mà tôi đã lựa chọn đề tài “Mới số biện pháp giúp trẻ tích cực tham gia các hoạt động vui chơi hàng ngày với các nguyên vật liệu thiên nhiên tránh xa tỉ vi và điện thoại di động ”.. Phạm
Trang 1DIEN THOAI DI DONG”
Tén tac giả : Pham Thu Hién
Đơn vị công tác : Trường mầm non Ngọc Mỹ B
NĂM 2025
Trang 2tử như: điện thoại di động, máy nghe nhạc Ipod, Ipad, Internet, video game hay bất kỳ một thiết bị công nghệ điện tử nào khác
Ngày nay, chiếc điện thoại hay tivi được xem là "cứu tỉnh" của nhiều bậc phụ huynh Mỗi khi cho trẻ ăn, khi người lớn muốn giặt giữ, nấu ăn họ bật tivi
để có thể an tâm làm việc, vì đứa trẻ sẽ ngồi lì với chiếc điện thoại hay trước tivi
mà chẳng đi đâu Một số người biện hộ rằng trẻ xem tivi cũng tốt, vì chúng không
chơi các trò mất an toàn khác, lại học được nhiều thứ hay
Điện thoại thông minh hay còn gọi là smartphone, là thiết bị di động không,
chỉ dùng để liên lạc gọi điện hay nhắn tin mà còn chứa nhiều ứng dụng trò chơi
giải trí khác nhau Nghiện sử dụng điện thoại thông minh là hiện tượng con người
bỏ quá nhiều thời gian để tiếp xúc với điện thoại mà quên đi những hoạt động, thực tế ngoài cuộc sống Đặc biệt hơn, hiện tượng này đang bùng phát ở trẻ nhỏ Các công nghệ này dần dần trở thành một chất “gây nghiện” vô hình ở trẻ Nhiều
trẻ không được bố mẹ hoặc người lớn chỉ dẫn đã trở thành nạn nhân của “kẻ săn mồi” internet và một số trẻ khác thì nghiện video game, làm cho chúng không có
thời gian để tiếp xúc, kết thân, vui chơi với các trẻ khác, điều này thật sự nguy
hiểm vì sẽ làm ngày càng tăng tỷ lệ các trẻ bị mắt tập trung, chậm nói hay trầm
cảm, cô đơn và tự tỉ khi trẻ giao tiếp với bên ngoài.
Trang 3Tuổi thơ của các ban là gì? Tuôi thơ của tôi là cánh đồng, con sông, bờ đê,
với những nắm đất sét cùng đám bạn tạo ra mọi thứ và những buổi tối cả nhà cùng nhau ngồi sân hóng mát được ông bà kể cho nghe những câu chuyện cổ tích
có ông bụt, bà tiên, những phép màu mà mãi đến giờ tôi vẫn còn nhớ Rất nhiều những câu chuyện hay giáo dục chúng ta về những điều tốt đẹp, dạy chúng ta biết yêu thương, chia sẻ với mọi người, tôi đã có một tuổi thơ thật hồn nhiên trong, sáng mà cho đến bây giờ và sau này tôi sẽ không bao giờ quên
Còn tuổi thơ của trẻ em ngày nay là gì ạ? Là điện thoại, máy tính, tivi ,là những đôi mắt nặng trĩu, mệt mỏi vì nhìn vào màn hình điện thoại, máy tính, tivi với những chương trình siêu nhân, game thú, thậm chí những chương trình quái vật đáng sợ Thiết nghĩ, trẻ em hiện nay không có những, tuổi thơ hồn nhiên trong sáng mà đang bị chìm đắm vào công nghệ thông tin, thực tế hơn đó là màn hình điện thoại, vi tinh, tivi trong khi đó đối với tuổi mim non hầu như điện thoại đã trở thành dụng cụ kèm theo khi ăn, khi chơi, khi ngủ, nhiều người đã nói
“Trẻ con bây giờ không có điện thọai thì không ngồi im được” Điều này đã trở thành nỗi lo âu của các bậc phụ huynh
Việc chăm chú nhìn màn hình quá lâu lại chỉ giữ nguyên một tư thế, nhất là lại ở trẻ con khi phấn khích hoặc thích thú cái (đặc biệt khi xem phim hoạt hình) thường đứng sát lại màn hình để nhìn Về lâu dài sẽ khiến mắt bé bị giảm thị lực nhanh chóng Với các bé không nhìn thẳng vào màn hình như vừa chơi vừa quay lưng lại xem, ngồi chéo hoặc chếch so với tỉ vi, điện thoại thì sẽ dễ bị hiếng và lé Khả năng điều tiết của mắt còn kém không điều tiết được phù hợp và kịp thời với
ánh sáng phát ra từ ti vi, điện thoại nên trẻ dễ bị cận thị sớm và lóa mắt
Từ những tác hại xấu trên tôi suy nghĩ rằng làm thế nào để trẻ hạn chế xem tỉ vi, điện thoại để trẻ hướng tới các hoạt động vui chơi khác Trong khi đó, thiên nhiên chính là môi trường học tập, vui chơi tuyệt vời, là nguồn nguyên vật liệu phong
phú, gần gũi, dễ kiếm để tổ chức các hoạt động mang tính trải nghiệm Thông qua
