mỏ với thời gian phản hồi nhanh chóng, đảm bảo quá trìnhvận hành không bị gián đoạn.Dịch vụ bảo dưỡng của Komatsu Việt Nam không chỉ giúp duy trìhoạt động ổn định của thiết bị mà còn góp
Trang 1ĐẠI HỌC ĐÀ NẴNG
TRƯỜNG ĐẠI HỌC BÁCH KHOA KHOA CƠ KHÍ GIAO
THÔNG
BÁO CÁO
ĐỒ ÁN TỐT NGHỆP NGÀNH: KỸ THUẬT CƠ KHÍ CHUYÊN NGÀNH: CƠ KHÍ ĐỘNG LỰC
ĐỀ TÀI: THIẾT KẾ QUY TRÌNH BÃO DƯỠNG VÀ SỬA CHỮA XE
Trang 2LỜI NÓI ĐẦU
Trong bối cảnh phát triển không ngừng của ngành công nghiệp xây dựng và khaithác, các thiết bị cơ giới đóng vai trò quan trọng trong việc nâng cao hiệu suất và giảmthiểu sức lao động con người Trong đó, dòng máy đào Komatsu PC 350-6 được sửdụng phổ biến nhờ khả năng vận hành bền bỉ, hiệu suất cao và phù hợp với nhiều điềukiện làm việc khắc nghiệt Tuy nhiên, để đảm bảo máy luôn hoạt động ổn định và kéodài tuổi thọ, việc bảo dưỡng và sửa chữa theo quy trình khoa học là điều vô cùng cầnthiết
Xuất phát từ thực tiễn đó, đề tài "Thiết kế quy trình bảo dưỡng và sửa chữa xe đàoKomatsu PC 350-6" được thực hiện nhằm xây dựng một quy trình bảo trì hiệu quả, giúptối ưu hóa thời gian sửa chữa, giảm thiểu hỏng hóc ngoài ý muốn và nâng cao độ tin cậycủa thiết bị Đề tài không chỉ tập trung vào lý thuyết mà còn đi sâu vào thực tế vận hành,phân tích các lỗi thường gặp và đề xuất các giải pháp bảo trì phù hợp
Trong quá trình thực hiện, em đã tham khảo nhiều tài liệu kỹ thuật, thực hiện khảosát thực tế tại các công trường làm việc một cách nghiêm túc với mong muốn hoànthành đồ án tốt nhất Mặc dù đã cố gắng hết sức để hoàn thiện, nhưng do giới hạn vềthời gian và nguồn lực, đề án không thể tránh khỏi những thiếu sót
Cuối cùng em xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc đến thầy giáo PGS.TS Dương ViệtDũng đã tận tâm nhiệt tình hướng dẫn và giúp đỡ chúng em hoàn thành tốt đồ án củamình Em rất mong muốn nhận dược sự xem xét và chỉ dẫn của quý thầy để ngày một cókiến thức sâu hơn, vững vàng hơn
Em xin chân thành cảm ơn
Đà nẵng, ngày 02 tháng 04 năm 2025
Sinh viên thực hiện HUỲNH CHÂU HƯNG
Trang 3CHƯƠNG 1: GIỚI THIỆU VỀ HÃNG KOMATSU VÀ XE ĐÀO KOMATSU
PC350 1.1 Giới thiệu về hãng Komatsu
1.1.1 Lịch Lịch sữ hình thành và những thành tựu mà Komatsu đã đạt được trong nước và thị trường Châu Âu
a Lịch sử hình thành Komatsu Ltd là một trong những tập đoàn hàng đầu thế giới về sản xuất thiết bị xây dựng, khai khoáng và công nghiệp Công ty được thành lập vào ngày 13/5/1921 tại Nhật Bản, tiền thân là một bộ phận của Takeuchi Mining Industry, chuyên sản xuất máy móc hỗ trợ khaithác mỏ Qua hơn một thế kỷ phát triển, Komatsu đã trở thành thương hiệu toàn cầu với công nghệ tiên tiến và chất lượng sản phẩmvượt trội
Một số cột mốc quan trọng trong quá trình phát triển của Komatsu:
1931: Komatsu sản xuất chiếc máy kéo đầu tiên của Nhật Bản
1947 Công ty cho ra đời dòng máy ủi đầu tiên
1960: Komatsu bắt đầu mở rộng ra thị trường quốc tế
1970: Thành lập chi nhánh đầu tiên tại Châu Á, đánh dấu bước tiến quan trọng trong chiến lược hóa toàn cầu
1980 – 1990: Ra mắt nhiều dòng sản phẩm mới như máy xúc,
xe tải khai thác cỡ lớn và thiết bị xây dựng thông minh
2000 – nay: Komatsu đẩy mạnh công nghệ tự động hóa, trí tuệ nhân tạo và sản xuất thiết bị không người lái
b Những thành tựu của Komatsu tại Nhật Bản và Châu ÂuTại Nhật Bản:
Komatsu hiện là công ty số một tại Nhật Bản trong lĩnh vực sản xuất máy móc xây dựng
Là tập đoàn tiên phong trong ứng dụng công nghệ thông minhvào thiết bị xây dựng như hệ thống Komatsu Smart
Construction, giúp tối ưu hóa hiệu suất và giảm chi phí vận hành
Trang 4 Ra mắt các dòng máy đào Hybrid thân thiện với môi trường, tiết kiệm nhiên liệu.
