Luận văn pháp luật về bình Đẳng giới và vấn Đề phòng chống bạo lực giữa vợ chồng qua thực tiễn tại thành phố Đà nẵng

Bạo lực giữa vợ và chồng gây ra những ảnh hưởng, tiêu cực không những cho bản thân vợ - chồng, mà còn ảnh hưởng xâu đến sự phát triển nhân cách của con cái, đến mục tiêu BBG ‘lai tha

ĐẠI HỌC QUOC GIA HA NOI

KHOA LUAT

PHAM THI NGOC LY

PHAP LUAT VE BiNH DANG GIO1

VA VAN ĐÈ PHÒNG CHÓNG BẠO LỰC GIỮA VỢ CHÒNG

QUA THỰC TIẾN TẠI TP ĐÀ NANG

Chuyên ngành: Luật dân sự

M4 sé: 60 38 30

LUAN VAN THAC SI LUAT HOC

Cán bộ hướng dẫn khoa học: TS NGUYÊN PHƯƠNG LAN

HA NOI - 2012

LOL CAM DOAN

Téi xin cam doan Ludn vdn la céng trình nghiên cứu của riêng tôi Các

kết quả nêu trong Luận văn chưa được công bá trong bat kỳ công trình nào

khác Các số liệu, ví dụ và trích dẫn trong Luận văn đâm bảo tỉnh chính xác,

tin cậy và trung thực Tôi dã hoàn thành tắt cả các môn học và dã thanh toàn

tất cả các nghĩa vụ tài chính theo quy định của Khoa Luật Dại học Quốc gia

Hà Nội

Vậy tôi viết Lời cam đoan này đề nghị Khoa Luật xem xét đề tôi có thể bảo vệ Luận văn

Tôi xin chân thành câm ant

NGƯỜI CAM ĐOAN

Phạm Thị Ngọc Lý

MUC LUC

Trang phy bia

Lời cam đoan

"tính cấp thiết của dễ tải nghiên cứu

Mục dich, nhiệm vụ nghiên cửu của để tài

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

Phương pháp nghiên cứu

Tinh mới và những đỏng góp của đề tài

Ay he Kết cầu của luận văn

Chương 1: BẠO LỰC GIỮA VỢ CHÒNG VÀ VIỆC THỰC HIỆN

Hiệu quá của hành vi bạo lực giữa vợ và chồng Ha

Bạo lực giữa vợ và chỗng xâm phạn1 quyền bình đẳng giới

Khải niêm chung vẻ bình đẳng giới

Hạo lực giữa vợ và chẳng là bạo lực trên cơ sử giới

Hạo lực giữa vợ và chồng thể hiện sự phân biệt đối xử về giới

Sự cần thiết của việc phòng, chống, và xử lý hành vi bạo lực giữa

Chuong 2: ITANII VI BAO LỰC GIỮA VỢ CIIONG VA BIEN

BÌNH ĐĂNG GIỚI TIIEO PHÁP LUẬT IHIẸN HÀNH

Các hành ví bạo lực giữa vợ và chồng vi phạm pháp luật về bình

đẳng giới trong gia đỉnh

Ấp dụng pháp luật xử lý hành vi bạo lực giữa vợ và chẳng nhằm

thực hiện bình đẳng giới theo quy định của pháp luật hiện hành

PHIÒNG, CHÓNG BẠO LỰC GIỮA VỢ CHỎNG XIÀM

DAM BAO BiNH DANG GIOI TAI THANH PHO DA NANG

Dic điểm điều kiện tự nhiên, kinh tế, xã hội của thành phd Da

Nẵng ảnh hưởng đến bạo lực giữa vợ và chồng

‘Thue trang bạo lực giữa vợ chong tại thành phó Đà Ning

Vấn dé phỏng, chống bạo lực giữa vợ ching và áp dụng pháp luật

xử lý hành vi bạo lực nhằm thực hiện quyền binh dẳng giới giữa vợ

chỗng tai Pa Ning

Một số kiến nghị hoán thiện pháp luật và biện pháp phòng chống bạo

lực giữa vợ chồng nhằm đảm bảo thực hiện quyền bình đẳng giới

3.4.1 Kiến nghị về hoàn thiện pháp luật phòng, chống BLGĐ

DANII MUC CAC TU VIET TAT

Toa án nhân dân

Uÿ ban nhân đân

MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài nghiên cứu

Hién nay, van dé BPG va BLGP dang duoc céng đồng quốc tế dặc biệt quan tâm Bởi vì, thực tế tình trạng bất BĐQ và BI,GĐ dã và dang điễn ra phổ

biến, lả một trong những nguyên nhân hạn chế quá trình phát triển kinh tế, xã

hội Những nước có chỉ số phát triển giới (G131) cao thường ít xảy ra HLGĐ

đồng thời đạt được tốc độ phát triển kinh tế cao và bền vững hơn

Thực trạng bắt BĐG, khoảng cách giới, phân biệt đối xử về giới ở Việt Nam vẫn đang tổn tại trong đời sống xã hội, biểu hiện ở những khía canh như:

bất bình đăng về vị trí, vai trò giữa nam và nữ trong các lĩnh vực đời sống xã hội

và gia đỉnh, định kiến giới, BLGD lam han chế bình đẳng giới thực chất giữa

nam vả nữ, ảnh hưởng đến sự phát triển bẻn vững kinh tế, xã hội của đất nước

Dễ khắc phục tình trạng trên, Dắng và Nhà nước ta đã đảnh nhiều sự quan tâm tới việc thực hiện BĐG vả phỏng, chống BLGĐ thể hiện qua nhiều

văn bản quy phạm pháp luật như: Hiến pháp năm 1992; Luật Hôn nhân và gia

đình; Bộ luật Dân sự, Luật Đão vệ, chăm súc và giáo dục trẻ em; Luật Người cao tuổi, Pháp lệnh Xử lý vi phạm hành chính , đặc biệt là Tuật BPG va Luat PCBLGD

Tuy nhiên, những năm gần đây, hiện tượng BI.GĐ vẫn không có

chiều hưởng giảm Ngày cảng có nhiều trường hợp BLŒĐ gây hậu quá

nghiêm trọng được phát hiện, công tác phòng chống BLGD vẫn chưa thật

sự hiệu quá, nhận thức về BI.GĐ chưa dầy đủ Đặc biết ở một số vũng

nông thôn đa số người dân chưa nhận thức được chỉnh xác thể nào lả

TLGP, nhằm lẫn giữa BLGĐ với những mâu thuẫn thường gặn hàng ngày

trong đời sống gia đình Khi xây ra tình trạng BI,ŒĐ thì những người xung

quanh cho răng đó là “chuyện của nhà người ta”, “đến nhà ai nấy sáng”

dẫn đến tình trạng BLGĐ chưa được phát hiện vá ngắn chăn kịp thời Trách

nhiệm của cả nhân, gia đình, cơ quan, tổ chức trang phỏng chống BILGĐ chưa được hiểu và thực hiện dung

Bao luc gitta vo va ching x4m pham nghiém trong đến các quyền cơ ban cia vo, chồng, là biểu hién cia su bat BG Hạo lực giữa vợ ching la mét dang bao lye trén co sé giới, là hành vị bị cấm quy định tại khoản 3 Điều

10 và Điều 41 luật BĐG Bạo lực giữa vợ và chồng gây ra những ảnh hưởng,

tiêu cực không những cho bản thân vợ - chồng, mà còn ảnh hưởng xâu đến sự

phát triển nhân cách của con cái, đến mục tiêu BBG

‘lai thanh phố Đà Nẵng, những năm gần đây, vấn để BIG đã được

các cấp, các ngành quan tâm nhưng vẫn chưa có những nghiên cứu chuyên

sâu để có phương hướng ngăn chặn, phỏng ngừa, hạn chế BLŒĐ một cách tổng thể và toàn diện nhằm thực hiện được bình đẳng giới thực chât giữa

vợ và chẳng

Từ những suy nghĩ trên, tôi chọn đề tài “Pháp luật về bình dũng giới

và vấn đề phòng chẳng bạo lực giữa vợ chẳng qua thực tiễn tại thành ph

Đà Nẵng” làm luận văn thạc sĩ luật học

2 Mục dích, nhiệm vụ nghiên cứu của dễ tài

Mục đích nghiên cửu của đề tải là lâm rõ ánh hưởng của hành vi bạo lực giữa vợ và chồng đến việc thực hiện quyền BĐG giữa vợ và chẳng trên cơ

sở nghiên cứu các quy định của pháp luật về BDG và phòng, chống BLGD

đồng thời tìm hiểu thực trạng bạo lực giữa vợ và chẳng tại Thành phố Đà

Ning, từ dó để xuất những giải pháp nhằm phòng, chống, xử lý kịp thởi, có hiệu quả hành vị bạo lực giữa vợ và chồng để thực hiện mục tiêu BĐG

* Để thực hiện mục đích trên, để tài có những nhiệm vụ sau

- Làm sáng tỏ các vấn để lý luận, những quy định của pháp luật điều chỉnh về BDG và BLGD

- Tìm hiểu, phân tích, đánh giá thực trang bao lực giữa vợ vả chẳng

trên địa bản thành phố Đà Nẵng trong những năm gần đây và ảnh hưởng của

nó đến việc thực hiện các quyển, nghĩa vụ giữa vợ và chẳng, đến BĐG giữa

vợ và chẳng,

- ‘Tim hiểu, phân tích một số nguyên nhân cơ bản dẫn đến tinh trang

BLGD gitta vo, chéng và đánh giá hậu quả của bạo lực giữa vợ và chồng

- Để xuất một số giải pháp nhằm hạn chế tình trạng BI.GĐ giữa vợ

chỗng ở thánh phố Đà Nẵng và các biện pháp hoàn thiện pháp luât điều chính vin đề BLGĐ, nhằm nâng uao hiệu quả pháp luật về phòng, chống BLGĐ để

thực hiện BĐO giữa vợ và chẳng trong thực tế

3 Dối tượng và phạm vi nghiên cứu

Đôi tượng nghiên cửu

~ Một số vấn dễ lÿ luận chung về BĐG và BILGĐ

- Các quy định có liên quan đến để tải trong pháp luật về BĐG và pháp

luật phòng, chống BLGĐ,

- Thực trạng bạo lực giữa vợ và chồng tại thành phố Dà Nẵng qua các

vụ việc cụ thể và việc áp đụng pháp luật để xử lý hành vi bạo lực giữa vợ chồng nhằm đảm bão HĐG tại thành phổ Đã Nẵng

