Đề ôn thi vào 10 môn Ngữ Văn thể thơ 4 chữ

I PHẦN ĐỌC HIỂU (4,0 điểm)

ƯĐọc văn bản sau:

Giữa vòng gió thơm

Quang Huy

-Này chú gà nâu

Cãi nhau chi thế

Này chị vịt bầu

Chớ gào ầm ĩ

Bà tớ ốm rồi

Cánh màn khép rũ

Hãy yên lặng nào

Cho bà tớ ngủ

Bàn tay nhỏ nhắn

Phe phẩy quạt nan

Đều đều ngọn gió

Rung rinh góc màn

Bà ơi hãy ngủ

Có cháu ngồi bên Căn nhà vắng vẻ Khu vườn im lặng

Hương bưởi hương cau Lẩn vào tay quạt

Cho bà nằm mát Giữa vòng gió thơm

(Trang thơ Quang Huy)

Câu 1 (0,5 điểm) Bài thơ “Giữa vòng gió thơm” được viết theo thể thơ nào? Vì

sao em biết?

Câu 2 (1,5 điểm) Chỉ rõ và nêu tác dụng của biện pháp tu từ trong 2 khổ đầu tiên Câu 3 (1 điểm) Theo em, vì sao bài thơ lại nói, khi cháu quạt cho bà ngủ bà đã

được nằm ngủ “giữa vòng gió thơm”?

Câu 4 (1 điểm) Bài thơ khơi gợi trong em những cảm xúc, suy nghĩ gì về bà của

mình? Từ đó, em hãy nêu một số việc làm để thể hiện tình cảm của mình đối với những người thân?

II PHẦN VIẾT (6,0 điểm)

Câu 1 (2 điểm) Viết đoạn văn 200 chữ ghi lại cảm xúc về bài thơ “Giữa vòng gió

thơm”

Câu 2 (4 điểm) Viết bài văn 400 chữ trình bày ý kiến của em về tầm quan trọng

của việc trồng cây xanh trong thành phố

HƯỚNG DẪN CHẤM

Phần Câu Đáp án Điểm

I

1

Bài thơ trên được viết theo thể thơ nào? Vì sao em biết? 0,5

2

Chỉ ra và nêu tác dụng của biện pháp tu từ trong 2 khổ

- Chỉ rõ: chú gà nâu, chị vịt bầu; xưng với vật là “tớ” 0,25

- Tác dụng:

+ Khiến cho các loài vật trở nên sinh động, gần gũi + Cho thấy sự đáng yêu của bạn nhỏ

+ Thể hiện sự quan tâm của bạn đối với bà

+ Khơi gợi tình yêu thương với những người thân trong gia đình

0,5 0,5

3

Theo em, vì sao bài thơ lại nói, khi cháu quạt cho bà ngủ bà

Vì khi cháu quạt cho bà đã mang theo cả hương cam, hương bưởi từ ngoài vườn vào

(HS có thể diễn đạt theo cách khác nhưng hợp lý, GV cho điểm tối đa)

1

4

Bài thơ khơi gợi trong em những cảm xúc, suy nghĩ gì

về bà của mình? Từ đó, em hãy nêu một số việc làm để thể hiện tình cảm của mình đối với những người thân.

1

- Yêu thương, kính trọng, quan tâm tới bà…

- HS nêu được những việc làm hợp lý (từ 2 việc làm) thể hiện tình cảm với người thân

(HS trả lời hợp lí, GV cho điểm tối đa.)

0,5 0,5

a Đảm bảo cấu trúc: đầy đủ các phần: Mở đoạn,Thân đoạn,

b Xác định đúng yêu cầu

: Ghi lại cảm xúc của em về bài

thơ

0,25

c Nội dung:

1 Mở đoạn

- Giới thiệu khái quát về bài thơ “Giữa vòng gió thơm” của Quang Huy: bài thơ thể hiện tình cảm ấm áp, sự quan tâm của cháu dành cho bà và không gian thanh bình, êm dịu xung quanh

- Nêu cảm xúc chung của bản thân khi đọc bài thơ (ví dụ:

xúc động, cảm nhận được tình yêu thương, sự nhẹ nhàng và sâu lắng của tình bà cháu)

2 Thân đoạn:

1,0

- Cảm xúc về hình ảnh người cháu chăm sóc bà: Miêu tả đôi tay nhỏ nhắn của cháu phe phẩy quạt cho bà, thể hiện sự chăm sóc, yêu thương và hiếu thảo Bài thơ gợi lên sự ấm áp của tình thân và tình yêu vô điều kiện trong gia đình

- Không gian và bối cảnh: Không gian trong bài thơ gợi cảm giác thanh bình, thơm ngát hương bưởi, hương cau, làm nổi bật lên tình cảm êm đềm giữa cháu và bà Học sinh có thể bày tỏ cảm xúc về sự gần gũi, giản dị và cảm giác yên tĩnh của khung cảnh trong bài thơ