Tại Châu Âu:
Komatsu mở rộng thị trường mạnh mẽ, trở thành một trong những thương hiệu hàng đầu trong ngành máy móc xây dựng tại Châu Âu
Thành lập nhiều nhà máy sản xuất tại Đức, Anh, và Bỉ để phục vụ thị trường khu vực
Phát triển các dòng sản phẩm đáp ứng tiêu chuẩn khí thải khắtkhe của EU, góp phần giảm thiểu tác động môi trường
Hợp tác với nhiều tập đoàn xây dựng lớn, cung cấp thiết bị cho các công trình trọng điểm tại Châu Âu
Nắm 2017, Komatsu mua lại Loy Global ( Mỹ) để mở rộng lĩnh vực khai khoáng và cung cấp giải pháp tự động hóa tiên tiến hơn
Với hơn 100 năm phát triển, Komatsu đã khẳng định vị thế của mìnhtrong ngành công nghiệp máy móc xây dựng và khai khoáng trên toàn cầu Tại Nhật Bản và Châu Âu, thương hiệu này không chỉ nổi bật về chất lượng sản phẩm mà còn dẫn đầu trong đổi mới công nghệ, đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của thị trường
1.1.2 Lĩnh vực hoạt động và vai trò của dịch vụ bão dưỡng của hãngKomatsu tại Việt Nam
a) Lĩnh vực hoạt động của Komatsu Việt Nam
Komatsu Việt nam là đại diện của tập đoàn Komatsu tại thị trườngViệt Nam, chuyên cung cấp các dòng máy thiết bị xây dựng, khaithác mỏ và công nghiệp nặng Công ty hoạt động chủ yếu trong cáclĩnh vực sau:
Cung cấp thiết bị xây dựng và khi thác mỏ: Các dòng sảnphẩm nổi bật bao gồm máy xúc đào, máy ủi, xe tải khai thác ,
xe nâng và các thiết bị công nghiệp khác
Trang 5 Cung cấp phụ tùng chính hãng: Đảm bảo nguồn cung linhkiện và phụ tùng chất lượng cao cho các dòng thiết bịKomatsu.
Dịch vụ bảo dưỡng và sửa chữa: Hỗ trợ bảo trì, bảo dưỡngđịnh kì và sửa chữa thiết bị theo tiêu chuẩn của Komatsu toàncầu
Giải pháp công nghệ thông minh: Triển khai các hệ thốnggiám sát máy móc từ xa như Komtrax giúp khách hàng quản
lý thiết bị hiệu quả hơn
Tư vấn kỹ thuật và đào tạo: Hỗ trợ khách hàng vận hành thiết
bị tối ưu và đào tạo nhân sự về bảo trì và sửa chữa
b) Vai trò của dịch vụ bảo dưỡng của Komatsu Việt Nam
Dịch vụ bảo dưỡng đóng vai trò quan trọng trong việc nâng cao hiệusuất và kéo dài tuổi thọ của các thiết bị Komatsu Việt Nam Một sôvai trò chính bao gồm:
Đảm bảo hiệu suất vận hành tối ưu: Dịch vụ bảo dưỡng giúpkiểm tra, bảo trì và thay thế các bộ phận hao mòn, đảm bảomáy móc hoạt động ổn định, tránh các sự cố gây gián đoạncông việc
Giảm chi phí sửa chữa và nâng cao tuổi thọ thiết bị: Việc bảodưỡng định kỳ giúp phát hiện sớm các vấn đề tiềm ẩn, từ đó
có biện pháp khắc phục kịp thời, giảm thiểu chi phí sửa chữalớn và kéo dài tuổi thọ máy móc
Đáp ứng tiêu chuẩn an toàn và môi trường: Komatsu tuân thủcác tiêu chuẩn nghiêm ngặt về an toàn và bảo vệ môi trường,giúp doanh nghiệp sử dụng thiết bị an toàn, tiết kiệm nhiênliệu và giảm khí thải
Tích hợp công nghệ giám sát từ xa: Hệ thống Komtrax giúp
theo dõi tình trạng thiết bị theo thời gian thực, giúp phát hiệnlỗi sớm, tối ưu hóa hiệu suất vận hành và quản lý bảo trì hiệuquả hơn
Hỗ trợ kỹ thuật chuyên nghiệp, nhanh chóng: Với đội ngũ kỹthuật viên có kinh nghiệm, Komatsu Việt Nam luôn sẵn sàng
hỗ trợ khách hàng tại công trường, nhà máy hoặc khai thác
Trang 6mỏ với thời gian phản hồi nhanh chóng, đảm bảo quá trìnhvận hành không bị gián đoạn.
Dịch vụ bảo dưỡng của Komatsu Việt Nam không chỉ giúp duy trìhoạt động ổn định của thiết bị mà còn góp phần tối ưu hóa chi phí vànâng cao hiệu suất làm việc cho các doanh nghiệp Với sự kết hợpgiữa công nghệ hiện đại và đội ngũ kỹ thuật chuyên nghiệp,Komatsu Việt Nam tiếp tục khẳng định vị thế là một trong nhữngnhà cung cấp thiết bị và dịch vụ bảo trì hàng đầu tại Việt Nam
1.1.3 Giới thiệu về các xe đào của hãng Komatsu
a) Máy xúc đào bánh xích Komatsu PC220-8M0
Komatsu PC220-8M0 là dòng máy xúc đào bánh xích hạng trung, thuộc phân khúc 20-25tấn, được hãng Komatsu (Nhật Bản) sản xuất và cải tiến để phù hợp với điều kiện làmviệc khắc nghiệt, đặc biệt tại các thị trường đang phát triển
Dòng “8M0” là phiên bản cải tiến từ dòng PC220-8, được tối ưu hóa về hiệu suất, tiết
kiệm nhiên liệu và độ bền
Các thông số kỹ thuật cơ bản của xe đào Komatsu PC220-8M0
Dung tích bình nhiên liệu ~400 lít
Các tính năng nổi bật của Komatsu PC220-8M0
Tiết kiệm nhiên liệu: So với phiên bản PC220-7, bản 8M0 tiết kiệm nhiên liệu đến 10%,
nhờ hệ thống điều khiển thông minh và động cơ tối ưu
Bền bỉ, mạnh mẽ: Thiết kế khung gầm chắc chắn, phù hợp làm việc ở công trường mỏ, khai thác đá, san lấp nền móng,
Dễ bảo trì: Hệ thống bảo trì đơn giản, dễ dàng thay lọc dầu, lọc gió và kiểm tra nhanh.Cabin thoải mái: Rộng rãi, cách âm tốt, điều hòa mát, ghế treo hơi giúp giảm rung, tăng hiệu suất vận hành lâu dài
Trang 7Hình 1.1 Máy đào Komatsu PC 220-8M0b) Máy xúc đào Komatsu PC 350-8M0
Komatsu PC350-8M0 là dòng máy xúc đào bánh xích hạng nặng, thuộc phân khúc 35tấn, được phát triển đặc biệt cho các thị trường châu Á như Việt Nam, Indonesia,Philippines, v.v với tiêu chí: mạnh mẽ – bền bỉ – tiết kiệm nhiên liệu
Phiên bản “8M0” là bản nâng cấp tối ưu từ thế hệ PC350-8, nổi bật với khả năng vậnhành vượt trội trong điều kiện làm việc khắc nghiệt như khai thác đá, làm đường, côngtrình nền móng lớn,
Các thông số kỹ thuật cơ bản của xe đào Komatsu PC350-8M0
Chiều sâu đào tối đa ~7.4 mét
Dung tích bình nhiên liệu ~620 lít
Các tính năng nổi bật của xe đào Komatsu PC 350-8M0
Hiệu suất cao: Động cơ mạnh mẽ, hệ thống thủy lực tối ưu giúp nâng – đào nhanh vàkhỏe hơn
Trang 8Tiết kiệm nhiên liệu: So với thế hệ trước, phiên bản 8M0 tiết kiệm hơn khoảng 10% –
15%
Cabin tiện nghi: Rộng, điều hòa mạnh, ghế hơi giảm rung, bảng điều khiển dễ thao tác.