Pham vì nghiên cứu đỗ tài

Nghién cứu pháp luật về BĐG và pháp luật phòng, chống BLGĐ 6 Việt

am hiện hành; thực trạng bạo lực giữa vợ, chồng tại thành phố Đà Nẵng Đề

tài cũng nghiên cứu các quy định của một số ngành luật khác có liên quan

(dan sự, hình sụ, hành chính ) trong áp dụng pháp luật xử lý hành vi BLGD

4 Phương nhập nghiên cửu

- Phương pháp luận: chủ nghĩa duy vật lịch sứ và chủ nghĩa duy vật biện chứng

- Phương pháp nghiên cứu cụ thể: quy nạp, diễn dich, so sánh, phần

tích, tổng hợp, thông kê, kết hợp lý luận và thực tiễn

5 Tính mới và những đóng góp của đề tài

Đây là ông trình chuyên khảo đầu tiên ở cấp độ luận văn thạc sĩ luật học,

nghiên cứu một cách toàn điện, có hệ thống những vấn đề lý luận về BĐG, bạo

lực giữa vợ chẳng và ảnh hưởng của nó đến việc thực hiện quyền bình đẳng giới giữa vợ và chồng Việc nghiên cứu về 1ý luận được kiểm chứng qua nghiên cứu thục trạng bạo lực giữa vợ và chồng tại thành phố Dà Kẵng

Có thể xem những nội dung sau đây là những đóng góp mới của đề tài

- Chỉ ra bit BDG là một trong những nguyên nhân chỉnh gây ra nạn BLGĐ nói chung, bạo lực giữa vợ và chồng nói riểng và ngược lại, hanh vi

bạo lực giữa vợ chẳng làm sâu sắc hơn tình trạng bất HĐG; vì vậy, việc phòng, chống bạo lực giữa vợ chồng là một yêu cầu tất yêu để thực hiện BĐG giữa vợ và chẳng

- Đánh giá một cách khách quan thực trạng bạo lực giữa vợ, chồng lại

thành phổ Đả Nẵng, phân tích, làm rõ nguyên nhân của thực trạng đó và hậu

quả của nó

- Để xuất hệ thống các giải pháp có tính khả thi nhằm hạn chế vấn đề

bạo lực giữa vợ, chồng tại Đà kẵng đồng thời góp phần phòng, chống RLGĐ

tại Việt Nam nhằm thực hiện BDG thực chất giữa vợ và chồng

- Luận văn là công trinh đầu tiên nghiên cứu có tính chuyên sâu những

khia cạnh lý luận và thực tiễn về bạo lực giữa vợ và chỗng dưới góc độ BDG

Qua kết quả nghiên cứu, luận văn nhằm khẳng định bạo lực giữa vợ và chỗng,

là nguyên nhân va biểu hiện của sự bắt BĐG, và ngược lại không thể dạt dược mục tiêu BĐG thực chất khi cỏn tồn tại bạo lực giữa vợ và chồng,

6 Kết cầu của luận văn

Ngoài phần đặt vấn dễ, kết luận vấn đề, danh mục tài liệu tham khăo và phụ lục, luận văn được kết sâu gồm 3 chương,

Chương 1 Đạo lực giữa vợ chồng và việc thực hiện bình đẳng giới

Chương 2 Hanh vì bạo lực giữa vợ - chẳng và biện pháp xử lý hành vĩ bạo lực nhằm thực hiện bỉnh đẳng giới theo pháp luật hiện hanh

Chương 3 Thực trạng bạo lực giữa vợ chỗng và việc phòng, chống bạo lực giữa vợ chẳng nhằm đảm báo bình đẳng giới tại thành phố Đà Nẵng

Chương 1

BAO LỰC GIUA VO CHONG

VÀ VIỆC THỰC DEN BINIT DANG GIOT

1.1 Khái niệm chung về bạu lực giữa vợ và chẳng

1.1.1 Bạo lực giữa vợ và chẳng là một dạng BLGĐ

Trong tiếng Việt, bạo lực được hiểu là “sức mạnh dùng dỄ cưỡng bức, trấn áp hoặc lật a6" [39, tr 41] Khái niệm này khiến bạo lực thường được hiểu như oác hoạt động chỉnh trị, là phương thức chống lại lực lượng đối lập

hay thực hiện một cuộc cách mạng lật đỗ chính quyền và thiên vỀ sử dụng sức hạnh vật chat Tuy nhiên, trên thực Tế bạo lực được coi như một phương thức hảnh xử trong các quan hệ xã hội nói chung, bao gồm cả quan hệ hồn nhân pia đình Các mối quan hệ xã hội vốn rất da dạng và phức tạp nên hành vĩ bạo

lực cũng rất phong phú, được chia thành nhiều dang khác nhau tủy theo từng

góc độ nhìn nhận: bạo lực nhìn thấy được và bạo lực không nhìn thấy được, bạo lực với phụ nữ, với trẻ em; bạo lực với chồng, với vợ

thành viên gia dinh gay tan hai hoặc de doa gay tin hai vé vat chat, tinh than,

kinh tô đãi với các thành viên khác trong gia đình” [28] Nói một cách khác

hơn, đó là việc “các thành viên gia đình vận dụng sức mạnh đÊ giải quyết các

vấn đề gia đình” [29, tr 27]

Khái niệm BLGĐ gắn liền với khái niệm thành viên gia đình, bổi vì theo quy định tại Khoản 1 Điều 2 Luật PCBLGĐ thì BLGĐ xấy ra giữa các

thành viên gia đình

Dưới góc độ pháp lý, gia đình là tập hợp những người gắn bỏ với nhau

đo hôn nhân, quan hệ huyết thống hoặc quan hệ nuôi dưỡng, lắm phat sinh

các nghĩa vụ và quyền giữa họ với nhau [26].

Xuất phát từ khái niệm vẽ gia đình theo khoăn 10 Điều 8 Luat HN&GD

2000, có thể hiểu thành viên gia dình gồm: vợ với chồng (có quan hệ hôn nhhần hợp pháp), cha mẹ với con, ông bả với chảu; anh, chị, em với nhau (có quan hệ huyết thống hoặc quan hệ nuôi dưỡng)

"Tuy nhiên, đây là cách hiểu về khái niệm gia đỉnh theo nghĩa hẹp Hởi

vì, khi từa hiểu về khái niệm gia đình và thành viên gia đình, cần phẩi xem xét dẫn các yếu tổ về tình cảm, sự gắn bá giữa các thành viên với nhau Nếu

chỉ xem những người có quan hệ hôn nhân, huyết thống, nuôi đưỡng mới là

các thành viên gia đình theo như quy định của pháp luật hiện nay thì chưa đầy

đủ, vô tình đã loại bỏ ra nhiều thành viên khác má đáng lẽ ra họ phải được coi các thành viên gia đình với nhau, đó là: bố, mẹ chồng với con đâu; bố, mẹ vợ với cơn rễ, bổ đượng, mẹ kế với cơn riêng, anh, chị, cm họ; cô, dì, chú, báo

với các cháu Những người này có thé sống hoặc không sống củng nhau

trong một gia đình, mỗi quan hệ giữa họ là mỗi quan hệ giữa những gia đỉnh nhõ với nhau trong một dại gia dình lớn và họ chính là những người có “quan

hệ gân” với những thành viên gia đình chính thông mà pháp luật đã quy định

Ví dụ: bố chồng và con dâu được coi la thành viên gia đình bởi con dâu là người có quan hệ hôn nhân với con trai là người có quan hệ huyết thống với

bố ching, Các mối quan hệ thường có sự đan xen lẫn nhau, vì vậy, xét trên yếu tố tỉnh cảm, nhân thân, sự gắn bỏ thị họ phải dược coi là các thành viễn

gia đình với nhau

Vì vậy, thành viên gia đình nên được hiểu gồm những người có quan

hệ hôn nhân, huyết thống, nuôi dưỡng va những người có quan hệ họ hàng

một người gãy cho nhiều người, hoặc có thể do nhiều người gây cho một người những tốn hại về thể chất, tỉnh thần, kinh tế

Quan hệ vợ chồng là quan hệ trung tâm, hình thảnh, duy trì và phát triển gia đình; vì vậy, bao lực giữa vợ và chồng là một dạng của BI,GĐ Từ khải niêm HI.GĐ được quy định tại khoản 1 Điểu 2 Luật PCHILGĐ có thể

định nghĩa bạo lực giữa vợ và chẳng như sau: “Bạo lực giữa vợ và chẳng là

hành vì cô ý của một hoặc hai bên vợ chẳng pây tôn hại hoặc có khả năng

gây tốn hại về vật chất, tỉnh thân, kinh tệ cho người kia xdy ra trong quan hệ

vợ chẳng” [§, tr 6]

Như vậy, phạm vi chủ thể của hành vi bạo lực giữa vợ và chẳng hẹp hơn so với chủ thể của hành vi BLGĐ, nghĩa là hành vỉ bạo lực chỉ có thể đo người chồng hoặc người vợ thực hiện đối với người kia Hành vị bạo lực giữa

vợ chồng là hành vi bạo lực trong gia đình

1.1.2 Các dạng bạo lực giữa vợ và chong

RILGD co thé biểu hiện dưới c

dạng khác nhau, tủy từng góc độ

nghiên cửu mả các tác giả đưa ra các cách phân loại BLGD dưới các tiêu chí

khác nhau

- Theo quan diém của Lê Thị Quý và Đặng, Vũ Cãnh Linh [29] thi trong

xã hội Việt Nam, bạo lực gia đỉnh thường điễn ra đưới hai hinh thức: bạo lực nhìn thầy được và bạo lực không nhìn thấy được

+ Bao lực nhìn thấy được: thường là các hành vi đánh đập, cuỡng ép quan hệ tình dục, sử dụng vũ lực hoặc đe dọa dùng vũ lực để thỏa mãn tình duc, ding vũ lực để can thiệp vào ý muốn sử dụng các biện pháp tránh thai của vợ, tác động và xâm hại trực tiếp đến thể chất, sức khỏe của nạn nhân

1 Bạo lực không nhìn thấy được: gầm hành vi bóc lột về lao động, thờ

ơ, vô trách nhiệm với phụ nữ, trừng phạt về tỉnh thân

- Tác giả Vũ Miạnh Lợi và các cộng sự cho rằng có bến loại bạo lực là:

ngược đãi về thân thể, ngược đãi về lời nói, ngược đãi về tỉnh cảm, ngược đãi liên quan đến tỉnh dục | 13]

- Theo nghiên cứu của Bùi "Thu Iằng thi cd nim loại BLGĐ [7, tr.27] gồm

+ Cưỡng bức thân thể: gồm các hành vi như đấm da, bat tai gay tin thương về thể xác

! Cưỡng bức tình dục: gồm việc ép phải quan hệ tỉnh dục hoặc bắt xem

những hình ảnh khiêu dâm mà không duoc su déng ý của phụ nữ

¡ Cưỡng bức về tâm lý và tình cảm: gồm việc buộc nạn nhân sống trong bầu không khí bị đe đọa và so sánh họ với người khác với lời lẽ mạt sáL