việc chơi với lá cây, đất, cát, đá, hoa Chúng ta nên tận dụng nó như thế nào để giúp trẻ vui chơi và hạn chế tiếp xúc với tỉ vi điện thoại quá nhiều Chính vì thể
Trang 4mà tôi đã lựa chọn đề tài “Mới số biện pháp giúp trẻ tích cực tham gia các hoạt động vui chơi hàng ngày với các nguyên vật liệu thiên nhiên tránh xa tỉ vi và điện thoại di động ”
1.3 Phạm vi và đối tượng áp dụng
Pham vi nghiên cứu: Tại lớp mẫu giáo lớn 5 -6 tuổi A2 - Trường mằm non
Ngọc Mỹ B, Đề tài được thực hiện từ tháng 9/ 2024 - tháng 4/2025
Đối tượng áp dụng: Trẻ 5 - 6 tuổi, lớp mẫu giáo lớn A2
4, Mục đích nghiên cứu
“Một số biện pháp giúp trẻ tích cực tham gia các hoạt động vui chơi hàng
ngày với các nguyên vật liệu thiên nhiên tránh xa ti vi và điện thoại đi động”
nhằm:
- Đánh giá thực trạng việc áp dụng một số biện pháp giúp trẻ tích cực tham
gia các hoạt động vui chơi hàng ngày với các nguyên vật liệu thiên nhiên tránh xa
tỉ vi và điện thoại di động của lớp mẫu giáo lớn A2 Trường mam non Ngoc Mỹ B
- Tim ra các biện pháp giúp trẻ tích cực tham gia các hoạt động vui chơi
hàng ngày với các nguyên vật liệu thiên nhiên tránh xa tỉ vi và điện thoại di động đạt kết quả cao
- Nhằm giúp trẻ tích cực, chủ động tham gia vào các hoạt động nhóm
- Giúp trẻ tiếp cận hoạt động với các nguyên vật liệu thiên nhiên một cách hứng thú, say sưa, tìm tòi, sáng tạo
Trang 52 Giải quyết vấn đề 2.1 Thực trạng vấn đề
Năm học 2024 - 2025, tôi được Ban giám hiệu nhà trường phân công phụ
trách lớp 5 tuổi A2 với tổng sĩ số trẻ là 34 trẻ trong đó có 17 bạn nam va 17 ban
nữ Trong quá trình thực hiện bản thân tôi gặp những thuận lợi và khó khan sau: 2.LL Thuận lợi:
- Môi trường lớp học khang trang, sạch sẽ, thoáng mát trang thiết bị nhà trường có tương, đối đầy đủ thuận tiện cho việc chăm sóc nuôi dưỡng, giáo dục
trẻ
- Ban giám hiệu luôn tạo điều kiện để bản thân được tham gia dự các lớp bồi dưỡng chuyên môn nghiệp vụ, tham dự và thực hiện chuyên đề, thao giảng trao đổi, rút kinh nghiệm trong quá trình tổ chức các hoạt động lấy trẻ làm trung tâm
- Bản thân tôi là một giáo viên trẻ chịu khó học tập, yêu nghề, mến trẻ say sưa với công việc, có kiến thức ứng dụng công nghệ thông tin vào giảng dạy, luôn chịu khó sưu tầm các nguyên vật liệu sáng tạo cho trẻ hoạt động
~ Trẻ ở độ tuổi mẫu giáo lớn nên nhận thức tư duy nhanh nhẹn, trí tưởng, tượng phong phú, đa dạng và ham học hỏi,
~ Nguyên vật liệu sẵn có trong thiên nhiên
- Đa số phụ huynh ý thức rất rõ về tác hại của điện thoại gây nên đối với sức khỏe của con em từ đó giáo dục trẻ không sử dụng điện thoại
- Đa số phụ huynh có nhận thức tốt và quan tâm hơn đến sự phát triển của con minh nên tích cực phối hợp và hưởng ứng các phong trào sưu tầm, góp các nguồn nguyên vật liệu cùng cô làm các đồ dùng tạo môi trường đa dạng sáng tạo vui chơi
- Và không thể không kể đến đội ngũ giáo viên là một tập thể có truyền thống đoàn kết, ngôi trường thân thiện, đội ngũ cán bộ giáo viên nhân viên nhà trường là những người có tâm huyết yêu nghề mến trẻ, chúng tôi luôn mong được
Trang 6cống hiển tâm huyết của mình cho sự nghiệp trồng người, luôn không ngừng học
hỏi, trau dồi kỹ năng sư phạm, chuyên môn và cả về kỹ năng sống để có thể giáo
dục, nuôi day trẻ một cách tốt nhất
2.1.2 Khé khan
~ Một số trẻ còn nhút nhát Khả năng tiếp thu của các con không đồng đều
~ Nhiều trẻ chưa có kỹ năng tham gia các hoạt động tập thể, làm việc theo nhóm và trẻ chưa thực sự sáng tạo trong suy nghĩ, kỹ năng sử dụng nguyên vật liệu tạo hình còn hạn chế
- Một số trẻ ương bướng vì thói quen sử dụng điện thoại nên khi bị cắm sử dụng thì sẽ có những biểu hiện như: Không nghe lời, không ăn thậm chí cáu gắt
