Báo cáo phân tích ca lâm sàng bệnh lý tăng huyết Áp, bệnh Đái tháo Đường không phụ thuộc insulin

Thuốc Chỉ định Liều dùng trong đơn Khoảng liều khuyến cáo Cách dùng Tương tác Nhận xét AMLODIPIN Điều trị tăng huyết áp 5mg/lần vào buổi sáng 10mg/lần/ 2,5-ngày -Trong đơn: uống vào buổ

TRƯỜNG ĐẠI HỌC NGUYỄN TẤT THÀNH

KHOA DƯỢC

Bộ Môn Dược Lâm Sàng Dược lâm sàng - Thực hành 1

Nhóm 6 - Sáng thứ 3 GV: ThS Lưu Thị Mỹ Ngọc

TS Nguyễn Hữu Khánh Quan Nhóm trưởng: Hồ Nguyễn Cẩm Uyên

BÁO CÁO PHÂN TÍCH CA LÂM SÀNG

BỆNH LÝ TĂNG HUYẾT ÁP, BỆNH ĐÁI THÁO ĐƯỜNG

KHÔNG PHỤ THUỘC INSULIN

ĐƠN THUỐC

KẾT QUẢ

XÉT NGHIỆM

PHÂN TÍCH CA LÂM SÀNG THEO SOAP

S

O A

Chứng cứ chủ quan

• Họ và tên: Phạm Thị Hồng V

• Năm sinh: 1982 (43 tuổi)

• Giới tính: Nữ

• Chiều cao, cân nặng: Không ghi nhận

BMI: Không có đủ dữ liệu cân nặng và chiều cao để xác định giá trị BMI

của bệnh nhân

• Có Thai/Cho con bú: Không ghi nhận

• Nghề nghiệp: Không ghi nhận

• Dị ứng: Không ghi nhận

• Tiền sử bệnh nhân, gia đình, đời sống xã hội: Không ghi nhận

1.THU THẬP CHỨNG CỨ CHỦ QUAN (S)

PHÂN TÍCH CA LÂM SÀNG THEO SOAP

S

O A

Chứng cứ khách quan

2 THU THẬP CHỨNG CỨ KHÁCH QUAN (O)

CHẨN ĐOÁN:

THUỐC TRONG ĐƠN:

uống 2 lần, mỗi lần 1 viên

HUYẾT ÁP:

TÊN XÉT NGHIỆM KẾT QUẢ ĐƠN VỊ KHOẢNG THAM CHIẾU

Định lượng Glucose [Máu] 7.76 Mmol/L 3.6-6.4

2 THU THẬP CHỨNG CỨ KHÁCH QUAN (O)

XÉT NGHIỆM CẬN LÂM SÀNG:

A (Assessment)

Đánh giá thông tin

PHÂN TÍCH CA LÂM SÀNG THEO SOAP

S

O A

P

> 7,0

> 10,0

HbA1c % ≤ 6,5 > 6,5 đến ≤ 7,5 > 7,5 Huyết áp mmHg ≤ 130/80* 130/80 - 140/90 > 140/90

3 ĐÁNH GIÁ THÔNG TIN (A)

lâu dài & theo dõi chặt chẽ, định kỳ để điều chỉnh kịp thời.

đích

các cơ quan đích, trừ tình huống cấp cứu.

Nguồn: kcb.vn

Thuốc Chỉ

định

Liều dùng trong đơn

Khoảng liều khuyến cáo

Cách dùng Tương tác Nhận xét

AMLODIPIN

Điều trị tăng huyết áp

5mg/lần vào buổi sáng

10mg/lần/

2,5-ngày

-Trong đơn:

uống vào buổi sáng

-Dược thư:

không có

Trung bình (Moderate):

Amlodipin+rượu Amlodipin+multivitamin Amlodipin+thuốc điều trị tâm thần và thuốc tác động lên thần

kinh trung ương Amlodipin+sản phẩm chứa canxi

Hợp lí về liều dùng rong đơn

và khoảng liều khuyến cáo Hợp lí về cách

dùng

3 ĐÁNH GIÁ THÔNG TIN (A)

Nguồn: Dược thư Quốc gia Việt Nam 2022

Thuốc Chỉ định

Liều dùng trong đơn

Khoảng liều khuyến cáo

Cách dùng Tương tác Nhận xét

GLICLAZIDE

Đái tháo đường không phụ thuộc

Insulin

(typ 2)