+ Cưỡng bức về mặt xã hội: gdm vide cắt đứt các mối quan hệ giữa

người phụ nữ với người thân trong gia đình và bạn bẻ

+ Cưỡng bức về tải chính: là người chồng hoặc vợ haan toàn kiểm soảt

về mặt tài chính đối với người kia

Nhu vay, trong các cách phân loại nảy có một số nét Lương đồng: bạo

lực nhìn thấy dược có thể bao gồm bạo lực thần thể, bạo lực tỉnh duc, trong dé

bạo lực thân thé có thế gốm nhiều hành vi như đánh, tát, đủng vũ lực, tạt axiL, và bạo lực không nhìn thấy được có thể bao gồm các hành vi nhằm tác động tới tâm lý, tỉnh cảm, tình thần khác Tuy nhiên, giữa các loại bạo lực

không có ranh giới rõ ràng, bởi có những loại bạo lực vừa nhìn thấy được, thể

hiện qua các tác động về cơ thể, sức khỏe, vừa không nhn thầy được, thể hiển qua những tốn thương về tỉnh thần, tình cảm, ví đụ như bạo lực tình dục

Theo LPCBLGĐ 2007 thi BLGĐ gồm các hành vi gây tổn hại hoặc có

khả năng pây tốn hại về thể chất, tỉnh thần, kinh tế và dược thể hiện bằng

nhiing hanh vi sau:

- Hành hạ, ngược đãi, đánh đập huặc hành vị có ÿ khác xâm hại đến sức khoẻ, tính mạng;

- Lang mạ hoặc hành vị cễ 'Y khác xúc phạm danh dụ, nhân phẩm;

- Cô lập, xua đuôi hoặc gây úp lực thường xuyên về Lâm lý gây hậu quả nghiêm trong;

- Ngăn cân việc thực hiện quyên, nghĩa vu trong quan hé gia đình giữa

ông, bà và chắu; giữa cha, mẹ và cơn; giữa vợ và chồng; gia anh, chị, em với nhau;

- Cưỡng ép quam hé tinh duc;

- Cưỡng áp tảo hôn; cưỡng ép kết hôn, ly hôn hoặc cản trở hôn nhân tự

nguyện, tiên bộ,

- Chiêm đoại huỷ hoại, đập phá hoặc có hành vi khác có ý làm Ine hồng tài sản riêng của thành viên khác trong gia đình hoặc tài sản chung của

các thành viên gia đình,

- Cưỡng ép thành viên gia đình laa động quả sức, đóng góp tài chính

quá khả năng của họ; kiểm soát thu nhập của thành viên gia đình nhằm lạo ra

~ Dựa vào hình thức thể hiện bên ngoài của hành vi bạo lực có thể phân thành hai loại

+ Bạo lực nhìn thấy được: biểu hiện bằng những hành động cụ thể của

người thực hiện hành vi bạo lực nhằm tác dộng trực tiếp tới thân thể nạn nhân Dạng bạo lực này rất dễ nhận biết đỏ là các hành động như: đánh đập,

đấm đá, tát, tạt axit, bóp cổ, đuôi đi

+ Bao lực không nhìn thấy được: loại bao lực nảy có thể thực hiện bằng, hành động hoặc không hành động như bỏ mặc, thờ ơ, chiến tranh lạnh, không

quan tâm Loại bạo lực này thường có sức tản phả rất mạnh, nó khiến nạn

nhân bị dây vỏ, dau khổ, héo mỏn về tỉnh thần, tốn thương về tình cam

- Dựa vào đối tượng tác động của hành vi bạo lực thì có thé phin thanh

4 loai

+ Bạo lực thể chất: là hành vị gây ra thương tích, thiệt hại về thân thể,

tính mạng như đánh đập, ngược đãi, hành hạ về mặt thể xác khiển nạn nhân

dau dớn, tật nguyễn hoặc có thể tử vong,

1 Bạo lực tình dục: lả cưỡng ép quan hệ tình dục; có hành vi xâm phạm đến đời

sống tình dục vợ chồng mà người vợ hoặc chồng không đồng ý, cưỡng ép có con, cưỡng ép không được sử dụng biện pháp tránh thai

| Bao lute tinh than: là hành vi sỉ nhục, lãng mạ, nhạo bảng, chỉ trích,

đo đọa, ghen tuông, gây lo lắng, căng thẳng, sợ hãi diễn ra trong quan hệ vợ

chẳng: hoặc thực hiện hành vi gây áp lực thường xuyên về tâm lý cho vợ hoặc

chồng như: buộc cắt đứt quan hệ với người thân, bạn bẻ, cô lập, cất điện thoại, không cho đi đâu và giao tiếp với bắt cử ai; ngoại tình

+ Bao lực kinh tế: là hành vi chiém đoạt, hủy hoại, làm hư hỏng

tiền, giấy từ có giá và các tải sản khác là tài sản riêng hoặc Lãi sản chung của vợ chồng; căn trở vợ hoặc chẳng thực hiện quyền hợp pháp của chú

sở hữu đối với tải sản; hoặc cưỡng ép vợ hoặc chồng lao động quá sức,

đóng góp tát chỉnh quá kha nang; kiểm soát thu nhập nhằm tạo tinh trạng

phụ thuộc về tải chính

Tóm lại, sự phân loại bạo lực giữa vợ và chồng chỉ cá tính chất tương đổi Nhưng dù ở dạng này hay dạng khác thì bạo lực trong quan hệ vợ chẳng

vẫn đang tổn tại và mang lại nhiều nguy cơ che bản thân vợ chang va gia

đình Tuy có những cách phân loại hành vi bạu lực giữa vợ và chồng khác

nhau nhưng tất cả các học giả đều nhận thấy tác động và hậu quả to lớn của bạo lực trong quan hệ vợ chẳng Bạo lực giữa vợ, chồng làm sâu sắc hơn tình

trạng BĐG, điều đó đòi hỏi phái thúc đẩy công cuộc đấu tranh phòng chống BLGĐ một cách thường xuyên, kịp thời và hiệu quả hơn

1.1.3 Đặc điểm hành vì bạo lực giữa vợ và chong

Bạo lực giữa vợ và chồng là một dạng BLGĐ nên có những đặc diểm chung của HI.GĐ Tuy nhiên, do đặc điểm nhân thân của quan hệ vợ chồng,

chỉ phối nên bạo lực giữa vợ và chồng còn có những đặc điểm riêng

- Bạo lực giữa vợ vả chẳng rất da dạng Nó diễn ra ở tất cả mắi quan hệ

trong gia định: trong hoạt động kinh tế gia đình, trong việc xử lý các mỗi

quan hệ tỉnh cảm, chăm sóc giáo dục con cái ; ở nhiều mức độ khác nhau

Có nhiều đạng bạo lực khác nhau giữa vợ chẳng: bạo lực về tình dục, bạo lực

về thể chất, bạo lực về tỉnh thần, bạo lực về kinh tế

- Tỉnh chất của hanh vi bao lực 6 nhiều mức độ khác nhau: có thể

quyết liệt, tàn bạo, thâm độc tới mức gây án, giết người, nhưng cũng có thể

chỉ là nước mắt và sự chịu đựng âm thầm

- Đạo lực giữa vợ và chẳng kho phát hiện và khó có sự can thiệp của

cộng đẳng Bởi bạo lực giữa vợ và chông có tính chất riêng tư, thường diễn ra

trong khung cảnh gia đình, bị chỉ phối bởi tâm lý che đây, giấu diễm của nạn nhân vi “xấu chàng hỗ ai” thậm chí có thể nạn nhân còn bao che, thủ phạm

thường cổ tình che giấu hành vi bạo lực (đóng kín cửa, bật nhạc thật to để dành đập, chửi rủa, đập phá đỗ dạc )

- Những hành vi bạo lực giữa vợ và chồng thường mang tỉnh tái diễn, Tạo thành vòng tròn có tính chất chu kỳ: ngọt ngào - căng thẳng tích lũy - bạo

lực bủng nỗ - ngọt ngào Giai đoạn căng thẳng tích lấy bắt dầu bằng sự piận

đữ, trách mắng và căng thẳng gia tăng kgười gây bạo lực trở nên cáu kinh,

dễ bị kích động, ích kỷ, khó tính và đễ phản (mg tiêu cực với bất kỳ vấn để

nhỏ nhặt nào Giai đoạn bạo lực bùng nỗ bao gồm những lời dọa đẫm, tát,

đấm, đe dọa bằng vũ khí, bạo lực tỉnh dục hoặc cưỡng bức quan hệ Bạo lực

có thể kết thúc nhanh chóng hoặc kéo dài nhiều phúi, nhiều giờ Giai đoạn ngọt ngào là giai doạn ần năn và yêu thương, Người gây bạo lực xim lỗi và

hứa sẽ thay đổi, thuyết phục nạn nhân rằng những hứa hẹn này 14 chan that

Chỉnh điều nảy làm nhiều nạn nhận của bạo lực bị cuốn vào vòng xoáy không, đứt ra được

- Về chủ thể, có thể đo cả vợ, chẳng lả người có hành vi bạo lực, nhưng nhìn chung bạo lực do người chồng gây ra cho vợ là chủ yếu Các nghiên cứu

đã chỉ ra rằng số nạn nhân là phụ nữ chiếm tới 95% tổng số các vụ BLGĐ

[30] Nếu xem xét đến cả ba hình thức bạo lực chính trong đời sông vợ chẳng

- thể xác, tình dục và tình thân, thì có hơn một nửa (58%) phụ nữ Việt Nam cho biết đã từng là nạn nhân của it nhất một hình thức BLGĐ kế trên Các kết

quả nghiên cứu cũng cho thấy khả năng phụ nữ bị chồng mình lạm dụng

nhiêu hơn gấp ba lần sơ với khả năng họ bị người khác lạm dụng [44]

- Dạo lực giữa vợ, chồng thường bị chỉ phối bởi sự lệ thuộc hoặc rằng

chỗ buộc lẫn nhau Sự lệ thuộc, răng buộc lẫn nhau có thể lá về con, kinh tế

ở, Nhiều người vợ đù phải gánh chịu nhiều hậu quả do hành vị bạo lực của

chẳng nhưng vẫn không tố giác, chấp nhận duy trị hôn nhân để con có được

một gia dinh diy du cA cha lin me; hoặc vì không cỏ việc lâm, thu nhập, chỗ

ở nên đảnh âm thầm chịu đựng bạo lực do chồng gây ra

- Bao lực giữa vợ và chồng gây ra nhiều hậu quả nặng nể cho các

bền vợ chồng Tré thanh nguyễn nhân và nguy cơ làm tan vỡ, suy giảm sự bên vững của gia đỉnh, gây mắt an toàn trong đời sống xã hội, làm giảm

làng tin, ảnh hưởng dến sự phát triển nhãn cách cúa trễ em va dic biệt

càng làm sâu sắc hơn tinh trang bat binh đẳng giới Bởi những biểu hiện

của hành vi bạo lực giữa vợ, chồng và hậu quả của chúng đã thể hiện sự

bat BIG trong gia đình; hạn chế vai trò, cơ hội phát triển, khả năng thụ

hưởng thành quả của nạn nhân.

