Đồ Án thiết bị sấy Đề tài tính toán, thiết kế hệ thống sấy cà phê bằng phương pháp sấy Đối lưu năng suất 1000kgmẻ

CHƯƠNG 1: MỞ ĐẦU1.1 Đặt vấn đề Trong ngành sản xuất cà phê, quá trình sấy hạt cà phê đóng vai trò quan trọng trongviệc quyết định chất lượng cuối cùng của sản phẩm.. Phương pháp sấy đối

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

TRƯỜNG ĐẠI HỌC NÔNG LÂM TP.HỒ CHÍ MINH

ĐỒ ÁN THIẾT BỊ SẤY

ĐỀ TÀI: TÍNH TOÁN, THIẾT KẾ HỆ THỐNG SẤY CÀ PHÊ

BẰNG PHƯƠNG PHÁP SẤY ĐỐI LƯU NĂNG SUẤT 1000KG/MẺ

Họ và tên sinh viên: HÀ VĂN ĐẠT

NGUYỄN QUANG VINH NGUYỄN MINH HUY

Ngành: CÔNG NGHỆ KỸ THUẬT NHIỆT

Niên khóa: 2021 – 2025

Tp Hồ Chí Minh, tháng 9/2024

TÍNH TOÁN, THIẾT KẾ HỆ THỐNG SẤY CÀ PHÊ

BẰNG PHƯƠNG PHÁP SẤY ĐỐI LƯU

NĂNG SUẤT 1000KG/MẺ

Tác giả

HÀ VĂN ĐẠT NGUYỄN QUANG VINH NGUYỄN MINH HUY

Giáo viên hướng dẫnThS NGUYỄN NAM QUYỀN

Tp Hồ Chí Minh, tháng 9 năm 2024

LỜI CAM ĐOAN

Tên đề tài: TÍNH TOÁN, THIẾT KẾ HỆ THỐNG SẤY CÀ PHÊ BẰNG PHƯƠNGPHÁP SẤY ĐỐI LƯU NĂNG SUẤT 1000KG/MẺ

GVHD: ThS NGUYỄN NAM QUYỀN

Họ tên sinh viên: HÀ VĂN ĐẠT MSSV:21137058 Lớp:DH21NLEmail: 21137058@st.hcmuaf.edu.vn

Họ tên sinh viên:NGUYỄN QUANG VINH MSSV:21137039 Lớp:DH21NLEmail: 21137039@st.hcmuaf.edu.vn

Họ tên sinh viên:NGUYỄN MINH HUY MSSV:21137084 Lớp:DH21NLEmail: 21137084@st.hcmuaf.edu.vn

Ngày nộp đồ án :

Chúng tôi xin cam đoan đồ án này là công trình do chính chúng tôi nghiên cứu vàthực hiện Chúng tôi không sao chép từ bất kỳ một tài liệu nào đã được công bố màkhông trích dẫn nguồn gốc Tất cả các thông tin, số liệu, kết quả trong luận văn làchính xác và trung thực Nếu có bất kỳ một sự vi phạm nào, chúng tôi xin chịu hoàntoàn trách nhiệm”

Tp Hồ Chí Minh, ngày … tháng … năm

Ký tên và ghi rõ họ tên

LỜI CẢM ƠN

Em xin chân thành cảm ơn các quý thầy cô khoa Cơ Khí Công Nghệ đã giảng dạy vàtruyền đạt cho em kiến thức trong suốt quá trình em học tập, nghiên cứu và rèn luyện ởtrường Đại học Nông Lâm

Đặc biệt em xin chân thành cảm ơn Ths Nguyễn Nam Quyền đã dành nhiều thời gian vàtâm huyết hướng dẫn em thực hiện đồ án tốt nghiệp này Nhờ sự giúp đỡ, động viên tinhthần của thầy đã giúp em vượt qua nhiều khó khăn trong quá trình nghiên cứu thực hiện

từ quý thầy cô để đồ án tốt nghiệp này có thể được hoàn thiện hơn

Em xin chân thành cảm ơn!