- Một số trẻ ngang bướng với thói quen từ bé được sử dụng điện thoại nên khó giáo dục
~ Một số phụ huynh còn nuông chiều cho con xem điện thoại tỉ vi quá nhiều điều này ảnh hưởng tâm sinh lý của trẻ Do tính chất công việc nhiễu nên phụ hunh không có thời gian nhiều gần gũi với con cái dẫn đến trẻ bị thiếu thốn tỉnh cảm từ đó việc tìm kiếm những chương trình trên điện thoại để xem làm trẻ vui vẻ hơn
Chính vì vậy ngay từ đầu năm học tôi đã tiến hành khảo sát thực tế trẻ trên
lớp đầu năm tôi nhận thấy kết quả như sau:
Bảng khảo sát kết quả đánh giá trẻ đầu năm
Trang 74 | Tré thich xem ti vi và điện thoại di động 25/34 73,5 %
5 _ | Trẻ ý thức tác hại khi sử dụng điện thoại 16/34 47%
Với những thuận lợi, khó khăn và số liệu khảo sát trên, tôi mạnh dan đưa ra
các biện pháp như sau:
~ Giáo dục trẻ tác hại của điện thoại
- Xây dựng môi trường lớp học và sưu tầm nguyên liệu thiên nhiên
- Hướng dẫn vui chơi với nguyên liệu thiên nhiên sẵn có trong các hoạt động
để giúp trẻ tránh xa tỉ vi và điện thoại di động
- Phối hợp tốt với phụ huynh giúp trẻ vui chơi với nguyên liệu thiên nhiên hạn chế xem tivi, điện thoại
2.2 Các biện pháp
2.2.1 Biện pháp 1: Giáo dục trẻ biết lợi ích và tác hại của tỉ vỉ, điện thoại
di động
2.2.1.1 Lợi ích của tỉ ví, điện thoại di động khi sử dụng đúng cách
~ Phụ huynh cho trẻ xem các kênh khoa học — các kênh giải trí bổ ích
Có rất nhiều chương trình của Việt Nam và nước ngoài rất hay và kích
thích được trí tưởng tượng sáng tạo của trẻ:
Vi dụ: Các chương trình bồ ích cho trẻ
Trang 8+ Chương trình “70 vạn câu hỏi vì sao”: Chương trình này đưa các bé đi
khám phá rất rất nhiều những câu hỏi liên quan đến hiện tượng tự nhiên, đời sống,
xã hội và ngay cả những kỹ năng của trẻ
+ Chương trình phim nỗi tiếng trên toàn thế giới “Phó vừng vui nhộn ” là
một món quà nhẹ nhàng nhưng đầy sức sống dành cho các bạn nhỏ và gia đình bố
mẹ trẻ có thể cho trẻ giải lao trong đôi lát Chương trình “Phổ vừng vui nhộn” sẽ
kích thích khả năng linh hoạt của trẻ về màu sắc, nhận diện sự vật, hiện tượng
cũng như biết phân biệt, giải toán đơn giản và nhận biết cơ bản về số học và hình
học
+ Chương trình “Xứ sở cẩu vông”: Với các bạn đang ở độ tuổi mầm non thì “Xứ sở cẩu vồng” chính là một trong những chương trình phù hợp nhất trong,
những đợt nghỉ hè trường chúng tôi sử dụng để giới thiệu đến các bậc phụ huynh
cho trẻ xem và học ngay tại nhà Bởi chương trình không chỉ hướng đến cho các bạn một loạt các hoạt động làm tại nhà thú vị như: vẽ tranh trang trí góc học tập,
làm bữa sáng, tập ca hát, vận động, mà “Xứ sở cẩu vâng” còn mang đến những câu chuyện hấp dẫn và đầy ý nghĩa về bài học trong cuộc sống, qua đó trẻ học được cách làm người tốt, học được rất nhiều kỹ năng ngay từ độ tuổi mầm non
Ngoài ra giáo viên trao đổi với phụ huynh có thể cho trẻ chơi các trò chơi với
chữ cái chữ số, làm các đồ chơi đơn giản từ các nguyên vật liệu thiên nhiên vừa giúp trẻ ý thức bảo vệ môi trường, tiết kiệm kinh phí mua đồ dùng đồ chơi vừa
giúp trẻ quên đi thời gian nhàm chán mà sỉ mê cắm đầu vào trong điện thoại
- Kết quả của biện pháp này giúp trẻ hiểu biết về các loại hình nghệ thuật,
dành nhiều thời gian tìm hiểu trẻ sẽ không còn thời gian nhiều để xem điện thoại hay ti vi Va theo nghiên cứu việc trẻ vẽ, xé, nặn, hát múa là các loại hình nghệ thuật giúp trẻ phát triển óc sáng tạo rất tốt, rèn kỹ năng khéo léo, giúp mạnh dạn
tự tin hơn
( Hình ảnh: Hình ảnh một số chương trình giới thiệu cho
các bậc phụ huynh)
Trang 92.2.1.2 Tác hại của ti vỉ, điện thogi di động
Tỉ vi, điện thoại di động bây giờ đóng một vai trò rất quan trọng trong cuộc
sống của chúng ta Không chỉ giúp liên lạc, nó còn là thiết bị để cập nhật thông