1.1.4 liệu quả của hành ví bạo lực giữa vợ và chẳng

Tinh hình BI.GĐ nói chung, bạo lực giữa vợ và chỗng nói riêng dang, xây ra khá phổ biển tại khắp các vùng miễn trên cả nước lành vi bạo lực đưới nhiều dang thức khác nhau đều dễ lại những hậu quả nặng nẺ về thể chất, sức khỏe, tỉnh thần, kinh tế đối với nạn nhân, gia đình, xã hội và với

cả người thực hiện hành vi bạo lực

- Ảnh hưởng dối với người thực hiện hanh vi bao lực:

Người có hành v1 gây bạo lực tuy là người chủ động thực hiện nhưng

phan lin ho thực hiện hành vi trong trạng thai tinh than bị kích động mạnh

Nhiều người sau khi thực hiện hành vị bạo lực đã tỏ ra hồi hận, dẫn vặt về

những gì đã xảy Ilọ có thể bị cộng đồng và xã hội lên án, xa lánh, vì thế những người này không uôn nhận được sự tôn trọng va tin tưởng từ cộng đồng và xã hội Diều này ít nhiều ảnh hưởng tới tâm lý, cuộc sống đời thường của họ Cũng như gây ra những mất mát về tình cẩm đối với gia đình, đốt với nạn nhân

Ngoài ra, có thế tạo thánh thải độ, thỏi quen sử dụng vũ lực đề khống

chế nạn nhân nhằm đạt được mục đích cúa mình, khiển người thực hiện hành

vi bạo lực nếu nhẹ thì phãi chịu trách nhiệm hảnh chính, nặng hơn nữa họ thì

tị truy cứu trách nhiệm hỉnh sự Trưởng hợp xấu nhất, người nảy có thể bị

tước di ngay cả quyền sông của họ

-.Ảnh huỏng đối với nan nhan:

Nan nhân luôn là đối tượng bị ảnh hưởng trực tiếp vả nặng nề nhất Về

thể chất, bao lực gây cho họ những giảm sút vẻ sức khỏe, nhiều khi pay ra thương tật vĩnh viễn hoặc có thể bị tước đoạt tính mạng Về tâm lý, tình cám, bạo lực gây ra những hậu quả xấu về sửc khỏe Lâm thần khiến họ mắt lòng tin,

bi quan và mặc cảm Nan nhân sẽ phải mắt nhiều thời gian và tiên của đề điều trị, chữa bệnh, ảnh hưởng đến khả năng học tập, lao động, giảm sút thu nhập,

luôn phải sông trong trạng thái lo lắng, căng thẳng, cám giác bà bỏ rơi, dễ dẫn đến các hành vi tiêu cực như: bó nhà, tự tứ và mắc vào các tế nạn xã hội

Ngoài ra, hành vi bạo lực còn cần trở, triệt tiêu khả năng hưởng thụ các quyển con người, hạn chế điều kiên vá cơ hội phát huy năng lực của họ cho sự phát triển của công đồng, của gia đỉnh và thụ hưởng thành quả của sự phát

triển Trong trường hợp, nạn nhân là người vo thi hành vi bạo lực còn cần trở,

triệt tiêu khả năng hướng thụ các lợi ích của người phụ nữ; xâm phạm nghiêm

trọng nhân phẩm, cản trở sự phát triển của người phụ nữ Từ đó, cắn trở việc

thực hiện quyền BĐG, làm sâu sắc hơn tình trạng bất DĐG trong gia đình

- Anh hưởng đến gia đình:

Tạo lực trong quan hệ vợ chồng có ảnh hưởng xấu đến gia đình nói

chung và các thành viên gia đình nói riêng Quan hệ vợ chồng được xem là

quan hệ trưng tâm của gia đình, vì vậy, những hành vì bạo lực giữa vợ chồng

khiến gia đình không thể thực hiện tốt các chức năng quan trọng của mình

Một giá dịnh không thể củng nhau phấn dầu xây dựng, phát triển kinh tễ khi

vợ chồng thường xuyên xảy ra cãi vã, đánh đập, không yêu thương, tôn trọng

lẫn nhau Gia đình không thực hiện được chức năng chim sóc, giáo dục con cái khi bán thân cha mẹ lại không đối xử tốt với nhau Những đửa con sống

trong môi trường gia đình như vậy rất đễ bị tôn thương, chúng thường sống,

trong tâm trạng lo lắng, bất an, khó hỏa nhập cuộc sống, từ đỏ nãy sinh tư

tưởng chắn đời, học hành sa sút, đễ mắc các bệnh trầm cảm, tệ nạn xã hội Điều này ảnh hướng rất lớn đến sự hình thành và phát triển nhân cách của trẻ

Nguy hiểm hơn, dây chính là mãnh đất dễ ươm mầm nhimg hanh vi BLGD

trong tương lai, khi mả những đứa trẻ trưởng thành cũng có xu hướng sử dựng

bạo lực để giải quyết các mẫu thuẫn trong gia đình, Đây cũng là một lý do dẫn các trẻ em này vào con đường phạm pháp

Cũng phải nói thêm rằng, trong những gia đình có bạo lực, ngoài các

chỉ phi chẩm sóc y tế để chữa trị thương tích và rối loạn tâm lý liên quan đến

bạo lực, còn có các chỉ phí khác về thời gian dành cho việc chữa trị và các

hoạt động pháp lý khác mà lẽ ra thời gian đó nạn nhân và gia đình họ có thể

sử dụng để kiếm thêm thu nhận

Bạo lực giữa vợ chồng cũng làm phát sinh nguy cơ gây tan vỡ và suy

giảm sự bền vững của gia đình Theo thông kê của Tòa án nhân dân tối cao thì

trung bình một năm trên cả nước có 8000 vụ ly hôn mà nguyễn nhân là do

BLGĐ [6, tr 34-37] Còn theo báo cáo của Bộ Công an, trên toàn quốc cứ 2-3

ngày lại có 1 người bị chết có liên quan đến BLGĐ [42]

Như vậy, có thể thấy hành vi bao hye đã xâm phạm nghiềm trọng

quyền, nghĩa vụ giữa vợ - chồng, hủy hoại tình cảm yêu thương gắn bỏ giữa

vợ và chẳng, làm giám súi, ảnh hưởng đến kinh tế gia định, khiến gia đình không thực hiện được các chức năng của mình

- Ảnh hưởng đối với xã hội

Tạo lực giữa vợ và chồng cũng để lại hậu quả nặng nễ cho xã hội Hành

vi bạo lực làm suy thoái đạo đức nghiêm trọng: những người xung quanh,

những người chứng kiến bạo lực số cắm thấy bắt bình, ứu chế à không tin vào

những giá trị tốt dẹp, hoặc khi đã võ tầm, lãnh đạm thi chỉnh họ sẽ thực hiện

hành vi này, làm gia tăng xu hướng bạo lực trong xã hội gây ảnh hưởng đến

trật tự an toàn xã hội Ngoài ra, ở những đứa trẻ trong gia đỉnh có bao lực còn

tiêm dn nguy cơ sử dung bạo lực để giải quyết các mẫu thuẫn trong cuộc sống

Cử thể, bạo lực trong gia đỉnh và ngoài xã hội đan xen, tiếp nối nhau, trổ thành mỗi lo ngại cho cã công đồng de dọa sự ổn định của môi trường xã hội

Về kinh tế, bạo lực giữa vợ và chồng cũng để lại nhiều thiệt hại: làm giảm năng suất lao động, tốn kém chỉ phí để chữa bệnh, phục hồi sức khỏe cho nạn nhân, chỉ phí để điểu tra, truy tố, xét xử các vụ việc từ đó ảnh

hưởng một phần tới mức tăng trưởng kinh tê của quốc gia

Qua các phân tích trên cho thấy, hậu quá của hành vi bao lực trang

quan hé vo chồng là hết sức ning né Hanh vi BLGP déu trực tiếp hay gián

tiếp tác động và ảnh hướng xấu đến hạnh phúc gia đình và trật tự xã hội Bởi

nó trực tiếp gây tốn thương dến sức khoẻ và tinh thân, gây hoáng loạn, rỗi loạn về tâm lý, tình cm của con người, nhất là sự phát triển nhân cách của các thành viên trong gia đỉnh, đặc biệt là trẻ em, làm gia đình tan võ và ảnh hưởng xấu đến xã hội, dễ lại cho xã hội những gánh nặng,

1.2 Hạo lực giữa vợ và chỗng xâm phạm quyền bình đẳng giới

Binh dang nam nif la tư tưởng được hình thành từ lâu trong lịch sử lập

pháp của nước ta Tuy nhiên, vẫn đề BĐG lại mới được để cập, nghiên cửu,

điều chỉnh trong một hai thập niên gần đây Dạo lực giữa vợ chồng là xâm

phạm nghiêm trong dén quyền BĐG Đề thấy rũ hơn điều đó, oần hiểu rõ một

số khái niệm và lý luận chung về bình đẳng giới

1.2.1 Khái niệm chung về bình đẳng giỏi

* Khải niệm giới tình và giới

“Giới tính là những đặc điểm chung phân biệt nam với nữ giống đực

với giống cái” [L7, r405] Theo quan điểm xã hội học trong cuốn “Xã hội

học về giới và phát triển” của hai tác giả Lê Ngọc Hùng và Nguyễn Thi MT

Lộc, “Giới tinh chỉ các đặc điểm sinh học của nam, nữ trong tất cả các mỗi

quan hệ xã hội" [10, tr6|_ Với tác giá Lê Thị Chiêu Nghỉ thì “giới tình là sự

khác biệt giữa phụ nữ và nam giới về mặt - sinh học” [19, tr.77]

Dưới góc độ khoa học pháp lý, khái niệm giới tính lần đầu tiên được

quy dinh cụ thể tại khoản 2 Điểu 5 l mật BĐ(, theo do: “Ci

¡ tỉnh chỉ các dặc điểm sinh học của nam, nữ”