30mg x2 viên/lần vào buổi sáng

320mg/lần /ngày

40 Trong đơn: uống vào buổi

sáng

-Dược thư: uống một lần

vào lúc ăn sáng rồi tăng

dần nếu cần

Không có

Hợp lí về liều dùng trong đơn và khoảng liều khuyến

cáo Hợp lí về cách dùng

METFORMIN

Điều trị đái tháo đường type 2

850mg/

lần, Ngày uống 2 lần

2550mg/

500mg-ngày

-Trong đơn: không có -Dược thư: dùng theo

đường uống, thuốc thường

uống cùng bữa ăn

Nặng (Major):

Metformin +

rượu

Hợp lí về liều dùng trong đơn và khoảng liều khuyến

cáo Hợp lí về cách dùng

Nguồn: Dược thư Quốc gia Việt Nam 2022

3 ĐÁNH GIÁ THÔNG TIN (A)

Mức độ Cặp tương tác Hậu quả/KQ Xử trí

Nặng

(Major) Metformin + rượu

Uống metformin cùng với rượu có thể làm tăng nguy cơ mắc một tình trạng hiếm gặp nhưng nghiêm trọng và có khả năng đe dọa tính mạng được gọi là nhiễm toan lactic, đây là tình trạng tích

tụ axit lactic trong máu

Metformin nên được dùng cùng với bữa ăn và tránh uống quá nhiều rượu trong quá trình điều

trị

Nguồn: Drugs.com

Mức độ Cặp tương tác Hậu quả/KQ Xử trí

Trung bình

(Moderate) Amlodipine + rượu

Amlodipine và ethanol (rượu) có thể có tác dụng cộng hợp trong việc hạ huyết áp của bạn Bạn có thể bị đau đầu, chóng mặt,

choáng váng, ngất xỉu và/hoặc thay đổi mạch hoặc nhịp tim

Tránh lái xe hoặc vận hành máy móc nguy hiểm cho đến khi bạn biết thuốc ảnh hưởng đến bạn như thế nào và hãy thận trọng khi đứng dậy từ tư thế ngồi hoặc nằm Điều quan trọng là phải cho bác sĩ biết về tất cả các loại thuốc khác

mà bạn đang sử dụng, bao gồm cả vitamin và thảo dược Không ngừng sử dụng bất kỳ loại thuốc nào mà không

trao đổi trước với bác sĩ.

3 ĐÁNH GIÁ THÔNG TIN (A)

Nguồn: Drugs.com

Mức độ Cặp tương tác Hậu quả/KQ Xử trí

Trung bình

(Moderate)

Amlodipine + vitamin tổng hợp

Sử dụng amlodipine cùng với multivitamin có khoáng chất

có thể làm giảm tác dụng của

amlodipine.

Hãy trao đổi với bác sĩ trước khi sử dụng amlodipine và multivitamin có khoáng chất cùng nhau Bạn có thể cần điều chỉnh liều hoặc cần kiểm tra huyết áp thường xuyên hơn nếu bạn dùng cả hai loại thuốc Điều quan trọng là phải cho bác sĩ biết về tất cả các loại thuốc khác mà bạn đang sử dụng, bao gồm cả vitamin và thảo dược Không được ngừng sử dụng bất kỳ loại thuốc nào

mà không trao đổi với bác sĩ trước.

3 ĐÁNH GIÁ THÔNG TIN (A)

Nguồn: Drugs.com

Mức độ Cặp tương tác Hậu quả/KQ Xử trí

Trung bình

(Moderate)

Amlodipin + thuốc điều trị tâm thần

và thuốc tác động lên thần kinh trung

ương

Biểu hiện tác dụng hạ huyết

áp, đặc biệt là trong quá trình bắt đầu điều trị và tăng liều

Dùng đồng thời với thuốc chống tăng huyết áp và các thuốc hạ huyết áp khác, đặc biệt là thuốc giãn mạch và thuốc chẹn alpha, có thể dẫn đến tác dụng cộng hợp lên huyết áp và tình trạng đứng

yên.

Cần thận trọng và theo dõi chặt chẽ để phát hiện tình trạng hạ huyết áp trong quá trình dùng đồng thời các thuốc này Một số tác giả khuyến cáo tránh uống rượu ở những bệnh nhân đang dùng thuốc chống tăng huyết áp giãn mạch Bệnh nhân nên được khuyên tránh đứng dậy đột ngột từ tư thế ngồi hoặc nằm và thông báo cho bác sĩ nếu họ bị chóng mặt, choáng váng, ngất, đứng yên hoặc nhịp tim nhanh Bệnh nhân cũng nên tránh lái xe hoặc vận hành máy móc nguy hiểm cho đến khi họ biết thuốc ảnh hưởng đến họ như thế nào.