tin, làm việc, kinh doanh và giải trí Nó đáp ứng nhiều nhu cầu cần thiết của mọi người trong cuộc sống Thế nhưng, điện thoại thông với vô vàn các chức năng, rat
dễ gây nghiện Đến cả người lớn đôi khi cũng không kiểm soát được thời gian
dùng điện thoại của mình Đối với trẻ, điện thoại là thiết bị thú vị hơn bắt cứ thứ
gì Trẻ có thể truy cập mạng, xem video, xem hoạt hình, chơi game Và trẻ thường không kiểm soát được mức độ sử dụng điện thoại của mình Sự thật là các
hình thức giải trí trên điện thoại luôn rất cuốn hút với trẻ em Một khi đã nghiện rồi thì rất khó có thẻ dứt ra được
Một nguyên nhân nữa khiến trẻ sử dụng điện thoại dễ nghiện đó là do sự dung túng của bố mẹ Rất nhiều bố mẹ hiện đại có thói quen dỗ dành con bằng
việc cho phép sử dụng các thiết bị thông minh Nhiều trẻ được bố mẹ chiều chỉ
chịu ăn uống hay làm những việc được yêu cầu nếu mẹ cho bé chơi điện thoại Hay bố mẹ quá bận rộn mà không có thời gian chăm sóc, trò chuyện cùng con cái
Có lẽ cảnh tượng mỗi người cầm một chiếc điện thoại trong gia đình không phải
hiếm thấy ở thời đại này
Tuy nhiên, không phải lúc nào tỉ vi, điện thoại cũng, xấu Chúng ta không thể chối bỏ những lợi ích mà điện thoại mang lại cho cuộc sống Nhất là trong thời
đại công nghệ số hiện nay, việc bắt kịp công nghệ là điều cần thiết Được tiếp xúc với nguồn thông tin rộng lớn về mọi lĩnh vực cần thiết
Bên cạnh những lợi ích, tác hại mà diện thoại mang tới cho trẻ em là rất khôn lường Khi cho trẻ lạm dụng điện thoại quá nhiều, thì có thể đối mặt với rất
nhiều tác hại mà điện thoại mạng lại
Sức khỏe bị de dọa: Bức xạ điện thoại ảnh hưởng rất lớn đến não bộ của trẻ
Sự hấp thụ bức xạ của trẻ lớn hơn rất nhiều so với người trưởng thành Theo nghiên cứu, trẻ em sử dụng điện thoại từ nhỏ có nguy cơ mắc ung thư não cao hơn tới 4 — 5 lần
Trang 10Trẻ đễ mắc các vấn đề về mắt, thị lực giảm do cường độ ánh sáng của điện thoại Trẻ lại thường xuyên nhìn chằm chằm và kể sát vào màn hình Việc này sẽ khiến trẻ dễ bị khô mắt, mỏi mắt và mờ dẫn
Trẻ dễ mắc các bệnh về xương khớp, đốt cổ, đốt sống Do trẻ ngồi yên trong, thời gian dài để nghịch điện thoại sẽ gây nên đau cơ cổ, co thất dây chẳng, có nguy cơ bị thoát vị đĩa đệm cổ
Trẻ sử dụng điện thoại trong thời gian dài sẽ chậm phát triển, kém thông, minh và giao tiếp kém hơn những đứa trẻ khác Điều này sẽ giảm kỹ năng giao tiếp xã hội của trẻ xuống Bức xạ điện thoại làm cho các hệ cơ quan của trẻ phát
triển chậm lại Đồng thời do ảnh hưởng tới não bộ nên năng lực tư duy của trẻ
cũng chậm chạp hơn Trẻ sử dụng nhiều sẽ không có thời gian chơi đùa, giao tiếp
với người thân, gia đình dẫn tới lì lợm, trầm tính
( Hình ảnh: Một số hình ảnh sinh động báo động tác hại của điện thoại) Hiểu được vấn đề tác hại của điện thoại đối với trẻ mầm non Ngày từ đầu
năm học tôi đã lên kế hoạch và lồng ghép vào các hoạt động trên lớp nhằm mục
đích giúp trẻ hiểu và từ đó trẻ không còn sử dụng điện thoại thường xuyên nữa Khi lên lớp tôi thường xuyên kế cho trẻ nghe các câu chuyện, đóng vai, chơi trò chơi, xem tranh ảnh do tôi tự sáng tác hoặc điều chỉnh cho phù hợp với lứa tuổi
và nội dung mà tôi muốn truyền đạt cho trẻ
* Tổ chức kế chuyện cho trẻ nghe
VD: Trong câu chuyện: “Bạn Thỏ và chiếc điện thoại”
Qua câu chuyện Bạn Thỏ nhỏ rất thích xem điện thoại, suốt ngày ngồi một chỗ Sau một thời gian, bạn bị đau mắt, không còn nhanh nhẹn, không ai chơi cùng Từ đó, trẻ hiểu rằng việc sử dụng điện thoại quá nhiều sẽ ảnh hưởng đến sức khỏe và giao tiếp
VD: Hay trong câu chuyện: "Chú Gấu thích chạy nhảy”
Nội dung của câu chuyện nói về chú Gấu không dùng điện thoại nhưng lại rất
Trang 11khỏe mạnh, vui vẻ, có nhiều bạn bè Trẻ dễ dàng so sánh và lựa chọn hành vi đúng
Sau khi kể 2 câu chuyện cho trẻ nghe, tôi đặt các câu hỏi gợi mở:
~ Vì sao bạn Thỏ lại buồn?
