỢNG BẰNG

2.4.1 Múc độ ảnh hưởng của quy mô sản xuất đến hiệu quả sử dụng năng lượng est

2.42 Mục tiêu xây dụng định múc năng lượng theo định hưởng đầu vào hay định

hưởng dầu ra

2.4.3 Lua chon

2.4.4 Thử nghiệm với nhiều mô hình

TOM TAT CHUONG 2

CHƯƠNG 3 XÂY DỰNG DỊNH MỨC NĂNG LƯỢNG CHO CÁC NHÀ

MAY NIIET DDEN TIAN TAI VIET NAM

3.1 LVA CLIQN BIEN XAY DUNG DỊNI MỨC NẴNG LƯỢNG CHO NHÀ

MẢY NIHỆT DIỆN THAN TẠI VIỆT NAM

3.1.1 Giới thiệu về đặc điểm nhà máy nhiệt diện than tat Việt Nam

3.1.2 Đặc thủ tiêu hao năng lượng trong các nhà rnáy nhiệt điện than Việt Nam

nhiệt điện than Việt Nam

3.2 XÂY DỤNG CƠ SỞ DỮ LIBU

3.2.1 Mẫu phiều khảo sát

3.3 KIÊM ĐỊNH TINH TƯƠNG QUAN GIỮA CÁC BIÊN DUA VAO TINH

ĐỊNH MUC NANG LUGNG CHO CAC NHÀ MÁY NHLỆT ĐIỆN THAN VIỆT

NAM

3.4 TÍNH TOAN BINH MUC NANG LUONG CHO CAC NHA MAY NHIỆT

TIẾN TIIAN VIỆT NAM

3.4.1 Tỉnh định mức năng lượng theo mô hình CCR Năm 2011

Trang 6

3.4.2 Tính định mức năng lương nha máy nhiệt diện than Việt Nam theo mô hình

CC Năm 2011

3.4.3 Tính định mức năng ng lượng nhà may ý nhiệt điện than Việt Nam (heo chủ

liệu Năm 2005-2011

3.5 TỈNH TOÁN GIÁ TRỊ ĐỊNH MỨC NĂNG LƯỢNG ĐỀ XUẤT CAI TIEN

CHO CÁC NHÀ MÁY NIHT DHÿN THAN VIỆT KAM

3.5.1 Tỉnh toàn giá trị định mửe năng lượng đề xuất cái tiền 4 cho sắc nhà may ý nhiệt r

điện than Việt Nam Số liệu năm 2011 -

3.5.2 Tỉnh toán giả trị định mức năng lượng dè xuất cdi tién cho oie nhà may nhiệt

điện Than Việt Nam theo chuỗi số liệu năm 2005-2011

3.5.3 Phân tích tiến trong hai Irường hợp tính toản với

xăm 2011 và chuỗi số liệu 2005-2011

3.6 TĨNH TOÁN ĐỊNH MỨC NẴNG I.ƯỢNG CHO CÁC NHÀ MÁY NHTBT

DIỮN THAN VIỆT NAM TRONG DIŸU KIỆN CÓ SỰ THAM GIA CỦA MỘT

SO NITA MAY TREN TIE GIGI

TOM TAT CHUGNG 3

CHUONG 4 KET QUA VA BAN LUAN

4.1 KET QUA NGHIEN CUU

4.1.1 Ly thuyết

4.1.2 Áp dụng thực tế

4.2 BẢN LUẬN

KÉT LUẬN

TÀI LIỆU THAM KHẢO

DANH MỰC CÁC CÔNG TRÌNH ĐÃ CÔNG BO

.116

120

122 soe 130

eevee 132 132

Trang 7

MUC LUC [NII MINITTIGA

Tình 1 2: Danh sách xếp lạng 10 eéng cu quan w được ưa dùng [25] 10 Hình 1 3: Nhãn chứng nhận tiết kiệm năng lượng Enerey Star " TI

Hình I 4: Tổng hợp các lợi ích khi thực hiện định mức năng lượng 13

Finh 1 5: Cac bude chinh trong xdy dumg dinh dinh mie nding lượng 13 Hinh 1 6: Sơ đỗ quy trình xây dựng định mức năng lượng

Linh 1 7: Các hung xây ly dựng dink mite Tăng hương,

Hình | 8:

Tinh 1 9: Trang dét Higu d4u vao cla mé hinh Energy Star dinh chudin NL cho tỏa

Tình 1 10: Xếp hạng các nhà máy xi măng lại Canada 22

Hình 1 11: Xác định định mức năng lượng theo hướng xây dựng dưỡng chuan .23

Hinh 1 12: So dé quy trình thực hiện định mức bằng phương pháp bình phương cực

Hình 1 13: Đường dịnh mức theo phương pháp phân tích dường bao ee 26 Tinh 1 1⁄1: Dường định mức theo phương pháp EDI — Hình 1 15: Sự tăng trưởng các nghiên cứu ứng dụng phương pháp DEA 34

Tình 2 2 Dường định mức theo phương pháp phân tích đường bao 38

Hinh 2 3 Quá trình thay đối đường định mức trang phương pháp DEA 39

Tình 2 4 Xây dụng định mức cho Ø nhà máy đỆL, 43 Tình 2 5 Vì dụ dạng đường định ame theo mô hình CCR .ˆ

Hình 2 { cắi tiến theo định hưởng yếu tố đầu váo 28

Hình 3 2 Sa đồ lòng năng lương chính trang nhà máy nhiệt điện than 69

Hình 3 4 Mô hình nghiên cứu xây đụng định mức năng Inomg NMNB than 74 Hình 3 5 Sân lượng của các nhà máy nhiệt điện trong các năm: 2005-2011 7 Hình 3 6 Tỷ lệ phát điện của cáo nhà máy nhiệt điện than năm 2011 ¬-

Trình 3 7 Lượng than tiêu thụ tại các nhà máy nhiệt điện than từ năm 2005-2011 78 Tình 3 8 Lượng đầu tiêu thụ tại các nhà máy nhiệt điện than từ năm 2005-2011 79

Hình 3 9 Kết quả tính định mức năng lượng NMKĐ Than Việt Nam 2011 85 Tinh 3 10 Kết quả tính định mức năng lượng NMND Than Việt Nam

Hinh 3 11 So sánh chỉ số hiệu quả tổng hợp Trường hợp cơ sở và Trường hợp 1 88

vi

Trang 8

Hinh 3 12 Kết quả tính chỉ số hiểu qua téng hop NMND Than Viét Nam

2011_ Trường hợp 2 sees HH Ngành yên ¬— -

Hinh 3 13 So sánh chỉ số hiệu cụ tự hợp Trường hợp cơ sở và Trường hợp

Tình 3 14 Kết quả tính chỉ số hiểu quả tổng hợp NMINĐ Than Việt Nam

xót

Hình 3.17 So sánh pid trinh dinh mite w nang „lượng theo CCR và theo BCC

Tình 3 18 Lượng nhưệt lượng tiêu thụ tại các NMNĐ than, 2005-2011

Tình 3 19 Sân lượng diện các NMNĐ than 2005-2011

Linh 3 20 'Ty 18 56 mẫu được khảo sát trong các năm

Tình 3 21 Giá trị tính định mức năng lượng NMINĐ Fermosa

Kết quả chứ số hiệu quá tổng thể trong các năm 2005-2011 của nhóm 4

Trang 9

Bang 1 1: So sanh cáo hướng định chuẩn năng lượng, 20

Bang 1 2 So sánh các phương pháp xây đựng định mức theo hướng xây đựng

Bang 2 1 Giá trị đâu vào và đầu ra cho 9 nhà may dt - AB Bang 2 2 Thông số đâu vào và đầu ru của 12 đơn vị - - 44

Mỗi quan trong ứng giữa mồ hình BCC tan đâu và mô hình đổi ngau.$4

Bang 3 1 Các thông số cần thu thập để tính toán định mức năng lượng cho NMNĐ

Bang 3 2 Danh sách các nhá máy tiền hành kháo sất

Bang 3 3 Số liệu khảo sát nhà máy LIông Bí 1 trong các năm 20) 80

Bang 3.5 Kết quả đánh giá rrức quan hệ của các biển độc lập ¬ BI Bang 3 6 Két quả đánh giá mức quan hệ của các biển phụ (huộc 81

Bang 3 20 Bang yêu cầu trong cải tiến tại ‘cao nha may nhigt dign than Vist Nam - 106

vin

Trang 10

Bang 3 22 Két quả tính dịnh mức năng lượng theo mỏ hình CCR va CCR cải

Bang 3 24 Nhiệt lượng than và dâu dễ xuất cải tiễn tại các nhà máy nhiệt điện than

Bang 3 25 Sé ligu dau vao tinh toan kiém tra các để xuất cải tiên NMNĐ than Việt

tiến Năm 2011 113 Bang 327 Téng hap gia trì nhiệt hượng cần cải tiểu lại NMNĐ tạm Năm 2011.114

định mức năng lượng theo chuỗi số liệu _Năm 2005-2011 - 118 Bang 3 32 Giá trị nhiệt lượng than va dau dễ xuất cái tiến tại NMẠNP than năm

Bang 3 33 So sinh gid tri nbriét lượng than và đâu để xuất cãi liên 120 Bảng 3 34 Kết quả tình dịnh mức năng lượng cho 12 NMNĐ than Việt Nam 122

Tăng 3 36 Kết quả tính định mức năng lượng NMNP than Thé giới và Việt Nam 125

điêu kiến tỉnh cùng NMỆNĐ Thế giới và điều kiện tính riêng Việt Nam 127

Bang 3 38 Kết quả tính định mức năng lượng theo CCR cải tiên NMNP than Việt

Nam trong diễu kiện tính củng NMNE Thẻ giới

Tăng 3 39 Giả trị cần cải tiên của các NMND than

Bang 4 2 Bải toán tỉnh định mức năng lượng vá tính để xuất cái tiễn cho NMNĐ

ix

Trang 11

DANH MỤC CHỮ VIẾT TAT

1 AEMAS _ | liệ thống quản lý răng lượng ASEAN

2 ANSI | Viéu Tigu chudn qudc gia Toa Ky (American National Standards

Institute)

3 BCC M6 hinh bai toan tính dinh mic theo quy mé do ba nha bic hoc

Banker - Chamer — Cooper xAy dung

4 CCR Mö hình bải toán tính định mức không theo quy mô đo ba nhà

bác hoc Charnes — Cooper — Rhodcs xây dung

5 CDM | Cơ chế phát triển sạch (Clean Development Mechamsm)

6 DEA Phương pháp phân tich đường bao data envelopment analysis

7 EPA Cơ quan Báo vệ Môi trường Mỹ

5 EVN Tập đoàn Điện lực Việt Nam

9 GEF Quỹ mỗi trường loàn câu

10 MSE Hệ thông quân lý năng lượng (Managemienl Syslern [or Encrgy)

12 NMNĐ | Nhà máy nhiệt điện

13 TEM Hệ thống quản lý năng lượng tống thể (I'otal Energy

Management)

14 TKA&IQ | Tiết kiệm và hiệu quả

1s TKNI Tiết kiệm năng Tượng

16 UNDP Chương trình Phát triển Tiên Hiệp Quốc

18 DMU | Dơn viza quyết định (Decision Making Units)

Trang 12

MO DAU

1 TINH CAP THIET CUA ĐỀ TÀI

Nang lượng là hàng hóa có vị trí đặc biệt quan trạng trong đời sông xà hội, là yếu tổ đầu vào cho mọi hoạt động sán xuất, là nhu cầu thiết yếu trong sinh hoạt đời sống của nhân

đân, và cũng là yếu tỗ đảm bảo cho phút triển kinh lễ — xã hội của mỗi quốc gia Mặc đủ

vậy, ở Việt Nam cũng như trên toàn thể giới, tình trạng thiểu hụt năng lượng vẫn đang xảy

ra Việc sử dụng không hiệu quả nguỗn năng lượng không những làm tiểu tốn tải nguyễt

các lắc động tiêu cực về môi trường Sử đụng năng lượng luôn di liên ví

phat thải chất khí gây hiệu fmg nhà kinh, hỏng tầng ozon, gây ra sư nóng lên của trái đắt, Tác động của nó đã và đang gây ra những hậu quả hết sức nghiêm trong đối với môi

trường sống hiện nay Vấn để sử dụng năng lượng tiết kiệm vẻ hiệu quả không còn là vẫn