Cấu trúc chắc chắn: Khung gầm, tay cần, và gầu được thiết kế gia cố, chống nứt gãytrong môi trường làm việc nặng
Hình 1.2: Xe đào komatsu PC 350-8M0
c) Máy xúc đào Komatsu PC 130-8
Komatsu PC130-8 là dòng máy xúc đào bánh xích cỡ nhỏ, có trọng lượng hoạt động
khoảng 13 tấn, thuộc dòng máy đào thế hệ thứ 8 của Komatsu Được sản xuất nhằm phục
vụ các công trình dân dụng, hạ tầng nông thôn và đô thị, PC130-8 nổi bật với thiết kế gọn– vận hành linh hoạt – tiết kiệm nhiên liệu.Đây là một trong những model được ưachuộng nhất tại Việt Nam trong phân khúc máy xúc dưới 15 tấn
Các thông số kỹ thuật của xe đào Komatsu PC130-8
Trang 9
Chiều sâu đào tối đa ~5.5 mét
Dung tích bình nhiên liệu ~250 lít
Các tính năng nổi bật của xe đào Komatsu PC 130-8:
Kích thước nhỏ gọn: Dễ di chuyển trong khu vực chật hẹp như đô thị, nội thành, côngtrình dân sinh
Tiết kiệm nhiên liệu: Động cơ đời mới, kết hợp hệ thống thủy lực thông minh giúp giảmtiêu hao đáng kể
Vận hành êm ái: Hệ thống thủy lực cải tiến, giảm rung – giảm tiếng ồn hiệu quả
Bảo trì đơn giản: Các điểm kiểm tra bảo dưỡng tập trung, dễ tiếp cận
Cabin hiện đại: Ghế hơi, điều hòa mạnh, bảng điều khiển trực quan
Trang 10Hình 1.3 : Xe đào Komatsu PC 130-8Còn một số xe đào Komatsu nổi bật như xe đào Komatsu PC400-8R, PC 450-8R, PC500LC-8R, PC 600Lc-8R1 , và càng về sau thì xe đào càng hiện đại, tiện ích hơn, hạngnặng hơn dùng cho các công trình lớn cần hoạt động liên tục và tối ưu về mọi mặt.
1.2 Giới thiệu về thông số kĩ thuật của xe đào Komatsu PC 350
1.2.1 Thông số kĩ thuật
1 Thông số cơ bản
Mã máy: Komatsu PC 350-6
Loại máy: Máy đào bánh xích (Crawled Hydraulic Excavator)
Trọng lượng hoạt động: Khoảng 35,0 tấn (tùy theo cấu hình và phụ kiện)
Động cơ: Komatsu SAA6D140E-3
o Loại động cơ: 6 xi-lanh, làm mát bằng nước
o Công suất động cơ: 230 mã lực (171 kW) tại 2.000 vòng/phút
Chiều dài gầu: 5.180 mm
Chiều rộng gầu: 2.990 mm (tùy theo loại gầu)
Chiều dài cơ sở: 4.610 mm
Chiều rộng bánh xích: 600 mm
3 Hệ thống thủy lực:
Loại bơm thủy lực: Bơm piston, lưu lượng cao
Lưu lượng bơm: 2 x 280 L/phút
Lực đào tối đa:
o Lực đào tại đầu gầu: 32.4 kN
Trang 11o Lực đào tại cần: 26.5 kN
Chiều sâu đào tối đa: 7.080 mm
Chiều sâu đào dưới mực đất: 7.100 mm
Bán kính làm việc tối đa: 10.840 mm
Chiều cao đào tối đa: 10.490 mm
Trang 12CHƯƠNG 2: CÁC QUY TRÌNH BẢO DƯỠNG CỦA XE ĐÀO KOMATSU PC 350 2.1 BẢO DƯỠNG ĐỊNH KÌ
2.1.1 Sau 50 giờ làm việc
Bảo dưỡng xe đào Komatsu PC 350 sau 50 giờ làm việc là một bước quantrọng để đảm bảo máy hoạt động ổn định, bền bỉ và kéo dài tuổi thọ Dướiđây là các công việc cần thực hiện:
1 Kiểm tra và bổ sung dầu nhớt , dung dịch
Dầu động cơ: Kiểm tra mức dầu bằng que thăm dầu, bổ sungnếu cần
Nước làm mát: Kiểm tra mức nước làm mát trong két nước và
bổ sung nếu thiếu
Dầu thủy lực: Kiểm tra mức dầu thủy lực trong thùng dầu,đảm bảo không bị rò rỉ
Dầu hộp số & bộ giảm tốc: Kiểm tra mức dầu và bổ sung nếucần
2 Kiểm tra, vệ sinh các bộ phận quan trọng
Lọc gió: Vệ sinh lọc gió để đảm bảo động cơ không bị thiếukhí nạp
Lọc dầu động cơ: Kiểm tra và vệ sinh, thay mới nếu cần
Lọc nhiên liệu: Xả nước trong bầu lọc nhiên liệu để tránh tạpchất lẫn vào hệ thống
Dàn nóng két nước và két dầu: Kiểm tra bụi bẩn và làm sạch
để tản nhiệt tốt hơn
3 Kiểm tra hệ thống thủy lực
Kiểm tra rò rỉ dầu thủy lực tại các ống dẫn và xi lanh
Trang 13 Kiểm tra áp suất dầu thủy lực nếu thấy hiệu suất làm việcgiảm.