TÓM TẮT

MỤC LỤC

LỜI CAM ĐOAN i

LỜI CẢM ƠN ii

TÓM TẮT iii

MỤC LỤC iv

DANH SÁCH BẢNG BIỂU v

DANH SÁCH SƠ ĐỒ, HÌNH ẢNH vi

DANH SÁCH TỪ VIẾT TẮT vii

CHƯƠNG 1 MỞ ĐẦU

1.1Đặt vấn đề

1.2Mục đích đồ án

1.3 Đối tượng nghiên cứu

1.4 Phạm vi nghiên cứu

1.5 Kết cấu đồ án

CHƯƠNG 2 TỔNG QUAN

2.1Tổng quan về cà phê

2.1.1 Nguồn gốc và đặc điểm của cà phê

2.1.1.1 Nguồn gốc

2.1.1.2 Đặc điểm

2.1.2 Thành phần dinh dưỡng

2.1.3 Công dụng của cà phê

2.1.4 Thời vụ trồng và thu hoạch

2.2 Tình hình trồng và nghiên cứu cà phê

2.2.1 Tình hình ngoài nước

2.2.2 Tình hình trong nước

2.2.3 Tiêu chuẩn đánh giá chất lượng cà phê sau khi sấy

2.2.3.1 Tiêu chuẩn về chất lượng

2.2.3.2 Tiêu chuẩn về cảm quan

2.2.3.3 Tiêu chuẩn về lí hóa

2.3 Tình hình phơi, sấy trong nước

2.4 Tình hình phơi, sấy trên thế giới

2.5 Tìm hiểu một số phương pháp sấy phù hợp

2.6 Nhận xét

CHƯƠNG 3 NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

3.1 Nội dung nghiên cứu

3.2 Phương pháp nghiên cứu

3.2.1 Nghiên cứu lý thuyết

3.2.2 Phương tiện nghiên cứu

CHƯƠNG 4 KẾT QUẢ VÀ THẢO LUẬN

4.1 Các thông số tính toán ban đầu

4.2 Nguyên lý cấu tạo và nguyên lý hoạt động

4.2.1 Nguyên lý cấu tạo

4.2.2 Nguyên lý hoạt động

4.3 Kết quả tính toán thiết kế

4.3.1 Tính toán thiết kế buồng sấy

4.3.2 Tính toán lượng nhiệt cần thiết cho quá trình sấy

4.3.3 Tính toán lượng tác nhân sấy

4.3.4 Tính toán trở lực hệ thống và chọn quạt

4.5 Tổng hợp kết quả tính toán thiết kế

4.6 Bài toán kinh tế

CHƯƠNG 5 KẾT LUẬN VÀ ĐỀ NGHỊ

5.1 Kết luận

5.2 Đề nghị

TÀI LIỆU THAM KHẢO

PHỤ LỤC

DANH SÁCH BẢNG BIỂU

DANH SÁCH SƠ ĐỒ, HÌNH ẢNH

Hình 2.1: Hình ảnh cây cà phê

Hình 2.2: Cây cà phê chè (Arabica)

Hình 2.3: Cà phê vối  (Robusta)

Hình 2.4 Cấu trúc cà phê

Hình 2.5 Hình ảnh ly cà phê

Hình 2.6: Tình hình cà phê ở Việt Nam

Hình 4.1 Sơ đồ nguyên lý cấu tạo của thiết bị sấy hầm

DANH SÁCH TỪ VIẾT TẮT

CHƯƠNG 1: MỞ ĐẦU1.1 Đặt vấn đề

Trong ngành sản xuất cà phê, quá trình sấy hạt cà phê đóng vai trò quan trọng trongviệc quyết định chất lượng cuối cùng của sản phẩm Sấy không chỉ giúp loại bỏ nướctrong hạt cà phê sau thu hoạch mà còn tác động đến hương vị, mùi thơm và chất lượngcảm quan của cà phê sau khi rang Phương pháp sấy đối lưu (convective drying) là mộttrong những phương pháp phổ biến và hiệu quả được sử dụng rộng rãi trong quá trình sấy

cà phê

Phương pháp sấy đối lưu dựa trên nguyên lý truyền nhiệt từ dòng không khí nóng đến bềmặt sản phẩm, từ đó làm bay hơi nước từ bên trong hạt cà phê ra bên ngoài Quá trình nàygiúp đảm bảo sự khô đồng đều của hạt cà phê, giảm thiểu các hư hỏng do nấm mốc hay vikhuẩn trong quá trình bảo quản sau thu hoạch Tuy nhiên, để tối ưu hóa quá trình sấy đốilưu, các yếu tố như nhiệt độ, tốc độ gió, độ ẩm không khí và thời gian sấy cần được kiểmsoát chặt chẽ

