Đề bài xây dựng kế hoạch cá nhân cho trẻ khiếm thính nghiên cứu trường hợp một trẻ khiếm thính Ở trường tiểu học kiến quốc

Trong học phần giáo dục hòa nhập trẻ khuyết tật ở bậc tiểu học , em đã nắm vững được một số lý thuyết của học phần như: những vấn đề chung về trẻ khuyết tật và giáo dục hòa nhập, tổ chức

TRƯỜNG ĐẠI HỌC HẢI PHÒNG KHOA TÂM LÝ – GIÁO DỤC HỌC

BÀI TẬP LỚNMÔN: GIÁO DỤC HÒA NHẬP TRẺ KHUYẾT TẬT Ở BẬC TIỂU HỌC

MÃ HỌC PHẦN: PED5227.2

ĐỀ BÀI: Xây dựng kế hoạch cá nhân cho trẻ khiếm thính Nghiên cứu trường hợp

một trẻ khiếm thính ở trường tiểu học Kiến Quốc

Sinh viên thực hiện: Phạm Quỳnh Anh

Lớp: ĐH.GDTH2.K20

Mã sinh viên: 183176101013

Hải Phòng, năm 2022

TRƯỜNG ĐẠI HỌC HẢI PHÒNG KHOA TÂM LÝ – GIÁO DỤC HỌC

BÀI TẬP LỚNMÔN: GIÁO DỤC HÒA NHẬP TRẺ KHUYẾT TẬT Ở BẬC TIỂU HỌC

MÃ HỌC PHẦN: PED5227.2

ĐỀ BÀI: Xây dựng kế hoạch cá nhân cho trẻ khiếm thính Nghiên cứu trường hợp

một trẻ khiếm thính ở trường tiểu học Kiến Quốc

Sinh viên thực hiện: Phạm Quỳnh Anh

Lớp: ĐH.GDTH2.K20

Mã sinh viên: 183176101013

Hải phòng, năm 2022

MỤC LỤC

ĐẶT VẤN ĐỀ

Trẻ em là mầm non, tương lai của đất nước, nhưng không phải trẻ em nào sinh racũng được may mắn, khỏe mạnh Trong xã hội đang tồn tại phần lớn bộ phận trẻ khuyết tật, đặc biệt là trẻ khiếm thính Hiện nay công tác giáo dục trẻ khuyết tật đang được Đảng, Nhà nước và các trường học trên cả nước quan tâm Chiến lược Giáo dục trẻ khuyết tật Việt Nam đã được Bộ giáo dục và đào tạo khẳng định chủ yếu là giáo dục hòa nhập, hướng đến việc giáo dục trẻ sẽ có cơ hội học tập như trẻ bình thường.Trẻ khuyết tật là những trẻ bị khiếm khuyết cơ thể hoặc suy giảm chức năng hoạt động dẫn đến họ gặp khó khăn nhất định và không thể theo được chương trình giáo dục phổ thông Nếu không được hỗ trợ đặc biệt về các phương pháp giáo dục dạy học và các trang thiết bị cần thiết

Thính giác là một trong những giác quan quan trọng và quý giá của con người thông qua cơ quan thính giác này giúp chúng ta có thể nghe những âm thanh của môi trường xung quanh bên ngoài và việc nghe được những âm thanh này giúp chúng ta phát triển được ngôn ngữ, kỹ năng xã hội và kỹ năng giao tiếp

Trẻ khiếm thính là những trẻ bị mất hoặc suy giảm về khả năng nghe kéo theo những hạn chế về phát triển ngôn ngữ nói cũng như khả năng giao tiếp của trẻ Vì vậy, trẻ khiếm thính nếu được quan tâm hỗ trợ với phương pháp, cách thức đặc biệt

sẽ càng có cơ hội phát triển và phát huy hết khả năng mà trẻ có thể

Giáo dục hòa nhập là một quá trình tăng cường năng lực cho hệ thống giáo dục

để tiếp cận với mọi người học và vì thế, giáo dục hòa nhập được coi là một chiến lược quan trọng để đạt được giáo dục cho mọi người Giáo dục hòa nhập cũng là một phương thức giáo dục trong đó trẻ khuyết tật cùng học với trẻ em khác trong trường phổ thông tại nơi trẻ sinh sống Giáo dục hòa nhập dựa trên quan điểm xã hội trong việc nhìn nhận trẻ khuyết tật