- Nếu con là bạn Thỏ, con sẽ làm gì?
- Ai muốn khỏe mạnh như chú Gấu?
Qua hai câu chuyện trẻ không chỉ nghe mà còn tự tư duy và rút ra bài học
* Tổ chức cho trẻ đóng vai
Ngoài kể chuyện cho trẻ nghe tôi còn tổ chức hoạt động đóng vai — kịch ngắn
về chủ đề "công nghệ và thiên nhiên" Tôi hướng dẫn trẻ phân vai và diễn tiểu phẩm đơn giản
VD: Tiểu phẩm 1: “Bé Gia Hân và chiếc điện thoại”
Bé Gia Hân không chơi cùng bạn vì mải xem điện thoại Mắt bé đau, không ai chơi cùng Bé buồn và quyết định cất điện thoại để chơi với bạn
VD: Tiểu phẩm 2: “Cùng nhau khám phá thiên nhiên”
Một nhóm bạn chọn ra vườn chơi, nhỗ cỏ, thu hoạch rau, tưới cây, cười đùa vui
vẻ
Thông qua hoạt động đóng vai, trẻ được trải nghiệm cảm xúc và đồng cảm với nhân vật Từ đó, trẻ tự nhận thức được điều nên và không nên làm
(Hình ảnh: Bé Gia Hân và chiếc điện thoại)
(Hình ảnh: Cùng nhau khám phá thiên nhiên ")
* Tổ chức cho trẻ chơi trò chơi
- Trò chơi: “Tốt ~ Không tốt cho b é”
Tôi chuẩn bị rất nhiều các tranh ảnh có hình minh họa với các nội dung tranh: Bé xem điện thoại khi ăn — bé đọc sách - bé chơi cùng bạn - bé ngồi yên xem điện thoại — bé vẽ tranh — bé đau mắt — bé bị đau cổ Và yêu cầu trẻ phân
Trang 12loại vào hai nhóm:
Nhóm 1: Những việc bé nên làm
Nhóm 2: Những việc bé không nên làm
Thông qua trò chơi, trẻ ghi nhớ sâu hơn và biết chọn hành vi đúng Từ đó, trẻ biết rút ra bài học cho bản thân
* Chiếu tranh ảnh thực tế và đặt câu hỏi phản xạ
Tôi sử dụng hình ảnh thực tế cho trẻ quan sát trên màn hình tỉ vi: Hình ảnh trẻ
bị mỏi mắt, đau lưng vì xem điện thoại lâu; Hình ảnh trẻ béo phì, lười vận động Sau đó, tôi tiến hành hỏi trẻ:
- Con thấy bạn như thế nào?
~ Nếu mình xem điện thoại như vậy, mình sẽ ra sao?
Từ những hình ảnh và câu hỏi đó tôi đã giáo dục trẻ nhận ra những tác hại khôn lường khi xem điện thoại quá nhiều Qua đây, tôi cũng đã hình thành cho trẻ
ý thức về tác hại của việc xem tỉ vi, điện thoại quá nhiều sẽ ảnh hưởng, đến sức
khoẻ của trẻ như thế nào?
* Làm bằng cam kết “Bé khỏe — Bé ngoan — Không xem điện thoại lâu" Tôi cùng trẻ lập bảng cam kết, dán ảnh đại diện của từng bé kèm lời hứa:
- Con chỉ xem điện thoại khi bố mẹ cho phép
- Con sẽ chơi vận động, chơi ngoài trời mỗi ngày
- Con không xem điện thoại khi ăn hay trước khi đi ngủ
Trẻ được phát huy hiệu “Bé ngoan” mỗi tuần nếu thực hiện tốt Đây là cách tạo động lực và duy trì thói quen tích cực cho trẻ
Sau khi thực hiện biện pháp này:
~ Trẻ biết nói “không” với việc xem điện thoại khi không cần thiết, và nhiều trẻ chủ động xin đổi sang các trò chơi khác.