đề của một doanh nghiệp, của một đất nước mà nỏ đã trở thành vân để toàn cầu

Trên Thế giới các mô hình quản lý năng lượng hiệu quả đã được nghiên cứu, xây

dụng và ứng dụng vào thục tế như: Mô hình quản lý năng lượng tổng thể TEM (Iotal

Enerey Manasemenf), mô hình quản lý năng lượng theo ISO 50001, Hệ thông quán lý

năng lượng MSE 2000 (Managemant System for Energy) Tuy nhiên đẻ các mô hình quản

lý năng lượng phát huy hiện quả thì một công việc không thể thiên được đó chính là cần

phải xác định được các mức chuẩn trong sử dụng năng lượng phủ hợp cho mỗi đơn vị, siúp các đm vị có được định hướng trong cải tạo và quản tý sử dụng năng lượng Giá trị năng lượng chuẩn được xác định như vậy được gọi lá định rrức năng lượng (Thuật ngữ được sử đụng theo tiếng Anh la Energy Benchmark)

Dinh mức năng lượng sau khi được xây dựng sẽ đóng một vai trò hết sức quan trọng

trong vide nang cao hiệu quả sử dụng năng lượng: Giúp các đơn vị sử dụng năng lượng có được đình hướng trong quản lý năng lượng; giúp cơ quan quản lý nhà nước xác định tiêm

năng tiết kiệm năng lượng trong từng đơn vị, từng ngành lả cơ sở để xây đựng các mục

tiêu, chính sách quản lý nhà nước vẻ sử đụng năng luợng

Trên Thế giới hiện nay, cáo phương pháp xây dựng định múc năng lượng là khá đa đang Tuy nhiên, khi tiẫn hành xây dụng định mức năng lượng lại không thế sử dụng rập khuôn một phương pháp nào sả Vì mỗi phương pháp thực hiện cần phải được xây dựng trên cơ sở đặc thi sit dung ning lượng của từng ngành, từng quốc gia thủ mới có thể phản ảnh dùng và phù hợp được với thực t sử dụng năng lượng tri đỏ Ổ Việt Nam, việc xây đựng định mức năng lượng theo hướng xác định tiềm năng và hỗ trợ cải tién sử đụng

năng lượng đang còn là một vẫn đẻ rất mới, hầu như chưa cỏ các nghiên cửu chỉ tiết nào

Do đó việc lựa chọn phương pháp xây dựng định nức năng lượng nào? Thực hiện ra sao

trong điều kiện ngành cộng nghiện Việt Nam hiện nay đang là những cầu hỏi cần có lời

'Việt Nam trong những năm gần đây, cừng với sự phát triển mạnh mẽ về kinh tễ, gia tăng nhu câu năng luợng thi vẫn dễ thiêu hụt năng lượng dã trở nên nghiêm trọng, nỏ dang

Trang 13

lä rào cân cho sự phát triển kinh tế xã hội của Việt Nam Công nghệ lạc hậu, ý thức sử đụng năng lượng chưa cao đang là những nguyên nhân gây lãng phi năng lượng tại Việt

am |2] Nhận thức đuợc tầm quan trọng của năng lượng cho sự phát triển bền vững, Việt

Nam cũng đã quan lâm và có những hành động thiết thực nhằm nâng cao hiệu quả sử dịmg

năng lượng, giảm phát thải Với sự giúp đỡ của các tổ chức quốc tễ (LINDP, WB,GEE) các

chương trình Tiết kiệm năng lượng Thương mại CEEP; Chương trình sử đụng năng lượng

tiết kiêm trong đoanh nghiệp nhỏ và vừa Pecsme, Chương trình chiếu sảng hiệu suất

cao; đã được thực biện thanh công trong giai đoạn từ năm 2000 đến nim 2010 Và đặc

tiệt chương trình mục tiểu quốc gia về sử đụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả dang được thực liện một cách nuạnh muế, với những kết quả toàn điện từ nông cao nhận thức

trong sử dụng tiết kiệm năng lượng đắn việo xây đựng hanh lang pháp lỷ cho quán lý sử

đụng năng lượng Tiêu biêu là luật sứ dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả đã chỉnh thực được Quốc hội thông qua và có hiệu lực tử ngày 1/1/2011|5]

Tử nhu câu thực tiễn cân đưa các hoat động sử dụng năng lượng ở Việt Nam ngây cảng hiệu quả và tiết kiệm thì việc nghiên cứu phương pháp xây dựng các định mức răng

tượng tại Việt Nam là hết sức cần thiết Dặc biệt là xây dụng định mức cho các ngành công

nghuệp, với lượng nắng lượng sử dụng chiếm 48% tổng nắng lượng tiêu thụ cúa Việt Nam

H1

Xây dung định mức năng lượng theo bướng dánh giá hiệu quả và dịnh hướng cải tiên

irony sit dung a

các nước có nền công nghiệp phát triển như Mỹ, Nhật và các nước Chân Âu Ngoài ra một

số nước dang phát triển như Thải Lan, Trung Quốc, Ân Độ, cũng dang rất tỉch cực trong

việc thực biện xây đựng định mức nàng lượng cho các ngành Công cụ quản lý bằng định mức năng lượng đã trở thành mỏi tiêu chí để đánh giả vẻ mức độ quan tâm và thực hiện quản lý năng lượng tạ các nước Theo kết quả báo cáo và hiệu quê sử đựng năng lượng

lượng Mã cụ thể là Việt Nam chưa xây dung được các định mức phục vụ cho công tác

quản lý sử dựng năng lượng, trong khi nhiều nước trong khổi APLC đã áp dựng và đạt được những thành công với công cụ quán lý bing dinh mue ning luong [15]

Với tính cấp thiết của việc cần nghiên cứu phương pháp xây dựng định mức năng tượng phù hợp cho điều kiên Việt Nam, Lác giả đã lựa chọn đề tài nghiên cứa của mình là

“Nghiên cứu xâp dựng định niữc nắng lượng bằng phương pháp phần tích đường

ban_,{n dụng cho nhà máy nhiệt điện than tai Viet Nam"

2 MỤC TIỂU NGHIÊN CỨU

Mục tiêu khoa học:

io) Nghiêu cứu và để xuất phương phúp xây đựng định mức năng lượng đâm

bảo cơ sở khoa học và tính khả thi trong điển kiện Việt Nam - Áp đụng phù

hợp tỉnh định nưức năng lượng cho các nhà máy nhiệt điện than Việt Nam

is

Trang 14

Định mức năng lưọng được xây dựng là cơ sở đánh giá hiệu quả sử dụng

năng lượng cũng như xác định tiểm năng, định hưởng cải tiến nâng cao

tiệu qmả sử dụng năng lượng trong các nhỏ táy

Mục tiêu nghiên cứu thực hiện:

@ Xây dựng định mức năng lượng phù hợp cho các nhà máy nhiệt điện than

Việt Nam

@ Đánh giá tiểm năng liết kiệm năng lượng và cơ hội cải tiễn nâng cao hiệu

quả sử dụng năng lương tại các nhà máy nhiệt điện than Việt Nam

3 ĐỐI TƯỢNG VÀ PHẠM VI NGIIÊN CỨU

Đối tượng nghiên cứu:

Lagu an nghiên cứu phương pháp xây đựng định mức năng lượng phủ hợp trong điều

Xiên Việt Nam, áp dụng cho đối tượng cụ thế là các nhả máy nhuệt điện than Việt Nam (Bao gồm 12 nhà máy được nghiên cửu)

Ngoài ra để có những đánh giá, so sánh nhà máy nhiệt điện Than Việt Nam với Thể giới, Tuận án cũng tiễn hành nghiêu cứu một số nhà máy nhiệt điện than cha: Indon

trong điển kiện so sánh với các đơn vị trang ngành Luiận án không xem xét đến khía cạnh

xây dựng định mức năng lượng trong điểu kiện từng dơn vị, phục vụ cho việc ban hành thành các quy định áp dụng trong quản lý sân xuất tại mỗi đơn vị đó

Phương pháp đuợc để xuất cỏ phạm vì áp dụng phù hợp với điều kiện sử đọng năng

Tượng trong công nghiện Việt Nam, và đặc biệt phù hợp xây dựng định mức che các nhà máy nhiệt điện than

SỐ liệu phuc vụ cho áp dung tinh toán mẫn được thu thập trong giai đoạn từ năm

2005 đến năm 2011, tại 12 nhà máy nhiệt diện than Việt Nam

4 PHƯƠNG PHÁP NGIIÊN CỨU

"Trong luận ân sẽ sử dụng phương pháp thống kê, phân tích, so sánh đã đảnh giá các phương phúp xây dựng định mức đã và đang được thực hiện trên ThŠ Giới Từ đó thấy

được tm nhược điểm từng phương pháp và tìm kiếm phương pháp phủ hợp trong điển kiện

Việt Nam

Sử dụng phương pháp mô hình hóa, xây dung bai tdi wu, thiết lập rnục tiều và các

ting bude trong việc tính toán xây dựng định mức năng lượng Với phương pháp phân tích đường bao được nghiên cím trong lun an, sẽ sử dụng hai tnô hình là mô hình COR va mô

tình BCC để tính toán giá trị định me năng lượng

Trang 15

"Trong nghiên cứu luận án sử dựng phương pháp điều tra, khảo sát, lây ý kiến chuyên

gia trong việc xây đựng cơ sở đữ liệu phục vụ cho tỉnh toán định mức năng lượng

"Trên cơ sở hài toán tỗi tru đã được thiết lập, luận án sẽ sử dụng các công cụ phản

mém Microsoft Excel vi Macros giái bài toán và tìm giả trị định mức năng lượng,

5 Ý NGIIA KIIOA IIỌC VÀ TIIỰC TIEN CUA LUAN AN

'Ý nghĩa khoa học của luận án:

(1) Kết quá nghiên cứu của luận án giúp đua ra một phương pháp mới trong việc xây đựng định mức năng lượng, đóng góp cho Khoa học quán lý năng lượng cúa Việt Nam một công cụ hữu ích phục vụ che công tác quản lý và sử dụng triều quả năng lượng

(2) Luận án để xuất được mô hình tink loan định mức năng lượng và tỉnh loàn các giá

trị năng lượng cải liễn trong điều kiện ap dụng tại Việt Nam Để xuấi của luận án

có giá trị ứng dựng Thực tiễn cao, phủ hợp với xu thê trên Thể giới

'Ý nghĩa thực tiễn của luận án:

() Đề xuất được mô hình CCR vũ BCC trong phương pháp phân tích đường bao để tính toán định mức năng lượng che các nhà máy nhiệt điện Than Việt Nam Để

xuất duge mé hinh CCR cai tiên và BCC cải tiến giúp đưa ra các kiên nghị cải tiến

phù hợp theo định lướng các biển ưu tiền

(2) Déi với nhà máy nhiệt điện than: 'Tính toán được định mức năng lượng cho 12 nhà máy nhiệt điện Than trong điều kiện so sảnh tại Việt Nam và trong điều kiện so sánh với rội số nhhà ruáy nhiệt điện Than trên THỂ giới

(3) Đối với oơ quan quản lý nhà nước: Có được công eu xây dựng định mức năng lượng phục vụ công tác quản lý nhà nước theo Luật sử đựng năng lượng tiết kiệm

và liệu quả, và là cơ sở cho việc cấp chứng nhận về liêt kiệm năng lượng

(4 Dối với vẫn để hội nhập quốc tễ: Xáy dựng định mức năng lượng giúp Việt Nam

hoàn thiện hệ thống các công cụ quản lý nâng cao hiệu quả sứ dụng năng lượng,

đồng thời đáp ứng các điều kiện đánh giá của các tổ chức quốc tế về hệ thống quản }ý năng lượng của mỗi quốc Gia

Chương 1 Giới thiêu Lổng quan về định mức năng lượng: Trình bầy các nội đừng cơ

bản về định mức năng tượng, các img đựng của định mic trong quân lý sử đụng năng Tượng, Các phương pháp và bước thực Hiền định mức năng lương,

Chương 2 Trình bẩy chi tiết về phương pháp xây dựng định mức bằng phân tịch

đường bao, với các mô hình tính toản CCR và BCC Ngoài ra chương 2 cững tảng hợp và

Trang 16

đưa ra các lưu ý khi sử dụng phương pháp phân tích đường bao cho xây dụng định mức năng lượng,

Chương 3 Trên cơ sở các nghiên cứu trong chương 1 và chương 2, chương 3 luận

án trình bẫy kết quá xây dựng định mức năng lượng cho các nhà máy nhiệt điện than Việt

Nam Nội dung bao gồm tử khảo sát, tổng hợp số liệu, phần tích va tinh toàn định mức năng lượng Dưa ra các kết quá tỉnh định mức năng lượng cho từng nhà máy nhiệt điện

than, đồng thời để xuất các giá trị cải tiên cần thét cho từng nhà máy nhiệt điện than Việt

Nam

Chương 4 Bàn luận về các kết quả đạt được trong nghiên cửu, cũng như các dưa ra

các dê xuất kiến nghị từ kết quả nghiên cửu

ết luận: Tổng kết các kế! quả đã thực hiện dược của luận ăn, các định hưởng cho

các nghiên cứu phát triển phương pháp phân tích đường bao (rong lĩnh vực năng lượng