Một vấn đề đáng chú ý là nếu không kiểm soát đúng các thông số kỹ thuật trong quá trìnhsấy đối lưu, chất lượng cà phê có thể bị ảnh hưởng Nhiệt độ quá cao có thể dẫn đến việccháy sém hoặc mất hương vị tự nhiên, trong khi nhiệt độ quá thấp có thể kéo dài thời giansấy, làm giảm năng suất và hiệu quả kinh tế Do đó, việc nghiên cứu và ứng dụng phươngpháp sấy đối lưu một cách khoa học và hiệu quả là cần thiết để đảm bảo chất lượng cà phêthành phẩm, đồng thời tăng cường khả năng cạnh tranh trên thị trường

Từ những yêu cầu thực tiễn trên, việc áp dụng phương pháp sấy đối lưu trong quá trìnhchế biến cà phê cần được quan tâm và nghiên cứu sâu hơn, nhằm nâng cao chất lượng sảnphẩm và tối ưu hóa chi phí sản xuất

1.3 Đối tượng nghiên cứu

Cà phê là một loại thức uống được rất nhiều người ưa chuộng trong cuộc sống hiệnđại, được ủ từ hạt cà phê rang, tách lấy từ quả của cây cà phê Trải qua thời gian dài pháttriển, hiện nay có rất nhiều hình thức pha chế cà phê hấp dẫn, có thể kể đến như cà phêEspresso, cà phê bình, latte,…Thức uống này bạn có thể uống nóng hoặc uống lạnh đều

mang lại hương vị cực ngon.

Lịch sử cà phê đã có từ rất lâu Vào năm 1888, đồn điền cà phê đầu tiên được lập ởViệt Nam do người Pháp khởi sự ở Bắc Kỳ Thời điểm này giống cà phê Arabica đượctrồng phổ biến ở ven sông Thời gian sau cà phê được trồng lan xuống vùng Phủ Lý,Thanh Hóa, Ninh Bình, Nghệ An, Di Linh Sau này người ta phát hiện Tây Nguyên làvùng đất thích hợp nhất để trồng cà phê

Đến năm 1908, người Pháp mang hai loại cà phê khác đến Việt Nam là Robusta vàExcelsa Họ đã thử nghiệm giống tại Tây Nguyên thấy được sự phát triển rất tốt ở vùngđất này Trong suốt quá trình diễn ra cuộc chiến, nhiều khu vực sản xuất cà phê phát triểnnhưng rất chậm Năm 1986, tổng diện tích trồng cà phê khắp nước trong khoảng 50.000

ha Khối lượng sản xuất khoảng 18.400 tấn Thống kê năm 1937-1938, tổng cộng 13.000

ha cà phê được trồng trên lãnh thổ Việt Nam Hiện nay, có 3 loại cà phê chính được trồng

ở Việt Nam: Arabica, Robusta, liberica

1.4 Phạm vi nghiên cứu

Tính toán thiết kế phương pháp sấy đối lưu cho cà phê bằng thiết bị sấy hầm với năngsuất 1000kg/mẻ tại không gian Trường Đại học Nông lâm TP Hồ Chí Minh , thời gian từ9/9/2024 đến 18/11/2024

1.4 Kết cấu đồ án

Gồm có 5 chương:

+ Chương 1: Mở đầu

+ Chương 2: Tổng quan

+ Chương 3: Nội dung và phương pháp nghiên cứu

+ Chương 4: Kết quả thảo luận

+ Chương 5 Kết luận và đề nghị

+ Tài liệu tham khảo

CHƯƠNG 2: TỔNG QUAN2.1 Tổng quan về cà phê

2.1.1 Nguồn gốc và đặc điểm cà phê

2.1.1.1 Nguồn gốc

Cây cà phê đầu tiên được du nhập vào Việt Nam vào năm 1857 bởi Cha AlexandreVallet, một linh mục người Pháp Ban đầu, cà phê được trồng thử nghiệm tại các tỉnh phíaBắc như Hà Nam, Quảng Trị Tuy nhiên, do điều kiện khí hậu không phù hợp nên cây càphê không phát triển tốt

Năm 1875, cây cà phê được thử nghiệm trồng tại Buôn Ma Thuột (nay là thành phố Buôn

Ma Thuột, tỉnh Đắk Lắk) và đã phát triển mạnh mẽ tại đây Khí hậu và thổ nhưỡng TâyNguyên rất thích hợp cho cây cà phê Robusta sinh trưởng, tạo nên hương vị đặc trưng cho

cà phê Việt Nam. [1]