Trang 13giờ hoạt động chung
Như vậy khi giáo viên tiến hành cho trẻ thực hiện theo nhiều hình thức
khác nhau sẽ tạo cho trẻ cảm giác thoải mái, không gò bó, chán nản giúp trẻ sẽ
tích cực hoạt động sâu hơn trong hoạt động vui chơi với nguyên liệu thiên nhiên Từ đó trẻ sẽ dần dần được hình thành trong tâm trí của trẻ các sản phẩm
sáng tạo giúp trẻ phát triển khả năng, kỹ năng vui chơi với nguyên liệu thiên nhiên
* Sưu tầm thu thập nguyên vật liệu thiên nhiên sẵn có
Trong cuộc sống hiện nay, xung quanh chúng ta có rất nhiều các nguyên vật liệu tự nhiên phục vụ cho hoạt động tạo hình của trẻ như: Lá cây, cành cây, các loại hột, hạt, sỏi, đá, các mảnh gỗ, rơm rạ, vỏ sò, vỏ ngao Chính vì vậy để giúp trẻ thực hiện hoạt động tạo hình từ nguyên vật liệu tự nhiên đạt hiệu quả, tôi đã
giúp trẻ sưu tầm, lựa chọn những nguyên vật liệu hấp dẫn gần gũi, có tính tạo
hình cao và tích trữ thành kho nguyên vật liệu tự nhiên
Trong quá trình sưu tầm, tôi lựa chọn các nguyên vật liệu được sưu tầm cần
đảm bảo tính an toàn cho trẻ: Không độc hại, không sắc nhọn, Lựa chọn nguyên vật liệu có màu sắc đa dạng, hấp dẫn, thiết kế có kích thước phù hợp lứa tuổi, có
độ bền, dễ làm và đễ sử dụng tạo cơ hội dé trẻ được lựa chon, sắp xếp nguyên vật liệu
Sau đó tôi phân loại, sắp xếp vào các giá, các góc chơi Các nguyên liệu
được để vào trong hộp, trong rỗ và được gắn tên, có kí hiệu riêng, luôn để trong
trạng thái mở để trẻ dễ lấy, dễ cất khi chơi với các nguyên vật liệu cũng như khi
Trang 14- Tré hidu durge dién thoại không phải đồ chơi hàng ngày, mà cần được dùng có kiểm soát
~ Phụ huynh bất ngờ và vui mừng khi trẻ tự nhắc cha mẹ: “Hôm nay con không, xem điện thoại nhiêu đâu!”
2.2.2 Biện pháp 2: Xây dựng môi trường lớp học và sưu tầm nguyên liệu thiên nhiên
* Xây dựng môi trường lóp học
Môi trường cho trẻ hoạt động là nơi mà ở đó trẻ có thể hoạt động tích cực, đáp ứng được nhu cầu của trẻ, môi trường chơi hợp lý sẽ giúp các con tìm tòi, khám phá và phát hiện những điều mới lạ, hấp dẫn, sáng tạo, kỹ năng của trẻ sẽ được hình thành, củng có và đa dạng hơn Môi trường phù hợp, đa dạng, phong, phú sẽ tạo hứng thú cho trẻ, chính vì vậy tôi luôn quan tâm đến việc xây dựng môi trường nhằm đáp ứng nhu cầu, hứng thú chơi của trẻ, tạo điều kiện cho tắt cả các trẻ có thể “Chơi mà học, học bằng chơi” phù hợp với điều kiện thực tế
Xây dựng môi trường hoạt động phong phú, hấp dẫn là một khâu rất quan trọng giúp trẻ hình thành tốt khả năng quan sát, trí tưởng tượng, sáng tạo yêu thích cái đẹp Môi trường cho trẻ 5-6 tuổi hoạt động từ nguyên liệu tự nhiên sẵn
có là trẻ phải được tham gia nêu ý tưởng, được trải nghiệm, thực hành, được khám phá Tôi khuyến khích trẻ tham gia cùng cô sưu tầm, chuẩn bị học liệu, cùng cô làm đồ chơi, cùng cô trang trí Từ đó trẻ dễ dàng tạo nên những sản phẩm sáng tạo trẻ thích, và giúp trẻ hứng thú vào vui chơi với nguyên liệu thiên nhiên
Tôi cũng tạo cho trẻ một môi trường mở để trẻ tự lựa chọn hình thức hoạt động khi chơi, cho trẻ thấy được những giá trị của vật liệu mà trẻ đóng góp
“Trong những giờ hoạt động vui chơi tôi cũng tạo điều kiện cho trẻ được tham gia thường xuyên, khích lệ trẻ chưa có kỹ năng vào chơi cùng những trẻ khá để trẻ cùng quan tâm giúp đỡ lẫn nhau Cũng có những hoạt động tôi đã dùng hình thức giao nhiệm vụ để trẻ có ý thức với hoạt động của mình Từ đó giúp trẻ được củng,
cố và làm quen kiến thức đó giúp trẻ tăng thêm vốn kiến thức, kỹ năng hơn trong