Trang 17

CHUONG 1 TONG QUAN VE BINH MUC NANG LUQNG

1.1 GIỚI THLEU VE DINH MUC

Định mức không phải là cái gì đó xa la mả nó hết sức gần gũi, và được hình thành ngay trong cuộc sống hàng ngày Xhững ý niệm đầu tiên về định rrức được hỉnh thành từ vil sớm, Khi con người bắt đâu bi

người khác lại có năng suất cao hơn công việc của mình? Làm thẻ nào để có thể tìm hiểu

và học hói những lãnh nghiệm Thành công của người khác? Hay như làm thê nảo để cỏ thể kiếm tra và dánh giá thường xuyên công việc của múnh? Khi dỏ các nhà quân lý đã nghiên:

cứu, phân tích và định ra một mức để so sánh việc sứ đụng các yếu tổ trang quá trình sản xuất Giả trị mức đùng để so sánh như vậy được gọi là định mức

đặt ra những cầu hỏi lại sao và làm thể rào công việc

hư vây việc xây dụng định mức là nhằm định ra một mức sử dụng các yếu tổ đầu

vào dễ tạo ra một số lượng sản phám dầu ra nhất định Định mức được xây dựng thưởng có hai mye đích: Một là phục vụ cho việc giám sắt và quản lý, Hai là phục vụ cho việc đánh giá hiện trang và định hướng cải tiến Do đỏ với từng mục đích khác nhau trong quản lý

mi pia trị dịnh mức sẽ được xây dựng cho phủ hợp, việc xây dụng định mức cũng được chia thành hai đạng:

-_ Dạng thứ nhất: Xây dựng mức phục vụ cho việc giảm sát và quản lý

vận hành Theo đạng này ltủ định mức sẽ được xây đựng trên cơ sở phân tích

các thiết bị, phân tích các đặc điểm thục tế trong vận hành, trên cơ sở đỏ tỉnh

toán và ban hành giá trị địh mức Định mức lúc này trở thành một giá trị để giám sắt việc vận hành trong don vi Kat quả quản lý vận hành trong quá trình

sản xuất sẽ thể hiện trên cơ sở kết quả thục tễ so với định mức Giá trị định mức

trong trường hợp này thường mang tính nội bộ của lùng đơn vị, hoặc cũng có thé

của môi ngành với điểu kiện công nghệ, điển kiện sản xuất tại các đơn vị trong ngành là gần như tương tự nhau

-_ Dạng thứ hai: Xây đựng dịnh mức phục vụ việc danh giả hiện trạng và

hướng cải tiến, Định mức xây dựng theo đạng này sẽ tiến hành so sánh việc sử

dựng các yếu tô đầu vào tại các đơn vị, sau đó phân tích các nhân tố ảnh hưởng

và tính toán định mức đại được Định mức trong trường hợp này chính là giá tị tắt nhất mà mỗi đơm vi

so thể đạt duge trong điều kiện của trình, Trên ơ sở đó, mỗi đơn vi số tự so sinh thực tế việc sử dụng các yêu lỗ dẫu vào hiện ti của núnh với định rnức, đánh giá

kết quả thực hiện và đồng thời xây dựng được định hướng cải tiễn phù hợp Theo

xu thể nảy, định mức xây dựng sẽ đua ra các chỉ số mà từ đó thúe đấy quá trình

cải tiễn trang sản xuất tiển ra muội cách liên lục

Xây dựng định mức theo dạng thứ nhất có ưu điểm là đễ thực hiện, phục vụ tốt cho công lác gidm si và quân lý vận hành Thy nhiên định mức (heo dạng này (hưởng rang tính nội bộ, khả năng so sánh mở rộng it Một đơn vị khi đạt được định mức theo dạng này

ứ dụng các yêu lỗ đầu vào phù hợp mò từng đơn vị có thể

Trang 18

cũng chưa chắc đã là đơn vị quản lý vận hành tốt nhật, chưa chắc đơn vị đỏ đã tân đụng hết

được tiêm lực cửa minh Do đỏ định mức trong trường hợp này không thể đánh giá được tiểm lục thực sự của đơn vị, cững như xác định được cơ hội và định hướng cất tiễn phù

‘hop Mà trong điền kiện hiện nay, yêu cầu trang quản lý luôn đòi hỏi phâi tìm tòi cái tốt hơn, khai tháo được nhiều hơn tiểm năng của mỗi đơn vị Vì vậy xu hướng xây dựng định

miu theo dang thứ nhất đang ngày cảng ÍL được tua đùng và thay vào đó là xu thể xây dựng định mức theo đạng thứ hai |28]

"Thực hiện xây đựng định mức theo dạng thứ hai, định mức phục vụ việc đánh giá và

định hướng cải tiễn hiện may đang rãi được quan tâm nghiên củu và phát triển, nó đang

được ứng dung nhiều tại các nước phát triển Hâu hết các nghiên cứu về xây dựng định

xmức năng lượng hiện nay dẫu thực hiện theo dạng này Mặc dủ việc tính toán xây đựng định mức theo dạng thứ 2 là phức tạp khá phức tạp, nhưng kết quả tỉnh toán lại rất có ý

nghĩa trong việc quản lý, đánh giá hiện trạng và xác định tiầm năng trong cải tién ning cao

thiệu quả sẵn xuất Định mức năng luợng dược xây đựng sẽ giúp các đơn vị tự niủn nhận đợc thực trạng sản xuất của đơn vị mình so với các đơn vị khác Tử đó tìm ra các cơ hi lige héi trong quén ly vận hành, trong cai tạo kỹ thuật, xác định được tiểm năng vả nức độ

lấn nâng cao hiệu quả sản xuất ruột cách phù hợp nhất cho đơn vị minh

Để phú hợp với xu thế phát triển và hội nhập, đáp ứng như cầu thực tế tại Việt Nam,

trong luận án tác giá số chỉ đi sâu nghiên cửa về các phương pháp xây dựng định mức thoo dang thứ hai Và từ đây thuật ngữ định mức được sử dụng trong luận án là nói đến định xúc xây dựng theo hướng phục vụ việc đánh giá và định lướng cái tiễn

"Trước thập niên 70, nhúng ứng dụng về định mức khá lôn xôn, không được phát

triển rộng rãi, và chưa được coi lá công cụ quản lý tiễn bộ Chỉ đến khi việc xây dựng định

mute đã giúp hãng Xerox_Mỹ thoát khỏi khúng hoàng, phát triển mạnh mẽ thì khi đó các tổ

chức mới bất đầu có cải nhìn đứng đân hơn về định mức Và với những pi Xerox đã làm

được trong hơn 30 năm qua, là minh chứng cho thấy hiệu quả của công tác dinh mie trong quản lý

Sau thập niên 70 việc thực hiện so sảnh và xây dựng định múc chuẩn phục vụ nâng cao hiệu quản lý sản xuất, năng cao hiệu quả kinh doanh trỏ thành một trào lưu Đặc biệt trong ngành công nghiệp, Khi ngành công nghiệp trở nên lớn manh và có tổ chức hơn, để

có tHỂ fhu được lợi nhuận yêu câu các doanh nghiệp phải có các sản phẩm lốt, được sản

xmất nhanh và hiệu quả hơn Lúc nảy trên Thị trường xuất hiện sư cạnh tranh gay gắt giữa các đơn vị cùng ngành, ai cũng mong muôn vươn lên dẫn đầu Để đạt được mục đích đó,

các tổ chúc phải Không ngừng cãi tién trang thiết bị, máy móc, cách thức vận hành và quản

lý, học hỏi những ý tưởng, phương pháp tốt nhất cửa các đổi thủ cạnh tranh và ứng dụng cho đơn vi minh Các cổ gắng, nỗ lực không ngừng trong học hói và đổi mới dé di dua

công cụ định mức chuẩn so sảnh ngày cảng được phổ biển và hoàn thiện

Qua các sự phát triển của từng thời kỷ vá qua việc ứng đụng định mức trong các lĩnh

vụ khác nhau mà có nhiễn quan điểm định nghĩa về định múc, một số các quan điểm có thể kế ra như sau:

Trang 19

Quan điểm Thứ nhất, được hình thành từ thời kỳ đầu tiên Quan điểm này cho ring

định mức chi 14 qua trinh so sánh dữ liệu trong các tổ chức khác nhau Nghĩa là định mức chỉ bao gôm việc so sánh và đánh giá mức độ sử dụng biện quả sác yêu lô đầu vào đã sử xuất ra sản phẩm đầu ra của các tổ chức, và không quan tâm tới việc để xuất cải tiến của các tổ chức tham gia thực hiện định chuẩn

Quan điểm Thứ hai, Quan điểm này cho rằng định mức là một quá trình được thực

hiện liên tạc, không phải là thực hiện một lần duy nhất, có thể áp dụng cho sắn phẩm, địc]:

vụ và quy trình sân xuất, nhằm mục đích tạo lợi Ih đối thủ hoặc với tổ chức dẫn đầu trong ngành Quan điểm này đã cho thây để cạnh tranh với các đôi thủ khá

đơn vị phải biết rõ điểm mạnh và điểm yêu của chính mình bằng việc so sảnh với các dối

thủ cạnh tranh, và nhìn nhận được mức hiệu quê của đơn vị mình so với hiệu quả cao nhật hiện tại

Ngoài ra, qua những những ấn phẩm đã được phải hành cũng đưa ra những định

nghĩa khác nhan về định mức, Tiễn sĩ Robert Camp định nghĩa trong cuốn sách về định

ức của mình “Định nrúc là việc nghiên cứu tim phương pháp tốt nhất giúp hoạt động của

minh dat hiệu quả cao hơn” [69] Việc áp dụng những kiên thức học hỏi được sẽ làm cơ sở

để xây đụng chiễn lược hoạt động nhằm theo kịp và vượt lên trên những đổi thủ cạnh tranh dang ở tốp đều trong ngành Trong cudn Benchmarking book, Michael Spendolini định

nnghữa lại định mức như sau: “Định mưức là một quả trình có hệ thống và liên tục, đánh giá sản phẩm, địch vụ và các quá trình của một tổ chức đã được xác nhận là đại dién cho

những phương thức làm việo tốt nhất nhằm mục đích cài tiến doanh nghiệp mình”{55]

Qua đây có thể thấy cách nhìn nhận về định mrứo qua các thời kỳ, cho từng đối tượng

khác nhau là khá phong phú và đa dạng Có những quan điểm định nghĩa dụa trên kết quả cuối cùng và cũng có những quan điểm định nghĩa dựa vào quá trình thực hiện Như vậy tủy vào đổi tương tương thực hiện định mức và mmuc tiên thưc hiện định rnắc, mà từ đó có

thể đưa ra khải niệm về định nức cho phù hợp,

1.1.3 Khát niệm định mức nãng lượng

Trong khuôn khổ luận án, với mục đích nghiên cứu tin za một phương pháp định Tnức năng lượng trong công nghiệp bằng việc so sánh các đơn vị trong ngành, từ đó xây đựng được mức chuẩn sử dụng năng lượng eho từng đơn vị, giúp các đơn vi tự đánh giá

hiện quả hiện tại trong sử dựig nắng lượng của đơn vị mình, Qua dây các đơn vị xác Sink

tiểm năng tiết kiệm năng lượng và tìm kiểm được cóc định hưởng học hỡi trong cí

các đem vị khác trong ngành

Trang 20

Ngoài ra định mức năng lượng được xây dựng còn nhằm giúp các cơ quan quản lý nhà nước cỏ được bộ dữ liệu hỗ trợ việc quản lý sử dụng năng lượng trong công nghiệp

theo Luật sử dụng năng lượng tiết kiêm và hiệu quả, giúp tạo căn cử cho việc dân nhãn tiết

kiêm năng lượng Trên cơ sở mục tiêu đỏ, khái niệm định mức năng lượng trong luận án có

thể được định nghĩa như sau:

Định mức năng lượng là một phương pháp đo lường và xác định cơ hội cải tiến

trong sử dụng năng lượng của một đơn vị thông qua việc so sánh đơn vị đó với các

đơn vị khác trong cùng lĩnh vực (cùng ngành) Định mức năng lượng được đề xuất

Nang lượng dụng năng lượng

Mức chuẩn tiêu hao năng lực Vitri hiệu quả nang lon, Các hướng học hồi trong cải tiến sử

các đơn vị (năm vận hành, chế độ bảo trì, bảo đưỡng, công nghệ sử dụng ), từ đó thực

hiện quả trình phân tích, so sánh, đảnh giá mức độ sử dụng các yêu tô đầu vào đẻ tạo ra sân

phẩm đầu ra của một đơn vị với các đơn vị khác trong cùng ngành Trên cơ sở kết quả so

sánh và phân tích sẽ tìm ra được đơn vị tốt nhất trong ngành, xác định được mức chuẩn

tiêu hao năng lượng phù hợp Kết quả định mức năng lượng giúp mỗi đơn vị tự đánh giá

được thực té sit dung năng lượng tại đơn vị mình so với các đơn vị tốt nhất Kết quả tính toán cũng đưa ra được tiém năng tiết kiệm năng lượng của mỗi đơn vị, va mỗi đơn vị cũng

sẽ có những tập tham khảo phủ hợp để cải tiễn và nâng cao hiệu quả sử đụng năng lượng tại đơn vị minh [74][65]

1.1.3 Lợi ích của định mức năng lượng trong quản lý

Định mức là xu thế tiến bộ

Khi mà các mô hỉnh quản lý như: Quản lý chất lượng tổng thể (Total Quality

Management), Tiêu chuẩn quản lý ISO (the Quality Management Standard ISO9000) bộc lộ nhược điểm khi chưa đưa ra được những phương ản cải tiển khi doanh nghiệp gặp

vân đề trong sử dụng năng lượng, không đưa ra được các khuyến cáo, các định hướng trong sản xuất Khi đó định mức năng lượng được xem là công cụ giải quyết các vân đè

này Công cụ định mức đang ngày càng khẳng định được tinh ưu việt tong việc hỗ trợ các đơn vị trong cải tiễn và phát triển, xu thế sử dụng định mức trong công nghiệp đang ngày

càng trở nên phổ biển.

