| Tương quanmức sống trong nhận diện bạo kực là vi phạm pháp kiệt 65 a4 Tương quan địa bàn cư trú trong nhận diện hành vi bạo lực vi 69 2.7 | Sự khác nhau giữa nam vả nữ trong nhận thức
Trang 1
DẠI HỌC QUỐC GIA TIA NOI
TRUONG DAIHOC KHOA 1IQC XA IIOI VA NIIAN VAN
Trần Văn Ước
NHAN THUC VE BAO LUC GIA DINH
CUA NGUOTDAN TINH YEN BAI (Nghiên cứu tại phường Nguyễn Thái Học và xã Lương Thinh, huyén Tran Yên)
LUẬN VĂN THẠC SĨ
Chuyên ngành Xã hội học
Hã Nội - 2016
Trang 2
DẠI HỌC QUỐC GIA TIA NOI
TRUONG DAIHOC KHOA 1IQC XA IIOI VA NIIAN VAN
Trần Văn Ước
NHAN THUC VE BAO LUC GIA DINH
CUA NGUOTDAN TINH YEN BAI (Nghiên cứu tại phường Nguyễn Thái Học và xã Lương Thịnh, huyện Trần Yên)
Chuyên ngành Xã hội học
Mã số: 60 31 03 Ø1
LUẬN VĂN THẠC SĨ
Hà Nội - 2016
Trang 3LOI CAM ON
Neluén eu “Nhé@n thiec về bạo lực gia lình của ngưới dân tính Yên Hải" là bảo cáo nghiên cứu khoa học đựa trên một phần kết quá khảo sát của đề tài: “Diều
tra thực trạng bạo lực gia đình, đề xuấi giải pháp có tính đột phá nhằm giảm tiểu
bạo lực gia đành năm 2012 và giai doạn 2012-2016” do Bộ Van hoa, Thi thao va
Du lich phổi hợp với Viện Gia đình và Giới (Viện Hản lâm Khoa học xã hội Việt
Nam) thực hiện Luận văn Thạc sĩ là một bước quan trọng để tác giá có cơ hội thực
hành, áp dụng các kiến thức lý thuyết vào nghiên cứu trong thực tẾ Tác giã hi vợng
rằng công trình nghiền cứu này sẽ cung cấp những thông tm cơ bản về nhận thức của người dân Yên Bái về bạo lực gia đình
Dễ hoàn thành luận văn tô: nghiệp này, trước hết tôi xin gửi lÒi cám ơn chân thành đến quý thay cô Khoa Xã hôi học trường Dai học Khoa học Xã hôi và Nhân
văn dã trang bị kiến thức vả tận tỉnh piúp đỡ tôi trong suốt thời gian vửa qua Tôi xin bày tổ lòng biết on sâu sắc tới Tiên sĩ Đoàn Thị Thanh Huyễn, người dã gơi mở chơ
tôi nhiều ý tưởng, cung cắp cho tôi những lý luận, thực tiễn, cùng những kinh nghiệm
quý báu; nhiệt Lĩnh hưởng din, động viên, khích lệ lôi trong suốt thời gam qua để tôi
hoàn thành luận văn này
Tôi cững câm ơn lãnh đạo và chuyên viên Vụ Gia đình, Bộ Văn hóa, Thể thao
va Du lịch đã tạo điều kiện để tôi có thể tiếp cân số liệu sơ cập “Điểu tra thực
trang bạo lực gia đình, đề xuất các giải pháp có tĩnh đột phá nhằm giảm thiểu bạo
lực gia dành trong năm 2012 và giai doạn 2012-2016”
Trong quá trình thực hiện luận văn, tôi đã cổ gắng bằng tắt cả sự nhiệt tinh va
năng lực của mình, luy nhiên không thể tránh khỏi những thiểu sói, rất mong nhận
được những đóng gúp quý báu của quý thấy cô và bạn bè
Xm chân thành cắm on! Học viên
Trần Văn Ước
Trang 4MỤC LỤC
3 Ý nghĩa ly ludn va thie Gén coa dé tải - - 32
4 Mục đích, nhiệm vụ nghiền cửu - ác nh HH ng rệp 23
5 Đôi tượng, khách thể, phạm vi nghiên cửu —— ĐB 2 23
6 Câu hói nghiên cửu vả giá thuyết nghiền cứu 225 2c 2/
7 Phương pháp nghiÊn cửu cánh he "—
CHUONG 1: CO SO LY LUAN VA THUC TIEN Error! Bookmark not defined
1.1 Một số khái niệm cơ bản trong nghiên cứu Error! Bookmark not defined
1.2 Lý thuyết áp dụng Irong nghiền cứu Error! Bookmark not defined
1.3 Quan điểm của Dãng, lật pháp, chính sách của Nhà nước về bạo lực gia đỉnh
và phòng, chống bạo lực gia đỉnh Iror! Bookmark not defined 1.4 Đặc điểm địa bàn nghiên cứu ror! Bookmark not delincd 1.5 Thực trang bạo lực gia đình tại Yên Bái hiện nay Errori Bookmark not
defined
CHUONG 2: THUC TRANG NHAN THUC VE BAO LUC GIA BINA Error!