4 Kiểm tra hệ thống di chuyển
Kiểm tra xích, bánh sao, con lăn có bị mòn hoặc lỏng không
Kiểm tra mức dầu trong hộp số di chuyển
5 Kiểm tra hệ thống điện
Kiểm tra ắc quy, vệ sinh cực ắc quy tránh hiện tượng ăn mòn
Kiểm tra đèn, còi, bảng điều khiển
6 Kiểm tra chung toàn bộ máy
Kiểm tra các bulong, đai ốc xem có bị lỏng không và siết chặtlại nếu cần
Kiểm tra cabin, hệ thống cần, gầu xem có dấu hiệu hỏng hóchay không
Sau khi hoàn tất bảo dưỡng, khởi động máy để kiểm tra hoạt động và đảmbảo mọi thứ đều ổn định Nếu phát hiện vấn đề bất thường, cần khắc phụcngay để tránh hư hỏng nặng hơn
2.1.2 Sau 250 giờ làm việc
Bảo dưỡng xe đào Komatsu PC 350 sau 250 giờ làm việc là một phần quantrọng trong quy trình bảo trì định kỳ để đảm bảo hiệu suất và tuổi thọ củamáy Ở mốc này, ngoài việc kiểm tra và vệ sinh như bảo dưỡng 50 giờ, một
số bộ phận cần thay thế
1) Thay thế các bộ phận quan trọng
Thay dầu động cơ: Dầu động cơ có thể bị nhiễm bẩn hoặcgiảm chất lượng, cần thay mới theo đúng loại dầu khuyếnnghị của Komatsu
Thay lọc dầu động cơ: Lọc dầu giúp loại bỏ cặn bẩn, thay mới
để đảm bảo dầu sạch khi bôi trơn động cơ
Thay lọc nhiên liệu chính: Lọc nhiên liệu có thể bị tắc do tạpchất, thay mới giúp động cơ hoạt động ổn định
Thay lọc nhớt động cơ: Đảm bảo hệ thống bôi trơn hoạt độnghiệu quả, giảm ma sát và hao mòn
2) Kiểm tra và bổ sung các dung dịch
Kiểm tra và bổ sung dầu thủy lực nếu thiếu
Kiểm tra và bổ sung dầu thủy lực nếu thiếu
Kiểm tra dầu hộp số, bộ giảm tốc, bổ sung nếu mức dầu giảm.3) Kiểm tra hệ thống thủy lực
Kiểm tra và vệ sinh lọc dầu thủy lực để tránh tắc nghẽn
Kiểm tra các ống dẫn dầu, xi lanh thủy lực xem có rò rỉkhông
Kiểm tra áp suất dầu thủy lực, đảm bảo hệ thống hoạt độngtrơn tru
4) Kiểm tra hệ thống di chuyển
Trang 14 Kiểm tra độ căng của xích di chuyển.
Kiểm tra bánh răng, con lăn, bôi trơn nếu cần
Kiểm tra dầu trong hộp số di chuyển, bổ sung hoặc thay nếudầu bẩn
5) Kiểm tra hệ thống điện
Kiểm tra và vệ sinh ắc quy, đảm bảo không bị rỉ sét
Kiểm tra hệ thống đèn, còi, bảng điều khiển
6) Kiểm tra toàn bộ máy
Siết chặt các bulong, đai ốc tránh lỏng lẻo
Kiểm tra cabin, hệ thống cần, gầu, đảm bảo không có dấuhiệu hư hỏng
Sau bảo dưỡng, khởi động máy để kiểm tra hoạt động Nếu phát hiện bất kỳ
sự cố nào, cần xử lý ngay để tránh hư hỏng nặng hơn
2.1.3 Sau 500 giờ làm việc
Bảo dưỡng xe đào Komatsu PC 350 sau 500 giờ làm việc là mốc quan trọng
vì lúc này máy đã hoạt động lâu hơn và cần thay thế nhiều bộ phận hơn sovới mốc 250 giờ Dưới đây là những công việc cần thực hiện:
1/ Thay thế các bộ phận quan trọng
Thay dầu động cơ: Dầu động cơ sau 500 giờ sẽ bị nhiễm bẩn,mất tính bôi trơn nên cần thay mới theo khuyến nghị củaKomatsu
Thay lọc dầu động cơ: Lọc dầu giúp giữ lại cặn bẩn trongdầu, nếu quá cũ sẽ không còn hiệu quả
Thay lọc nhiên liệu chính và phụ: Tránh tạp chất gây nghẹtkim phun và làm giảm hiệu suất động cơ
Thay lọc nhớt động cơ: Giúp đảm bảo dầu nhớt sạch và hệthống bôi trơn hoạt động tốt
Thay lọc dầu thủy lực: Tránh bụi bẩn làm tắc hệ thống thủylực, giúp máy hoạt động trơn tru
Thay dầu hộp số & bộ giảm tốc: Dầu trong hộp số và bộ giảmtốc sau thời gian dài có thể bị nhiễm cặn, mất khả năng bôitrơn
Thay dầu hệ thống thủy lực: Nếu dầu có dấu hiệu bị nhiễmbẩn hoặc thay đổi màu sắc, cần thay mới
Thay lọc gió động cơ: Lọc gió bẩn sẽ làm giảm hiệu suấtđộng cơ, gây tiêu hao nhiên liệu nhiều hơn
2/ Kiểm tra và bổ sung các dung dịch
Kiểm tra và bổ sung nước làm mát, đảm bảo hệ thống làmmát hoạt động hiệu quả
Kiểm tra mức dầu thủy lực, bổ sung nếu cần
Kiểm tra mức dầu hộp số & bộ giảm tốc, thay nếu dầu có dấuhiệu nhiễm bẩn
Trang 153/ Kiểm tra hệ thống thủy lực
Kiểm tra và vệ sinh các đường ống thủy lực, xem có rò rỉkhông
Kiểm tra áp suất dầu thủy lực, đảm bảo hệ thống vận hànhđúng thông số
Kiểm tra bơm thủy lực, van điều khiển, phát hiện sớm hưhỏng để tránh chi phí sửa chữa lớn
4/ Kiểm tra hệ thống di chuyển
Kiểm tra độ căng của xích di chuyển, điều chỉnh nếu cần
Kiểm tra và bôi trơn bánh răng, con lăn để tránh mài mònnhanh
Kiểm tra dầu trong hộp số di chuyển, thay nếu dầu có dấuhiệu hỏng
5/ Kiểm tra hệ thống điện
Kiểm tra và vệ sinh ắc quy, kiểm tra mức điện áp
Kiểm tra hệ thống đèn, còi, bảng điều khiển đảm bảo hoạtđộng tốt
Kiểm tra hệ thống cảm biến, tránh lỗi khi vận hành
6/ Kiểm tra toàn bộ máy
Siết chặt các bulong, đai ốc, đặc biệt ở các khớp nối quantrọng
Kiểm tra cabin, hệ thống cần, gầu, phát hiện sớm vết nứt hoặchỏng hóc
Kiểm tra hệ thống bôi trơn, bổ sung mỡ bôi trơn vào các khớpnối
Sau 500 giờ làm việc, cần thay thế nhiều bộ phận quan trọng như dầu động
cơ, dầu hộp số, lọc dầu, lọc nhiên liệu, lọc dầu thủy lực, lọc gió… Ngoài ra,cần kiểm tra kỹ hệ thống thủy lực, di chuyển và điện để đảm bảo máy hoạtđộng ổn định
Sau khi bảo dưỡng, nên chạy thử máy để kiểm tra hoạt động và khắc phụcngay nếu có vấn đề
2.1.4 Sau 1000 giờ làm việc
Bảo dưỡng xe đào Komatsu PC 350 sau 1000 giờ làm việc là mốc quantrọng, đòi hỏi kiểm tra kỹ lưỡng và thay thế nhiều bộ phận để đảm bảo máyhoạt động bền bỉ, tránh hư hỏng lớn
[1] Thay thế các bộ phận quan trọng
Thay dầu động cơ: Dầu động cơ sau 1000 giờ có thể bị biếnchất, mất khả năng bôi trơn, cần thay mới theo đúng tiêuchuẩn Komatsu
Trang 16 Thay lọc dầu động cơ: Lọc dầu giúp loại bỏ cặn bẩn, cần thaymới để đảm bảo dầu sạch khi bôi trơn động cơ.