Trang 21

Kết quả tổng kết xu hướng sử dụng các công cụ quản lý tại các đơn vị trên Thể Giới

từ năm 1993 đến năm 2009 của Bain & Company, đã cho thây từ đầu thể kỷ 21 định mức

đã phát triển và khẳng định vị thẻ trở thành công cụ quản lý được img dung pho bién nhật

Bang tong két 10 công cụ quản lý đang được sử dụng nhiều nhất trong Hình 1 2 cho thây

vị trí đứng đầu của công cụ định mức

Cre)

Mission and Vision Stotamants

€ustoear Relationehip hAonegeenant

Hình 1 2: Danh sách xếp hạng 10 công cụ quản lý được wa ding [28]

Đinh mức trở thành công cụ ưa thích số một, là do khi mức đô cạnh tranh ngày cảng khốc liệt, nên kinh tế xảy ra suy thoái, các doanh nghiệp phải khẳng định và tìm kiếm

hướng cải tiễn cho mình một cách tích cực hơn Ngoài việc tập trung cho các đề xuât phát

triển và đổi mới, định mức còn là công cụ mạnh vả nhanh nhất trong việc tìm kiêm, đề xuất

được các giải pháp tôi tu cho từng hoạt đông thực tế tại đơn vị bằng cách so sánh và học

hỏi các đơn vị khác trong ngành

Định mức năng lượng giúp rút ngắn quá trình cải tiến trong sử dụng năng lượng

Định mức năng lượng được coi như là một con đường tắt để cải tiền nâng cao hiệu

quả sử dung năng lương trong đơn vị Một thực tế là khí doanh nghiệp muôn cải tiễn cần:

- Khao sat tinh hinh sit dụng năng lượng

- Danh gia, dé xuat va lua chọn các phương pháp cải tiền trong sử dụng năng

lượng như: Thiết kế lại hoặc đào tạo lại

= R6i sau đỏ phải mắt một khoảng thời gian cho việc kiểm định kết quả xem đỏ có phải là phương án tôi ưu không, nêu kết quả chưa như mong muôn thi lại phải

tiễn hành lại quy trình

Trong khi đó nêu sử dụng định mức năng lượng: Lựa chọn phương pháp và quy trình

tốt nhất hiện có đã được sử dụng tại đơn vị khác trong ngành, áp dụng và cải tiến cho đơn

10

Trang 22

vi mình Khi đó cơ hội thành công sẽ cao hơn rất nhiều, bởi các phương án này đã được

chứng mỉnh bằng thực tế Định mức năng lượng sẽ so sảnh hiệu quả sử dụng năng lượng giữa các đơn vị và đễ đàng nhìn nhận được các điểm yêu của mình, cũng như học hỏi được

các kinh nghiệm của người đi trước, tránh được các rủi ro có thể có và vi thể rút ngắn quá

trình cải tiền

Định mức năng lượng giúp xác định được mục tiêu tiết kiệm năng lượng phù hợp

Trong sản xuất công nghiệp, các đơn vị luôn đưa ra các mục tiêu phân đâu để giảm năng lượng tiêu thụ, giảm phát thải CO2 Nhưng thường có rất it căn cứ để đề xuất mục

tiêu phủ hợp, các mục tiêu được đưa ra một cảch tủy ý đôi khi là quá cao, rat khó có thể thực hiện được nhưng cũng có khi lại quá thâp chưa tận dụng hết được tiềm năng Vì thể định mức năng lượng còn là công cụ giúp các đơn vị xác định được mục tiêu tiết kiệm năng lượng, giảm phát thải CO2 một cách phủ hợp thông qua những gi mả các đơn vị khác

trong ngành đã làm được

Định mức năng lượng giúp tạo động lực cho cải tiến

Định mức năng lượng sẽ đưa ra mức chuẩn cho từng đơn vị, và sẽ là một đông lực

lớn để các đơn vị thực hiện cải tiên Vì nêu một đơn vị không thể đạt được mức chuân

tương đương hoặc tốt hơn các đôi thú trong ngành thỉ sẽ không có sức cạnh tranh, nguy cơ

bị loại ra khỏi thi trường là rât cao

Một ví dụ điển hình lả việc xây dựng quy chề trong hoạt động phân phối điện ở Châu

Âu Trước những năm 90 của thập kỷ 20, tại Châu Âu phân phôi điện thưởng là một ngành

độc quyền, các doanh nghiệp này đông lực cho cải tiến, giảm chỉ phí, nâng cao chất lượng

là hầu như không cỏ Tuy nhiên những năm 90 sau khi Na Uy xây dưng định mức cho hệ thống phân phối điện và đã tạo ra đông lực cải tiễn mạnh mẽ cho các công ty phân phôi

điện tại Na Uy Và đến năm 2000 thi hầu hết các nước Châu Âu đã sử dụng định mức đẻ

tao đông lực cho cải tiễn hiệu quả của hệ thông phân phối điện

Định mức năng lượng là điều kiện để

đạt được các chứng nhận về quản lý

Hiện nay các đơn vị muốn được

các tổ chức chứng nhận, trao giải

thưởng về quản lý sử dụng năng lượng

thì điều kiện bắt buộc là doanh nghiệp

này phải thực hiện vả đạt chuẩn định

mức năng lượng Ví dụ Tổ chức Energy

Star của Mỹ sẽ chứng nhận và đán nhãn

tiết kiêm năng lượng cho các tòa nhà, — Øfình1 3: Nhãn chứng nhận tiết kiệm năng lương

thiết bị tiêu thu năng lượng khi tòa nhà, Energy Star

thiết bị đó tham gia thực hiện xây dựng

Trang 23

định mức và đạt chuẩn định mức tiên hao năng lượng

Trong luậi sử đụng năng lượng HiẾ kiệm và hiệu quả của Việt Nam cũng quy định các sản phẩm, đơn vị sử đụng năng lượng phải tham gia thực hiện định mức và đạt được mức chuẩn tiêu thụ năng lượng thủ mới được đán nhãn tiết kiệm năng lượng

Định mức năng hượng giúp xây dựng nên nạng lưới liên kết cùng lĩnh vực

Mặc đủ đây thường không phải là mục đích chính để thục hiện định mức, nhưng nó cũng là một hệ quá tích cưc của việc thực hiên định mức Việc thực hiên định mức giúp liên kết những dơn vị, cả nhân, tổ chức hoạt động trong cùng lĩnh vực lại với nhau, tử đó

có thể trao đổi và học hỏi kinh nghiệm lẫn nhan Ví dụ như các thành viên tham gia các điển đàn, web, tham gia vào các hiệp hội ngành

Định mức năng lượng là công cụ quản lý liên tục

'fại nhiều nước, viêc ứng dung công cụ định múc trong quản lý năng lượng đã được

ap dung va dang dem lại hiệu quả rải tích cục Sự kết họp giữa công cụ định mnie ning

lượng với các hệ thống quản 1ý ru: MSE 2000-HỆ thông quản Tý năng lượng của Mỹ đo

1ô chức ANSI phát triển, TEM-H thống quản lỷ năng lượng tông thể - phát triển tại Nhật Ban, AEMAS-Hệ thống quản lý năng lượng ASEAN; ISO 50001-Hệ thông quân lý năng

Tượng theo chuẩn quốc tế - tổ chức tiêu chuẩn quốc tế ISO đang phát triển đưa lại cho doanh nghiệp các giải phâp tiết kiệm năng lượng toàn diện và bèn vững Khea học phát

triển ngày một hiện đại và tỉnh vì hơn, vì thế các chú số định mức về sử đụng năng lượng

Tiên tục (hay đổi và ngày ruột tôi hơn Thông qua việc xây đựng định rnức răng lượng, các đơn vi cũng liên tục được cập nhật thông tin và giải pháp để học hói kinh nghiêm và đưa ra các biện pháp cải tiễn liên tục

Hội đẳng năng lượng Thể giới, hàng năm cững liên tục cập nhật về hiệu quả sứ đụng

của 82 quốc gia và vùng lãnh thổ Những số liệu này là cơ sở quan trọng để muỗi quốc gia, mỗi đơn vị trong quốc gia đó cỏ được thông tin trong cải tiên sử dụng nãng lượng Tuy nhiền, Wong dah sách các quốc gia này chưa có Việt Nam, vì ö Việt Nam lủ

ử dụng năng lượng, đánh giá phái th

xây đựng định mức còn nhiễu lạn chễ, chưa được quan lâm đứng mức [42]

Tịnh mức năng lượng giúp lim kiếm những kinh nghiệm thực tế phú hụ

Những nguồn ti liệu về những kinh nghiệm thyc tiễn tôt nh! đã được công

bỗ khi tham gia thực hiện định mức năng lượng là một tài liêu rất có giá trị Trên cơ sở đó các đơn vị có thể lụa chọn, phát triển và hoàn thiện các giải pháp tiết kiệm năng lượng để ứng dụng cho don vi minh

Trang 24

Rút ngắn quá trình cải tiến

Hình 1 1: Tổng hợp các loi ich khi thực hiện định mức năng lượng 1.2 QUY TRÌNH XÂY DỰNG MỨC NĂNG LƯỢNG

“Trong quả trình thực hiện định mức năng lượng tủy tửng điều kiện cụ thẻ, tủy từng, phương pháp lựa chọn mả quy trinh xây dựng cũng sẽ khác nhau Không thể áp dung cing

nhắc trong từng bước thực hiện, từng nhiệm vụ mà cần phải cân nhắc vả xem xét một cách

linh hoạt Đôi khi cũng cân có những điều chỉnh đề phủ hợp trong từng tình huồng cụ thẻ, theo từng quy mô và phương pháp thực hiện định mức Tuy nhiên đủ ở quy mô nào, dit theo điều kiện nào thì quả trình thực hiện cũng cần phải đảm bảo ba bước chỉnh: Chuẩn bị

Hình 1 3: Các bước chỉnh trong xây dưng định định miic năng lượng

Trong bước chuẩn bị đầu tiên sẽ đưa ra những đẻ xuất để xác định mục tiêu, thời

gian, các thành phần tham gia vào dự án thực hiện định mức Tiếp đó trong bước thứ 2, sẽ

lựa chọn các đối tác tham gia vào thực hiện định mức năng lượng vả tién hanh thu thap dir liệu, phân tích và viết báo cáo Bước cudi cing của quá trình thực hiện định mức năng

lượng là các đơn vị tham gia sẽ nhân được các kết quả đánh giả, từ đỏ nhìn nhân lại việc sử

dụng năng lượng tại đơn vi mình để lựa chọn phương ản cải tiền, tìm kiểm được đơn vị

tham khảo đẻ giúp nâng cao hiệu quả sử dụng năng lượng.