Như vậy, khái niệm giới tỉnh chỉ đặc điểm sinh học tự nhiên do bẩm

sinh di truyền của nam hoặc nữ, đo đó, đặc điểm về giới tính là không thể

thay đổi được “Giới là lớp người trong xã hội phân theo một đặc điểm rất

chung nào đo, vé nghé nghiép, dia vi xd ho’? 17, tr405] Theo định nghĩa của tác giả Lẻ Thị Chiêu Nghi thì: “Giới bao gdm cac mdi quan hé va tuong quan

về địa vị xã hội của phụ nữ và nam giới trong một môi trường xã hội cụ thé,

hay nội cách khác, giới là sự khác biệt giữa phụ nữt và nam giới trong quan

hệ xã hội” [19, tr.71] Ngoài ra, theo tác giả Lê Ngọc Hùng và Nguyễn Thị

MI Lộc thì: “Giới ding dé chỉ các đặc điểm, vị trí, vai trò và mỗi quan hệ xã

hội giãa nam và nữ Hay nói cách khác, giới là khái niệm dùng dễ chỉ những

đặc trưng xã hội của nam va nie” [10, tr.6] Như vậy, tuy các khái niệm trên

có sự khác nhau về câu chữ trong cách diễn đạt nhưng nói chung, theo quan

điểm xã hội học các tác giả đều cho rằng giới là khái niệm ding để chỉ những

sự khác biệt của nam và nữ trong các mỗi quan hệ xã hội

Trong lĩnh vực khoa học pháp lý, để thể hiện sự kháo biệt về vị thế xã hội, vị thế trong các quan hệ xã hội được pháp luật điểu chỉnh, khái nệm “đàn bà”, “đản ông”, “trai”, “gái”, “nam”, “nữ”, “phụ nữ”, “nam giới” đã được sử dụng trong các bản Hiến pháp cũng như nhiều văn bản pháp luật khác nhau Khải niệm “Giới” lần đầu tiên được qui định tại Khoản L Diễu 5 Luật Bình đẳng giới như sau: “Giới chỉ đặc điểm, vị trí, vai trò của nam và nữ trong tất

có các môi quan hệ xã hội"

Có thể thấy giới một phần bị quy định bởi các yếu tổ, tiền đề sinh học của giới tính nhưng không mang tính bằm sinh, dị truyền mà bị quy định bởi

điền kiện và môi trường sống của cá nhân, được hình thành và phát triển qua

hàng loạt các cơ chế bắt chước, học tập, đào tạo Giới có thể thay đổi dưới tác

đồng của các yếu tổ bên trong và bên ngoài, dặc biệt là về diều kiện kinh tế xã hội Giới có tính đa dạng, phong phú cả về nội dung, hình thức và tính chất Các đặc điểm giới thường bộc lộ qua suy nghĩ, tình cầm và hành vi của mỗi

cá nhân, mỗi nhóm, mỗi công đồng người

Giới tỉnh vả giới có sự chỉ phối và ảnh hưởng đến nhau Dề thực hiện và

đám bảo quyền bình đẳng giới không phai la huéng Wi gidi tinh mA can thay déi quan niém vé giới Từ dỏ, muốn đạt dén vin dé binh ding gidi tite 14 binh

đẳng xã hội giữa nam va nif thi vấn để không phải là thay đổi các đặc điểm về

giới tính, mà cần phải thay đổi quan niệm về vị trí, vai trò của phụ nữ vả nam giới cũng như thay đỗi cách phân công lao động trong gia đình và xã hội

* Khải niệm bình đẳng giỏi

BĐG theo quan niệm xã hội hợc là sự đỗi xử ngang quyền giữa hai giới nam và nữ, có xét đến đặc điểm riêng của nữ giới, được điều chỉnh bởi các

chính sách đổi với phụ nữ một cách hợp lý Hlay nói cách khác, BĐG là sự thừa nhận, sự coi trọng ngang nhau đối với các đặc điểm giới tính và sự thiết

lập các cơ hội, điều kiện ngang nhau đối với nữ và nam trong xã hội để nam -

nữ có thể thực hiện và hưởng thụ ngang nhau các quyền của minh

Trong lĩnh vực khoa học pháp lý, các thuật ngữ “bình đẳng nam nữ”,

“nam nữ bình quyền” đã được sử dụng trong các văn bản pháp luật để thể

hiện sự bình đẳng về dịa vị pháp lý của nam và nữ trong

các quan hệ pháp

luật cụ thể Tuy nhiên việc nam nữ bình đăng về địa vị pháp lý không bao

hàm sự bình đẳng của nam và nữ trong tất cả các quan hệ xã hội “Bình đẳng

giới” là thuật ngữ được quy định tại khoản 3 Điều 5 Luật BĐG Theo đó,

BĐG được hiểu “là việc nam, nữ có vị trí, vai trò ngang nhau, được tạo điều

kiện và cơ hội phát huy năng lực của mình cho sự phát triển của cộng đẳng,

của gia đình và thy hưởng như nhau về thành quả của sự phát triển đó”

TBPG lả mục tiêu và thước đo tiến độ phát triển của một xã hội BĐG được thể hiện ở nhiều phương diện, cụ thể như: nữ và nam có diều kiện ngang,

nhau để phát huy hết khả nắng và thực hiện các mong muốn của mình, nữ và

nam có cơ hội ngang nhau để tham gia, đóng góp và thụ hưởng các nguồn lực

của xã hôi trong quả trình phát triển, nữ vả nam có các quyền lợi ngang nhau

trong mọi lĩnh vực của đời sông xã hội

Nhu vậy, BĐG không chỉ đơn giản là số lượng của phụ nữ và nam

giới, hay trẻ em trai và trẻ em gái tham gia trong tất cả các hoạt dông là

như nhau, cũng không cé nghĩa là nam giới và phụ nữ giống nhau, ma BBG

có nghĩa lả nam giới và phụ nữ dược công nhận vá hướng các vị thể ngang,

nhau trong xã hội Đằng thời, sự tương đồng và khác biệt giữa nam và nữ

được công nhận Từ đó nam và nữ có thể trải nghiệm những điều kiện bình

đẳng dé phát huy day dủ các tiểm năng của họ, có cơ hội để tham gia, đóng,

góp và hưởng lợi bình đẳng từ công cuộc phát triển của quốc gia trong các

lĩnh vực kinh tế, chỉnh trị, văn hoá và xã hội [37, Ir.13]

Bình đẳng giới thể hiện vị trí, vai trò của nam và nữ ngang nhau trơng,

các quan hệ xã hội, do đó BĐG gồm những nội dung sau:

Thứ: nhất, tính ngăng quyên: đỗ đạt được BĐG, phụ nữ cần được tạo

điêu kiện và cơ hội ngang bằng nam giới trong mọi lĩnh vực của đời sống xã

hai Vi du, can có quy định như nhau (bình đẳng), chung cho phụ nữ và nam

giới về hưởng thụ các quyền và gảnh vác các nghĩa vụ Đây là các quy dinh

bình đẳng mang tỉnh tối thiểu, không thể thiếu để đảm bảo về mặt pháp lý

quyền bình đẳng nem nữ (công dân nam và nữ đều có quyền bầu cử, ứng cử,

có quyền tự do kinh doanh theo quy định của pháp luật, cổ quyển tự do kết hôn và tự do ly hôn ) [37, tr.14]

Thứ hai, chủ ÿ dẫn sự khác biệt về giới tỉnh: ĐĐG tức là tạo cơ hội và

điều kiện cho cả hai giới nam vả nữ, nhưng phải tỉnh toán và lưu ý đến sự

khác biệt về giới tính giữa nam và nữ thỉ nam, nữ mới có thể thực hiện được các cơ hội và diều kiện đó trong thực tế, do đó mới dâm bảo BĐG thực chất

Thứ ba, tính lnh hoạt: sự đổi xử ưu đãi với phụ nữ cần được điều chỉnh

linh hoạt trong từng hoàn cảnh lịch sử cụ thể, không mang tính bất biến Vỉ

du, do đặc điểm sinh học của phụ nữ nên phụ nữ thường, có thế chất yếu hơn

và sức chịu đựng kém hơn so với nam giới, vì vậy pháp luật các nước đều có

quy định câm tuyển dung nữ lao động trong các ngành nghề lĩnh vực nguy hiểm, nặng nhọc Tuy nhiên, khi khoa học kỹ thuật phát triển, điều kiện lao

động được cải thiện, cần có sự điều chỉnh cho phủ hợp nhằm loại bỏ quy định

cắm nảy dốt với các ngảnh nghề, lĩnh vực dã được cải thiện điều kiện lao

động, để tạo thêm cơ hôi có việc làm cho phụ nữ Có như vậy mới đảm bảo

cho phụ nữ quyền có việc làm bình đẳng với nam giới

Thứ tá, tinh phân loại: BĐG không chỉ xem xét vị thế của phụ nữ và

nam giới trong xã hội, mà còn phải xem xét giữa các tẳng lớp phụ nữ thuộc các

thành phần xã hội khác nhau trong các vùng lãnh thổ khác nhau, trong phạm vì

quốc gia và trên thế giới Ví dụ, đưới góc độ HĐG, vấn đề tuổi nghỉ hưu giữa

nam và nữ cần được quy định như nhau, nhằm bình đẳng giữa nam và nữ về cơ

hội gó việc làm, só nguồn thu nhập, thăng tiến, giữ cáo chức vụ quản lý, lãnh

đạo Tuy nhiên, tuổi nghỉ hưu đối với lao động nữ có thể được quy định một cách mềm dêo, trên cơ sở sự Lự nguyên, lựa chọn của chỉnh mỗi người

Như vậy, bình dẳng giới cần được hiểu dưới các khía cạnh sau

Thứ nhất, BDG không chỉ có ý nghĩa cơ học là số lượng của phụ nữ và

nam giới tham gia trong tất cä các hoạt động là như nhau BĐG có nghĩa lả

nam giới và nữ giới được công nhận vả được hướng các vị thế ngang nhau

trong xã hội

Thu hai, BĐG không có nghĩa là nhìn nhận nam giới và nữ giới giống y

hệt nhau mả sự tương đồng và khác biệt tự nhiên giữa nam và nữ được công nhận và có giá trị như nhau Bởi giữa nam và nữ có giới tính khác nhau, thiên

hay nữ phải xem xét tỉnh toán đến sự khác biệt về giới tính, để đảm bảo cho

nam và nữ thực sự phát huy được khả năng của mình Ching han, BBG trong

gia đình là chồng vợ củng có trách nhiệm trong gia đình, nuôi dạy con cái,

được tham gia hoạt động xã hội, được hưởng đầy đủ quyền lợi vật chất, tỉnh

thần, được tôn trọng, được tham gia quyết định những vấn đẻ lớn, quan trọng của gia dinh

Qua sy phan tích trên, BĐG bao gdm những nội dung cơ bản sau:

- Binh dang về quyển và thực quyền trong mọi lĩnh vực

- Bình đẳng về cơ hội tiếp cận và kiểm soát nguẫn lực: bình đẳng trong,

sác viên cân cá Xr sề “A để a 5 Ất cổ Ạ

việc tiếp cận các nguồn vốn như tiên, đất đai, công cụ sản xuất, công nghệ

thông tin, quyền định đoạt, quản lý vốn, quyết dịnh phương án sẵn xuất kinh doanh; binh đẳng trong cơ hội được đảo tạo, học tập, huấn luyện, tham gia quân lý: bình đẳng trong việc hưởng thụ các địch vụ văn hóa xã hội, y tế,

rước sạch

- Bình đẳng trong thụ hưởng những lợi ích, thành quả của sự phát triển

- Bình đẳng trong tham gia bản bạc và ra quyết định

Trong quan hệ BDG giữa vợ vá chồng cũng bao gồm những nội dung

cơ bản trên TIiểu sâu xa thì DĐG là vấn đề cơ bản về quyển con người và là yêu cầu về sự phát triển bền vững Có thể nói, ý nghĩa quan trọng của BĐG là nam và

nữ có thể trải nghiệm những điều kiện bình đẳng để phát huy đầy đủ các tiêm

xiăng của họ, cỏ cơ hội để tham gia, đồng góp vào công cuộc phát triển quốc gia trong lĩnh vực kinh tổ, chính trị, vần hóa và xã hội |3, tr.3 |

