NỘI DUNG ÔN CUỐI HỌC KÌ II MÔN NGỮ VĂN LỚP 9
Năn học 2024-2025 A/ NỘI DUNG ÔN TẬP:
1 Văn bản : Ôn về tác giả, tên tác phẩm, nội dung, nghệ thuật tiêu biểu, thể loại, phương thức biểu đạt, chủ đề, ý nghĩa của tác phẩm.
*Thơ: Thơ 6 ,7,8 tiếng VB: Tiếng Việt (Lưu Quang Vũ), Mưa
xuân ( Nguyễn Bính)
* Văn xuôi: Truyện trinh thám VB: Ba chàng sinh viên (A-thơ
Cô-nan Đoi – lơ) Bài hát đồng sáu xu (Crit-xti)
2 Thực hành tiếng Việt: Nhận diện và tác dụng của các biện pháp tu từ: Nhân hóa, so sánh, ẩn dụ, điệp ngữ…
3 Thực hành viết : Lưu ý đến yêu cầu của đoạn văn, kiểu bài và dàn ý
(bố cục) và nội dung, cách trình bày nội dung đoạn văn, bài viết …
- Đoạn văn:
+ Nghị luận xã hội.
+ Phân tích, cảm nhận về 1 đoạn thơ, bài thơ
- Bài văn:
Dạng 1: Bài văn truyện kể sáng tạo
B LUYỆN ĐỀ
I PHẦN ĐỌC HIỂU
1 Ngữ liệu: Đọc 03 đoạn ngữ liệu sau và trả lời các câu hỏi:
a Ngữ liệu 1: Đọc ngữ liệu sau và thực hiện các yêu cầu bên dưới:
Làng tôi ở vốn làm nghề chài lưới:
Nước bao vây cách biển nửa ngày sông
Khi trời trong, gió nhẹ, sớm mai hồng,
Dân trai tráng bơi thuyền đi đánh cá:
Chiếc thuyền nhẹ hăng như con tuấn mã
Phăng mái chèo mạnh mẽ vượt trường giang
Cánh buồm giương to như mảnh hồn làng
Rướn thân trắng bao la thâu góp gió
Ngày hôm sau ồn ào trên bến đỗ
Khắp dân làng tấp nập đón ghe về
Nhờ ơn trời biển lặng cá đầy ghe
Những con cá thân ngon thân bạc trắng
Trang 2Dân trai tráng làn da ngăm dán nắng
Cả thân hình lồng thở vị xa xăm
Chiếc thuyền im bến mỏi trở về nằm
Dớn thân trắng bao la thau góp gió
Nay xa cách lòng tôi luôn tưởng nhớ
Màu nước xanh, cá bạc, chiếc buồm vôi,
Thoáng con thuyền rẽ sóng chạy ra khơi,
Tôi thấy nhớ cái mùi nồng mặn quá!
(Trích bài thơ: Quê hương - Tế Hanh)
Câu 1.( 1,5 điểm) Em hãy xác định phương thức biểu đạt chính, thể thơ của ngữ
liệu trên và cho biết đặc điểm của thể loại đó trong ngữ liệu ?
- Phương thức biểu đạt :Biểu cảm
- Thể thơ:8 chữ
- Đặc điểm của thể loại đó trong ngữ liệu:
+ Tiếng: có 8 tiếng trên 1 dòng thơ
+ Gieo vần: gieo vần chân liền
+
Câu 2.( 1,5 điểm) Tìm và nêu tác dụng của biện pháp tu từ được sử dụng trong ngữ
liệu?
Câu 3.( 1,0 điểm) Nêu nội dung chính của đoạn trích trên?
b Ngữ liệu 2:
Đọc ngữ liệu sau và thực hiện các yêu cầu bên dưới:
TỔ QUỐC NHÌN TỪ BIỂN
Nếu Tổ quốc đang bão giông từ biển
Có một phần máu thịt ở Hoàng Sa
Trang 3Ngàn năm trước con theo cha xuống biển
Mẹ lên rừng thương nhớ mãi Trường Sa
Đất Tổ quốc khi chập chờn bóng giặc
Các con nằm thao thức phía Trường Sơn Biển Tổ quốc chưa một ngày yên ả
Biển cần lao như áo mẹ bạc sờn
Nếu Tổ quốc hôm nay nhìn từ biển
Mẹ Âu Cơ hẳn không thể yên lòng
Sóng lớp lớp đè lên thềm lục địa
Trong hồn người có ngọn sóng nào không?