Trang 25

1.2.1 Bước 1: Chuẩn bị

Mục tiêu của bước chuẩn bị là đưa ra các căn cứ thuyết phục cho việc thực hiện dự

an dink moc ming lượng Bước \ bao gồm: Sự cân th

các nguồn lực cần thiết, các đổi tác tham gia dự án Chỉ tiết của bước chuẩn bị rhư sau

dự án, các để xuất thục hiện,

Ching minh sy cần tuât phải thực hiện định truừc năng lượng

Giống như các dự ản khác, để thực hiện dự án định chuẩn nắng lượng thì điều đầu

tiên là phải thuyết phục được người ra quyệt định thấy được sự cần tHiẾI cũa dự án, thấy được vai trỏ của công cu định mức năng lượng trong việc quản lý và nẵng cao hiển quả sử đụng năng lượng, Công việc này có thế được tiễn hành bằng một cuộc điễu tra dánh giá tiện trạng sử đụng năng lượng, chỉ ra những điểm sử dụng năng lượng chứ hợp Tý, và giải thích ưu điểm của định mức trong việo khắc phục những điểm chưa hợp lý này tại đơn vị Ngoài ra cũng có thd thông qua kết quả thảnh công tử các dy 4n định mức đã thực hiện để

Jam cơ sở thuyết phục người ra quyết định

Xây dựng dễ xuất

Để xuất một kế hoạch thực hién dy an, bao gồm: Phạm vi nghiên cứu, các lý đo

nghiên cửu và mục tiêu cần đạt được

Lua chon cae

ot tde tham gia tiém nang

Một vẫn để quan trọng trong bất kỳ nghiên cứu định mức nào đỏ là việc tìm kiểm

được các đối tác cùng tham gia xây dụng dịnh chuẩn Công việc nảy dôi hỏi phát có những nnghiển cửu kỹ lưỡng, để xác định được các đối tác [ham gia phù hợp,

Viée tim kiểm các dối tác tham gia dự àn đổi khi là hết sửc khó khăn, vi trên quan

điểm cạnh tranh để cho phép và sẵn sàng chia sẽ các dữ liêu năng lượng để thưc hiện định

mức năng lương là không đmm giản Vì thể, khi xác định cáo đốt tác củng tham gia dư án

cũng cần phải xác đình được cách thức chia sẻ dữ liệu, có thể thông qua một tổ chức trung gian độc lập như các hiệp hội, các cơ quan quản tý nhà nước hay qua ruột đơn vị từ vẫn

“Xác định nguồn lực

Để mới cáo đối tác tham gia nghiền cư thủ việc hoạch định một chiến lược rỡ rằng lã

một điều rất hữa: ích và cằm thiểt Các nguồn tực cần thiết phải có bao gồm: Nhân lực và tải

chỉnh, ngoài ra cũng còn có các yêu cầu khác như chuyên gia và ban cế vẫn

1.2.2 Bước 2: Thục hiện định raức năng lượng

Bước tinử 2 của quá trình là thực hiện dink mite năng lượng được bất đầu bằng việc xác định các đữ liệu cần thu thập, khung thời gian thực hiện, các thỏa thuận pháp lý và tật

cả các khia cạnh liên quan khác

Thụ thập và xác nhậu dữ liêu

Sau khi xác định được các đữ liệu cần thiết cho định mức năng lượng, thì nhóm thực tiện cần xây đựng các biếu mẫu khảo sát, các báng câu hỏi Sau đó thông qua phóng vấn.

Trang 26

trục tiếp, qua khảo sát thục tế, qua intemet, nhém thụo hiện sẽ kết hợp cùng các đơn vị

tham gia để thu thập và hoàn thiên bộ đữ liệu

Để kết quả định mức năng lượng có giả trị thỉ các só liệu thu thập cần có đô chính

xúc và thông nhất Vi thể trong quả trình khảo sát, song song với việc nhận các thông tín tử cae dom vị cưng cân, nhỏm khảo sát cũng cần có những kiểm chứng cẩn thiết dé xác nhận

độ minh bạch của số liên va bổ sung các số Hậu còn thiểu

Thân tích và viễt bảo cáo

Sau khi có được các số liệu cân thiệt, sẽ tiền hành phản tích sỏ liệu đã th thập Việc

khác nhau (xây dựng đường hồi quy, xác định suất tiêu bao, ) tùy từng điều kiện cụ thể

của dự ân

ính loán chuẩn năng lượng có thể được thực kiện bằng nữ

Công việc cuổi cùng của bước 2 là trên cơ sở kết quả phân tích, tính toán viết báo

cáo kết quả tỉnh chuẩn năng lượng và gửi báo cáo về cho các đơn vị tham gia Bảo cảo sẽ chỉ ra các đơn vị đạt chuẩn và các đơn vị không đạt chuẩn, đẳng thời trong báo cáo cũng

cần đưa ra các khuyên nghị cần thiết trong cái tiễn cho từng đơn vị tham gia thực hiện định

chuân Bảo cáo sẽ là căn cứ đễ các đơn vị có hưởng cải tiễn việc sử dụng năng lượng tại đơn vị mình

1.2.3 Bước 3: Dánh giá thực trạng sử tụng năng lượng tại đơn vị so với định mức

"tử những kết quả phân tích trong báo cáo, các đơn vị tham gia sẽ thây được thực trạng sử đụng năng lượng của dơn vi minh so với định mức về tiều hao năng lượng, rnức

độ đạt hiệu quả sử đụng năm ngành Từ dây tuỗi đơn vị sẽ

xác định được tiêm năng tiết kiệm năng lượng và hướng cải tiến

"Thông ca các kinh nghiềm trong thực hiện tiết kiêm năng lượng của các đơn vi khác trong ngành, mỗi đơn vị sẽ học hỏi được những giải pháp kỹ thuật, giải pháp quản lý phù hyp dé ap dung cho den vj minh,

Sự thành công và hiệu quá mang lại tử việc thục hiện định mức năng lượng sẽ tao động lực dễ các dơn vị tiếp Tục tham gia vào quả trình xây dựng dịnh mức nẵng lượng cho ngành Quá trình diễn ra mnột cách liên tục và ngày một hoàn thiên hơn, điều đỏ giúp hoạt động sử dụng năng luong tai méi đơn vị không ngừng được cài thiên Các đơn vi tham gia

sẽ luôn cỏ những động lực trong việc tim kiểm và phải triển công nghệ mới nhằm hướng tdi vi tri din đầu ngành

Trang 27

đổi tác tham gia

Thông qua Mời các đổi

Trang 28

13 CÁC HƯỚNG TIẾP CẬN XÂY DỰNG ĐỊNH MỨC NĂNG LƯỢNG

Thực hiện xây dựng định mức năng lượng là một quá trình so sảnh các hoạt động tiêu

thụ năng lượng của đơn vị với một bộ tham chiêu, vì thể công việc chú yêu ở đây chính là làm thể nào xây dựng được bộ tham chiếu phủ hợp, thỏa mãn được đồng thời tất cả các đơn vị tham gia thực hiện định mức năng lượng Có 1ì quan điểm và cách thức xây dựng định

mức năng lượng khác nhau, nhưng nói chung về cơ bản thì hiện tại có ba hướng chính tiếp

cân để xây dựng định mức: Phân tích kỹ thuật, Xây dựng điểm chuẩn theo quy trình; Xây

đưng đường biên

'Việc lựa chọn thực hiện định mức năng lượng theo hướng nào ngoài lý đo về quan điểm

của các nhân, của tổ chức thi còn có các yêu tổ như: Số lượng các đơn vị tham gia thực hiện

định mức; Mục đích xây dựng định mức năng lượng: Đỏ là cơ sở để đưa ra lựa chọn hướng

Hình 1 7- Các hưởng xây dung định mức năng lượng

Định mức năng lượng theo hướng phân tích kỹ thuật: Đây là hướng tiếp cân xây dựng

chuẩn bằng cách phân tích đặc điểm kỹ thuật của thiết bị và từ đó xác định các đặc điểm tiêu

thụ năng lượng, lượng năng lượng tiêu hao và đưa ra giá trị định mức năng lượng Việc xây dựng định mức theo hưởng này đựa trên các phân tích kỹ thuật của thiết kể, các điều kiện vận

Ví dụ để xây dựng định mức năng lượng cho môt động cơ trong sản xuất, người ta sẽ tiền hành phân tích các yêu tố: Hiệu suất thiết kế của đông cơ, coso, các đặc tính tải Từ đây

tiễn hành tính toán ra lượng điện năng tiêu thụ của động cơ và đề xuất giá trị định mức Theo cách tính toán này thì các yêi tô bên ngoài như: Chất lượng điện năng, môi trường hoat đông,

xuất thì quả trình tính toán cũng thực hiên thông qua việc phân tích các thông số của từng thiết bị, từng điều kiện vận hành Và từ đó tính toán, xác định định mức năng lượng cho quá

trình sản xuất

Khi sử dụng phương pháp phân tích kỹ thuật để xây dựng định mức, số lượng các tính

toán, phân tích nhiều thiết bị, nhiêu yêu nhân tổ ảnh hưởng đến hiệu quả xuất không thể tính hết được Do đỏ định mức xây dựng bằng phương pháp này thưởng có nhiều sai sổ, có thé qua

cao hoặc quá thấp Đây cũng chỉnh là nhược điểm lớn nht khi xây dựng định mức năng lượng theo hướng tiếp cận này.

Trang 29

Tuy nhiên khi thực hiện định mức năng lượng cho các đôi tượng mã số lượng mẫu la rat

it hoặc duy nhất, thiểu các đơn vị để so sánh, thì chỉ cỏ phương pháp tiếp cận theo hướng

phân tích kỹ thuật là khả thi nhất Khi thực hiện xây dựng định mức năng lượng theo hướng nay thi phương pháp được sử đụng chủ yêu là xây dựng các mô phỏng Người ta sẽ tiễn hành xmô phỏng lại quá trình sản xuất với các đầu vào và đầu ra theo yêu cầu, trên cơ sở đó tỉnh

toán năng lượng tiêu thụ cho từng công đoạn của quá trình sản xuât, định mức năng lượng sẽ

được thiết lập cho từng công đoạn va cho toàn nha may Mac dit mite nang lượng được dé

xuất có thể chưa phù hợp trong thực tế nhưng nỏ vẫn là tiêu chí quan trọng để đơn vị tiền

hành so sánh và có hướng trong quả trình quản lý sử dụng năng lượng

Định mức năng lượng theo hướng xây dựng điểm chuẩn quy trình: Hưởng tiếp cân này

được thực hiện bằng cách xây dụng định mức theo từng quy trình tửng công đoạn cụ thẻ, các

công đoạn hay quy trình này không nhất thiết là trong một ngành, trong một lĩnh vực, nó cỏ

thể được sử dụng trong những đơn vị sản xuất rất khác nhau Định mức năng lượng sau khi được xây dựng sẽ là mức năng lượng chuẩn tiêu hao cho một quy trinh hay một công đoạn cụ

thể, mã không nhất thiết phải xem xét xem quy trình hay công đoạn đỏ được sử dụng ở đầu và

sử dụng cho mục đích gỉ

Vi dụ, xây dựng định [ L 1 kh ag

mức năng lượng cho lò hơi

công nghiệp thi trong hướng

tiếp cân theo điểm chuẩn quy

công đoạn và quy trình sản

xuât hơi Không quan tâm

nhả máy nào: Nhà máy nhiệt

điện, nha may giay, nha may IHD LH LH

sản xuất cao su hay là bất cứ

phụ tải hơi nào khác Các

thông số tiêu thụ năng lượng

của lò hoi tai timg nha may

khác nhau sẽ được thu thập

và đưa vào để tính toán định mức năng lượng Định mức năng lượng sau khi tính toán sẽ được

áp dụng cho toàn bộ các lò hơi, không phân biệt lò hơi đó thuộc nhà máy nào, ngành nào

Hinh 1 8: Vi du dinh mức năng lượng lò hơi theo hướng phân tích

điểm chuẩn quy trình

Việc xây dựng định mức năng lượng theo hướng nảy chỉ quan tâm đến tiêu thụ năng hượng tại mỗi quy trình hay công đoạn cần xây dưng, không quan tâm quy trình, công đoạn đỏ thuộc ngành nào, ở đâu, phục vụ sản xuât sản phẩm gì Vì thể định mức được xây dựng theo

phương pháp này thường có giả trị rất tốt, nó giúp các đơn vị có thể đưa ra được cải tiền mang

tính đột phá về công nghệ mà không bị bó hẹp trong những cải tạo mang tính cục bộ của

ngành Một nhà máy giây hoàn toàn có thể học hỏi kinh nghiệm sân xuất hơi từ nhà một nhà

máy điện, từ đỏ giúp nhà máy giấy trở thành đơn vị tiên phong trong ngành giấy, tao được những lợi thẻ cạnh tranh giúp trở thành đơn vị đứng đầu ngành

Tuy nhiên do đổi tượng nghiên cửu thuộc nhiều ngành, nhiều lĩnh vực nên khi tiền hành

định mức năng lượng cũng sẽ gặp nhiều khó khăn, dữ liệu thu thập, tính phủ hợp về công