Hình 2.1: Hình ảnh cây cà phê

2.1.1.2 Đặc điểm cây cà phê

Cà phê thuộc cây thân gỗ, chiều cao cây sẽ phụ thuộc vào từng loại giống Có 2 loại càphê được trồng phổ biến, mỗi loại có đặc điểm hình thái và hương vị khác biệt:

Cây cà phê chè (Arabica)

Hình 2.2: Cây cà phê chè (Arabica)

Đặc điểm của lá giống này tương đối giống lá chè (nên được gọi là cà phê chè)

Cà phê chè thuộc dạng cây bụi, cao khoảng 2 – 3 Thân cây trưởng thành có vỏ sần sùi.Một số giống phân cành cao, cành thấp nhất cách mặt đất có thể tới 60 – 80 cm (ví dụ nhưTypica, Bourbon) Một số giống phân cành thấp, khoảng cách cành thấp nhất cách mặt đấtkhoảng 12 – 15cm, khoảng cách giữa các cành trên thân từ 3 – 7cm (ví dụ như Catimor,Caturra, Catuai,…)

Rễ cà phê chè có dạng rễ cọc, đâm sâu vào đất, có thể đâm sâu đến 1m Rễ phụ và lônghút đâm ngang và nằm chủ yếu cách mặt đất khoảng 0 – 30 cm

Lá của loại cà phê này mọc đối xứng, hình trứng dài, đầu nhọn, rìa lá xoăn gợn sóng nhẹ

Lá có màu xanh đậm, bóng, chiều dài lá khoảng 10 – 15 cm, rộng từ 4 – 6 cm

Hoa màu trắng, mùi hơi hắc, xuất phát từ nách lá Mỗi nách lá cho ra từ 8 – 15 hoa.Cuống hóa ngắn, đài hoa có 5 cánh nhỏ Tràng hoa hình ống dài, phía đầu nở ra 5 cánhhẹp, nhụy có 2 đầu vươn ra ngoài tràng hoa, noãn phát triển thành quả

Quả hình trứng, dài 10 – 18 mm, ngang 8 – 12 mm Cấu tạo của quả cà phê chè ở ngoài

cùng là lớp vỏ mỏng, tiếp đến là phần thịt, trong cùng là hai nhân có hình bán cầu, xếp úplại với nhau Phôi cà phê nằm ở một đầu của nhân,rễ mầm phôi có hình nón và có 2 lámầm.

Cà phê vối  (Robusta)

Hình 2.3: Cà phê vối  (Robusta)Cây cà phê Robusta là một trong những loại cây cà phê phổ biến và quan trọng nhất trênthế giới Với đặc điểm thực vật độc đáo và những ưu điểm vượt trội, cây cà phê Robustakhông chỉ là nguồn cung cấp cà phê phổ biến mà còn có ý nghĩa trong quan trọng trongkinh tế của nhiều quốc gia

Ở Việt Nam, cà phê vối phân bố nhiều ở khu vực Đông Nam Bộ và Tây Nguyên

Loại cà phê này có thân gỗ, dạng bụi, chiều cao có thể tới 10m, nhiều cành, tán rậm rạp. 

Lá của cây cà phê Robusta có kích thước lớn và thường có màu xanh đậm, nhìn giống như

lá cây vối Lá dài 20 – 25cm, rộng từ 8 -12cm, hình thuôn dài như hạt xoài, đầu nhọn, rìagợn sóng

Hoa của cà phê vối mọc từ nách lá, hoa mọc thành các chùm, mỗi chùm có 1 – 3 vòng,mỗi vòng có khoảng 15 – 30 hoa, mùi hơi hắc

Quả cà phê của cây Robusta thường có hình dáng tròn hoặc hình bầu dục và có kích thướcnhỏ hơn so với quả của cây cà phê Arabica Màu sắc của quả thường có màu đỏ đậm hoặcvàng khi chín Quả cà phê Robusta có hương vị mạnh mẽ và đắng hơn so cà phê Arabica

Hệ rễ của cây cà phê Robusta phát triển mạnh mẽ, giúp cây hấp thụ nước và dưỡng chất

từ đất tốt hơn Điều này giúp cho cây có khả năng chịu đựng tốt hơn trong điều kiện đấtkhô cằn và kém màu mỡ. [2]