Trong học phần giáo dục hòa nhập trẻ khuyết tật ở bậc tiểu học , em đã nắm vững được một số lý thuyết của học phần như: những vấn đề chung về trẻ khuyết tật và giáo dục hòa nhập, tổ chức giáo dục hòa nhập … giúp em có những kiến thức

cơ bản để sau khi ra trường có khỏi phải bỡ ngỡ khi được tham gia trong lĩnh vực này Trong suốt quá trình tham gia học tập em xin được gửi lời cảm ơn tới cô giáo – Th.s Nguyễn Thị Thu Hà đã luôn tạo điều kiện, giúp đỡ em trong suốt quá trình học tập

NỘI DUNG

M t s lý thuy t v tr khi m thính ộ ố ế ề ẻ ế

1 Khái ni m ệ , phân lo i t t khi m thính ạ ậ ế

a.Khái niệm:

* Âm thanh rất phong phú và đa dạng, để đo được âm thanh người ta đo:

Độ cao( Tần số âm thanh) – Hz

Độ lớn ( Cường độ âm thanh)- dB

- Độ cao( tần số âm thanh): Âm thanh được chia bằng ba loại tần số: tần số âm thanh thấp( âm trầm: tiếng trống, tiếng gõ bàn, trong tiếng nói), tần số âm thanh trung bình(âm trung: tiếng gõ thìa vào kim loại, âm u,o,u), tần số âm thanh cao( âmcao: sáo, còi,âm s,x,ch,tr)

- Cường độ âm thanh: ( âm to hay âm nhỏ)

+ Tiếng nói thì thầm, tiếng lá cây xào xạc: 20dB

+ Tiếng nói chuyện bình thường trong khoảng cách 1m: 30 – 40dB

+ Tiếng giảng bài của giáo viên trong lớp: 50 – 60dB

+ Tiếng ô tô rú ga : 100dB

+ Tiếng máy bay cất cánh: 110dB

* Cấu tạo của tai:

Tai ngoài: gồm vành tai( hứng âm thanh từ bên ngoài), ống tai( dẫn truyền âm thanh

Tai giữa: là một hốc không khí, bên trong có ba xương nhỏ( xương đe, xương búa, xương bàn đạp); ba xương này hoạt động nhịp nhàng tạo thành đòn bảy đẩy

âm thanh vào tai trong)

Tai trong: gồm bộ máy tiền đình, hốc tai, dây thần kinh có vai trò tiếp nhận âm thanh, chuyển hóa từ dạng cơ học thành sinh học, sau đó theo đường dây thần kinh thính giác âm thanh sinh học được chuyển lên não – thùy thái dương

* Khái niệm trẻ khiếm thính: là trẻ suy giảm chức nghe ở các mức độ khác nhau dẫn tới khó khăn trong giao tiếp ảnh hưởng đến quá trình nhận thức của trẻ.

b Phân loại

* Theo vị trí tổn thương của tai, người ta chia thành:

Điếc dẫn truyền( tổn thương ở tai ngoài, tai giữa)

Điếc tiếp nhận( tổn thương ở tai trong)

Điếc hỗ hợp( cả hai loại)

* Phân loại theo mức độ mất sức nghe

Điếc nhẹ: Trẻ bị mất sức nghe với âm thanh từ 30 – 40dB

Điếc vừa: Trẻ bị mất sức nghe với âm thanh từ 41 – 70dB

Điếc nặng: Trẻ bị mất sức nghe với âm thanh từ 71 – 90dB

Điếc sâu: Trẻ bị mất sức nghe với âm thanh từ trên 90dB

* Phân loại theo thời gian mất sức nghe

Trẻ sinh ta đã bị tổn thương thính giác( điếc bẩm sinh)

Trẻ mất sức nghe trước khi phát triển ngôn ngữ, trước một tuổi

Trẻ mất sức nghe ở giai đoạn đầu sự phát triển ngôn ngữ

Trẻ mất sức nghe khi ngôn ngữ đã hình thành

2 nh h Ả ưở ng c a t t khi m thính đ i v i s phát tri n tâm lý c a tr ủ ậ ế ố ớ ự ể ủ ẻ

Ảnh hưởng tới ngôn ngữ

Ảnh hưởng tới nhận thức

Ảnh hưởng tới giao tiếp quan hệ xã hội

3 Một số biện pháp hỗ trợ trẻ khiếm thính hòa nhập ở trường tiểu học.

a) Bồi dưỡng cho giáo viên kiến thức về trẻ khiếm thính và kỹ năng dạy hòa nhập.Giáo viên cần đạt yêu cầu sau:

Có thái độ đúng đắn và tích cực với trẻ khiếm thính và gia đình trẻ.