Nếu Tổ quốc nhìn từ bao quần đảo
Lạc Long cha nay chưa thấy trở về
Lời cha dặn phải giữ từng thước đất
Máu xương này con cháu vẫn nhớ ghi
Nếu Tổ quốc nhìn từ bao thương tích
Những đau thương trận mạc đã qua rồi
Bao dáng núi còn mang hình goá phụ
Vọng phu buồn vẫn dỗ trẻ, ru nôi
Nếu Tổ quốc nhìn từ bao hiểm hoạ
Đã mười lần giặc đến tự biển Đông
Những ngọn sóng hoá Bạch Đằng cảm tử
Lũ Thoát Hoan bạc tóc khiếp trống đồng
Nếu Tổ quốc neo mình đầu sóng cả
Những chàng trai ra đảo đã quên mình
Một sắc chỉ về Hoàng Sa thuở trước
Còn truyền đời con cháu mãi đinh ninh
Nếu Tổ quốc nhìn từ bao mất mát
Máu xương kia dằng dặc suốt ngàn đời Hồn dân tộc ngàn năm không chịu khuất Dáng con tàu vẫn hướng mãi ra khơi
(Nguyễn Việt Chiến)
Trang 4Câu 1.( 1,5 điểm) Em hãy xác định phương thức biểu đạt chính, thể thơ, nội dung
chính của ngữ liệu trên và cho biết đặc điểm của thể loại đó trong ngữ liệu?
Câu 2.( 1,5 điểm) Chỉ ra và nêu tác dụng của biện pháp tu từ được sử dụng trong 3
bài thơ trên?
Câu 3.( 1,0 điểm) Từ những đoạn thơ trên, em thấy mình cần có trách nhiệm gì
với biển đảo quê hương?
c Ngữ liệu 3:
Đọc ngữ liệu sau và thực hiện các yêu cầu bên dưới:
ĐOÀN THUYỀN ĐÁNH CÁ
Mặt trời xuống biển như hòn lửa
Sóng đã cài then đêm sập cửa
Đoàn thuyền đánh cá lại ra khơi
Câu hát căng buồn cùng gió khơi
Hát rằng cá bạc biển đông lặng
Cá thu biển đông như đoàn thoi
Đêm ngày dệt biển muôn luồng sáng
Đến dệt lưới ta đàn cá ơi
………
Câu hát căng buồm cùng gió khơi
Đoàn thuyền chạy đua cùng mặt trời
Mặt trời đội biển nhô màu mới
Mắt cá huy hoàng muôn dặm phơi
(1958 - Huy Cận)
Câu 1.( 1,5 điểm) Em hãy xác định phương thức biểu đạt chính, thể thơ, nội dung
chính của ngữ liệu trên và cho biết đặc điểm của thể loại đó trong ngữ liệu?
Câu 2.( 1,5 điểm) Chỉ ra và nêu tác dụng của biện pháp tu từ được sử dụng trong 3
bài thơ trên?
Câu 3.( 1,0 điểm) Từ những đoạn thơ trên, em thấy mình cần có trách nhiệm gì
với biển đảo quê hương?
Trang 5II PHẦN TẠO LẬP VĂN BẢN (VIẾT)
1 Viết đoạn văn:
Câu 1.( 2,0 điểm) Em hãy viết 1 đoạn văn (từ 7 đến 9 câu) theo cách diễn dịch, nêu
suy nghĩ của bản thân về tình yêu quê hương, đất nước
Câu 2.( 2,0 điểm) Viết một đoạn văn (từ 7 đến 9 câu) nêu cảm nhận của em về khổ
thơ sau:
Nếu Tổ quốc hôm nay nhìn từ biển
Mẹ Âu Cơ hẳn không thể yên lòng
Sóng lớp lớp đè lên thềm lục địa
Trong hồn người có ngọn sóng nào không.
(Tổ quốc nhìn từ biển – Nguyễn Việt Chiến)
Câu 3.( 2,0 điểm) Viết một đoạn văn (từ 7 đến 9 câu) nêu cảm nhận của em về khổ
thơ sau:
Nay xa cách lòng tôi luôn tưởng nhớ
Màu nước xanh, cá bạc, chiếc buồm vôi,
Thoáng con thuyền rẽ sóng chạy ra khơi,
Tôi thấy nhớ cái mùi nồng mặn quá!
(Quê hương –Tế Hanh)
2 Viết bài văn:
Câu 1 Em viết một truyện kể sáng tạo
Câu 2 Em đã gặp nhiều mảnh đời, đã học, đã đọc nhiều truyện, nhiều tác phẩm văn học hay, có ý nghĩa Dựa vào những trải nghiệm của bản thân em hãy viết một truyện kể sáng tạo
Câu 3: Em sáng tác 1 tác phẩm truyện ngắn đề tài tự chọn
Chúc các em ôn tập hiệu quả và làm bài kiểm tra đạt kết quả cao.