Trang 152.2.3 Biện pháp 3: Hướng dẫn vui chơi với nguyên liệu thiên nhiên sẵn
có trong các hoạt động để giúp trẻ tránh xa tỉ vỉ và điện thoại đi động
Thông qua việc sưu tầm đa dạng các nguyên vật liệu đã tạo điều kiện cho trẻ được tìm tòi, khám phá bằng cách cho trẻ nhìn, gọi tên, sờ, cảm nhận, để giúp trẻ tìm hiểu về đặc điểm, cấu tạo, hình dáng, chất liệu của chúng Sau đó tôi tiến hành hướng dẫn trẻ vui chơi trong các hoạt động với các nguyên vật liệu đó
Đề trẻ hứng thú hơn trong hoạt động vui chơi với nguyên liệu thiên nhiên tôi đã lôi cuốn trẻ vào việc tham gia chuẩn bị cho các nguyên liệu thiên nhiên cho các
hoạt động khác Tôi cho trẻ quan sát một số sản phẩm tự tạo bằng các nguyên vật
liệu khác nhau, trò chuyện với trẻ về các vật liệu cần thiết, cho trẻ tư duy tìm tòi, đóng góp những vật liệu để chuẩn bị cho các dự án Hoạt động này cũng rất hiệu quả vì nó đã hình thành cho trẻ ý thức chuẩn bị cho các hoạt động ở lớp Ban đầu
chỉ có một vài trẻ là nhớ lời cô dặn, sau dần dà trẻ có ý thức hơn, tôi cũng thường,
xuyên khen ngợi tỉnh thần có ý thức của trẻ để khuyến khích động viên trẻ kịp
thời
* Hướng dẫn trẻ vui chơi với nguyên liệu thiên nhiên qua hoạt động học:
- Với hoạt động khám phá:
Trong phần cuối của hoạt động khám phá, cô gợi mở cho trẻ một số câu hỏi
để phát huy tính sáng tạo của trẻ
Ví dụ: Với bài khám phá về một số loại hoa, khi giáo dục trẻ về tình cảm về tình
yêu thiên nhiên, biết bảo vệ, chăm sóc những bông hoa để làm đẹp cho cuộc sống
cô gợi mở cho trẻ sử dụng các nguyên liệu thiên nhiên như các loại hột hạt, nip
chai làm một số bức tranh vẻ hoa để trang trí, làm đẹp cho ngôi nhà
¬ Với hoạt động tạo hình:
+ VD: Với đề tài tạo hình bức tranh gia đình tôi chuẩn bị đa dạng các nguyên vật liệu cho trẻ thực hiện
Tôi hướng dẫn trẻ sử dụng các mâu gỗ, những viên sỏi làm đầu và thân
Ngoài ra, trẻ còn biết đùng vẻ ngao, đất nặn, quả bông, ống hút, bông gòn, nhữ
Trang 16* Hướng dẫn trẻ vui chơi với nguyén liệu thiên nhiên qua hoạt động góc, hoạt động chiều:
Hoạt động vui chơi là hoạt động chủ đạo của trẻ, tại đây trẻ được hoạt động theo sở thích của mình, trẻ tự do chơi, tự do sáng tạo Tận dụng các nguyên vật liệu tự nhiên vào các hoạt động trong góc chơi góp phần phát triển tính tư duy, sáng tạo, kích thích sự hứng thú của trẻ trong khi chơi
~ Góc tạo hình:
Ví dụ: Trẻ có thể tạo được rất nhiều con vật ngộ nghĩnh khác nhau để chơi
và học trong chủ đề động vật: Làm con sâu từ lõi giấy vệ sinh, dây kẽm, ống hút, nắp chai, bông gòn, làm con chuồn chuén, các con vật từ đất nặn, con bướm hột hạt, sỏi đá, con cá từ lá cây,
Hinh ảnh: Trẻ hoạt động góc tạo hình
~_ Góc xây đựng: Sử dụng các mẫu gỗ làm tường bao; hộp sữa làm ngôi nhà; thìa sữa chua, ống hút, dạ màu, giấy vụn làm hoa, cây cối và đồ chơi
- Góc bán hàng: Tận dụng vỏ chai sữa, hộp bánh, ống hút, vải vụn, chai nhựa để làm đồ chơi, sử dụng túi nilong để làm nem cuốn,
~ Với góc học tập: Sử dụng cành cây khô, lá cây trẻ xếp thành các hình học khác nhau; dây kim tuyến tạo thành số và chữ; nip chai, khuya áo, hạt gỗ, các
loại hột hạt để tạo thành số, chữ và tách gộp theo số lượng, phân loại lá theo hình dạng, so sánh kích thước của đá cuội,
~ Góc thiên nhiên, khám phá khoa học: Dùng vỏ dừa, chai nhựa để làm chậu trồng cây Sử dụng sỏi, lá làm thí nghiệm vật chìm, vật nỗi
~ Góc sách truyện: Sử dụng các hộp bìa catong, que kem, cảnh tre, giấy vụn
Trang 17óng ánh để làm ông mặt trời, làm tỉa nắng, đám mây Hay tôi hướng dẫn trẻ sử