Chi tiết của từng thành phần

Glucid

Chiếm hơn nữa tổng số chất khô của cà phê nguyên chất, nhưng lại không tham gia vào vịchính của cà phê mà chỉ góp phần tạo màu màu và vị caramen Đường có trong cà phê bịthủy phân dưới tác dụng của acid hữu cơ và các enzim thủy phân Hàm lượng saccharose

có trong cà phê phụ thuộc vào độ chín của quả, quả càng chín thì hàm lượng càng cao.Saccharose bị caramen hóa trong quá trình rang tạo thành hương vị cho cà phê

Protein

Hàm lượng protein không cao nhưng đóng vai trò quan trọng trong quá trình hình thànhhương vị của cà phê nguyên chất Bằng phương pháp thủy phân, người ta nhận thấy trongthành phần protein có những acid amin sau: cysteine, alanine, phenylalanine, histidine,leucine, lysine, derine,…

Các acid amin này ít thấy ở dạng tự do, chúng được giải phóng ra và tác dụng với nhauhoặc tác dụng với những chất tạo mùi và vị cho cà phê rang Đặc biệt, methionine vàproline có tác dụng làm giảm oxy hóa các chất thơm, làm cho cà phê rang giữ được mùi

vị khi bảo quản

Lipid

Hàm lượng lipid chiếm tỉ lệ khá lớn 10 - 13% của hạt cà phê nguyên chất, chủ yếu là dầu

và sáp Trong đó sáp chiếm 7 - 8% ,còn lại dầu chiếm khoảng 90% Trong quá trình chếbiến lipid bị biến đổi, song một phần acid béo tham gia dưới tác dụng của nhiệt độ cao tạonên hương thơm cho sản phẩm, lượng lipid không bị biến đổi là dung môi tốt hòa tan cácchất thơm Khi pha cà phê thì chỉ một lượng nhỏ lipid tan vào nước, còn phần lớn lưu lạitrên bã

Chất thơm

Trong cà phê nguyên chất có hàm lượng nhỏ chất thơm, nó được hình thành và tích lũytrong hạt Sự tích lũy dựa vào nhiều yếu tố như đất đai, khí hậu và nhất là chủng loại càphê Sự tích lũy chất thơm trong hạt nói riêng và cấu trúc hương vị cà phê nguyên chấtnói chung, chịu ảnh hưởng rất lớn bởi độ cao, vì vậy các loại cà phê được trồng càng cao,thì phẩm chất hạt càng tốt hơn

Hình 2.5 Hình ảnh ly cà phê

Caffeine

Caffeine chiếm từ 1-3% phụ thuộc vào giống cà phê, điều kiện khí hậu, điều kiện canhtác Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) không xếp Caffeine vào nhóm các chất gây nghiện.Đến nay vẫn không có bằng chứng khoa học cho thấy Caffeine nguy hại đến sức khoẻ,ngay cả những trường hợp sử dụng thường xuyên Caffeine trong thời gian dài

Khoáng chất

Chiếm khoảng 3 - 5% chủ yếu là nitơ, kali, magie, photpho, clo Ngoài ra còn có các chấtlưu huỳnh, nhôm, sắt, đồng,… tạo mùi nồng đến cà phê Thành phần khoáng chất càngthấp giúp cà phê càng tăng thêm chất lượng

Gợi ý một tách cà phê thật sự dinh dưỡng

Nếu mục đích của bạn là thưởng thức một thức uống thỏa mãn có ít calo, carbohydrate vàchất béo, thì một tách cà phê đen trơn chắc chắn phù hợp với bạn. [3]

2.1.3 Công dụng cà phê

Giảm mệt mỏi và tăng năng lượng

Cà phê có tác dụng làm giảm mệt mỏi, tăng mức năng lượng là do trong cà phê có chứachất kích thích có tên là caffeine Sau khi uống, cà phê sẽ được hấp thụ trực tiếp vào máurồi từ từ di chuyển lên não

Tại não, caffeine ngăn chặn sự xuất hiện của adenosine – một loại chất ức chế dẫn truyềnthần kinh Khi adenosine bị ngăn chặn sẽ tăng cường khả năng dẫn truyền xung thần kinh

đi khắp cơ thể, cải thiện các chức năng khác của não bộ gồm trí nhớ, mức năng lượng,tâm trạng, thời gian phản ứng và những chức năng về thần kinh nói chung

Hỗ trợ giảm cân hiệu quả

Caffeine trong cà phê có khả năng đốt cháy chất béo, hỗ trợ giảm cân hiệu quả Một sốnghiên cứu chỉ ra rằng caffeine có khả năng tăng tốc độ trao đổi chất lên từ 3% đến 11%,tăng hiệu quả đốt cháy chất béo ở những người béo phì lên 10% và ở những người gầy là29% Tuy nhiên, với những người sử dụng cà phê lâu dài thì tác dụng này có thể bị giảmđi.