Có tri thức và kỹ năng cơ bản để giáo dục trẻ khiếm thính trong môi trường hòa nhập hiệu quả

Phải tuyên truyền, nâng cao nhận thức cho cộng đồng về vấn đề chăm sóc và giáo dục trẻ khiếm thính tại địa phương

Các phương pháp giáo viên cần áp dụng trong lớp học hòa nhập phải phù hợp với đặc điểm khác nhau về khả năng, nhu cầu của trẻ nhằm chuyển tải hiệu quả nội dung học

Công tác bồi dưỡng và đào tạo giáo viên về giáo dục hòa nhập cần phải được xem trọng và cần có kế hoạch bồi dưỡng thường xuyên, giáo viên phải có khả năng dạy hòa nhập, hiểu biết về tâm lý trẻ

b) Hình thành nhóm bạn giúp nhau

Trẻ khiếm thính thường ít bạn vì trẻ ít giao lưu với môi trường xung quanh, ngay cảvới bạn bè cùng trang lứa, không phải trẻ không có nhu cầu kết bạn mà trẻ không tìm được bạn Vì vậy biện pháp này giúp trẻ tìm bạn trong lớp, trong trường và trong cộng đồng nơi mà trẻ sinh sống

Xây dựng nhóm bạn cùng giúp đỡ nhau, nhằm mục đích tạo cơ hội, tạo điều kiện

để trẻ tham gia các hoạt động cùng với các bạn, từ đó phát triển khả năng giao tiếp, khả năng xã hội và hòa nhập cộng đồng

c) Tổ chức tiết học cá nhân cho trẻ khiếm thính

Cần tổ chức tiết học cá nhân vì:

Quá trình học ngôn ngữ của trẻ khiếm thính phải diễn ra liên tục

Các lớp học ở trường tiểu học không phải là môi trường nghe tốt vì lớp học hòa nhập rất động dẫn tới việc rất ồn ào, trẻ khiếm thính cần có môi trường yên tĩnh để học; không phải là môi trường diễn ra thường xuyên hoạt động giao tiếp cho trẻ khiếm thính; lớp học thường có sĩ số đông nên giáo viên ít có thời gian để gần gũi, trò chuyện với trẻ Trong khi đó, nhu cầu được trò chuyện của trẻ khiếm thính lại rất lớn

Nội dung diễn ra tiết học cá nhân:

Trẻ sẽ được học lại những kiến thức mà trẻ được học trong tiết học chung của cả lớp Ở đó, trẻ được bồi dưỡng thêm và củng cố lại kiến thức.

Trong tiết học này trẻ được luyện nghe và phát âm

Trẻ được học cách sử dụng các hình thức giao tiếp như giao tiếp bằng ngôn ngữ kí hiệu, chữ cái ngón tay, điều chỉnh ngữ điệu lời nói trong ngôn ngũ của trẻ Dạy cho trẻ các kỹ năng khởi xướng và kỹ năng duy trì hội họa trong quá trình giao tiếp.Tần suất của tiết học cá nhân phụ thuộc vào sự tiến bộ của trẻ, một tiết học cá nhân thường kéo dài từ 20 – 30 phút

Các yêu cầu cơ bản khi thực hiện tiết học cá nhân:

Giáo viên phải tạo được môi trường yên tĩnh, địa điểm tiến hành tiết học cá nhân phải đạt yêu cầu về điều kiện nghe và tách khỏi lớp học chung

Giáo viên phải kiểm tra hoạt động của máy trợ thính trước khi bắt đầu tiết học cá nhân

Tùy thuộc vào trình độ của trẻ và nhu cầu trẻ càn mà giáo viên xây dựng nội dung của tiết học đó

Sau khi kết thúc tiết học cá nhân, giáo viên phải ghi chép vào hồ sơ của trẻ những thông tin: thời gian tiến hành, nội dung hoạt động và sự nhận xét về tốc độ, ngôn ngữ lời nói của trẻ, sự đề nghị hỗ trợ cha mẹ trẻ và giáo viên bộ môn

d) Sử dụng ngôn ngữ kí hiệu hỗ trợ trong dạy học ở lớp học hòa nhập

Ở trẻ khiếm thính nếu giảng bài chỉ yêu cầu trẻ nghe để tiếp thu kiến thức thì hầunhư trẻ không tiếp thu được gì Mặt khác vốn từ vựng của trẻ vè ngôn ngữ nói hạn chế hơn trẻ bình thường Vì vậy, trong dạy học giáo viên cần phải sử dụng những phương tiện khác để hỗ trợ, đặc biệt là ngôn ngữ kí hiệu vì ngôn ngữ kí hiệu là hìnhthức giao tiếp thuận lợi và hiệu quả nhất đối với trẻ khiếm thính