dụng lá cây làm nền đất, đất nặn, vỏ ngao làm hoa,
( Hình ảnh: Trẻ tham gìa hoạt động tạo hình bức tranh gia đình)
+ Hoặc bức tranh về PTGT tôi hướng dẫn trẻ chọn lá cây làm cánh buồm,
cành cây, mảnh gỗ, sỏi làm thân thuyền, sỏi để làm ô tô, ống hút, que gỗ làm
đường ray, giấy thủ công làm tàu hoả, ngôi nhà làm bằng que gỗ hoặc cảnh cây
khô Ngoài ra để bức tranh thêm sinh động tôi còn hướng dẫn trẻ sử dụng các nguyên liệu thiên nhiên khác: ông mặt trời bằng sỏi, mây bằng đất nặn, con cá bằng giấy màu, .và tô màu nền cho bức tranh đẹp hơn
( Hình ảnh: Trẻ tạo hình các PTGT bằng các nguyên vật liệu khác nhau) + Hay với những giờ hoạt động tạo hình theo đề tài: “ Tạo hình hoa bằng những nguyên vật liệu khác nhau”
Tôi hướng dẫn trẻ sử dụng các nguyên vật liệu như đất nặn, vỏ ngao, sỏi, nắp chai, các loại hột hạt ( hạt ngô, hạt bí, hạt hướng dương, hạt đậu, hạt sắc, hạt na, hạt bưởi, ) lá cây, mẫu gỗ, dây kẽm tạo hình làm hoa,„ giấy màu, cành cây khô, đất nặn, ống hút làm thân ngoài ra để bức tranh đẹp hơn, tôi gợi mở cho trẻ gan thêm các chỉ tiết khác như ông mặt trời, mây, con bướm, và tô màu nên cho bức tranh thêm đẹp
( Hình ảnh: Trẻ tham gia hoạt động tạo hình hoa bằng những nguyên vật liệu
khác nhau) Với các hoạt động học khác, tôi cũng lựa chọn và sử dụng các nguyên vật liệu khác như hột hạt, vỏ sò, rơm ra, cát vào hoạt động tạo hình của trẻ Tôi
thấy trẻ rất hứng thú và tạo ra được rất nhiều sản phẩm sáng tạo, các sản phẩm của trẻ được lưu giữ và trưng bày ở góc nghệ thuật
Như vậy, trong giờ hoạt động tạo hình tôi đã củng có kĩ năng tạo hình, phát triển
trí tưởng tượng, sắng tạo của trẻ đồng thời rèn sự khéo léo của đôi bàn tay cũng
như tính kiên trì, mạnh dạn, tự tin của trẻ.
Trang 18tạo ra
2.2.4 Giải pháp 4: Phối hợp tốt với phụ huynh giúp trẻ vui chơi với nguyên liệu thiên nhiên hạn chế xem tivi, điện thoại
Để việc chăm sóc, giáo dục vệ sinh trẻ đem lại hiệu quả cao, công tác phối
hợp với phụ huynh đóng vai trò hết sức quan trọng Qua những lúc đón trả trẻ, những buổi họp phụ huynh, qua zalo nhóm lớp tôi đã tuyên truyền với phụ huynh
về tầm quan trọng vui chơi với nguyên liệu thiên nhiên Thông qua các buôi họp tôi kêu gọi các phụ huynh ủng hộ các nguyên vật liệu thiên nhiên cho trẻ hoạt động
Để có nguồn nguyên liệu thiên nhiên phong phú và đa dạng tôi trao đôi với
phụ huynh về các nguyên vật liệu cần thu gom để phụ huynh giúp trẻ sưu tầm thêm các loại nguyên vật liệu khác nhau
Đồng thời trao đổi để phụ huynh hiểu tác dụng của việc sử dụng nguyên
vật liệu tự nhiên đối với trẻ, để phụ huynh tạo nhiều cơ hội cho trẻ được trải
nghiệm, được chơi, được thể hiện khả năng tạo hình với các nguyên liệu tự nhiên
có sẵn trong gia đình khi ở nhà; khi đi thăm quan, du lịch Từ đó giúp trẻ tránh xa
tỉ vi và điện thoại di động
(Hình ảnh: Hình ảnh phụ huynh ủng hộ các nguyên liệu thiên nhiên)
* Tuyên truyền với phụ huynh thông qua bảng tuyên truyên lớp
Để lôi cuốn sự chú ý của phụ huynh thì nội dung góc tuyên truyền phải thiết thực, phong phú, phải thay đổi thường xuyên Để thu hút chú ý của phụ huynh nên các nội dung tuyên truyền được đánh máy vi tính, viết bằng cở chữ to giúp phụ huynh dễ đọc kết hợp với tranh ảnh hấp dẫn, đẹp; hình ảnh ngộ
nghĩnh gây sự chú ý cho phụ huynh
* Tuyên truyền với phụ huynh thông qua giờ đón trả trẻ
Nhắc nhở phụ huynh hàng ngày gom các nguyên liệu tại nhà, các vật liệu
tự nhiên săn có ủng hộ cho lớp, để đồ dùng phong phú hơn
* Tuyên truyền với phu hình thông aua Zalo nhóm lớp