Giảm nguy cơ mắc bệnh Alzheimer và chứng mất trí nhớ

Alzheimer là bệnh thoái hóa thần kinh phổ biến nhất và là nguyên nhân hàng đầu dẫn đếnchứng mất trí nhớ, thường gặp ở người lớn tuổi

Hiện tại, bệnh này không có cách điều trị triệt để những vẫn có thể phòng ngừa bằng việcthay đổi chế độ ăn uống, tập thể dục,… trong đó uống cà phê cũng rất hiệu quả Một sốnghiên cứu cho thấy những người uống nhiều cafe có nguy cơ mắc alzheimer thấp hơn tới65% so với những người bình thường

Giảm nguy cơ mắc một số bệnh ung thư

Theo nghiên cứu, cà phê có khả năng giúp cơ thể giảm nguy cơ mắc một số bệnh ung thư,trong đó có khả năng bảo vệ cơ thể chống lại một số loại bệnh ung thư như ung thư gan,ung thư đại trực tràng,…

Các nghiên cứu cũng chỉ ra rằng, những người có thói quen uống cà phê sẽ có nguy cơmắc ung thư gan thấp hơn 40%, ung thư đại trực tràng thấp hơn 15%

Giàu chất chống oxy hóa, ngăn ngừa lão hóa da

Trong cà phê rất giàu chất chống oxy hóa, thậm chí các nghiên cứu cho thấy các chấtchống oxy hóa của nó còn cao hơn cả rau và trái cây Vì thế, cà phê có công dụng khắcphục vấn đề da bị tổn thương do tia UV và cả các gốc tự do

Cà phê còn như một chất tẩy tế bào chết giúp giảm thiểu lão hóa sớm cho da như sự xuấthiện của các đường nhăn hoặc nếp nhăn trên mặt

Giảm nguy cơ mắc bệnh tiểu đường tuýp II

Theo nghiên cứu của Đại học Harvard (Mỹ), cà phê có thể làm giảm nguy cơ mắc bệnhtiểu đường tuýp hai Kết quả nghiên cứu cho thấy, những người tăng lượng cà phê nhiềuhơn 1 tách mỗi ngày có nguy cơ mắc bệnh tiểu đường tuýp hai thấp hơn 11% Trong khi

đó, những người giảm lượng cà phê uống một tách mỗi ngày sẽ tăng 17% nguy cơ pháttriển bệnh

Theo nghiên cứu của Viện Y tế Quốc gia Mỹ năm 2018, uống cà phê có chứa caffeintrong thời gian dài có tác dụng liên quan đến việc giảm nguy cơ tiền tiểu đường và tiểuđường

Nâng cao hiệu suất tập luyện thể dục thể thao

Các nghiên cứu chỉ ra rằng cà phê đen không những giúp bạn tăng cường hiệu suất tậpluyện thể dục thể thao mà còn giúp đốt cháy chất béo nhanh hơn. 

Hàm lượng caffeine cao trong một tách cà phê đã được chứng minh là cải thiện đáng kểkhả năng đốt cháy mỡ thừa trong quá trình tập luyện Thói quen uống cà phê cũng giúpbạn tiêu thụ ít calo hơn trong ngày vì các hợp chất và caffeine trong cà phê giúp bạn đẩylùi cảm giác thèm ăn

Khi caffeine đi vào máu, bạn sẽ thấy có một số phản ứng xuất hiện trong cơ thể như tănghuyết áp và nhịp tim Sau đó, bạn sẽ cảm thấy tràn đầy năng lượng và sẵn sàng cho mộtbuổi tập luyện hết tốc lực. [4]

2.1.4 Thời vụ trồng và thu hoạch

- Thời vụ trồng: Bắt đầu từ đầu mùa mưa và kết thúc trước mùa khô 2-3 tháng Thời vụtrồng ở khu vực Tây Nguyên và miền Đông Nam Bộ từ 15 tháng 5 đến 15 tháng 8, khuvực Duyên Hải Nam Trung Bộ từ 15 tháng 8 đến hết tháng 10 hàng năm