18

Trang 30

nghệ và quy mô của từng ngành là khác nhau Đôi khi có những giải pháp phù hợp trong nginh nay nhung lại không phủ hợp trong ngành kháo Vi thể trong quá trình xây dung và học hỏi cái tiến bằng định mite năng lượng theo hướng xây dụng điểm chuẩn quy trình, mỗi đơn

vị cần có những đánh giá tính phù bợp và điều kiện áp dụng của từng giải pháp cái tiền Xem

các giải pháp cải tiễn tiất kiệm năng tượng đưa ra có khả thi và công nghệ có phử hợp đối với nganh minh không Việc thực hiện các cải tiễn lừ những kiến nghị trong phương pháp này

cũng tiểm Ân nhiều rủi ro, bôi phương pháp cái tiễn này đã được áp tụng thành công tại cùng công đoạn nhưng lại ở ngành khác, điển kiện khóc, sòn với điều kiện của đơn vị thì chưa có

sự kiểm chứng

Dịnh mức năng lượng theo hướng xây dụng điểm chuẩn hiện nay thường được ứng

đụng để xác định chuẩn ho các thiết bị, cho một quy trình cụ thể Nhằm xây đựng bộ dữ liệu

tham khảo cho các đơn vi trong quá trình lựa chọn thiết bị, công nghệ để áp dung tai don vi Thréng tiếp cân này it được sử đụng khi muốn xây dựng định mức năng lượng cho các đơn vị trong ruột nrgẢnh

Định mức năng hrợng theo hướng xây dựng đường chuẩn: Theo hướng này định mức

năng hương sẽ được xác định bằng cách xây đựng một đường chuẩn thể hiện các giá trí mức

tiêu hao năng lượng Phương pháp này sẽ tiễn hành 1m thập các thông số tiêu th năng hrợng

ễn tô ảnh hưởng đến tiên †hụ năng lương của các đơn vị tham gia thục hiện định rmức Sau

đó tiễn hành xây đụng mỗi tương quan giffa các yên tổ đầu vào và đầu ra, từ đỏ đẻ xuất định

nhe năng lượng phủ hợp cho từng đơn vị

‘Theo hướng tiếp cận này thỉ các đơn vị tham gia thục hiện định múc năng lượng bắt

bộc phải có tinh tượng đồng, phải là các đơn vị trong cùng ngành, cimg lnh vực Khi đỏ việc

so sánh hiệu quá sử dựng năng lượng giữa các đơn vị mớt có ý nghĩa và có tính thuyết phục Đxnh mức nâng lượng xây dụng theo hướng tiếp cân này sẽ giúp các đơn vi có được cái nhữt

tổng quan về hiệu quả sử đụng năng lượng Trong toan ngành, và vị trí của don vi minh so với

các đem vị khác trong ngành Từ đó tìm kiếm được các cơ hội cải tao nãng cao hiện quả sử dụng năng lượng trong đơn vị

Dinh mức năng lượng theo hướng tiếp cận nảy được xây dựng theo điều kiện thực tễ của các đơn vị trong ngành, nên giá trị định mức năng lượng đã xuất la khá phù hợp Các đơn

vi trong ngành hoàn toàn có thể cải tiến để đạt được định mo theo nừnr đề xuất

Các học hỏi để cải tiểu nâng cao hiệu quả sử dụng năng lượng theo hưởng tiếp cậu bằng xây dựng đường chuẩn có tính khả thi và ít rủi ro Bởi những cải ñẫn đó đã được ủng dụng thành công tại một đơn vị tương tự, khá năng thánh công tại đơn vị cũng ngành là rất cao Tuy

nhiên các học hỏi cải tiến theo hướng tiếp cận này thưởng bị bó hẹp và hạn chế theo ngành, các học hỏi đều chỉ theo đơn vị tốt nhất trong ngành, it tính mỡ rộng và đột phả

Đề đánh giá được ưa nhược điểm và tính phù hợp của từng hưởng tiếp cận, Bảng 1 1

âm ra kết quổ sơ sánh các hướng tiÊp cận xây dụng định múc năng lượng

19

Trang 31

Bảng 1 1: So sảnh các hướng định chuẩn năng lượng

hay quy trình cùng ngành

Phương pháp thực hiện Phân tích đặc | So sánh từng công | So sánh theo đặc thủ

điểm kỹ thuật đoạn sản xuất sử đụng năng lượng

Giá trị định mức năng| Râtcao,íttính Cao Phù hợp theo điều

Qua bảng so sảnh có thể nhận thây rằng mỗi hướng tiếp cận để xây dựng định mức năng

lượng đều có tru, nhược điểm khác nhau và đặc biệt là phù hợp với từng đôi tượng thực hiện

Như vậy, khi tiền hành xây dựng định mức năng lượng cần lưu ÿ một số điểm khác nhau vẻ

khả năng ửng dụng của từng hướng tiếp cận, đặc biệt là:

~_ Hưởng tiếp cận phân tích kỹ thuật ứng dụng cho: Sân phẩm đơn lẻ, công nghệ dị biệt

~_ Hướng tiếp cận xây dựng điểm chuẩn quy trình ứng dụng cho: Thiết bị sử dụng năng

lượng, từng công đoạn trong quá trình sản xuất

ngành, các tỏa nhà

14 XÂY DỰNG ĐỊNH MỨC NĂNG LƯỢNG THEO HƯỚNG TIẾP CẬN BẰNG XÂY DỰNG ĐƯỜNG CHUẢN

Như đã phân tích ở trên thi định mức năng lượng theo hướng tiếp cận bằng xây dựng

đường chuẩn là khá phù hợp khi xây dựng định mức năng lượng cho ngành Theo hướng tiếp cân nảy thì định mức năng lượng được thực hiện dựa trên cơ sở điều kiện sản xuất, vận hành

của ngành nên kết quả tỉnh toán sẽ phù hợp và có tính thực tiễn cao hơn Giả trị định mức

năng lượng được xây đựng là mục tiêu khả thi cho các đơn vị trong ngành hướng tới

Hướng tiếp cận bằng đường biên hiện nay cũng đang là hướng tiếp cận được sử dụng

khá phổ biển trên Thể giới trong việc xây dựng định mức năng lượng trong ngành công

nghiệp:

Trang 32

Tại Mỹ, năm 2006 tổ chức Ceres phỏi hợp với Hội đồng bảo vệ tài nguyên thiên nhiên

(NRDC), Public Service Enterprise Group (PSEG) va tap đoàn PG&E thực hiện nghiên cứu

xây dựng định mức năng lượng cho 100 nha may san xuât điện lớn nhật tại quốc gia này vẻ

mức độ phát thải các khí ô nhiễm môi trường, Các loại chất gây ô nhiễm cỏ trong khí thải

được đo đạc tỉnh toán bao gồm: S02, N0x, thủy ngân và C02 Tỷ lệ phát thải của từng chât phát thải được xác định bằng cách xây dựng đường biên môi tương quan giữa chất thải và sản

lượng điện sản xuât

Ngoài ra, Chỉnh phủ Mỹ

cũng đã xây dựng một chương

trình quốc tế để xác định chuẩn

niăng lượng là Energy Star, đây là

một chuẩn về tiết kiệm năng

lượng được áp dụng đầu tiên trên

các sản phẩm điện máy tại Mỹ

San đó được các nước Úc,

Canada, Nhật và New Zealand,

Dai Loan và cuối cùng là châu

Âu công nhận, và trở thành một

chuẩn quốc tế Đến nay Enetgy Hình! 9: Trang dit

Star đã được phát triển và img ch

dung tại rất nhiều lĩnh vực khác

nhau Nguyên tắc xây dựng định mức nãng lượng của Energy Star cũng được tiễn hành theo

"hướng tiếp cận xây dựng đường chuẩn tiêu thụ năng lượng

Tại Canada, Viện giây và bột giây Canada sử dụng phương pháp xây dựng định mức theo định hướng đường chuẩn đề tiền hành xác định chuẩn so sánh tiêu hao năng lượng cho ngành

giây Viên đã thu thập số liêu năng lượng và sản phẩm từ 51 nhà máy giây trong 2 năm liên

tục, trên cơ sở đó xây dựng đường biên hiệu quả và đưa ra được một bảng chỉ tiêu tiêu thụ

năng lượng cho nhỏm các sản phẩm giấy và bột Canada cũng đã tiến hành xây dựng định

mức năng lượng cho ngành công nghiệp xi mang theo định hướng đường biên Thông qua sô

liêu tiêu thụ năng lượng và sản lượng tại 15 nhà máy xi mãng Canada, tiền tính toán chỉ số

hiệu quả sử dụng năng lương từng nhà máy Kết quả tỉnh toản sẽ được so sánh và xếp hạng, từ

đó xác định và đề xuất đường chuẩn tiêu hao năng lượng phù hợp cho Canada

đâu vào của mô hình Enerey Star định

in NL cho toa nha tai Mv

Trang 33

- 2 3 4 5 6 7 & 9 BO 10 l3 ĐÀ 4 BS

Hình 1 10: Xếp hang các nhà máy xi măng tại Canada

Ngoài ra Văn Phòng Hiệu Quả Năng Lượng của quốc gia này cũng đã nghiên cứu và tiền

hành định mức năng lượng theo hướng tiếp cận biên cho các ngành công nghiệp trọng điểm

khác như: sản xuất xi mãng Clinker, sản xuất bơ sữa, Dệt công nghệ ướt, khai thác mỏ, ngành công nghiệp thép, sản xuất phụ tùng ô tô [22]Í58][59]

Tại Thái Lan, Bỏ Năng lượng Thái Lan, Văn phỏng chính sách và kế hoạch năng lượng Thái

Lan (EPPO) học tập phương pháp luân của Canada trong việc xây dựng định mức năng lượng

theo hướng xây dựng đường chuẩn, và đã áp dụng thành công xây dựng định mức năng lượng,

cho ngành giấy và bột giấy

Tại Nhật Bản, là một trong những nước đi tiên phong trong việc xây dựng định mức năng

lượng, Nhật bản cũng lưa chọn hướng tiếp cân đường biên là phương pháp chủ yêu để định

mức năng lượng cho các ngành công nghiệp, tòa nhà thương mại, các sản phẩm sử dụng năng

lượng Nhật Bản đã tiền hành xây dựng định mức năng lượng cho các nhà máy điện sử dụng nguyên liệu hỏa thạch, cho hệ thông phân phôi điện,

Ngoài ra hướng tiệp cận đường biên cũng được ứng dụng đẻ xây dựng định mức năng

Tượng trong ngành công nghiệp tại các nước như: Anh, Chile, Đài Loan, Hy Lạp, Đan Mạch,

Ấn Độ,

Như vậy với ba hướng tiếp cân để xây dựng định mức năng lượng thì hướng tiếp cân về

xây dựng đường chuẩn không những lả hướng tiếp cận phù hợp mà đây cũng là hướng tiếp

cân đang sử dụng phổ biến trong việc xây dựng định mức năng lượng trên Thế Giới Đây

cũng sẽ là hướng tiếp cân được tác giả lựa chọn dé tiền hành xây dựng định mức năng lượng

tại Việt Nam

Khi thực hiện định mức năng lượng theo hướng tiếp cận bằng xây dựng đường chuẩn thi

hiện nay có hai cách xây dựng là mô hình phú tham số và mô hình tham so Mô hình tham số tập trung vào một số biển ưu tiên (các biến có ảnh hưởng trực tiếp đến đữ liệu tỉnh toản Ví

dụ, như nhiên liệu đầu vào — điện năng đầu ra) được thiết lập tử tập đữ liêu Mô hình phí tham

số it bị giới hạn bởi biển ưu tiên, nó cỏ thể bao gồm tất cả các biển Các phương pháp định

mức theo định hưởng xây dựng đường chuẩn được trình bảy trong sơ đồ sau:

22

Trang 34

- OLS: Phuong phap binh phuong cuc tiéu (Ordinary Least Squares)

- SFA: Phương pháp phan tich bién ngau nhién (Stochastic Frontier Analysis)

- DEA: Phuong phap phan tích đường bao (data envelopment analysis)

- FDH: Phuong pháp xử lý yêu tô tự do Hull (Free Disposal Hull)

1.4.1 Phương pháp bình phương cực tiểu (OLS)

Phương pháp bình phương cực tiêu xây dựng định mức bằng cách xác định môi liên hệ giữa một đầu Ta Y (gọi là biển phu thuộc hay biên được giải thích) với các yêu tô đầu vào X (gọi là biển độc lập hay biển được giải thích) Mỗi quan hệ này thường được thể hiện theo một phương trinh toán học [50]

Yi = Fi B).TE;

y, :Sản lượng của đơn vị thir i (i=1 1)

X, Các đầu vào sản xuất của đơn vị thứ ¡

B: Các thông số công nghệ

TE;: Hiệu suất kỹ thuật (TE, <1)