Ngôn ngữ kí hiệu là quy ước về ý nghĩa của sự vật hiện tượng và các sự kiện thông thường qua bàn tay, đối tượng giao tiếp sử dụng thị giác để hiểu nội dung giao tiếp

Để sử dụng ngôn ngữ giao tiếp hỗ trợ trong dạy học giáo viên cần:

Phải hiểu được trẻ thông qua ngôn ngữ kí hiệu của bản thân trẻ, vì mỗi trẻ có cách

ra hiệu khác nhau, giáo viên phải tìm hiểu và hiểu được kí hiệu riêng của mỗi trẻ.Dạy cho trẻ ngôn ngữ kí hiệu chính thống thông qua giao tiếp hàng ngày, tận dụng những tình huống cụ thể đang xảy ra để dạy trẻ sử dụng ngôn ngữ kí hiệu chính thống kết hợp với chữ viết và tiếng nói

Sau khi trẻ đã nắm được ngôn ngữ kí hiệu chính thống, giáo viên sẽ sử dụng nó hướng dẫn trẻ trong quá trình dạy học trên lớp, giáo viên có thể sử dụng nó kết hợpvới lời nói để giải thích những nội dung trẻ không hiểu, giúp trẻ lĩnh hội kiến thức

Thực tế cho thấy tất cả sự hỗ trợ của giáo viên và của các chuyên gia sẽ không đạt hiệu quả nếu thiếu sự hợp tác tích cực của cha mẹ và gia đình trẻ

Để thực hiện tốt biện pháp này, giáo viên cần:

Phải luôn coi phụ huynh cũng là những thành viên trong việc giáo dục trẻ khiếm thính

Giáo viên cần phải tìm hiểu hoàn cảnh gia đình và bản thân trẻ

Giáo viên chủ động đề nghị sự phối hợp và là người trực tiếp xây dựng kế hoạch phù hợp, trong đó cần phải chỉ rõ những nội dung, nhiệm vụ cụ thể mà cha mẹ phảilàm cho con mình

Hàng ngày sau mỗi buổi học, khi phụ huynh muốn đón con, giáo viên cần dành 5- 10 phút trao đổi ngay với phụ huynh những diễn biến, tình hình học tập của con

em họ tại trường để có những biện pháp hỗ trợ kịp thời cho trẻ trong học tập

Thường xuyên cung cấp tài liệu, băng hình để giúp cha mẹ trẻ hiểu được những khó khăn mà con em họ gặp phải khi học ở lớp học hòa nhập

Khuyến khích phụ huynh cùng tham dự các buổi tập huấn do ngành giáo dục tổ chức để phụ huynh thấy được những khó khăn của giáo dục hòa nhập để từ đó hợp tác tích cực với giáo viên và nhà trường.

Xây dựng kế hoạch giáo dục cá nhân.

Khái niệm bản kế hoạch giáo dục cá nhân

1 Định nghĩa

Là kế hoạch bằng văn bản xây dựng cho 1 trẻ khuyết tật, là sự cụ thể hóa mục tiêu giáo dục đối với một trẻ, xác định nội dung, phương pháp, hình thức và các điều kiện thực hiện theo thời gian nhất định trong môi trường hòa nhập đạt được mục tiêu giáo dục Cho một trẻ khuyết tật

2.Ý nghĩa của bản kế hoạch giáo dục cá nhân

Giúp mỗi cá nhân có thể kiểm soát và điều chỉnh hành vi của mình

Là cơ sở giúp các nhà quản lý đề ra và thực hiện các chính sách hỗ trợ trẻ khuyếttập và giáo viên trực tiếp dạy trẻ

Là cơ sở để giáo viên và các thành viên của nhóm hợp tác thực hiện các hoạt động giáo dục trẻ khuyết tật trong các môi trường hòa nhập khác nhau như gia đình, cộng đồng, nhà trường

Giúp ban giám hiệu nhà trường quản lý những hoạt động đã và đang diễn ra đối với giáo viên và trẻ, là cơ sở quan trọng cho việc kiểm tra và đánh giá hiệu quả giáodục

Là cơ sở để nhà trường có thể huy động được một lực lượng xã hội lớn tham gia vào quá trình giáo dục trẻ gồm các tổ chức đoàn thể, tổ chức xã hội, cá nhân tình nguyện

3.Các yêu cầu đối với bản kế hoạch giáo dục cá nhân

Phải rõ ràng và chi tiết, tránh sử dụng các thuật ngữ khó hiểu

Phải đảm bảo tính logic, nghĩa là phải đảm bảo về sự thống nhất giữa các yếu tố trong bản kế hoạch( thống nhất giữa mục tiêu, nội dung, phương pháp, hình thức, thời gian thực hiện )

Phải có tính hợp lý, nghĩa là phải được biên soạn linh hoạt, cho phép người thực hiện có thể điều chỉnh khi thấy chưa hợp lý.