Thay lọc nhiên liệu chính và phụ: Tránh tạp chất làm tắc hệthống nhiên liệu, ảnh hưởng đến hiệu suất động cơ
Thay dầu hộp số & bộ giảm tốc: Sau 1000 giờ làm việc, dầu
có thể bị nhiễm bẩn, mất khả năng bôi trơn, gây mài mòn các
bộ phận bên trong
Thay dầu thủy lực: Dầu thủy lực có thể bị nhiễm bẩn, làmgiảm hiệu suất hệ thống Thay mới giúp hệ thống thủy lực vậnhành trơn tru
Thay lọc dầu thủy lực: Giữ cho dầu thủy lực sạch, tránh cặnbẩn làm hư hỏng bơm và van điều khiển
Thay lọc gió động cơ: Nếu lọc gió quá bẩn, động cơ sẽ tiêuhao nhiên liệu nhiều hơn và giảm hiệu suất
Thay lọc gió cabin: Đảm bảo không khí sạch trong cabin,giúp người vận hành làm việc thoải mái hơn
Thay mỡ bôi trơn trục quay toa: Trục quay toa cần bôi trơn tốt
để tránh mài mòn, gây tiếng ồn và hao mòn các chi tiết
Thay dây curoa quạt làm mát: Dây curoa có thể bị mòn hoặcnứt sau 1000 giờ làm việc, cần thay để đảm bảo hệ thống làmmát hoạt động hiệu quả
[2] Kiểm tra và bổ sung các dung dịch
Kiểm tra và bổ sung nước làm mát, đảm bảo két nước không
bị rò rỉ
Kiểm tra và bổ sung dầu hộp số, bộ giảm tốc nếu thấy thiếu
Kiểm tra mức dầu thủy lực, bổ sung nếu cần
Kiểm tra mỡ bôi trơn, bơm thêm mỡ vào các khớp nối
[3] Kiểm tra hệ thống thủy lực
Kiểm tra áp suất dầu thủy lực, đảm bảo đúng thông số kỹthuật
Kiểm tra bơm thủy lực, van điều khiển để phát hiện sớm dấuhiệu hao mòn
Kiểm tra hệ thống ống dẫn dầu, xi lanh thủy lực xem có rò rỉ không
[4] Kiểm tra hệ thống di chuyển
Kiểm tra độ căng xích, tránh quá căng hoặc quá chùng
Kiểm tra bánh răng, con lăn, phát hiện sớm dấu hiệu mài mòn
Kiểm tra dầu hộp số di chuyển, thay nếu dầu có dấu hiệu hỏng
[5] Kiểm tra hệ thống điện
Kiểm tra hệ thống điện
Trang 17 Kiểm tra hệ thống đèn, còi, bảng điều khiển, sửa chữa nếu có lỗi.
Kiểm tra hệ thống cảm biến, tránh lỗi khi vận hành
[6] Kiểm tra toàn bộ máy
Siết chặt bulong, đai ốc, nhất là các khớp nối quan trọng
Kiểm tra cabin, hệ thống cần, gầu, phát hiện sớm vết nứt hoặc
2.2 Bảo dưỡng theo tình trạng máy ( Condition-based Maintenance)
Bảo dưỡng theo tình trạng máy (CBM) là phương pháp bảo trì dựa trên việc theo
dõi và đánh giá tình trạng thực tế của máy để xác định khi nào cần bảo dưỡng hoặcthay thế linh kiện Thay vì bảo dưỡng theo lịch trình cố định (theo giờ hoạt động), CBM giúp tối ưu hóa thời gian và chi phí bảo trì bằng cách chỉ can thiệp khi thực
sự cần thiết
[1] Các phương pháp giám sát tình trạng máy
1 Giám sát dầu bôi trơn
Phân tích dầu động cơ và dầu thủy lực để phát hiện cặn kimloại, nhiễm bẩn hoặc suy giảm chất lượng dầu
Nếu dầu có dấu hiệu nhiễm bẩn hoặc xuống cấp, thay thếngay cả khi chưa đến lịch bảo dưỡng định kỳ
2 Giám sát rung động
Cảm biến rung gắn trên các bộ phận quan trọng như bơm thủylực, động cơ, hộp số giúp phát hiện sớm các bất thường nhưmòn vòng bi, mất cân bằng hoặc lệch trục
Nếu rung động vượt quá mức cho phép, cần kiểm tra và thaythế linh kiện bị mòn
3 Giám sát nhiệt độ
Cảm biến đo nhiệt độ ở động cơ, hệ thống thủy lực và hộp sốgiúp phát hiện sự gia tăng nhiệt bất thường, dấu hiệu của masát quá mức hoặc hệ thống làm mát kém
Nếu nhiệt độ tăng cao bất thường, kiểm tra hệ thống làm mát,dầu nhớt hoặc lọc dầu
4 Kiểm tra áp suất hệ thống thủy lực
Áp suất dầu thủy lực giảm có thể là dấu hiệu của rò rỉ, bơm bịmòn hoặc van bị hỏng
Trang 18 Nếu áp suất thấp hơn mức tiêu chuẩn, cần kiểm tra và sửachữa kịp thời.