1.2.2 Hạo lực giữa vợ và chẳng là bạo lực trên cơ sở giái

Tuyên bố của Liên Hợp Quốc về xoá bố bạo lực dối với phụ nữ do Đại

hội đồng Liên Hợp Quốc thông qua năm 1993 đã định nghĩa Bạo lực trên cơ

sở Giới (BLG) như sau:

Bắt kỳ một hành động bạo lực nào dựa trên cơ sở giới dẫn dến, hoặc có

khả năng dẫn đến, những tốn thất về thân thể, tình dục, tâm lý hay những đau khé cha phy nit, baw gdm od sy đe dọa có những hành động như vậy, sự

cưỡng bức hay tước đoạt một cách tùy tiện sự tự do, dù nó xị

Đạo lực trên cơ sở Giới được miều tả tiếp trong Bảo cáo Dân số Chấm đứt Bạo lực đổi với Phụ nữ (1999), như sau:

*Ná thường được biết đến như là bạo lực “trên cơ sở giới” bởn vì xuất

phát một phân từ vị trí thắp kém hơn của người phụ nữ trong xð hội Phần

khác, nhiều nền văn hóa có các niềm tin, chuẩn mực và thể chế xã hội làm

chỉnh đáng hôa bạo lực đối với phụ nữ và bởi vậy gây ra bạo lực đôi với phụ

nữ Cùng là những hành dộng như nhau nhưng riễu chủng xây ra với người

chủ lao động, người hàng xóm hoặc người quen thì sẽ bị trừng phạt, những

lại không có vẫn dé gi nếu nam giới ob các hành động đo đối với phụ nữ, đặc

biệt trong phạm vi gia đình” [9]

Tạo lực giữa vợ và chồng là bạo lực trên cơ sở giới vì những lý do sau:

+ Quan hệ giới lá một trong những quan hệ cơ bản lạo nên sự lồn tại

của mệt gia đỉnh Về thực chất, nó là mỗi quan hệ giữa giới nam và giới nữ

trong gia đỉnh mà trung tâm là mối quan hệ giữa vợ và chồng Quan hệ giữa

vợ và chồng là quan hệ đặ

¿ biệt giữa hai người khác giới tính, rảng buộc, liên

kết chặt chẽ với nhau lâu dài, thậm chí là suốt đời cả về thể xác và tâm hỗn

Bao lực giới trong giá đình thường diễn ra dưới dang bạo lực giữa vợ và

chồng Vợ chẳng dùng sức mạnh vả bạo lực trong việc xử Ïý các mỗi quan hệ

giữa họ với nhau Trong xã hội còn tồn tại sự bat BDG thi bạo lực trong gia

đình thường là bạo lực của người chỗng đổi với người vợ, trường hợp bạo lực

của người vợ đối với người chồng có diễn ra nhưng không phổ biển

Ở Việt Nam, theo kết quả của Cuộc điều tra quốc gia về gia đình lần

dầu tiên do Uy ban dân số, gia đình, trẻ em (trước dây), Bộ Văn hóa - Thể

thao và Du lịch, Tổng cục thống kê phối hợp với Quỹ Khi đồng Liên hợp

quốc (UNICBE) thực hiện được công bố ngày 26/6/2008 cho biết gó 21,2%

cặp vợ chồng kết hôn đã trái qua một trong những hình thức BL,GĐ như đánh, mắng, nhục mạ Cuộc điều tra cũng cho thay hành vi bạo lực vẫn tôn

tại ở 1⁄5 các cặp vợ chẳng [33] Da sé liệu thống kê có khác nhau nhưng nhiều nghiên cửu cho thấy phụ nữ là nạn nhân của trên 95% các vụ BLGĐ

[4], nạn nhân là nam giới chi chiếm khoảng 5%

+ Bạo lực giữa vợ và chẳng thường nấy sinh và bị chỉ phổi bỡi định kiến giới và sự phân công lao đông truyền thống Xuất phát từ tư tưởng quyền

lực đàn ông, “chồng chúa vợ tôi” mả người chồng coi vợ thuộc sở hữu của

minh, cho mỉnh có quyền dược *dạy” vợ, chồng có quyền quyết định mọi việc

trong gia đình, kiểm soát hoàn toàn thu nhập và chỉ tiêu của gia đỉnh; mọi tài

sẵn của gia đình đều đứng tên của chồng, xem vợ chỉ là “cỗ máy sinh sản”, có

nghĩa vụ phải sinh được con trai cho nhà chồng Hay từ quan niêm phú nữ là

phải yêu, đàn ông là phái mạnh, người phụ nữ chỉ phù hợp với công việc nội

trợ, người đàn ông mới có cáo tố chất phù hợp cho các công việc xã hội Vì

thế mà người chồng không cho người vợ đi làm, học tập, tham gia vào các

quan hệ xã hội, khiến người vợ thường ở vị trí yếu thế, phụ thuộc vào chỗng

ê kinh tế, văn hóa, giáo dục Người chồng luôn muốn thể hiện sức mạnh và

quyền lực của mỉnh bằng cách buộc vợ phải phục từng Khi những đòi hỏi,

những nhu cầu của họ không được người vợ đáp ứng, hoặc khi người chỗng cảm thấy thua kém vợ thì họ dùng vũ lực dễ xâm phạm thể xác, nhúc mạ, de

Ở góc độ khác của vấn dỀ này, chính người chồng lại là nạn nhân của

tỉnh trạng bạo lực, với quan niệm người chồng là trụ cột của gia đình nên người chồng phải lăn lên tim kiếm mưu sinh để chăm sóc gia đỉnh Khi người

chồng không đáp ứng dược những nhu cầu chỉ tiêu của gia dình người vợ

thường chỉ chiết, chê bai, so sánh chồng với người đản ông khác

+ Bạo lực giữa vợ và chồng xâm phạm đến quyền öĐG, dẫn đến tinh

trạng bất BĐG giữa vợ và chồng, những mục tiêu B†X‡ trong gia đình theo

quy định tại Diều 4 Luật BDG không đạt được Dề thực hiện BDØ trong gia

đình nói chung va BĐG giữa vợ chồng nói riêng, trước hết cân xoá bố hiện tượng bạo lực giữa vợ và chỗng, thiết lập quan hễ tôn trọng, thương yêu lẫn nhau, tôn trọng danh dự, nhân phẩm, uy tín, giữa vợ và chẳng Khi BĐG giữa

vợ vả chỗng được thực hiện, bạo lực giữa vợ và chẳng sẽ không còn xây ra Vậy, muốn xoá bô bạo lực giữa vợ và chẳng phải xoá bỏ tình trạng bất bình

đẳng giới giữa vợ và chồng trong gia đình

1.2.3 Bạo lực giữa vợ và chẳng thể hiện sự phân biệt đỗi xử về giải

Theo khoản 5 Điều 5 Luật BĐG thì “phân biệt đổi xử về giới là việc

hạn chế, loại trừ, khong cong nhận hoặc không coi trọng vai trò, vị trí của

nam và nữ, gây bắt bình đẳng giãa nam và nữ trong các lĩnh vực của đời

sống xã hội và gia đình" lay nói cách khác, phân biệt đối xử về giới là việc

xiam hay nữ bị đối xứ khác nhau (bị hạn chế hoặc bị loại trừ) trong nhiều lĩnh vục xã hội, gia đỉnh do các định kiến giới, làm hạn chế việc phát huy tiềm năng và hưởng thụ một cách đầy đủ gác quyền con người của họ

Trong quan hệ gia dinh, bạo lực giữa vợ và chồng là cách thể hiển vai

trò giới đã ăn sâu vào tư tưởng của nam và nữ, được hun đúc bởi quyền lực

hết sức không cân bằng giữa nam và nữ trong gia đỉnh Do vậy, mỗi hình thức bạo lực dầu thể hiện sự phần biệt dối xử về giới

Bao lực về thế chất là hành vi ngược đãi, đánh đập, xâm phạm tới sức

khốc, tỉnh mạng của đỗi phương Hình thức bạo lực này đễ nhận biết bởi hành

vi và hậu quả thường hay bộc lộ ra bên ngoài với các hành động như: đánh

đập, ngược đãi, hành hạ về mặt thể xác khiến nạn nhân đau đơn, tật nguyén hoặc có thể tử vong, đồng thời nó côn để lại những tổn thương về mặt tỉnh

thần đối với các nạn nhân

Đạo lực thế chất giữa vợ và chồng xâm phạm quyên tự do thân thé,

quyên được tôn trong tính mạng, sức khoẻ của vợ, chẳng Trong quan hệ vợ

chồng, hình thức bạo lực nảy thưởng đo người chồng thực hiện Nói cách khác,

nạn nhân chính của hình thức bạo lực về thể chất là những người vợ trong gia đình Theo nghiên cứu của Viện Khoa học xã hội Việt Nam năm 2005 tại 13 tỉnh và thành phế về BLGĐ với 4175 người (rong đó 53,3% là phụ nữ) cho thấy: pần 6% phụ nữ trả lời họ đã bị chẳng đánh, trong khi dó chỉ có 0,5% phụ

nữ thừa nhận họ đã từng đánh chẳng; số nam giới được phỏng vấn trả lời đã

từng đánh vợ là 4,6% và 0,7% thú nhận họ đã từng bị vợ đánh [14]