Phương pháp này để cập đến việc thiết lập một hàm hồi quy vẻ chỉ phí hay về nang lượng sử dụng với san lượng đầu ra bằng bình phương cực tiểu Sau đó trên cơ sở hàm hoi quy tính toán, phân tích và đưa ra quyết định đề xuất giả trị định mức phủ hợp Kỹ thuật phân tích hồi quy được thực hiện theo bảy bước sau:

1 Nêura các giả thuyết về các mỗi quan hệ giữa các biến trong mô hình

2 Thiết lâp các mô hình toán học để mô tả mỗi quan hệ giữa các biển

3 Thu thap số liệu: Để ước lượng các tham số của mô hình, cần phải thu thập một lượng

số liệu đủ lớn, giúp cho kết quả hồi quy có ý nghĩa

4 Ước lượng các tham số của mô hình nhằm nhận được số đo vẻ mức ảnh hưởng của các

yếu tô với các số liệu hiện có Các ước lượng này là các kiểm định thực nghiêm cho các lý thuyết kinh tễ

Trang 35

5 Dựa trên lý thuyết kinh tễ để phân tích đánh giá kết quả nhận được, xét xem các kết

quả nhân được cỏ phủ hợp không Nêu chưa phủ thỉ khi đó lặp lại bước một dé tìm ra một mô hình đúng

6 Sử dụng mô hình hồi quy đã được châp nhận ở bước 5 làm tiêu chuẩn đẻ so sánh và đánh giá

7 Đưara quyết định vẻ giả trị định mức phù hợp

Sử dụng mô hình hỗi quy

để đánh giá hiệu qủa

Ra quyết định, đề xuất định

Hình 1 12: Sơ đồ quy trình thực hiện định mức bằng phương pháp bình phương cực tiểu

Phương pháp bình phương cực tiểu hiện được ứng dụng rộng rãi trong nhiều lĩnh vực khi thực hiện định mức Phương pháp này được ứng dụng cho việc định mức chỉ phí cho các

hệ thông ngân hàng, định mức năng lượng cho các cong ty cap nude (OFWAT ở Anh với tiêu

chuẩn OPEX vả CAPEX), định mức năng lượng cho các töa nha (định mức năng lượng cho

hệ thông sưởi âm và lâm mát các tòa nhà ở NorthPort, Florida, USA)

Via diém:

~ Phương pháp phản ảnh thông tin về câu trúc của đơn vị cũng như phân biệt rõ vai

trò của các biển khác nhau ảnh hưởng như thẻ nào đền sản lượng

- Đưa ra khả năng điểu chỉnh các biển đầu vào như thẻ nào để có thể có đầu ra vẻ

sản lượng cao hơn

Nhược điểm:

~ Mẫu dữ liệu cần phải lớn và đáng tin cậy:

Trang 36

~ Các kết quả hồi quy rất nhạy cảm với các đạng hàm Vì vậy cần phải lựa chọn đạng hàm chỉnh xác Nêu lựa chọn không chính xác sẽ dẫn đến kết quá hàm lỗi và không giải

thích dây đủ về thông tin, từ đỏ đưa ra các kết luận biển sai lệch khác nhau tùy thuộc vào cách:

lập ham hồi quy ban đầu

1.4.2 Phương phản phân (ích biên ngẫu nhiên (SFA)

Phân tịch biển ngẫu nhiên thực hiện định mức bằng cách ước tỉnh mới đường biên: hiệu

quả tương tự như phương pháp bình phương cực tiểu Tuy nhiên trong phương pháp phản lich

biên ngẫn nhiên có xét thêm cáo biển nhiều Trong phương pháp bình phương cực tiểu chỉ xét

đến những biến có ảnh hưởng trực tiếp đến sản phẩm đân ra, tuy nhiên trên thực tế một số yêu

ô ngẫu nhiên như: Thời tất, suy thoái của nền kinh tẻ, chất lượng sản phẩm cũng sẽ ảnh tưởng đến hiện quả sẵn xuất Khắc phục đặc điểm này thì trong phương pháp phân tích biên

ngần nhiên sẽ điơa vào các biển ngẫu nhiên để xây dụng đường hỗi quy và xác định đường biên hiệu quả Các biển như vậy gợi là tiến nhiễu, khi đỗ hầm đặc trưng của SFA được biểu điễn như sau [54]

3ì = ƒŒ: 8) THỊ, expẨ}

Tương đó: y,:Sản lượng của dơn vị thửi (=I Ð

xị : Các đầu vào trong sẵn xuấI của đơn vị thứ i

Uu diềm: Giống nÌưự phương pháp bình phương cực tiếu, tuy nhiên phương pháp biên ngẫu

nhiên còn đánh giá được cả những ảnh hưởng tử các yêu tổ ngẫu nhiên

Nhược điễm: Dụng hàm đa dạng và phức tạp, vì thể yêu cầu tựa chọn hàm phải được cân nhắc

và tính toàn cần thận Khi tính toán cííng cần phải tách biệt được những tác đông nào là do biển ngẫu nhiền, những tác động nào là do hiệu quá sản xuất của đơn vị Ngoài ra cũng như phương pháp bình phương cực tiểu, phương phúp biên ngẫu nhiên cũng cần một lượng mẫu

quan sát lớn thi kết quả mới chính xác

1.4.3 Phương pháp phân lích đường bao (DE.A)

Phương pháp phân tích đường hao là môt cách tiếp cận phi tham số để xây dựng định

xmức trong sản xuất, được đề xuất bởi Farrell (Xăm 1957) Phương pháp mày sử dụng kiển thúc về muô hình loan tuyển tính để so sánh mức độ hiệu quá trong vận hành của mội tập các

đơn vị (như các cổng ty, các nhà máy sản xuất, hoặc các hệ thông phân phổi ) Dễ việc so sảnh có ý nghĩa thì các đơn vị được điều tra cẩn phái có sự tương đồng ở một mức độ nhất

định

Phương pháp phân tích đường bao xây dựng môi tương quan giữa các dau ra và các dầu

à không cần xác định đạng hàm cũng như không cẩn quan lâm đến đơn vị đo của các

yêu tổ đầu ra hay đầu vào được xem xét Kết quả tỉnh toàn từ phương pháp phân tích đường

‘bao sẽ xây dựng một đường biên danh gia mize độ sử dụng các yếu tô dầu vào để tạo ra các

đầu ra tương ứng, trên cơ sở đỏ xác định được mức chuẩn cho các đơn vị tham gia vào quá trình tính toán định mo

van, 1

25

Trang 37

Tiên Hinh 1 13 là ví dụ về kết quả tính toản định mức cho mét qua trinh san xuat voi

một đầu vào và một đầu ra, mỗi điểm xác định trên hình tương ứng với một đơn vị tham gia vào quá trình xây dựng định mức Đường bao phía ngoài (đường số 1) chỉnh lả đường định

mức, những đơn vị có kết quả xuất nằm trên đường bao nảy là những đơn vị đạt định mức Những đơn vị nằm phía trong đường bao là những đơn vị chưa đạt được định mức

~ Có thể áp dụng khi không xác định được dạng công nghệ hoặc dạng hàm sản xuất

~ Có thể giải quyết các ràng buộc trong việc xác định dạng sản xuất và vô số các

phương thức phân phổi của phân dư

~ Ước lượng biên sản xuât đựa trên kết quả hiện cỏ sẽ cho ra một đường biên gần

với thực tế hơn

~ Có thể áp dụng ở cập đô đơn vị sản xuất với nhiều đầu vào, nhiều đầu ra

~ Sử dụng dữ liêu đầu vào là dữ liệu theo chuối thời gian, nghĩa lả dữ liệu trong quả

khử đã được các đơn vị thông kê

~ Có khả năng xác định các nguồn và mức không hiệu quả trong mỗi đầu vào và

mỗi đầu ra cho mỗi đơn ví

~ Có khả năng xác định tập các đơn vị đạt chuẩn và các đơn vị không đạt chuẩn

~ Xác đinh các tập tham khảo để cải tiền cho các đơn vị chưa đạt chuẩn

Nhược điểm:

~ Tỉnh toán phức tạp

- Kết quả ước lượng (cho phần phi hiệu quả) hoàn toàn phụ thuộc vào đặc điểm thông kẻ của các quan sat

~ Phương pháp phân tích đường bao chỉ xem xét phia cung mà không xem xét phía

câu và những đặc trưng của thị trường

~ Phương pháp phân tích đường bao rất nhạy cảm với các quan sát cực trị Tức là

khi một đơn vị hoạt đông hiệu quả hơn nhiêu so với các đơn vị khác, thì phương pháp phân

tích đường bao cỏ thẻ ước lượng quả cao phân phú hiệu quả của nó.

Trang 38

1.4.4 Phương pháp Xử lý yếu tố tự do Hull (FDH)

Cũng giống như phương pháp phân tích đường bao, phương pháp xử lý yếu tô tự do cũng thực hiện định mức bằng việc so sánh chỉ số hiệu quả tương đôi của các đơn vi tham gia vào quả trình tính toán định mức Tuy nhiên điểm khác biệt ở đây là phương pháp xử lý yêu

tô tự đo cho phép tính toán bao gồm các yếu tô đầu vảo sản xuất tự do, tức là với một mức đầu vào khác 0 thì vấn có thẻ tạo ra mức đầu ra bằng 0 Nói cách khác, trong phương pháp phân tích đường bao thì chỉ xét trong trường hợp mả mọi sự thay đổi yếu tổ đầu vào đều làm thay đổi sản lượng đầu ra tương ứng, trong phương pháp xử lý yêu tô tự do thì tỉnh đền trường hợp có những yêu tô đầu vào thay đôi nhưng không làm thay đổi kết quả đầu ra [21]

Đường gấp khúc bậc thang trong Hinh 1 14 (đường sô 1) là đường định mức được xây dựng bằng phương pháp xử lý yêu tố tự do Các don vi nam trên đường này là các đơn vị đạt được định mức, các đơn vị nằm phía trong đường này là các đơn vị chưa đạt được định mức theo phương pháp xử lý yêu tô tự do

Hình 1 14: Đường định mức theo phương pháp FDH

Vis điểm: Cũng giỗng như phương pháp phân tích đường bao, tuy nhiên trong phương pháp

xử lý yếu tô tự do có xét đến yếu tô đầu vào mã trong đó sự thay đổi của các yêu tô nảy không làm thay đổi kết quả đầu ra Số lượng các tham số được xem xét là đa dạng hơn

Nhược điểm: Do phương pháp xử lý yêu tô tự do xét đến các yêu tô mà tác đông của nó không

ảnh hưởng đến đầu ra, do đó tập tham khảo đôi khi không phản ảnh hết được các ảnh hưởng

của yêu tô sản xuất Tính toán phức tạp, thường chỉ ứng dụng khi xây dựng định mức cho các

ngành địch vụ

1.4.5 So sánh các phương pháp tính định mức theo hướng xây dựng đường chuẩn

Qua những nghiên cửu về các phương pháp xây đựng định mức theo hướng xác định đường chuẩn, nhận thay mỗi phương pháp đều có ưu nhược điểm và điều kiện á áp dụng khác

nhau Tổng hợp các đặc điểm chính của bố phương pháp: Bình phương cực tiêu (OLS), phân

tích biên ngẫu nhiên (SFA), phân tích đường bao (DEA) và xử lý yếu tô tự do (FDH) được

đưa ra trong bảng tông hợp sau:

27

Trang 39

Bảng 1 2 So sánh các phương pháp xây dụng định mức theo hướng xây dựng đường chuẩn

Phương pháp |Xây dưng hàm | Xây dựng hảm | Đường hiệu quả | Đường hiệu quả

tính định mức — | hồi quy hồi quy

Sự phụ thuộc |Nhạy cảm với | Nhạy cảm với | Không xác định | Không xác đính

Phương trình |Thamsô Tham so Phi tham số Phí tham số

Đơn vị sản xuất | Nhiều đầu vảo, | Nhiều đầu vào, | Nhiều đầu vào, | Nhiều đầu vào,

một đầu ra một đầu ra nhiều đầu ra nhiều đầu ra

Như vậy, phương pháp bình phương cực tiểu và phương pháp biên ngẫu nhiên là hai

phương pháp cỏ cách thức tỉnh toán đơn giản, xây dựng được môi tương quan giữa các yêu tô

đầu vào và đầu ra Tuy nhiên cỏ một yêu cầu hết sức quan trọng trong hai phương pháp nảy,

đó là số mẫu phải đủ lớn khi đỏ đường hồi quy được xây dựng mới cỏ tỉnh chỉnh xác và khả

thi Ngoài ra hai phương pháp nảy thưởng phủ hợp cho việc xác định giá trị đỉnh mức tại các