5 Kiểm tra mức tiêu hao nhiên liệu
Nếu mức tiêu hao nhiên liệu tăng bất thường, có thể do lọcnhiên liệu bị tắc, kim phun bẩn hoặc động cơ hoạt động kémhiệu quả
Kiểm tra và làm sạch hệ thống nhiên liệu khi phát hiện mứctiêu hao vượt quá bình thường
6 Phân tích tiếng ồn và khói thải
Tiếng động lạ từ động cơ, bơm thủy lực, hộp số có thể là dấuhiệu của hỏng hóc
Màu khói thải bất thường (đen, trắng hoặc xanh) có thể báohiệu lỗi trong hệ thống nhiên liệu, bơm hoặc kim phun
[2] Bảo dưỡng theo CBM
Bảo dưỡng động cơ
Khi dầu động cơ có dấu hiệu nhiễm bẩn hoặc có kim loại lạ ➝Thay dầu và lọc dầu động cơ
Khi động cơ rung lắc mạnh hoặc tiêu hao nhiên liệu tăng ➝Kiểm tra kim phun, lọc gió và hệ thống đốt nhiên liệu
Bảo dưỡng hệ thống thủy lực
Khi áp suất dầu giảm hoặc phát hiện rò rỉ ➝ Kiểm tra bơm,
van điều khiển và xi lanh.
Khi dầu thủy lực chuyển màu hoặc có tạp chất ➝ Thay dầu
thủy lực và lọc dầu.
Bảo dưỡng hệ thống di chuyển
Khi cảm biến rung động báo hiệu độ rung tăng cao ➝ Kiểm
tra bánh răng, xích di chuyển, bôi trơn.
Khi lực kéo yếu hoặc di chuyển không đều ➝ Kiểm tra mô tơ
di chuyển và hộp số
Bảo dưỡng hệ thống điện
Khi điện áp ắc quy giảm bất thường ➝ Kiểm tra và vệ sinh ắc
quy.
Khi đèn, còi, cảm biến hoạt động không ổn định ➝ Kiểm tra
hệ thống dây điện và cảm biến.
[3] Lợi ích của bảo dưỡng theo tình trạng máy (CBM)
- Tiết kiệm chi phí bảo dưỡng: Chỉ thay thế linh kiện khi cần, tránh lãng
Trang 19[4] Ứng dụng CBM vào bảo dưỡng xe đào Komatsu PC 350
- Sử dụng cảm biến thông minh: Theo dõi nhiệt độ, áp suất dầu, rung động,
mức tiêu hao nhiên liệu
- Kiểm tra dữ liệu thường xuyên: Đọc thông số trên màn hình điều khiển
hoặc kết nối với hệ thống giám sát từ xa
- Lên kế hoạch bảo trì linh hoạt: Không cố định lịch thay dầu, thay lọc mà
dựa vào dữ liệu thực tế của máy
Bảo dưỡng theo tình trạng máy (CBM) giúp tối ưu hóa bảo trì, giảm chi phí và nâng caohiệu suất vận hành của xe đào Komatsu PC 350 Việc áp dụng CBM cần có hệ thống cảmbiến theo dõi và kiểm tra thường xuyên để phát hiện sớm các dấu hiệu hỏng hóc Nếutriển khai tốt, CBM sẽ giúp xe đào hoạt động hiệu quả hơn và giảm thiểu thời gian dừngmáy không mong muốn
2.3 Bảo dưỡng hệ thống thủy lực
2.3.1 Kiểm tra, bảo dưỡng dầu thủy lực
1 Chuẩn bị trước khi kiểm tra
Đậu máy trên bề mặt bằng phẳng
Hạ gầu và tay cần chạm đất để xả áp suất trong hệ thống thủy lực
Tắt máy, để nguội khoảng 10–15 phút
Chuẩn bị: Khăn sạch, kiểm tra qua kính thăm dầu , dụng cụ tháo nắp ( cờ lê, tua vít),bình dầu thủy lực mới
2 Kiểm tra mức dầu thủy lực
Cách kiểm tra:
A ) Nhìn vào kính thăm dầu ( sight glass)
Kính nằm ở bình dầu thủy lực bên hông máy (thường bên phải, phía sau cabin)
Mức dầu nằm giữa hai vạch Min – Max là đạt
Nếu dưới Min → cần châm thêm
B ) Kiểm tra màu dầu:
Dầu sạch sẽ có màu vàng nhạt hoặc hơi vàng đậm
Trang 20Nếu dầu có màu đen, sữa (trắng đục) hoặc có cặn → cần thay gấp.