Điều này xuất phát từ tư tưởng “chồng chúa vợ tôi” và ưu thể về sức

mạnh thể chất của người chồng Người vợ với thể lực hạn chế cùng tâm lý

nhẫn nhịn nên thường gảnh chịu hậu quả của bạo lực do chính chồng mình gây ra Có trường hợp, người vợ phân ứng lại một cách yếu ớt như bỏ trốn, im

lặng ; cá biệt có người phụ nữ phân ứng bằng cách đánh trả - đây thông

thường là những hành động tự vệ vả chúng có thể để lại hậu quá nghiêm trọng

cho người chồng mặc dù trên thực tế chúng chiếm một †ý lệ không lớn (trong

các vụ bạo lực do người vợ thực hiện) Những vụ việc được đưa tin trên các phương tiện thông tin đại chúng như vợ dánh chẳng gây thương tích, vợ giết

chồng vì uất ức tột cùng là mình chứng cho những hậu quả nghiém trọng

mà người vợ có thể gầy ra khi phản ứng lại hành vị bạo lực từ phía chồng

Bà Nguyễn Thị Mỹ Năng (48 tuổi, TP.HCM) vả ông Nguyễn Văn Tôi

lả vợ chồng, có bến người con Năm 2006, đo nghỉ ngờ bả Năng có tỉnh cảm

với người dân ông khác nên cuộc sống vợ chỗng thưởng xuyên nảy sinh mâu

thuẫn Ông Tôi thường xuyên uống Tượu say và tìm cách gây gỗ đánh đập vợ

Tối 23/12/2010, sau khi uống rượu, ông Nguyễn Văn Tôi lại chữi mắng Vợ Thấy chồng đã say, bà Năng bỏ ra sau nhà ngỗi nói chuyện với chị N, là

người thuề phòng trọ của nhà của vợ chồng bà Lúc này, nghe chị M nói có

người thân đang nằm viện nhưng không biết đường đến thăm, bị cáo Năng

liền nhận lời chở người nảy đi Khoảng 21 giờ cùng ngày, Năng vào nhà dắt

xe máy để chở chị N đến bệnh viện thì ông Tôi không đồng ý nên lấy dao

đâm thing lép xe máy sau đó vác xả bong chặn trước cửa dọa đánh vợ Âm

tức vì liên tiếp bị chồng bạo hành, bả Năng gợi các con về để nói chuyện ly

hôn Tức giận, ông Tôi dủng ghế đánh vào đầu bả Năng, quá bức xúc, bả

Wing chụp con dao, đâm nhiều nhát làm ông Tôi chết naay |45 |

Năm 2007, Huỳnh 'Thị Chuyện (35 tuổi, TP HCM), chung sống như vợ chẳng với D (có vợ và 2 con, đã ly hôn) Ban ngày Chuyện bán hủ tiểu, tối đến đi lượm ve chai kiểm thêm nhưng cuộc sống vẫn chật vật do l) thưởng,

xuyên nhậu nhẹt, thiếu nợ tiền nhậu dẫn đến vợ chồng mẫu thuẫn D hay

đánh, chửi Chuyện vả từng đạp vào bụng làm Chuyện hư thai Tối 09/5/2011,

D ngồi uống rượu trước cửa nhà với người cháu họ thì Chuyện cần nhằn việc ngày nào D cũng nhậu nhẹt Thấy vậy, người cháu họ đứng đậy bỏ về Sau

đó, D tiếp tục ngỗi uống rượu, chửi bởi và đánh Chuyện Đến rạng sáng hôm

sau, khi Chuyện đang nấu hủ tiểu bán thì cả hai lại cãi nhau 12 lay máy cắt

gạch cắm điện, cắt vào người Chuyện gây rách da chấy máu Chuyện vùng

vẫy, thoát dược ra ngoài gọi diễn thoại cho cm ruột cầu cứu Sau đó, Chuyện

quay lại nha, dinh dọn để đạc và đấy xe hủ tiểu đi bản thì D lấy dao de doa

đâm Thấy em của Chuyện đến, D buông dao ngồi phịch xuống đất Lúc nảy,

do tic gidn, Chuyện lấy đao dâm một nhát lảm D tử vong |46]

Ở hình thức bạo lực về thể chất, sự phân biệt đối xử về giới giữa vợ

và chẳng dược thể hiện trước hết là do quan niệm của mỗi hên Do ánh

hưởng của tư tưởng “gia trưởng” nền người chẳng tự cho mỉnh quyên

“thượng cẳng tay, hạ cẳng chân” với vợ Trong khi đó, người vợ do ảnh

hưởng của thuyết “tam tòng” củng tính cam chịu, hy sinh nên đã trở thành

nạn nhân thường xuyên của hành vi bạo lực từ phía người ching, Du bao

lực thể chất xảy ra đối với người vợ hay người chồng thì cũng đều thé hiện

sự hất BĐG, bởi quyền an toàn về thân thể, quyển được tôn trọng về tính

mang, sức khỏe là quyền bình đẳng của cả nam và nữ, không phân biệt giới

tạ 3

tỉnh, địa vị trong gia đình hay xã hội Vì vậy, xoá bố bao lực về thể chất nói riêng va bao lực giữa vợ và chẳng nói chung là nhằm thực hiện mục

động xã hội của vợ, chồng Vì vậy, cẩn trở sự tiến bộ của vợ chang, hạn chế

khả năng phát triển của mỗi bên, thể hiện sự phân biệt đối xử về giới

Hạo lực tỉnh thần tuy không để lại những vết thương trên thân thé

hưng những ảnh hưởng, thiệt hại của nó đối với tầm hỗn nạn nhân là rất lớn Nạn nhân bị bạo lực xế tính thần thường mang c4m gidc lo âu, sợ hãi, bất an, tủi nhục, u uất, trầm cảm Những hậu quả đó ảnh hưởng lâu dài và nghiêm trọng tới cuộc sống của nạn nhân Trước đây, do chưa nhận thức được hậu quả do những hành vi này gây ra nên da số người dân không thừa nhận chứng,

là biểu hiện của một hình thức bạo lực Trong nhiễu gia dinh, kể cã những gia

đình trí thức, hành vi bao luc vé tinh thần xảy ra khá phổ biển ở cá hai phía vợ

và chồng với những lý do, mire dé khác nhau Đôi với người chẳng, do tâm lý

không thoả mãn nên thường trách móc, chì chiết vợ mình Một số người chồng có hành vi bạo lực tỉnh thần qua việc ngoại tình hoặc bê mặc vợ tự xoay sở việc gia đình Trong khi đó, người vợ thể hiên bao lực tinh thần

bằng viộc thường xuyên cin nhẫn, phen tuông võ cở, day nghiển những sai

lầm của chồng Nhiều trường hợp, do chồng có hành vỉ bạo lực về tỉnh thần hoặc kinh tế, người vợ chọn cách đáp trả bằng bạo lực về Linh thần và kết quả

là người chang không chịu đụng được nên đã sử dụng sức mạnh thé chất

Cứ như thế, một vòng luẫn quân các hành vỉ bạo lực giữa vợ và chồng xảy ra

ma hau quả thuộc về những người trong cuộc Từ kết quả của một số cuộc

khảo sát, la có thể thấy hình thức bạo lực về tĩnh thần xáy ra tương dối phố

biến ỡ các gia đình:

“Theo két quét khdio sát do Công ty Tâm lý Hồn Việt thực hiện đổi với

702 khách hàng dễn Hén Viét trong 6 thẳng dầu năm 2007 cho thấy: 75,196

phụ nữ được hỏi cho rằng đã bị bạo lực tại gia đình họ, trong đó có 80 6% là

bạo lực về tỉnh than” [11|

“Theo bà Nguyễn Thị Minh Hạnh, chuyên viên tại Uiện Chiên lược và

Chỉnh sách y tế: ở Việt Nam: trong số phụ nữ bị BLGD thì cá đến 80% là bị

bao hee vé tinh than’ [11]

Kết quả hoại động của dự án “Cải thiện chăm sóc y tế đổi với nạn nhân

của bạo lực trên cơ sử giới” (lừ tháng 3/2003 đến tháng 52008 tại Hà Nội) cũng cho thay: 80,32% cdc vu bạo lực có hình thức bạo lực tình thần [31]

lĩình thức bạo lực về tỉnh thần thể hiện sự thiểu tôn trọng danh dir, nhân phẩm, uy tín, thể diện giữa vợ và chồng: hạn chế khá năng phát triển, tiên bộ, sự cổng hiến cho gia đỉnh, xã hội của mnỗi bên vợ, chồng, xâm phạm

những quyền nhân thân cơ bản của con người Những quyền nảy là hoàn toản

bình dẳng giữa mỗi cá nhân và dã dược ghi nhận trong Hiến pháp, Luật Dân

sự, Luật Hình sự, Luật Hôn nhân vả gia đình Vì vậy, tôn trọng đanh đự,

nhân phẩm, quyền học tập, quyền tham gia các hoạt động xã hội của người

khác là nghĩa vụ của mỗi người mà không loại trừ những người có quan hệ

gia đỉnh, trong đó có quan hệ vợ chồng, để đảm bảo quyển con người và sự

bình dẳng giới cho tẤt cả mọi người Điều dó cũng có nghĩa, khi có hành vĩ bạo lực về tỉnh thần giữa vợ, chồng chỉnh là biểu hiện của sự phân biệt đối xử

về giới trong gia đỉnh,

Bạo lực về tình dục trong quan hệ vợ chẳng là đùng sức mạnh thể lực

để ép quan hệ tình dục ngoài ý muốn, đe do sẽ có điều xấu xây ra nêu không

quan hệ tình đục, ép phải lâm những việc có liên quan đến tình dục, kỂ cả việc

cưỡng ép phải mang thai, sinh con

Bạo lực tình dục vừa có thể diễn ra kín đáo, âm thầm vừa có thế điễn ra

công khai nhưng nhìn chung cả đạo đức và pháp luật đều khó có thể can thiệp

[29, tr.29] Nó là một dạng đặc biệt trong quan hệ giới tại gia đình, xâm phạm

đến quyển được tôn trọng về thân thể, danh dự, nhân phẩm của cơn người, thể hiện sự phân biệt đối xử về BIỚI g1ữa vợ và chồng, cụ thể

- Bạo lực tỉnh dục xâm phạm quyền dược tư đo lựa chọn và thực hiển các hảnh vi tỉnh đục phù hợp với trạng thái tâm lý, tỉnh cảm, sức khe của mỗi

bén vợ, chêng: thể hiện sự không thông cắm, chia sẽ với nhau trong quan hệ tình dục giữa vợ và chẳng Nạn nhận của hỉnh thức bạo lực tỉnh đục buộc phải thực hiện các hành vi tình dục ma minh khéng muốn (xem phim sex, sử dụng

dung cụ sex, thực hiện tư thế quan hệ ) hoặc ngay cá khi sức khỏe không đảm

bão (dang bị ốm, lao động cực nhọc, trong thời kỷ kinh nguyệt, vừa mới sinh con, bi say thai ), bị ép buộc mang thai, ép buộc sinh con trai

- Cả vợ hoặc chỗng đều có thể là chủ thế hoặc là nạn nhận của hành vi bạo lực tình dục Trên thực tế, thông thường nạn nhân của hinh thức bạo lực

tỉnh dục là người vợ với các hành vi từ người chồng Nguyên nhân là do

những ảnh hưởng của tư tưởng cũ, người chồng luôn áp đặt ý chí của vợ trong,

moi vin để, bao gồm cá quan hệ tỉnh dục Người vợ với tư tưởng “tòng phu”

va quan niệm chuyện “phòng the” nên không đảm thửa nhận và chống lại

hình thức bạo lực này

Bao luc vé kinh tế là việc cưỡng đoạt tải sản, đánh đập vì lý do tai san, khống chế, hạn chế quyền sở hữu, sử dụng, định đoạt đối với tài sản; cưỡng