đơn vị mà quả trình sản xuất chỉ có một đầu ra, nêu với đơn vị có nhiều đầu vảo và nhiều đầu

ra thì việc xây đựng hàm hồi quy là hét sức khó khăn Vì thế phương pháp bình phương cực tiểu và phương pháp biên ngẫu nhiên chủ yêu được dùng đẻ xây dựng định mức cho các đối tượng mà số lượng mẫu tương đổi nhiều như các tòa nhà hay các sản phẩm cụ thể Kết quả của hai phương pháp bình phương cực tiểu và phương pháp biên ngẫu nhiên cũng bị phụ

thuộc rất nhiều vào dang hàm, khó khăn khi tỉnh định mức cho các đơn vị mà sự biển thiên

của các yêu tô đầu vào, đầu ra lä không tuyển tinh, khó xác định dạng hàm

Trong phương pháp phân tích đường bao và phương pháp xử lý yếu tô tự đo việc tính toán là khả phức tạp Tuy nhiên hai phương pháp này lại không đòi hỏi quá nhiêu mẫu đề đưa vào tính toán Do đỏ phương pháp phân tích đường bao và phương pháp xử lý yêu tô tự do

phù hợp khi ứng dụng xây dựng định mức cho các đơn vị trong ngành công nghiệp nơi mà số

lượng mẫu là không nhiều Ngoài ra hai phương pháp này còn có thê đáp ứng được khi tiền hành tính định mức cho các đơn vị mà quá trình sản xuất thưởng sử dụng nhiều đầu vào dé

sản xuất ra nhiêu sản phẩm đầu ra Quá trình tính toán có thể đưa được cáo yêu tô giản tiệp

liên quan đến hiệu suất sử dụng nang lượng vào mô hình để đánh giá, sự kết hợp giữa các yêu

tổ trực tiếp là năng lượng vả các yêu tô gián tiếp sẽ giúp việc định mức năng lượng được xây dựng phủ hợp và chính xác hơn Do hai phương pháp này không cần xây đựng hàm, nên các

28

Trang 40

biển đưa vào mô hình tỉnh toán không nhất thiết phải cùng đơn vị; điều đó giúp lựa chọn được các yếu tô đưa vào đánh giá được mở rộng và cỏ tỉnh đại điện cao hơn

Giữa hai phương pháp phân tích đường bao và phương pháp xử lý yếu tổ tự do, thi

phương pháp phân tích đường bao sẽ là phủ hợp hơn trong việc xây dựng định mức năng

lượng Khi chỉ xem xét đến hiệu quả sử dụng năng lượng thì mợi sự thay đổi yếu tô đầu vào đền làm ảnh hưởng đền hiệu suất sử dung năng lượng, tác động đến kết quả đần ra Gần như

không có trường hợp nào mã đầu vào thay đổi lại không làm thay đổi hiệu qua str dung nang lượng trong sản xuât J0o đó phương pháp xử lý tham số tự do ít phủ hợp trong việc xây dựng định mũe về năng lượng, phương pháp này thường được sử đụng phủ hợp khi xây dựng định

atte cho đổi tương thuộc nhóm dịch vụ

Trong luận án tác giả tập trung nghiên cứu và ứng dụng piưường pháp phân tích đường bao (Data Envelopment Analysis - DEA) phuc vu cho vige tính toán định mức năng _ượng - Áp đụng tính định mức năng lượng cho các nhà máy nhiệt điện than Việt Ngm

18 CÁC NGHIÊN CỨU VẢ ỨNG ĐỰNG CỦA PHƯƠNG PHAP PHAN TICH

DUGNG BAO (Data Envelopment Analysis— DEA)

1.5.1 Qua trinh phát triển cửa phương pháp phân tích đường bao

'Trong giai đoạn đầu tiên, khi mới hình thành do việc xây dựng và giải các bai toán trong

phương pháp phân tích đường bao là khá phức tạp vỉ thế phương pháp này chỉ được một số it

nhà khoa học quan tâm, chưa cỏ những trng đụng vào thực tiễn Cho đến năm 1978, Chamel, Cooper va Rhodes dé tao ra bước đột phá khi đưa ra khái niệm “Phản tích đường bao” vào ửng dụng phỏ biến, họ đã cùng nghiên cửu và đề xuất một mô hình giải bài toán với giả thiết tôi thiểu hóa đầu vào để sản xuất ra mội lượng sản phẩm đẫu ra cho trước, hoặc tôi đa hóa đầu

1a với cáo yấu tô đầu vào cho trước Mô hinh giái bài toán này được đặt tên theo chữ cái đầu

của ba nhà khoa học là mô hình CCR (Charnal, Cooper, Rhodes) Mô hình CCR được xây đựng giúp việc tính toán giá định mức cho các đơn vị theo phương pháp phân tích đường bao

được thuận lợi, tuy nhiên trong việc tính toán bằng mé hinh CCR không xét đến tính quy mô

của các đơn vị khi tham gìa vào xây dụng định mức Do đó mô hình CCR là mô lình tính

toán với giá thiết là hiệu quả sản xuất không thay đổi Theo quy mô sản xuất (Cơnslanl Relurn

to Scale CR8) Sau khi mỏ hình CCR được đề xuất thì từ đầy phương pháp phân tích đường bao đã được quan tâm nghiên cửu vả ứng dụng rất nhiều trong thực tẾ như: Xây đựng định Tmửe trong quản lý hệ thông ngân hàng, xây đựng định mức trong cáo trường đại học, xây

dụng định mức cho hệ thông bệnh viên,

Sau này, đến năm 1984 cáo nhà khoa học Banker, Charnes, Cooper còn để cập tới một

số giả định khác vá xây dựng thêm mô hình phân tích đường bao với giá thiết hiệu suất sản xuất thay đổi theo quy 1 (Variable Ret lo Scale - VRS) Và mô lnh này cũng được đặt

tên theo cHữ cải đầu tiên của ba nhà khoa học đã nghiên cứu và xây dựng: Mô hình BGC (Banker, Chames, Cooper) Mô hình BCC Khắc phục nhược điểm của mỏ hình CCR khi xây đựng định rước cho các đổi tượng nưà quá trình sân xuất ảnh hưởng nhiễu bởi quy mô, mô hình BCC xác định định mức trong điều kiện xét đền tỉnh quy mô của các đơn vị khi tham gia

ào quả trình tĩnh toàn

Ngày đăng: 05/06/2025, 14:31

HÌNH ẢNH LIÊN QUAN

Hình  1.  2:  Danh  sách  xếp  hạng  10  công  cụ  quản  lý  được  wa  ding  [28] - Luận Án tiến sĩ nghiên cứu xây dựng Định mức năng lượng bằng phương pháp phân tích Đường bao Áp dụng cho nhà máy nhiệt Điện than tại việt nam
nh 1. 2: Danh sách xếp hạng 10 công cụ quản lý được wa ding [28] (Trang 21)
Hình  1.  1:  Tổng  hợp  các  loi  ich  khi  thực  hiện  định  mức  năng  lượng  1.2  QUY  TRÌNH  XÂY  DỰNG  MỨC  NĂNG  LƯỢNG - Luận Án tiến sĩ nghiên cứu xây dựng Định mức năng lượng bằng phương pháp phân tích Đường bao Áp dụng cho nhà máy nhiệt Điện than tại việt nam
nh 1. 1: Tổng hợp các loi ich khi thực hiện định mức năng lượng 1.2 QUY TRÌNH XÂY DỰNG MỨC NĂNG LƯỢNG (Trang 24)
Hình  1.  10:  Xếp  hang  các  nhà  máy  xi  măng  tại  Canada - Luận Án tiến sĩ nghiên cứu xây dựng Định mức năng lượng bằng phương pháp phân tích Đường bao Áp dụng cho nhà máy nhiệt Điện than tại việt nam
nh 1. 10: Xếp hang các nhà máy xi măng tại Canada (Trang 33)
Hình  1.  12:  Sơ  đồ  quy  trình  thực  hiện  định  mức  bằng  phương  pháp  bình  phương  cực  tiểu - Luận Án tiến sĩ nghiên cứu xây dựng Định mức năng lượng bằng phương pháp phân tích Đường bao Áp dụng cho nhà máy nhiệt Điện than tại việt nam
nh 1. 12: Sơ đồ quy trình thực hiện định mức bằng phương pháp bình phương cực tiểu (Trang 35)
Hình  1.  13:  Đường  định  mức  theo  phương pháp  phân  tích  đường  bao - Luận Án tiến sĩ nghiên cứu xây dựng Định mức năng lượng bằng phương pháp phân tích Đường bao Áp dụng cho nhà máy nhiệt Điện than tại việt nam
nh 1. 13: Đường định mức theo phương pháp phân tích đường bao (Trang 37)
Hình  2.  2  Đường định  mức  theo  phương pháp  phân  tích  đường  bao - Luận Án tiến sĩ nghiên cứu xây dựng Định mức năng lượng bằng phương pháp phân tích Đường bao Áp dụng cho nhà máy nhiệt Điện than tại việt nam
nh 2. 2 Đường định mức theo phương pháp phân tích đường bao (Trang 49)
Hình  2.  3  Quả  trình  thay  đổi  đường  định  mức  trong  phương  pháp  DEA - Luận Án tiến sĩ nghiên cứu xây dựng Định mức năng lượng bằng phương pháp phân tích Đường bao Áp dụng cho nhà máy nhiệt Điện than tại việt nam
nh 2. 3 Quả trình thay đổi đường định mức trong phương pháp DEA (Trang 50)
Hình  2.  6  Vĩ  dụ  đường  định  mức  theo  mô  hình  BCC - Luận Án tiến sĩ nghiên cứu xây dựng Định mức năng lượng bằng phương pháp phân tích Đường bao Áp dụng cho nhà máy nhiệt Điện than tại việt nam
nh 2. 6 Vĩ dụ đường định mức theo mô hình BCC (Trang 64)
Hình 2.  7  Kiên  nghị  cải  tiền  hưởng  tâm - Luận Án tiến sĩ nghiên cứu xây dựng Định mức năng lượng bằng phương pháp phân tích Đường bao Áp dụng cho nhà máy nhiệt Điện than tại việt nam
Hình 2. 7 Kiên nghị cải tiền hưởng tâm (Trang 68)
Hình  3.  1  Sơ  đô  thiết  bị  nhà  máy  nhiệt  điện - Luận Án tiến sĩ nghiên cứu xây dựng Định mức năng lượng bằng phương pháp phân tích Đường bao Áp dụng cho nhà máy nhiệt Điện than tại việt nam
nh 3. 1 Sơ đô thiết bị nhà máy nhiệt điện (Trang 77)
Hình  3.  2  Sơ  đồ  dòng  năng  lượng  chính  trong  nhà  máắp  nhiệt  điện  than - Luận Án tiến sĩ nghiên cứu xây dựng Định mức năng lượng bằng phương pháp phân tích Đường bao Áp dụng cho nhà máy nhiệt Điện than tại việt nam
nh 3. 2 Sơ đồ dòng năng lượng chính trong nhà máắp nhiệt điện than (Trang 80)
Hình  3.  6  Tỷ  lệ  phát  điện  của  các  nhà  máy  nhiệt  điện  than  năm  2011 - Luận Án tiến sĩ nghiên cứu xây dựng Định mức năng lượng bằng phương pháp phân tích Đường bao Áp dụng cho nhà máy nhiệt Điện than tại việt nam
nh 3. 6 Tỷ lệ phát điện của các nhà máy nhiệt điện than năm 2011 (Trang 89)
Bảng  3.  10 và Hình  3.  11. - Luận Án tiến sĩ nghiên cứu xây dựng Định mức năng lượng bằng phương pháp phân tích Đường bao Áp dụng cho nhà máy nhiệt Điện than tại việt nam
ng 3. 10 và Hình 3. 11 (Trang 98)
Hình 3.  26  Kềt  quả  tỉnh  định  mức  năng  lượng  NMNĐ  than  Thẻ  giới  và  Việt  Nam - Luận Án tiến sĩ nghiên cứu xây dựng Định mức năng lượng bằng phương pháp phân tích Đường bao Áp dụng cho nhà máy nhiệt Điện than tại việt nam
Hình 3. 26 Kềt quả tỉnh định mức năng lượng NMNĐ than Thẻ giới và Việt Nam (Trang 137)
Hình  3.  27  cho  thấy  tỷ  lệ  yêu  cầu  cần  cải  tiến  trong  tắt  các  nhà  máy  nhiệt  điện  Việt  Nam - Luận Án tiến sĩ nghiên cứu xây dựng Định mức năng lượng bằng phương pháp phân tích Đường bao Áp dụng cho nhà máy nhiệt Điện than tại việt nam
nh 3. 27 cho thấy tỷ lệ yêu cầu cần cải tiến trong tắt các nhà máy nhiệt điện Việt Nam (Trang 140)

TRÍCH ĐOẠN

TÀI LIỆU CÙNG NGƯỜI DÙNG

TÀI LIỆU LIÊN QUAN

🧩 Sản phẩm bạn có thể quan tâm