3 Thay dầu thủy lực
Chu kỳ thay:
Từ 4.000 – 5.000 giờ vận hành, hoặc sớm hơn nếu điều kiện làm việc bụi bẩn, ẩm ướt.Thay lọc dầu thủy lực sau mỗi lần thay dầu
Các bước thay dầu:
Mở van xả dầu thủy lực phía dưới bình (có thể nằm cạnh gầm máy)
Hứng dầu vào thùng sạch, đúng quy chuẩn bảo vệ môi trường
Vệ sinh nắp bình và khu vực lọc dầu
Thay lọc dầu thủy lực (có thể có 2 lọc: lọc chính và lọc hồi)
Châm dầu mới vào qua cổ châm dầu (phía trên bình dầu)
Khởi động máy, nâng hạ cần – di chuyển hệ thống để xả khí
Tắt máy, kiểm tra lại mức dầu → châm bổ sung nếu cần
4 Loại dầu và dung tích
Loại dầu được hãng khuyến nghị : Komatsu Genuine Hydraulic Oil (KH-46) hoặc tươngđương (ISO VG46)
Dung tích dầu: khoảng 160-200 lít
Lọc dầu thủy lực: cần phải thay đồng thời với dầu mới
5 Lưu ý quan trọng của hãng:
Không dùng dầu kém chất lượng → gây hỏng bơm, van, xilanh thủy lực
Luôn xả khí sau khi thay dầu (vận hành nhẹ các thao tác để không bị “sặc dầu”)
Dầu thải phải được xử lý đúng quy định (không đổ ra môi trường)
Ghi chép lại số giờ thay dầu để theo dõi chu kỳ bảo dưỡng
Trang 21Mẫu nhật ký kiểm tra – bảo dưỡng dầu thủy lực ( Hàng ngày / Định Kỳ) của Komatsu PC350-6
ST
T Hạng mục kiểm tra Chu kỳ Trạng thái Ghi chú (nếu có)
2 Màu sắc & độ sạch của dầu Hàng ngày Đạt/ Không đạt Vàng nhạt là đạt
4 Có rò rỉ dầu thủy lực không? Hàng ngày Đạt/ Không đạt Kiểm tra ống, đầunối
5 Lọc dầu thủy lực (kiểm tra) Mỗi 250 giờ Đạt/ Không đạt Thay nếu bẩn nhiều
Có hiện tượngchậm/rung?
9 Kiểm tra tiếng ồn hệ thống Hàng tuần Đạt/ Không đạt Có tiếng rít bấtthường?
6 Sơ đồ vị trí bộ phận dầu thủy lực – Komatsu PC350-6
Các bộ phận chính liên quan đến dầu thủy lực
Trang 22Hình 2.1 Sơ đồ vị trí bộ phận dầu thủy lực của xe đào Komatsu PC 350-62.3.2 Kiểm tra, bảo dưỡng bộ lọc thủy lực
1 Các bộ lọc thủy lực trên máy PC350-6
Trang 23Vị trí Tên bộ lọc Chức năng chính
① Bên ngoài bình dầu Lọc hồi thủy lực (Return Filter) Lọc dầu hồi về từ các xilanh, van, động cơ quay
② Gần bơm thủy lực Lọc áp lực chính (Main Hydraulic Filter) Bảo vệ bơm và van khỏi tạp chất trước khi tạo áp lực
③Nằm trong bình dầu
hoặc gắn trên đường hút
dầu vào bơm
Lọc hút (Suction Filter) Ngăn tạp chất lớn vào trước khi hút dầu từ bình
2 Cách kiểm tra bộ lọc thủy lực
Chu kỳ kiểm tra: Mỗi 250 giờ vận hành
Các bước kiểm tra:
Tắt máy, để nguội hoàn toàn (ít nhất 15 phút)
Kiểm tra bên ngoài lọc:
Có rò rỉ dầu không
Có bị biến dạng hoặc rỉ sét
Kiểm tra chỉ báo tắc lọc (nếu có đèn hoặc đồng hồ báo):
Đèn đỏ hoặc kim áp cao → lọc đang bị tắc
Mở lọc ra kiểm tra lõi lọc:
Lõi bị đen, dính cặn → cần thay
Nếu còn sáng, không mùi cháy, không mảnh vụn kim loại → có thể tiếp tục dùng
Trang 24Dầu thủy lực (để làm ướt ron lọc mới)
Các bước thay:
Đặt thau hứng dầu nhỏ dưới lọc
Dùng cờ lê tháo lọc cũ
Vệ sinh vị trí lắp lọc (vòng ren và mặt tiếp xúc)
Châm 1 ít dầu vào lọc mới và bôi dầu quanh ron cao su
Lắp lọc mới vào, siết tay sau đó vặn thêm ¾ vòng
Khởi động máy và chạy không tải khoảng 10 phút
Kiểm tra rò rỉ và mức dầu → bổ sung nếu thiếu
4 Lưu ý quan trọng
Không dùng lại lọc cũ, không rửa bằng dầu
Luôn sử dụng lọc chất lượng cao của Komatsu
Sau khi thay, luôn xả khí hệ thống bằng cách thao tác nhẹ các xilanh (tay cần – gầu).Ghi lại giờ hoạt động sau mỗi lần thay để theo dõi chu kỳ tiếp theo
5 Sơ đồ vị trí lọc thủy lực – mô tả chi tiết
a Bình dầu thủy lực (Hydraulic Tank)
Vị trí: Thường nằm sát phía sau cabin, bên phải máy
Chức năng: Là nơi chứa toàn bộ lượng dầu thủy lực để cung cấp cho hệ thống Có kínhthăm dầu và nắp châm dầu bên trên
Dầu từ đây được hút ra và cũng hồi về sau khi đã đi qua các bộ phận làm việc
b Lọc hồi thủy lực ( Return Filter)
Vị trí: Nằm ngay trên hoặc bên hông bình dầu thủy lực
Trang 25Dòng chảy: Dầu từ các xilanh, mô-tơ quay, van điều khiển… sau khi làm việc sẽ hồi vềbình dầu thông qua bộ lọc này.