- Đất trồng cà phê: Đất có độ dốc từ 0-15o, thích hợp nhất là dưới 8o, đất phải dễ thoátnước, tầng đất dày trên 70 cm, mực nước ngầm sâu hơn 100 cm, hàm lượng mùn của lớpđất mặt (0-20 cm) trên 2,5% Các loại đất phong hóa từ Pooc- phia, đá vôi, sa phiến thạch,granit… nếu có đủ điều kiện nêu trên đều có thể trồng được cà phê, đất bazan là loại đấtthích hợp nhất

Đất từ các vườn cà phê già cỗi hay vườn cà phê bị bệnh rễ không được trồng lại cà phê ítnhất là 2 năm, trong thời gian này cần phải áp dụng các biện pháp cải tạo và xử lý đất đểdiệt trừ mầm bệnh

- Khoảng cách trồng: Trên đất tốt, bằng phẳng cây cà phê được trồng theo khoảng cách3x3 m Đối với đất xấu hay có độ dốc cao trên 8o các hàng cà phê được bố trí theo đườngđồng mức với khoảng cách 3 m, cây cách cây trên hàng là 2,5 m

- Thu hoạch cà phê

+ Kỹ thuật thu hoạch:

Quả cà phê được thu hoạch bằng tay và được thực hiện làm nhiều đợt trong một vụ, thuhái kịp thời những quả chín trên cây Không thu hái quả xanh non, không được tuốt cảcành, không làm gẫy cành Phải ngừng thu hái trước và sau khi nở hoa 3 ngày

+  Yêu cầu kỹ thuật của sản phẩm thu hoạch:

Sản phẩm thu hoạch có tỷ lệ quả chín (có màu đặc trưng của quả chín chiếm trên 2/3 diệntích quả) đạt từ 95% trở lên và tỷ lệ tạp chất không quá 0,5% Vào đợt tận thu cuối vụ, tỷ

lệ quả chín đạt trên 80%, tỷ lệ tạp chất không quá 1% và không được chiếm quá 10% tổngsản lượng của toàn vụ

+ Bảo quản nguyên liệu:

Cà phê quả sau khi thu hoạch phải được chuyên chở kịp thời về cơ sở chế biến, khôngđược để quá 24 giờ Phương tiện vận chuyển và bao bì đựng cà phê quả phải sạch, khôngnhiễm phân bón, hóa chất… Trường hợp không vận chuyển hay chế biến kịp quả cà phêphải được đổ trên nền khô ráo, thoáng mát và không được đổ đống dày quá 40cm. [5]

2.2 Tình hình trồng và nghiên cứu cà phê

2.2.1 Tình hình ngoài nước

- Tình hình trồng cà phê trên thế giới:

+ Brazil là nước đứng đầu về sản lượng cà phê toàn cầu, chiếm khoảng 35% thị phần Các

quốc gia khác như Colombia, Ethiopia, Honduras và Việt Nam cũng là những nhà sảnxuất cà phê lớn Việt Nam là quốc gia xuất khẩu cà phê Robusta lớn nhất thế giới

+ Cà phê được trồng tại hơn 70 quốc gia nằm trong vùng "vành đai cà phê" (Coffee Belt),chủ yếu là các quốc gia nằm giữa vĩ tuyến 23,5 độ Bắc và Nam

+ Biến đổi khí hậu là một trong những thách thức lớn nhất hiện nay đối với ngành trồng

cà phê, với việc thay đổi lượng mưa và nhiệt độ ảnh hưởng đến năng suất và chất lượng

cà phê Một số quốc gia đang phải tìm kiếm các giải pháp để thích ứng với điều kiện thờitiết khắc nghiệt

- Chế biến và xuất khẩu

+Công nghệ chế biến: Ngành chế biến cà phê đang áp dụng nhiều công nghệ mới để nângcao chất lượng và giá trị gia tăng của sản phẩm Các công nghệ như sấy đối lưu, chế biếnướt, và rang xay hiện đại đang được sử dụng

+ Xuất khẩu cà phê: Brazil, Colombia, và Việt Nam là những quốc gia xuất khẩu cà phêlớn nhất thế giới Các quốc gia này đang tìm cách mở rộng thị trường xuất khẩu sang châu