Bookmark not defined
CUA NGƯỜI DÂN TỈNII YÊN BÁI Error! Bookmark not đeñned
2.1 Nhận thức về bạo hực gia đình Iror! Bookmark not defined
2.2 Nhận thức về hành vi bao luc gia đình Error! Bookmark not defined.
Trang 52.3 Nhân điện về nguyên nhân của bạo lực gia đìnhEmurl Bookmark nút
defined
2.4 Nhận thức về hậu quả của bạo lực gia đình Error! Bookmark not defined
2.5 TIiễu biết về chủ trương, chính sách, pháp luật của Đảng, hả nước Error!
Bookmark not defined
CHUONG 3: YEU TO ANH HUONG ĐÈN NHẬN THỨC CỦA NGƯỜI
DAN TINII YEN BAI VE BAO LUC GIA DINIL Error! Bookmark not defined 3.1 Gia đình ảnh hưởng đến nhận thức của người dân về BLGĐErrort Bookmark
not defined
3.2 Yếu tô cả nhân ảnh hướng tới nhận thức của người đân về lBLGĐ Error! Bookmark not defined
3.3 Yêutồmôitrường:sã hội ánh hướng đến nhận thức của người dan v8 BLGD Error!
Bookmark not defined
KẾT LUẬN VÀ KHUYÊN NGHỊ
«se Error Bookmark not defined
Trang 6DANII MUC CAC Crt’ VIET TAT
STT| Chữ viết tắt Nghĩa của chữ viết tắt
1 |APWID Tô chức Phụ nữ Châu Ä Thái Bình Dương
2 | Bộ VHTTDI, | Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch
7 | PCBLGD Phong, chéng bac hye gia đỉnh
Trung tâm Hễ trợ phát trên bên vững cộng đồng các dân
tộc miễn núi
9 |UBND Ủy ban nhân dân
Co quan Tiên Hợp quốc về Khoa học, Giáo đục và Văn
10 | UNESCO
hoa
T1 | UNFPA Quỹ Dân số Liên hợp quốc
12 | UNICBF Quỹ Nhi đẳng Liên hợp quốc
13 | WHO Tö chức Y tế thê giới
Trang 7DANH MỤC CÁC BẰNG
Bang Tén bang Trang
1.1 | Thực trạng bạo lực gia đỉnh Lại Yên Bái 48
2.1 | Nhận thức của người dân về hành vi bạo lực gia đình 54
2.2 | Nhận thức của nam vả nữ trong nhận diện hành vì bạo lực gia định | 59
2.3 | Tương quanmức sống trong nhận diện bạo kực là vi phạm pháp kiệt 65
a4 Tương quan địa bàn cư trú trong nhận diện hành vi bạo lực vi 69
2.7 | Sự khác nhau giữa nam vả nữ trong nhận thức các Luật 90
2.8 | Tương quan về địa bản cư trú trong nhận thức eae Luat 93
29 Giá trị trung bình về sự danh gid ctia ngwoi din Yén Bai vé anh o7
—_ | hưởng của các yêu tổ pịa dinh dén nhận thức BLŒĐ
2.10 | Yêu tô cả nhân ảnh hướng đến nhận thức của người dân về BLGI) 99
Yêu tổ môi trường-xã hội ảnh hướng đến nhận thức của người
Trang 8DANH MỤC BIẾU ĐÓ
+ | Tương quan địa bản cư trả trong nhận diện hành vi bao luc]
2
gia đỉnh
3 Ý kiến của người đân về mức độ vi phạm pháp luật của mat ws
l số hành ví của chồng đổi với vợ
Tương quan trình độ học vấn trơng nhận diện bạo lực là vi
oT Tỷ lệ người dân phường Nguyễn Thái llọc và xã Lương 1
* Thịnh cho biết những trường hợp chồng có thể đánh ver
28 Thận diện mức độ ảnh hướng của bạo lực gia dinh dén tinh 83
^^” | thần của nạn nhân
2.9 | Mức độ hiểu biết pháp luật của người đân 9
Trang 9MỞ ĐẦU
1 Lý do chọn đề tài
Đạo lực gia dinh (BLGD) la mat van dé thu hut nhigu quan tâm, là lắng của
toàn xã hội Việc ngăn chặn và tiên hành đấy lùi BLGĐ không chỉ là mỗi quan tâm
của Việt Nam mả của tất cả các quốc gia trên thể giới Trên nhiều diễn dan quốc tế, vấn đề BLGĐ được nhìn nhận như một sự vi phạm nhân quyền đổi với nhân phẩm