Chức năng: Giữ lại cặn bẩn, mạt kim loại sau quá trình làm việc, tránh đưa về bình dầu
c Lọc hút (Suction Filter)
Vị trí: Nằm trong bình dầu hoặc gắn trên đường hút dầu vào bơm
Chức năng: Ngăn bụi bẩn lớn xâm nhập khi dầu được hút từ bình lên bơm thủy lực.Thường là dạng lưới lọc thô, không phải lõi lọc thay được
d Lọc chính / Lọc áp lực ( Main Hydraulic Filter)
Vị trí: Gần bơm thủy lực, đôi khi gắn trên thân máy chính
Chức năng: Dầu sau khi rời bình, trước khi vào bơm hoặc ngay sau khi ra khỏi bơm sẽ điqua lọc này để loại bỏ cặn bẩn tinh
Đây là bộ lọc quan trọng nhất bảo vệ bơm, van và toàn hệ thống
e Bơm thủy lực
Vị trí: Gắn liền với động cơ, phía bên trái hoặc dưới thân máy
Chức năng: Tạo áp lực cao để đẩy dầu đến hệ thống làm việc (xilanh, mô-tơ quay, taycần, gầu )
Tóm tắt dòng chảy:
Bình dầu → Lọc hút → Bơm thủy lực → Hệ thống → Lọc hồi → Bình dầu
↓
Lọc áp lực chính
Trang 26Hình 2.1 : Sơ đồ đường dầu lọc thủy lực trong xe đào Komatsu PC350-6
2.3.3 Kiểm tra, bảo dưỡng các ống dẫn dầu thủy lực
Mục đích của việc kiểm tra, bảo dưỡng các đường ống thủy lực là để phát hiện sớm các
rò rỉ, hư hỏng Ngăn chặn vỡ ống, cháy dầu, mất áp suất Giúp kéo dài tuổi thọ hệ thốngthủy lực và bảo vệ bơm, xilanh
1 Các bước kiểm tra, bảo dưỡng
Bước 1: Vệ sinh bề mặt ống
Lau sạch bụi bẩn, dầu mỡ bằng khăn mềm và dung dịch vệ sinh chuyên dụng
Việc này giúp dễ dàng phát hiện vết nứt hoặc rò rỉ nhỏ
Bước 2: Kiểm tra mắt thường
Kiểm tra thân ống: xem có bị nứ, mục hay cứng giòn không Nếu có dấu hiệu nứt, phồngthì cần thay ngay
Kiểm tra khớp nối: Có lỏng lẻo, rò rỉ dầu tại vị trí bắt ren, fitting không Nếu thấy vết dầu
rỉ thì cần siết lại hoặc thay thế
Trang 27Bước 3: Kiểm tra vị trí lắp đặt
Đảm bảo ống không bị cọ xát, gấp khúc hay chạm vào phần kim loại sắc cạnh
Dùng ống bảo vệ bọc ngoài nếu ống nằm ở vị trí dễ va đập
Đảm bảo đủ độ cong uốn chuẩn theo khuyến cáo của Komatsu (tránh quá gấp khúc làmtắc dầu)
Bước 4: Kiểm tra áp suất vận hành
Quan sát ống khi máy vận hành: nếu ống rung mạnh, phồng lên bất thường → có thể ốngyếu hoặc không đúng áp suất làm việc
Kiểm tra đồng hồ áp suất hoặc cảm biến
Bước 5: Lên kế hoạch thay thế định kỳ
Thời gian khuyến cáo thay ống: ~2000–3000 giờ làm việc, hoặc theo tình trạng thựctế.Ghi chú vị trí từng ống và thời điểm thay để theo dõi
Trang 28Hình 2.3: Sơ đồ vị trí ống dầu thủy lực của xe đào Komatsu PC 350-6
2.3.4 Kiểm tra, bảo dưỡng bơm
Trước khi bảo dưỡng ta cần nhận bơm , rửa ngoài bơm sau đó tiến hành tháo bơm Rồikiểm tra từng chi tiết trong bơm xem có hỏng hóc bộ phận nào không, tiến hành sữa chữahoặc thay thế các bộ phận bị hư hỏng
a) Nhận bơm, rửa ngoài bơm
- Nhận bơm
Khi đưa máy vào sửa chữa cần phải có các hồ sơ sau đây: Biên bản xem xét kiểm trađịnh kỳ Biên bản nhận máy từ các lần trước Lý lịch của động cơ Biên bản sửa chữa độtxuất và thay thế các cụm máy trong quá trình vận hành Trong tất cả các biên bản kể trênphải ghi đầy đủ trạng thái kỹ thuật của các cụm và các bộ phận máy
Trang 29Hình 2.4 Tổng thành của bơm PC 350Trong đó:
1- Bơm trước
2- Bơm sau
3- Van TVC, LS của bơm sau
4- Van TVC, LS của bơm trước
PS: cửa hút
PAF, PAR: đường đẩy của bơm trước và bơm sau
PP2R, PP2F: áp suất cấp bơm sau, bơm trước
PLS1F1, PLS1R: áp suất LS bơm trước, bơm sau
Psig: áp suất EPC điều khiển áp suất LS
Pd1F: Hồi bụng bơm
- Rửa ngoài bơm
Trang 30Sử dụng các dung dịch tẩy rửa có tính kiềm và các chất có hoạt tính bề mặt lớn hoặcnhững chế phẩm chuyên dùng của các chất có hoạt tính bề mặt.
b) Tiến hành rửa bơm trong bể rửa cố định bằng dung dịch kiềm hoặc bằng các chếphẩm tẩy rửa tổng hợp CAM-15, ML-52 ở nhiệt độ 80-90 độ C
c) Đưa bơm lên bệ thử để thử trước khi tháo sửa chữa để đánh giá được chất lượngbơm trước và sau khi sửa chữa
d) Tháo bơm, tháo các cụm tổng thành
e) Các thiết bị sử dụng trong việc tháo bơm trên máy đào PC 350
Bộ dụng cụ cầm tay
Hình 2.5 Dụng cụ
f) Các nguyên tắc khi tháo hệ thống thủy lực trên máy đào PC 350-6
Trong quá trình thực hiện công tác bảo trì sửa chữa một hệ thống thủy lực máy đào,người thợ phải đảm bảo tốt an toàn kỹ thuật bằng cách tôn trọng các chỉ dẫn của nhà chếtạo Sau đây giới thiệu thêm một số quy định về an toàn kỹ thuật mà người thợ thủy lựccần lưu ý:
1 Dụng cụ và vị trí làm việc phải tuyệt đối sạch sẽ
Trang 312 Trước khi tháo tách một bộ phận ra khỏi hệ thống thủy lực máy đào phải lau chùisạch sẽ bên ngoài các đầu ống nối
3 Các nút bít đầu ống, các nút che kín cửa của một bộ phận thủy lực máy đào mớichuẩn bị thay vào hệ thống, cần phải giữ kín cho đến khi lắp ráp vào hệ thống
4 Trước khi tháo lỏng một rắc co nối ống, nên quan sát xem có vết dầu nhờn báo hiệu
xì hở ga để kịp thời xử lý, phải siết chặt bảo đảm kín các đầu nối ống
5 Khi thao tác mở hoặc siết một đầu nối ống rắc co phải dùng hai chìa khóa miệngtránh làm xoắn gãy ống dẫn
6 Khi ráp trở lại một đầu rắc co phải thay mới gioăng
7 Siết nối ống và các đầu rắc co phải siết đúng mức quy định, không được siết quámức
Trang 32Dụng cụ: cờ lê 13
Hình 2.6 Vị trí của càng cuaNới lỏng bulông liên kết giữa thớt giữa và bơm trước và bơm sau+ Tháo bơm sau
Vỏ bơm sau