Á và các khu vực mới nổi khác

- Thách thức và cơ hội

+ Thách thức: Ngành cà phê đang đối mặt với nhiều thách thức, bao gồm biến đổi khíhậu, giá cả biến động, và sự cạnh tranh ngày càng gia tăng từ các sản phẩm thay thế.+ Cơ hội: Dù gặp nhiều khó khăn, ngành cà phê cũng có nhiều cơ hội để phát triển, đặcbiệt là trong lĩnh vực cà phê đặc sản, cà phê hữu cơ, và các sản phẩm chế biến sâu

Tình hình giá cà phê hiện nay trên thế giới

Tình hình giá cà phê hiện nay trên thế giới tiếp tục tăng ở cả 2 sàn giao dịch lớn, cụ thể:+Tại London giá cà phê Robusta giao tháng 3/2021 tăng 11 USD/tấn (0,82%), giao dịch ởmức 1.349 USD/tấn, giao tháng 5/2021 tăng 9 USD/tấn (0,66%) ở mức 1.372 USD/tấn

+ Tại Mỹ ở sàn giao dịch New York, giá cà phê Arabica giao tháng 3/2021 tăng 1,35cent/lb (1,09%) ở mức 125,7 cent/lb, giao tháng 5/2021 tăng 1,2 (0,95%) cent/lb ở mức127,4 cent/lb.

Theo nhận định giá cà phê tiếp tục đà tăng khi ngày hết hạn hợp đồng quyền chọn kỳ hạntháng 3 cũng cận kề, tại sàn ICE – New York là ngày 18/2 và ở sàn ICE – London là ngày23/2

Tình hình giá cà phê trên thế giới có xu hướng tăng

Tình hình giá cà phê hiện nay: trên thế giới có xu hướng tăng sau biến động kinh tế do

đại dịch Covid-19 Mỹ đang trải qua khoảng thời tiết giá lạnh khiến tiêu thụ năng lượngcùng các loại hàng hóa tăng cao… những nguyên nhân trên đang giúp giá cà phê phụchồi Tuy nhiên hiên nay trên thế giới vừa phát hiện thêm 1 chủng virus SARS-CoV-2 mới,được đánh giá là rất nguy hiểm, có khả năng lây lan qua không khí rất nhanh  khiến tốc độlây lan tăng lên Lo ngại về dịch bệnh vẫn đang là yếu tố cản trở lớn đối với tình hình giá

cà phê hiện nay, ngay cả khi USD yếu. [6]

2.2.2 Tình hình trong nước

- Tình hình trồng cà phê ở Việt Nam: Việt Nam hiện là quốc gia sản xuất cà phê lớn

thứ hai thế giới, chủ yếu trồng hai loại cà phê chính là Robusta và Arabica

+ Cà phê Robusta: Chiếm khoảng 90-95% tổng sản lượng cà phê Việt Nam Robustađược trồng chủ yếu tại các tỉnh Tây Nguyên như Đắk Lắk, Gia Lai, Đắk Nông và LâmĐồng

+ Cà phê Arabica: Chiếm khoảng 5-10% tổng sản lượng, được trồng ở những vùng có độcao lớn như Lâm Đồng (Đà Lạt), Sơn La, Điện Biên và một số vùng Tây Bắc

- Diện tích và sản lượng:

+ Theo thống kê, Việt Nam hiện có khoảng 600.000 ha diện tích trồng cà phê, trong đóTây Nguyên chiếm gần 90% diện tích Đắk Lắk là tỉnh có diện tích trồng lớn nhất, chiếmkhoảng 30% sản lượng cà phê của cả nước

+ Năng suất cà phê trung bình ở Việt Nam khá cao, đạt khoảng 2,5-3 tấn/ha, nhờ điềukiện khí hậu thuận lợi và sự đầu tư vào giống, kỹ thuật canh tác

- Thách thức trong sản xuất cà phê:

+ Biến đổi khí hậu: Biến đổi khí hậu đang là một mối đe dọa lớn đối với ngành cà phê tạiViệt Nam Lượng mưa không ổn định, nhiệt độ tăng cao, và sự xuất hiện của các bệnh vàsâu hại mới ảnh hưởng lớn đến năng suất

+ Quá trình canh tác thiếu bền vững: Việc sử dụng hóa chất, phân bón và nước tưới mộtcách thiếu kiểm soát trong những năm trước đã gây ra nhiều vấn đề về suy thoái đất, ô