cơn người
© Viet Nam, tỉnh trạng BLGĐ ngày cảng gia tăng và trở thành vấn để nghiêm trọng bởi tỉnh chất vả hậu quả của nó Hiện nay, trên phạm vi cá nước, BLGĐ đang
diễn ra đưới nhiễu hình thức khác nhau, với nhiều đổi tượng khác nhau nhưng phổ
biển nhất vẫn là bạo lực thể xác va tinh thân đổi với phụ nỡ, trẻ em gái mà người
gây ra bao lực là chỉnh người chồng/cha cửa họ
BI.GĐ gây ra nhiều hậu quả ở nhiều mức độ khác nhau cho gia dinh và xã
hội, BLGĐ không chỉ gây những tồn thương về (âm lý, tỉnh cảm của các thành viên trong gia đỉnh ma cớn gây những tổn thất về kinh Lễ Theo thông kế của tổa án nhân dân tôi cao, trung binh mỗi nắm, cä nước có tới 8.000 vụ ly hôn mà
nguyên nhân là do bạo lực gia đỉnh; còn theo thông kê của các bệnh viện, trung tâm
v tế, các phòng cấp cứu lớn của cả nước, hàng năm có trên 27% phụ nữ bị ngược đãi phải nhập viện, hơn 10% phụ nữ phải điều trị y khoa nghiêm trọng do bạo lực gia đình [26] Không những thế BLGD còn có những tác động tiêu cực tới trẻ em
trong các gia dinh dé Trong nhiều trường hợp, BI.GĐ tao nén mam mống của tội
phạm và tệ nạn xã hôi, là tác nhân gây hậu quă nghiêm trọng cho cuộc đời và nhân
cách con người
ĐỂ ngăn chặn tỉnh trạng bạo lực gia đỉnh, ngoài các vẫn bản luật pháp quốc tẾ, Nhả nước đã ban hành nhiều văn bản pháp ý về PCRLGĐ, đặc biệt, Luật
PCBI.GĐ dược Quốc hội thông qua vào tháng 11 năm 2007 và có hiệu lực bử ngày
01 thing 7 năm 2008 Ngoài ra Chính phủ cũng đã ban hành Nghị dịnh số 08/2009/NĐ-CP về hướng dẫn chỉ tiết một số điều thì hành Luật PCBLGĐ, Nghi
Trang 10định số 110/2009/NĐ-CP về xử Jý ví phạm hành chính về bạo lực gia đình Cùng
với việo ban hành các văn bản quy phạm pháp luật nhằm ngắn ngừa, răn đe và qui
định các mức xứ phạt đôi với người có hành vi BLGĐ, nhiều hoạt động can thiệp,
hỗ trợ nạn nhân bị bạo lực gia đình đã và đang được các cơ quan chức năng của nhà
nước, các tổ chức xã hội, doàn thê và công dễng tích cực thực hiện
Bên cạnh đó, nhiều tổ chức, cả nhân trong và ngoài nước, các chuyên pia, nhà
nghiên cửu cũng đã có những công trình nghiên cứu tìm hiểu về nguyên nhân, thực trạng va hau qua oda BLGD, dé tir dé đưa ra những giải phán nhằm hạn chế kịp
thời Kết quả của các công trinh nghiên cứu này cho thấy, nguyên nhân của thực
trạng BLGĐ hiện nay là do: bất bình đẳng giới, khỏ khăn về kinh tế, hạn chế trơng
công tác tuyên truyền, giáo dục pháp luật về PCBLGD, sự quan tâm chua day đú của công đồng tới PCHLGD, vai trỏ mờ nhạt cửa cơ quan đoàn thể trong PCBLGD,
tÊ nạn xã hội (rượu chè, cỏ bạc, nghiên hút, mại dâm, ngoại tỉnh, ghen tuông ), đặc
biệt là nguyễn nhân xuất phát từ nhận thức của người dân về BI.GĐ còn nhiều hạn
chế Đây chỉnh là nguyên nhân mả
Yên Bái là một tỉnh miền núi với 30 đân tộc sinh sống, trong đỏ cỏ 7 dã
ác giả quan (âm và muốn lim hiểu
tộc
G
có đân số trên 10.000 người, 2 đân tộc có từ 2.000 - 5.000 người, 3 đân tộc có tử
S00 - 2.000 người Về kinh tế - xã hội, Yên Bái là một tỉnh nghẻo, hệ thống cơ sở