ép lao đông quá sức, cưỡng ép đóng góp tải chính quá khả năng của một

người, kiểm soát thu nhập

Bao lực về kinh lế trưng quan hệ vợ chỗng xâm phạm đến quyền bình đẳng về sờ hữu tài sán giữa vợ và chỗng Trong quan hệ giữa vợ và chồng,

các biểu hiện của hành vi bao lực về kinh tế không dễ đàng được nhận biết vì

nó thường trùng với những hoạt động tổ chức đời sống sinh hoạt gia đình Cụ

thể như sau:

30

- Một bên vợ hoặc chồng (thông thường là chủ hộ - người chồng) kiểm soát toàn bộ nguồn tải chính của gia dình bằng cách một mình dứng tên trong,

các giấy tờ đăng ký quyền sở hữu tài sản có giá trị lớn của gia đình như số đỏ,

số tiết kiệm

- Một bền vợ hoặc chỗng kiểm soát quá đáng các nguồn tải chỉnh và

việc chỉ tiêu trong gia đỉnh Trong nhiều trường hợp, người vợ thường có

hành vị kiểm soát thu nhập của người chồng, đòi hỏi chồng đóng góp khoản

tiền vượt quá mức thu nhập; ngược lại, có những ông chồng yêu cầu vợ ghi

chép Lừng khoản chỉ tiêu, kể cả chỉ thường xuyên cho ăn uống hằng ngày và

chửi mắng vợ là tiêu hoang phí

- Một bên vợ hoặc chồng quyết định một cách độc đoán các vấn đê liên

quan đến tài chính gia đình như mua bán lải sản, vật dụng, oác mức đóng góp đối

với họ hàng, hiếu hỉ mà không cho bên kia tham gia bản bạc, quyết định Dặc

biệt là quyết định đổi với những tài sẵn có giá trị lớn, tải sẵn quan trọng trong gia

đình như dất dai, nhỏ mà không có sự bàn bạc của cả vợ và chồng

- Một bên, chủ yếu là người chồng, ép buộc bên kia lao động quá sức

bằng cách bỏ mặc công việc nhà, chăm sóc con cái Thực tế cho thấy, do ảnh hướng bởi tính chất bảo thủ của sự phân công lao động truyền thống theo giới ở

các mức độ khác nhau trong một bộ phận gia đình Việt Nam nên thời gian lâm

việc của phụ nữ thường dai hơn nam giới Các kết quả thống kê cho thấy, trung

bình thời gian làm việc một ngày của phụ nữ là 13 giờ, trong khi của nam giới

là khoảng 9 giờ Sự chênh lệch này chủ yếu do phụ nữ còn đầm nhiệm chính

công việc nội trợ, chăm sóc con cái ngoải vai trò sản xuất vả công tảo như

nam giới Những công việc của vợ và chồng thể hiện sự phần công lao động

nhằm ấn định cuộc sống gia đình Nhưng, nếu sự phân công không phủ hợp với điều kiện, hoắn cảnh của từng người thỉ đó lại là biểu hiện sự thiểu bình ding

trong cách nhìn nhận, đảnh giá và cư xử giữa vợ và chồng tại gia đình

31

Qua sự phần tích trên cĩ thể thấy các hình thức bạo lực khác nhau giữa

vợ và chẳng đã xâm phạm đến các quyền cơ bản của vợ chồng dược pháp luật cơng nhận và bảo vệ Các hành vị bạo lực giữa vợ chồng đã cẩn trở việc vợ - chẳng thực hiện các quyền chính dáng của mình trong gia đỉnh cũng như trong xã hội, hạn chế khả năng thụ hưởng các quyền, lợi ích chỉnh đáng của

vợ - chồng, gây ra bất bình đẳng giới

1.3 Sự cần thiết của việc phịng, chống, và xứ lý hành vì bạo lực

giữa vợ và chồng nhằm thực hiện bình đẳng giới

Theo Điều 4 Luật BĐG: “Mục tiêu bình đẳng giới là xố bỏ phân biệt đổi xứ về giới, tạa cơ hội như nhau cho nam và nữ trong phát triển kinh tế -

xã hội và phát triển nguồn nhân lực, tiễn tới bình đẳng giới thực chất giữa

nam, nữ và (hết lập, cũng cỗ quan hệ hợp tác, hỗ trợ giữa nam, nữ trong lĩnh

tực của đời sống xã hội và gia đình"

Sự phân biệt đổi xử về giới giữa vợ và chồng đem lại hậu quả bất lợi cho cá 2 bên vợ - chồng, đủ đĩ lá hành vi do ạ thực hiện Bởi vì trong gia đình, lợi ích của mỗi bên vợ - chồng gắn liên, cĩ quan hệ với nhau vả tạo nên hạnh phúc, sự bền vững vả cũng cổ lợi ích chung của giá đình Hành vi bao lực piữa vợ chẳng vừa thể hiện sự bắt BĐG, vừa gây ra sự bat én, mat bén

vững trong gia đỉnh Do đĩ, cần nhận thấy

ăng, cĩ xĩa bỏ bạo lực giới giữa

vợ và chẳng nĩi riêng hay BI.GĐ nĩi chung, thỉ mới thực hiện được mục tiêu

BDG thực chất Vi vậy, việc phịng, chẳng và xử lý hành vị bạo lực giữa vợ

và chẳng là một yêu cầu tất yếu để thực hiện BĐG giữa vợ và chồng

Như đã phân tích, bạo lực giữa vợ và chỗng thể hiện sự bắt bình ding

về vai trị, vị trí giữa chồng và vợ trong quan hệ hơn nhân gia đình; hạn chế

cơ hội phát triển, khả năng thụ hưởng thành quả của cá nhân là nạn nhân của

hành vị bạo lực giữa vợ và chồng, để lại nhiễu hậu quả nghiễm trọng về tính mạng, sức khỏe, danh dự, nhân phẩm cho người vợ vá người chồng; ảnh

hướng đến sự phát triển bình thường lành mạnh của tré cm; pha vỡ bình yến,

hạnh phúc của mỗi gia đình Có xóa bỏ bạo lực giới giữa vơ và chồng thi mới

thực hiện được BĐG thực chất

Việc phòng, chẳng, xử lÿ bạo lực giữa vợ và chồng nhằm ngăn chặn

kịp thời hành vi bạo lực hoặc nguy cơ gây ra hành vi bao lực, bảo vệ kịp thời

quyền và lợi ích hợp pháp của tất cả các chủ thể, đặc biệt là nạn nhân của bạo

lực (mà chú yếu là phụ nữ); răn de, trừng phạt kịp thời người có hành vi bạo

lực, giáo dục và nâng cao hiểu biết của cộng đồng, xã hội về BĐG

Phỏng, chẳng bạo lực giữa vợ và chồng trước hết là nhằm ngăn chặn để hành vĩ bạo lực không xảy ra, giải quyết kịp thời các mâu thuẫn, hiểu lẫm nhỏ giữa vợ - chồng, giúp vợ chẳng điều chỉnh hành vi của bản thần để không xây

ra bạo lực Không có hảnh vi bạo lực giữa vợ, chẳng thì không xây ra tỉnh

trạng bị xâm phạm, bị chà đạp về thân thể, nhân phẩm, danh dự giữa vợ và chồng, vợ chồng tôn trọng nhau đây đủ, lạo nền tầng để xây dựng gia đình hỏa thuận, hạnh phúc, bền vững

Phòng, chống bạo lực giữa vợ và chồng đem lại những hiếu biết, nhận

thức về tác động xấu của hành vi bạo lực lới những người xung quanh, đặc biệt là với trẻ em sẽ giúp mọi người nâng cao khả năng tự bảo vệ bản thân và

gia đình Với trẻ em là con của những cặp vợ chồng có hành vi bạo lực thì

việc phỏng, chẳng bạo lực là một cách để đảm bảo quyền trẻ em, bao dam cho các em có mội mồi trường tốt, an toàn, lành mạnh để phát triển nhân cách Với những chủ thể gây ra bạo lực, việc được thông tín về hậu quả của bạo lực,

về quyển và nghĩa vụ của các thành viên gia đình, về những trách nhiệm bị xử

lý theo quy định của pháp luật vì hành vi bạo lực của mình có tác động, tất

lớn trong giáo dục, rắn đe thậm chỉ là cải lạo làm thay đổi nhận thức của họ,

Bắt đầu bằng việp nhận ra hậu quả của hành vĩ bạo lực, những quyền và nghĩa

vụ của mình với hành vỉ bạo lực trong gia đình, trách nhiệm pháp lý mà người

33

gây ra hành vị bạo lực phải gánh chịu, các cặp vợ chồng sẽ có ÿ thức sầu sắc hơn việc cần phái tồn trọng lẫn nhau, cần cỏ sự quan tâm ding cách tới nhau,

có những ứng xử hợp lý khi nảy sinh mâu thuẫn

Việc phòng chống, xử lý bạo lực giữa vợ và chẳng sẽ góp phần nâng cao trách nhiệm của mỗi cá nhân với công đồng, góp phần xóa bỏ quan niệm

“đến nhà ai nhà nấy Tạng”, sự thiếu quan tâm tới hành vi BLGĐ cũng như thái

đã thở ơ với nạn nhân của BILGD Tir do, thay dấi nhận thửc của mỗi thành

viên về vai trỏ của mình trong gia đỉnh, đặc biệt là vai trò của người vợ - phụ

nữ được nâng lên

Việc xử lý hành vi bạo lực một cách kịp thời, kiên quyết, với những,

chế tài đủ mạnh, đủ sức cứng rắn mới có thể ngăn chặn hành vị bạo lực có thể

xãy ra trong tương lại Qua đó, có thể thiết lập kỷ gương trật tự trong gia đình

và xã hội, tạo môi trường an toàn không có bạo lực trong gia đình, cộng đồng,

xã hội, góp phần thực hiện mục tiêu bình đẳng giới thực chất, cũng như đảm

bão một xã hội dân chủ, văn mĩnh

Tóm lại, bạo lực giữa vợ và chồng với các hỉnh thức khác nhau và ở các

mức độ khác nhau là biểu hiện của sự bắt BĐG trong gia đình Việc xoá bỏ sự

bắt bình ding pitta nam và nữ, piúp phụ nữ thực hiện quyền bình dẳng của

mình với chồng trong gia đình cũng chính là raột cách thức nhằm xoá bỏ bạo

lực trong quan hệ vợ chẳng Những biếu hiển của bạo lực và hậu quả của

chúng đã thể hiện sự bắt bình đẳng giữa vợ và chẳng trong gia đình BLGD

hạn chế vai trò, cơ hội phát triển, khả năng thụ hướng thành quả của cá nhân

là nạn nhân của BLGD Điều này là hậu quả bất lợi xây ra đối với cả vợ và

chồng khi họ là nạn nhân trực tiếp của nạn bạo lực chứ không chỉ đối với một

bên người vợ

34