Nguồn: Drugs.com

3 ĐÁNH GIÁ THÔNG TIN (A)

Mức độ Cặp tương tác Hậu quả/KQ Xử trí

Trung bình

(Moderate)

Amlodipin + sản phẩm chứa canxi

Các sản phẩm có chứa canxi có thể làm giảm hiệu quả của thuốc chẹn kênh canxi bằng cách bão hòa kênh canxi với canxi Canxi clorua đã được

sử dụng để kiểm soát tình trạng ngộ độc verapamil cấp tính nghiêm trọng.

Quản lý bao gồm theo dõi hiệu quả của liệu pháp chẹn kênh canxi trong quá trình dùng đồng thời với các sản phẩm

3 ĐÁNH GIÁ THÔNG TIN (A)

Nguồn: Drugs.com

3 ĐÁNH GIÁ THÔNG TIN (A)

Nguồn: Drugs.com

3 ĐÁNH GIÁ THÔNG TIN (A)

Nguồn: Drugs.com

PHÂN TÍCH CA LÂM SÀNG THEO SOAP

S

O A

Lập kế hoạch điều trị

4 LẬP KẾ HOẠCH ĐIỀU TRỊ (P)

Điều trị dùng thuốc

Metformin: liều khởi đầu 850mg, 2 lần/ngày, có thể tăng dần đến 2000-2550mg/ngày để kiểm soát

đường huyết Cần theo dõi chức năng thận định kì khi tăng liều

Nếu HbA1c không đạt mục tiêu (<6.5% hoặc <7.5% tùy bệnh nhân): xem xét phối hợp thuốc thứ hai:

Sulfonylurea, ức chế DPP-4, ức chế SGLT2

Bệnh nhân tăng huyết áp độ 1 và đang sử dụng thuốc chẹn kênh calci (Amlodipin) Nếu chưa đạt

huyết áp mục tiêu: chỉnh liều tối ưu hoặc bổ sung thêm một loại thuốc khác cho đến khi đạt huyết

áp mục tiêu.

Khuyên bệnh nhân tránh uống rượu, bia, thức ăn có cồn trong thời gian dùng thuốc

Điều trị không dùng thuốc

THAY ĐỔI LỐI SỐNG:

Giảm cân nếu thừa cân hoặc béo phì: Duy trì chỉ số khối cơ thể (BMI) trong khoảng 18,5–24,9 kg/m²

Giảm cân giúp hạ huyết áp và cải thiện sức khỏe tim mạch

Hạn chế rượu bia: Nam <2 đơn vị/ngày, nữ <1 đơn vị/ngàyHạn chế caffeine: Giảm tiêu thụ cà phê và các chất kích thích có thể làm tăng huyết áp

Ngủ đủ giấc: Duy trì giấc ngủ chất lượng 7–8 giờ mỗi đêm

Giáo dục bệnh nhân: Tham gia chương trình giáo dục ĐTĐ để tự theo dõi đường huyết, nhận biết hạ đường huyết, và tuân thủ điều trị

4 LẬP KẾ HOẠCH ĐIỀU TRỊ (P)

Nguồn: kcb.vn

Điều trị không dùng thuốc

Giảm muối: Hạn chế lượng muối tiêu thụ dưới 5g/ngày (khoảng 1 thìa cà phê)

Giảm chất béo bão hòa và cholesterol, ưu tiên thực phẩm ít mỡ

Nên dùng các loại carbohydrat hấp thu chậm có nhiều chất xơ, không chà xát kỹ nhưgạo lứt, bánh mì đen, nui còn chứa nhiều chất xơ…

Các yếu tố vi lượng: nên chú ý bổ xung các yếu tố vi lượng nếu thiếu, thí dụ sắt ở bệnh nhân ăn chay trường Dùng Metformin lâu ngày có thể gây thiếu sinh tố B12, nên chú ý đến tình trạng này nếu bệnh nhân có thiếu máu hoặc triệu chứng bệnh lý thần kinh ngoại vi

Các chất tạo vị ngọt: như đường bắp, aspartame, saccharin có nhiều bằng chứng trái ngược Do đó nếu sử dụng cũng cần hạn chế đến mức tối thiểu

CHẾ ĐỘ DINH DƯỠNG:

4 LẬP KẾ HOẠCH ĐIỀU TRỊ (P)

Nguồn: kcb.vn

Điều trị không dùng thuốc

Bệnh nhân tái khám sau khi dùng hết thuốc hoặc bệnh trở nặng Nên tầm soát sức khỏe định kì 6 tháng/lần

Hướng dẫn bệnh nhân theo dõi Glucose huyết tại nhàHướng dẫn bệnh nhân đo huyết áp tại nhà