ha tầng giao thông, liên lạc còn nhiêu han chế, trình độ dan trí thắp, việc tuyển truyện, giáo duc, nâng cao nhận thủc của người dân về BLGD vả phòng, chống
BILGD cén gặp nhiều khó khăn Ngay sau khi Quốc hội thông qua Iuật Phỏng,
chẳng BI.GĐ (2007), UBND tính Yên Bái đã cỏ nhiều chủ trương tích cực dễ dưa
c sông: Ban hành Kế hoạch số 72/KH-URND ngày 11/10/2008 về tả chức chiến địch truyền thông phòng, chỗng BLGĐ và bình đẳng giới trên Loàn tính,
ngày 23/7/2009 ban hành Chỉ thị số 16/CT-UBKD về việc tổ chức triển khai thị
hành Luật Phỏng, chống BLŒĐ Theo kết quả điều tra thực trạng BLGĐ của Bộ
Văn hóa, Thể thao vả TJu lịch thực hiện năm 2012 cho thấy, số vụ BI.GĐ tên dụ.
Trang 11bàn tỉnh Yên Bái đã giảm đi đáng kể Từ năm 2010 đền 6 tháng đầu năm 2012 có
1.369 vụ Trong đó, năm 2010 cỏ 651 vụ, đến năm 2011 giảm cỏn 335 vụ, đến tháng 6 năm 2012 có 383 vụ Vậy, vi sao BLGĐ ở Yên Bái lại giảm đi trong những
năm gần đây? Phải chăng do nhận thức của người dân về BLGĐ đã được nâng cao
nên số lượng các vụ BỊ.GĐ trên địa bản tĩnh ngày càng giảm? Để làm rõ hơn
những vẫn đề này, tác giả lựa chọn đề tải nghiên cửu “Nhận thức về bạo lực gia
đất của người dân tính Yên Bái - nghiên cứu tại phường Nguyễn Thái Học và xấ
Lương Thịnh, huyện Trần Yên” Táo giá hy vọng, kết quả nghiền cứu sẽ bỗ sưng
thêm nguồn tư liệu, giúp các cơ quan quản lý, các nhà nghiên cứu có thêm tư liệu
để đưa ra những giải pháp phủ hợp nhằm nâng cao nhận thức của người dân về
_BLGD cũng như PCBLGD
2 Tỗng quan tinh hỉnh nghiên cứu
Với những hậu quả nghiêm trọng gây ra cho xã hội, BI.GĐ đã và đang thu hút
sự quan tầm của rất nhiều nhà nghiễn cửu, các tổ chức xã hội và các tổ chức phi
chính phú dưới nhiều cách tiếp cận khác nhau từ vi mô đến vĩmô Tuy nhiên, trong
những tải liệu đã tiếp cận được, tác giá nhận thây những công trình nghiên cứu chủ
yếu đề cập đến các hưởng tiếp cận như: Nghiên cứu thực trạng, nguyên nhân
TLGD; nghiên củu về nhận thức, thái độ và hành vi BLGD Ngoài ra còn một số nghiên cửu để cập đến các van dé như: Nghiên cứu bao lực trên cơ sở giới, nghiền
cứu Luật phòng, chồng BLG12 và các giải pháp phỏng, chéng BLGD
2.1 Nghiên cứu về thực trạng, nguyên nhân bạo lực gia đình
Trong vải năm trở lại dây, nghiên cứu thực trạng nguyên nhân BI.GĐ dược
xem là chủ đề thu hút giới nghiên cứu trung lĩnh vực khoa học xã hội và nhân văn
và các lỗ chức quốc tế Cả thé ghi nhận những đóng góp của các nghiên cứu đó
trong việc cưng cấp thông tin, kiển giải về BLGD ở nước ta, qua đỏ giúp cho các
nhà quận ý, các nhà lập pháp trong công tác quân lý gia dinh, phỏng chống bạo lực
trong gia đỉnh có hiệu quả hơn Tuy nhiễn, Lừ những nghiền cửu dược sông bố gần
Trang 12
phương tiện truyền thông đại chủng phần lớn các táo giả mới chỉ đề cập và phân loại ra cáo nguyên nhân dẫn
đến hành vi BLGĐ như: Nhận thức về binh đẳng giới và tư tưởng “rọng nzm hơn
đo kinh tê gia đình khó khăn, không có việc làm; do trình độ học vẫn thấp; do
mắc váo các tệ nạn xã hội (nghiên rượu, sử dựng ma tủy vả chơi cờ bạc ): do ghen
nit”:
tuông, ngơại tình, do áp lực phải sinh con trai, do tập tục lạc hậu, do thiểu sự vào cuộc của các cơ quan chức năng
Tiêu biểu trong hưởng nghiên cửu này có bài viết “Bạo lực gia đồnh ở Việt
Nam" cia tac gia Lê Thị Quý đăng trên Tạp chỉ Khoa học và Phụ nữ (1994) xác
định năm nguyễn nhân chính của nạn BLGD đó là: Kinh †ế, nhận thức, văn hoá-xã
hội, sức khoế vả nguyên nhân thuộc về phía phụ nữ Bên cạnh đó, với cuốn “Hạo lực gia đình trong hoàn cảnh Liệt Nam, các hình thức, nguyên nhân và các khuyến nghị
hành động”, tác pia Lé Thi Quy bang phương pháp khảo sắt thực tẾ và phông vẫn cầu trúc đã phân tích sâu sắc nguyên nhân, hình thức của bạo lực chủ yêu do bất bình ding
giới, và ác giả cũng có đưa ra một số giải pháp dành cho nạn nhân bị bạo lực
Năm 2004, “Khảo sát thực trạng bạo lực trong gia đình lại miễn Dũng Nam
bợ” do Uy ban Dân số, Gia đình và Trẻ em thực hiện đã đưa ra những con số cụ thể
về thực trạng bạo lục trong gia đỉnh tại địa bản khảo sát, thực trạng hiểu biết về bình đẳng giới, nhân thức của dân về bao lực gia đình; mâu thuẫn gia đình với vẫn
dé bao lực Nghiên cửu cho rằng, nguyên nhân cơ bản của BLGD bắt nguồn tử
nhận thức chưa day đủ về bình dẫng giới, tư tưởng trọng nam, khinh nữ Nguyễn nhân thử hai là do sự khỏ khăn của dời sống kinh tể, không có việc lâm, hạn chế về
trình độ học vẫn Một nguyên nhân phổ biến ở các vùng nông thôn là tỉnh trạng lạm dụng rượu, bia hoặc mắc vào các Lệ nạn xã hội như cử bạc, ma tủy Nguyên nhân cuỗi
cùng ma nghiên cửu để cập đến đó là do ghen tuông vả ngoại tình Nghiên cửu cũng,
đồng thời khẳng định rằng, bạo lực ảnh hưởng sâu sắc đến mỗi quan hệ vợ chồng bền
Trang 13vững, đến nhân cách của trẻ em và đến oơ hội phát triển của phụ nữ Phân cuối của
nghiên cứu là những dự bảo về nh hình BLGĐ và những kiên nghị - giải pháp
Năm 2006, hai công trình khoa học mang tên: “??c ựng bqo lực gia đình đối với phụ nữ lại Huyện Nam Dàn và Nghỉ Lộc, tính Nghệ In” éo Trung tâm Sức khốc sinh sẵn và Gia dinh thực hiện năm 2008 và “Thực trạng và một số yếu tố liên
quan dến BI.GÐ dấi với phụ nữ tại huyện Án Dương, Hải Phòng” do nhóm tác giả
Lê Minh Thí và Nguyễn Thanh IIả thực hiện đã đi sâu vàn việc phân lich thực
trạng BLGĐ liên quan đến bạo lực về Lnh thân, kmh tế, thể xáo và tình dục Kết
quả chỉ ra rằng, kiến thức của người đân về các hành vi bạo lực thấp Phần lớn phụ
nữ (93,7%) cho răng chí biết đến bạo lực thể xác, số người biết đến bạo lực tỉnh
than không cao (38,294), tất Ít người biết đền bạo lực tỉnh dục (2.3%), vả có khoảng 1,5% phụ nữ không kể tên được bất cứ một loại bao lực nảo Sở dĩ xắy ra hiện
tượng trên lả do hầu hết người đân, cả nam vả nữ, thậm chỉ cả lãnh dạo địa phương, đều cho rằng bạo lực chỉ là hành vi danh dap, gây thương tích và lặp lại nhiều la
Tuy nhiên, đây chỉ là những nghiên cứu trường hợp và chủ yếu tập trung vào phụ
nữ đã bị bạo lực, cáo nhóm khác chiếm t lệ không cao
Cũng trong nằm 2006, “Piéu iva Gia đình Việt Nam”, do Bộ Văn hoa, Thể thao và Du lich, Tổng cục Thông kê và UNICEE, Viện Nghiên củu Gia đỉnh và