Phải kiểm soát được mức độ đạt được mục tiêu cũng như các yếu tố chi phối, ảnh hưởng dẫn tới việc thực hiện bản kế hoạch phải đo đạc, xác định được

Được chấp nhận, nghĩa là các thành viên trong nhóm hợp tác đều cảm thấy cần thiết phải xây dựng và thực hiện kế hoạch này

Tính khả thi: trong hoàn cảnh hiện tại với các nguồn lực sẵn có, thì các mục tiêu

đã đề ra có thể đạt được

Tính trung thực: bản kế hoạch phải phản ánh đúng thực tế về khả năng và nhu cầu của trẻ, những điều kiện và mong muốn của gia đình trẻ điều kiện thực tế của địa phương

4 Quy trình xây dựng và thực hiện bản kế hoạch giáo dục cá nhân

Bước 1: xác định nhu cầu và khả năng của trẻ

Khi trình bày thông tin về nhu cầu khả năng của trẻ cần lưu ý:

Thông tin phải mang tính cụ thể

Thông tin phải chú trọng vào việc thể hiện điểm mạnh, hứng thú và cách tham gia hoạt động của trẻ

Phải ghi rõ từng điểm đánh giá trẻ và kết luận rút ra từ phiếu khảo sát

Bước 2: xác định mục tiêu

Mục tiêu giáo dục là kết quả giáo dục mong muốn cần đạt được thông qua việc

tổ chức các hoạt động giáo dục trong điều kiện và thời gian nhất định

Khi xác định mục tiêu cần xác định cả mục tiêu dài hạn( mục tiêu năm) và mục tiêu ngắn hạn( mục tiêu tháng)

Mục tiêu năm: dự tính những gì đứa trẻ cần phải hoàn thành sau một năm, đó là

kỳ vọng về những điều mà trẻ có thể thực hiện được trong vòng một năm

Mục tiêu tháng: là sự cụ thể hóa các bước cần thực hiện nhằm đạt được mục tiêu năm

Khi xác định mục tiêu cho kế hoạch giáo dục cá nhân cần chú ý đến các khía cạnh sau:

Những kỹ năng và hoạt động nào là cần thiết để trẻ có thể thực hiện tốt các chức năng ở các môi trường khác nhau

Những kỹ năng hiện tại của trẻ( VD: kỹ năng bắt chước, kỹ năng lần lượt, )Những ưu tiên và mối quan tâm của trẻ

Tầm quan trọng và mức độ cần thiết đối với trẻ khi tính tới môi trường hiện tại

và tương lai của trẻ

Quan tâm tới những ưu tiên của cha mẹ trẻ và tính phù hợp với mục tiêu với độ tuổi của trẻ

Mục tiêu được đề ra phải được xây dựng theo các lĩnh vực phát triển của trẻ bao gồm: phát triển về thể chất vận động, phát triển ngôn ngữ và giao tiếp, phát triển nhận thức, phát triển về tình cảm xã hội, phát triển về các kỹ năng cá nhân - xã hội, chăm sóc sức khỏe và phục hồi chức năng

Bước 3: lập kế hoạch giáo dục cá nhân cho trẻ

Cần chỉ rõ:

Nội dung hoạt động: là những hoạt động mà giáo viên dự tính sẽ tổ chức cho trẻ tham gia nhằm giúp trẻ đạt được mục tiêu, các hoạt động cần được thiết kế theo cách thức chia nhỏ nhiệm vụ thành từng bước nhỏ một để giúp trẻ hoàn thành một cách dễ dàng

Biện pháp thực hiện, phương tiện hỗ trợ: là cách thức, điều kiện để thực hiện hoạt động đạt được kết quả, Ở mỗi dạng tật khác nhau thì phương tiện hỗ trợ sẽ khác nhau

Người thực hiện là người giúp trẻ thực hiện các hoạt động cần chỉ rõ người chịu trách nhiệm chính, người hỗ trợ và công việc cụ thể của từng thành viên

Thời gian thực hiện: cần chỉ rõ ngày bắt đầu thực hiện, thời hạn hoàn thành.Kết quả mong đợi: cần chỉ ra yêu cầu mức độ đạt được đối với từng hoạt động