KẾ HOẠCH THEO DÕI ĐIỀU TRỊ:

4 LẬP KẾ HOẠCH ĐIỀU TRỊ (P)

Nguồn: kcb.vn

Điều trị không dùng thuốc

1 Rửa sạch tay rồi lau thật khô

2 Chuẩn bị dụng cụ: lắp que thử cùng mã số vào máy, chờ máy khởi động đến khi màn hình

hiển thị giọt máu nhấp nháy

3 Chuẩn bị bút lấy máu: thay kim mới vào bút, chỉnh độ sâu của kim phù hợp

4 Chuẩn bị ngón tay lấy máu: sát trùng vị trí lấy máu: ngón áp út hoặc ngón út trên bàn tay

không thuận, cạnh bên đầu ngón tay; chờ cồn tự khô

5 Áp sát bút lấy máu vào vị trí đầu ngón tay, chích lấy máu

THEO DÕI GLUCOSE HUYẾT TẠI NHÀ

4 LẬP KẾ HOẠCH ĐIỀU TRỊ (P)

Nguồn: kcb.vn

Điều trị không dùng thuốc

6 Có thể đợi giọt máu tự trào ra hoặc vuốt dọc 2 bên thân ngón tay để máu trào ra, không

ép nặn máu đầu ngón tay

7 Chấm que thử vào giọt máu sao cho que thẳng góc với mặt cong giọt máu, để giọt máu hút đầy lên khe mao dẫn

8 Chờ kết quả hiển thị, đọc kết quả, chú ý đơn vị đo

9 Lau khô giọt máu, loại bỏ que thử và kim đã sử dụng, thu dọn dụng cụ

THEO DÕI GLUCOSE HUYẾT TẠI NHÀ

4 LẬP KẾ HOẠCH ĐIỀU TRỊ (P)

Nguồn: kcb.vn

Điều trị không dùng thuốc

1 Nghỉ ngơi trong phòng yên tĩnh ít nhất 5 – 10 phút trước khi đo huyết áp

2 Không dùng chất kích thích (cà phê, hút thuốc, rượu bia) trước đó 2 giờ Không nóichuyện khi đang đo huyết áp

3 Tư thế: người được đo huyết áp ngồi ghế tựa, cánh tay duỗi thẳng trên bàn, nếp khuỷutay ngang mức với tim, chân chạm sàn, không bắt chéo chân (Ngoài ra, có thể đo ở các tưthế nằm, đứng) Đối với người cao tuổi hoặc có bệnh đái tháo đường, nên đo thêm huyết

áp tư thế đứng nhằm xác định có hạ huyết áp tư thế hay không

4 Quấn băng quấn đủ chặt trên cánh tay, bờ dưới của bao đo ở trên nếp lằn khuỷu 2cm

Đặt máy ở vị trí để đảm bảo máy hoặc mốc 0 của thang đo ngang mức với tim

QUY TRÌNH ĐO HUYẾT ÁP TẠI NHÀ

4 LẬP KẾ HOẠCH ĐIỀU TRỊ (P)

Nguồn: kcb.vn

5 Nếu không dùng thiết bị đo tự động, trước khi đo phải xác định vị trí động mạnh cánh tay để đặt ống

nghe Bơm hơi thêm 30mmHg sau khi không còn thấy mạch đập Xả hơi với tốc độ 2-3mmHg/nhịp

đập Huyết áp tâm thu tương ứng với lúc xuất hiện tiếng đập đầu tiên và huyết áp tâm trương tương

ứng với khi mất hẳn tiếng đập

6 Lần đo đầu tiên, cần đo huyết áp ở cả hai cánh tay, tay nào có chỉ số huyết áp cao hơn sẽ dùng để

theo dõi huyết áp về sau

7 Nên đo huyết áp ít nhất hai lần, mỗi lần cách nhau ít nhất 1-2 phút Nếu số đo huyết áp giữa 2 lần đo

chênh nhau trên 10mmHg, cần đo lại một vài lần sau khi đã nghỉ trên 5 phút Giá trị huyết áp ghi nhận

là trung bình của hai lần đo cuối cùng

8 Trường hợp nghi ngờ, có thể theo dõi huyết áp bằng máy đo tự động tại nhà hoặc bằng máy đo

huyết áp tự động 24 giờ

Điều trị không dùng thuốc

QUY TRÌNH ĐO HUYẾT ÁP TẠI NHÀ

4 LẬP KẾ HOẠCH ĐIỀU TRỊ (P)

Nguồn: kcb.vn

CẢM ƠN THẦY CÔ VÀ CÁC BẠN

ĐÃ LẮNG NGHE