Giới thực hiện đã dành phan lớn chương 8 để để cập đến thực trang nguyên nhân
dẫn đến các hình vi BLGD Nghiên cửu chỉ ra rằng 21.2% cặp vo chéng đã từng
xây ra it nhất một loại bạo lực trong vòng 12 thang trước diễu tra bao gdm hao hre ngôn từ, bạo lực tỉnh thân, bạo lực thể xác hoặc tỉnh dục Các nghiên cứu về BI.GĐ
chú yêu lập trung vào vẫn đề bạo lực của người chồng đôi với vợ
Năm 2009, cudn sach “Bao lực gia đình đổi với phy nữ ở Liệt Nam, thực
trựng, diễn tiến và nguyên nhân” của nhóm tắc giá Trần Hữu Minh và Trần Thị
Vân Anh (chủ biển), tập trung vảo vẫn đề bạo lực của người chồng dối với người
vợ với mong muỗn cưng cấp các dữ liệu thông tin đầu vào cho một cuộc nghiên
Trang 14cửu trên quy mô loàn quốc về BLGĐ Công trình nghiên cửu cung cấp cho độc giả,
cho những người quan tâm đến việc giải quyết vẫn đề bất bình đẳng giới, đặc biệt
lả cung cấp cho các nhà hoạch định chính sách một cách nhìn sâu hơn về bản chất của vấn đề BLGĐ đổi với phụ nữ, tính tiễn triển của nó và sự cần thiệt áp dụng các
giải pháp phòng ngừa mâm mống của Bï.GÐ trước khi nó trở thành bạo lực thật sự
Cuốn sách này bao pằm cả tổng quan các nghiên cửu đã cỏ trước dây, phần tích
định lượng một số cuộc nghiễn cứu có liên quan đến BLGĐ va nghiên cửu định
tính về diễn tiên của BLGĐ ở Việt Nam
Vào năm 2010, Nghiên cứu quốc gia về BLGD đối với phụ nữ tại Việt Nam
do Tổng cục Thống kê Việt Nam tiên hành trên phạm vỉ câ nước nhằm tìm hiểu những thông tm chỉ tiết về mức đô phổ biển và các loại hinh bao lực đối với phu
nữ, các hậu quả về mặt sức khỏe của BLG]), các yêu tổ rủi ro, phòng ngửa bao lực,
cách xử trí của phụ nữ khi gặp phải BI.GĐ cũng như các địch vụ trợ giúp mả họ đã
sở dụng, Đẳng thời, các số hễu mới được dưa ra dã nêu hật một thực trang là da số
phụ nữ Việt Nam đều có nguy cơ tiểm tảng bi BLGD ở một hay một vải thời điểm
nao dé tong cuộc sống của họ Tuy nhiên, công trình nảy cũng mởi chỉ đừng ở
mức độ ước tính tỷ lệ, tần suất và phân loại các hình thức bạo lực đối với phụ nữ và
trẻ em; đảnh giá mức độ hậu quá về sức khée va các vấn dé khác có liên quan tới BLGĐ; xác định những yêu tổ có thể bảo vệ hoặc đặt người phụ nữ vào nguy cơ bị BLGĐ; thu thập thông tin và so sánh những chiễn lược và dịch vụ mà người phụ nữ
sử dụng dé déi phỏ với BI.ŒĐ, các quan nệm về BILGĐ đổi với phụ nữ và kiến thức của phụ nữ về các quyên hợp pháp của họ
Cũng trong năm 2010, nghiên cứu “Nguyên nhân xung đột trong gia đình
đưới gúc độ cư xử với bạn bà, hàng xúm” của tác giá Nguyễn Tiỗng Tà đã xem xét
cách cư xử với bạn bè hàng xóm như một nguyên nhân dẫn đến xung đột ở gia đỉnh
trẻ Số liệu dịnh lượng dược phân tích trong tương quan với chênh lệch độ tuổi và
chênh lệch học vấn giữa vợ và chồng, thời gi tìm hiểu trước nguyên nhân vá thời
Trang 15, vợ chồng có chung quan niệm hạnh
yêu tổ kháo Kết quả cho
gian chưng sống, việo có chung nghề nghiệ
phúc gia đình, mức thu nhập, vite chia sé vide nha va
thây không có tương quan chặt chẽ giữa chênh lệch tuổi của vợ chồng với nguyên
nhân xamg đột về cách ứng xử với bạn bè, hàng xóm, tuy nhiễn xung đột xây ra
thưởng xuyến hơn ở các gia dinh mả vợ cỏ học vẫn cao hơn chẳng, Thời gian tìm hiểu và thời gian chung sống ngắn hơn cũng là yếu tế khiển xung đột xây ra thường
xuyên hơn Những cặp vợ chồng có chung quan niệm về hạnh phúc gia đình cũng là những cặp vợ chẳng ÍL xây ra xung đột về cách ứng xử với bạn bẻ, hàng xóm hưm
Diều tra “7hực tạng bạo lực gia đình, đề xuất giải pháp có tính đột phá
nhằm giảm thiếu bạo lực gia đình trong năm 2012 và giai đoạn 2012-2016” do Vụ
Gia định, Bộ Văn hóa, Thế thao và Du lịch thực hiện tại 04 tính: Yên Bai, Hai
Phòng, Dả Nẵng, Hậu Giang tập trung vào việc tìm hiểu mô hình hành vi BLGD
cổng như nhận thức và các nguyên nhân, hậu quả của BI.GĐ ở một số dịa phương, qua do dánh giá công tác phỏng, chẳng BLGP trong thai gian vita qua, tir dé dé
xuất giải pháp có tỉnh đội phả nhằm giảm thiểu BLGĐ trong năm 2012 và giai đoạn
2012-2016 Tuy nhiên, nghiên cửu này chủ yêu đi sâu vào việc phân tích nhận thức
của người dân, các ứng phỏ của người dân khi trong gia đình có xây ra BLGD (nạn nhân và những người khác) cũng như sự tham gia giải quyết của các tô chức đoàn thể, các biên pháp xử lý của chính quyên vả hiệu quả của các biên pháp đó
Nhin chung, các công trình nghiền cứu kế trên đã phân tích được thực trang,
nguyên nhân của nạn BI.GĐ và đưa ra các giải pháp khắc phục; phân ảnh dược tỉnh trạng BIGĐ ở Việt Nam dã vả dang có chiều hưởng ngày cảng tăng tỷ lệ trong
cộng đồng và mức độ ngày cảng nghiềm trọng hơn Tuy nhiên, phẩn lớn nội dung
của các nghiên cửu mả tác giá Lổng quan được tập trung đánh giá thực trạng về tỉnh trạng bạo hảnh đối với phụ nữ; làm rõ nguyên nhân và đưa ra các giải pháp khắc
phục Các công trình nghiên cửu chỉ ra oắc góc dộ vả khía cạnh da dạng, phản ảnh
khả cơ bản, Loàn diện bức tranh về tỉnh trạng BI.GĐ dối với phụ nữ hiện nay Các
10
Trang 16công trình nghiên cứu thể hiện sự công phu, mang tỉnh thiết thực cao Cáo nghiên
cửu thẳng thắn, không nẻ tránh khi nói đến các vẫn để (thường được chủ là nhạy
câm ở Việt Nam Các nghiên cứu thường đề cao, coi trọng vả khám phá đổi tượng
nghiên cứu một cách triệt để, tạo ra những kết quả sát thực, đáp ứng mục tiêu của
nghiên cửu
2.2 Nghiên cứu nhận thức, thải độ và hành vì về bạo lực gia đình
Một số cuộc điều tra cấp quốc gia ở Việt Nam có lên quan Lới vẫn để nhận thức BLGĐ như: Nghiên cửu do Ngân hàng Thể gửi tiên hành năm 1999 về bạo
lực giới ở Việt Nam; Diễu tra quốc gia về Bình đăng giới của Viện Khoa học Xã
hội (2004-2006); Điều tra quốc ga về gia dinh Việt Nam do UŠ ban Dân số, Gia
đình và Trẻ em quốc gia (2005)
Năm 1999, điều tra của Ngân hàng thê giới đã đưa ra một thực tế là mâu thuẫn
trong gia đình là khả phố biến và mức độ xuất hiện các loại hành vi như nói nặng, lời mắng chửi, đánh, ép quan hệ tình dục là khả cao Các đặc điểm cả nhân (học vấn của phụ nữ, nhóm tuổi của phụ nữ, vai trỏ của phụ nữ trong gia đỉnh), các đặc
điểm gia đình (khu vực sinh sống đặc điểm về con cái, thời gian kết hôn, loại hình
chung sông, kinh tế gia đình) cỏ mối quan hệ với các hành vi bao lực trong gia đình Nghiên cứu chỉ ra được các hình thúc phản ứng của người vợ khi bị bạo hành (gôm có: không làm gì trả đũa, chủ đông nói chuyên với chồng, nhờ họ hàng giúp
đỡ, nhờ bạn bè/hảng xóm giúp đỡ, nhờ hội phụ nữ giúp đỡ, nhờ các tố chức khác)
cũng như các yêu tổ liên quan dến các phân ứng của người phụ nữ dỗi với BI.GĐ, chẳng hạn như: trinh dộ học vẫn của phụ nữ thời gian kết hôn, môi trường sống ở
đỗ thị hay nông thôn Số liệu phân tích cho thấy có sự khác biệL đảng kể trong
cách phán ứng cửa người vợ tủy theo đặc điểm gia đỉnh, cả nhân khác nhau
Năm 2001, Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam và Trung tâm Nghiễn cứu thi
trường và Phát triển dã triển khai để tải nghiên cửu: “Đạo iực gia dành dỖi với phụ
nữ ở Uiệt Nam: kế! quả nghiên cứu tại Thái Bình, Lạng Ñơn và Tiên (iang" Với
11
Trang 17phương pháp nghiên cứu định tính va định lượng, đề tài đã tim hiểu nhận thie, thai
độ của người dần và án bộ thí hành pháp luật gúa các tổ chức đoản thể xã hội
Kết quả nghiên cứu chỉ ra rằng, BLGĐ chịu tác động của nhiều yêu tô kinh tế, văn
hóa, xã hội khác nhau Mức độ phố biển của BLGĐ thay đổi theo đặc điểm văn hóa
của dân tộc, khu vực sống Ở những nơi có mức sống thấp, tư tưởng trọng nam, khinh nữ còn nặng nẺ thì bạo lực điển ra phổ biển hơn Nghiễn cửu cũng khẳng, định, BLGĐ liên quan mật thiết đến các yếu tổ đặc điểm của các cặp vợ chẳng và
hoàn cảnh gia đình như: trình độ học vấn, nghề nghiệp, thu nhập, mức sống, Những gia đỉnh có trình độ học vấn thắp, kinh tế khó khăn, nghề nghiệp không én
định, sinh đề nhiều hoặc mắc các tệ nạn xã hội thì mức độ bạo lực cao hơn so với
những nhóm gia đình khác Và cuối cùng, kết quá nghiên cửu cung cấp bằng chứng ban đầu về mỗi liên hệ giữa BLGD và sự thay đổi địa vị vai trò người phụ nữ khi
chuyển sang nền kinh tễ thị trường, Trong một số trường hợp phụ nữ có địa vị xã
hội và có vai trỏ kinh tÈ cao hơn người chẳng lại thưởng chịu bạo lực nhiều hơn
Năm 2003, bài viết “Bạa lực trong gia đình từ góc nhìn của người nghào” của
nhóm tác giả Phạm Kiểu Oảnh vả Nguyễn Thị Khoa dang én tap chi Khoa học về
Phụ nữ, số 2/2003 được trích ra từ một nghiên cúu về tỉnh trạng bạo lực trong gia
đình của Tổ chức ActionAid Việt Nam, được thục hiện tại tỉnh Lai Châu vả Ninh
‘Thuan Muc dich chính của nghiền cứu nay là tim hiểu nhân thức của nhân dân và chính quyên địa phương về bạo lực trong gia đỉnh va các phương án can thiệp kha
thi dé pi4m thiểu tình trạng này tại công dẳng, Cách hiểu về bạo lực của người dân
cổng như cản bộ chỉnh quyền địa phương trong nghiên cửu nảy cũng nghiêng về vũ
lực, đánh đập Về nguyên nhân dẫn đến tình wang bạo lực, nghiên cửu nhân mạnh đến nguyên nhân kinh tế với nhận định khó khăn về kinh tế dễ gây ra xích mích giữa
hai vợ chồng Mặc dù không phân tích rõ sự khác nhau giĩa nhận thức của người din
và các cản bộ cấp tỉnh, huyện, xã nhưng người dọc vẫn thấy được cản bộ có cách
nhìn nhận vẫn dể về BI.GĐ dây dủ và chính xác hơn so với những người dân
12