- Ngôn từ và hình ảnh thơ: Cảm nhận về ngôn từ giản dị, hình ảnh thơ mộc mạc nhưng đầy ý nghĩa (ví dụ: “bàn tay nhỏ nhắn,” “giữa vòng gió thơm”), qua đó làm toát lên tình cảm yêu thương đong đầy của cháu dành cho bà

- Liên hệ bản thân: Học sinh có thể liên hệ đến những kỷ niệm của bản thân với người thân trong gia đình, bày tỏ lòng kính yêu và trân trọng đối với người già, những người chăm sóc mình khi còn nhỏ

3 Kết đoạn:

- Khẳng định lại cảm xúc của bản thân về bài thơ, nêu ý nghĩa sâu sắc của tình cảm gia đình mà bài thơ mang lại

- Cảm nhận về sự truyền tải những giá trị nhân văn thông qua bài thơ “Giữa vòng gió thơm.”

Tham khảo Bài thơ “Giữa vòng gió thơm” của Quang Huy khơi dậy trong tôi những cảm xúc sâu lắng và ấm áp về tình bà cháu Từng câu chữ của bài thơ mang đến hình ảnh người cháu nhỏ đang chăm sóc bà bằng đôi tay nhỏ nhắn, quạt nan khẽ phe phẩy để tạo làn gió mát cho bà trong giấc ngủ Hình ảnh

ấy gợi lên một tình yêu thương chân thành, sự hiếu thảo và quan tâm chu đáo từ cháu đối với người bà thân yêu của mình Không gian thơ êm đềm, tĩnh lặng với mùi hương bưởi, hương cau thoang thoảng quyện vào tay quạt càng làm cho bức tranh gia đình thêm phần ấm cúng, gần gũi Giữa sự im lặng và thanh bình của căn nhà nhỏ và khu vườn, lòng tôi bỗng chùng lại khi nhận ra sự quý giá và sâu sắc của tình thân Ngôn từ giản dị, mộc mạc nhưng rất chân thực đã khắc họa thành công một tình cảm cao quý - tình bà cháu trong những giây phút lặng thầm nhưng thấm đượm tình yêu thương Bài thơ không chỉ đơn thuần gợi lên hình ảnh người cháu chăm sóc bà mà còn truyền tải một thông điệp nhân văn về sự kính yêu và trân trọng đối với người thân trong gia đình Đọc bài thơ, tôi bỗng nhớ lại những kỷ niệm thời thơ ấu bên cạnh bà của mình - những lúc bà kể chuyện, chăm sóc và dành cho tôi tình yêu thương vô điều kiện Chính những hình ảnh, cảm xúc ấy nhắc nhở tôi phải

biết trân trọng những phút giây bên người thân yêu “Giữa

vòng gió thơm” thực sự là một bài thơ nhẹ nhàng nhưng

thấm đẫm tình yêu, khiến tôi cảm nhận sâu sắc hơn về giá trị

của tình thân trong cuộc sống

d Chính tả, sáng tạo: Thể hiện suy nghĩ sâu sắc, có cách

a Đảm bảo cấu trúc:3 phần (mở, thân, kết); Dung lượng ít

b

Xác định đúng yêu cầu của đề: Kể về một trải nghiệm

đáng nhớ

0,25

c Nội dung:

I Mở bài:

- Trong bối cảnh đô thị hóa phát triển mạnh mẽ, môi trường

sống tại các thành phố lớn ngày càng trở nên ô nhiễm và

ngột ngạt Trước thực trạng này, cây xanh được coi là “lá

phổi” của thành phố, đóng vai trò vô cùng quan trọng trong

việc bảo vệ môi trường và sức khỏe cộng đồng Tuy nhiên,

để giữ cho thành phố luôn xanh, sạch, và đẹp, việc duy trì và

phát triển không gian xanh đòi hỏi sự chung tay của cả cộng

đồng

II Thân bài:

1 Giải thích:

Trồng cây xanh là việc gieo trồng và chăm sóc cây cối, tạo

nên các mảng xanh trong môi trường đô thị Không chỉ đơn

thuần là hành động làm đẹp cảnh quan, trồng cây còn đóng

vai trò quan trọng trong việc hấp thụ khí CO₂, cải thiện chất

lượng không khí và giảm nhiệt độ Cây xanh được ví như

“lá phổi” của thành phố, giúp duy trì cân bằng sinh thái và

tạo không gian sống lành mạnh cho con người

2 Thực trạng/ Biểu hiện:

- Hiện nay, diện tích cây xanh tại các thành phố lớn đang

dần bị thu hẹp do quá trình đô thị hóa nhanh chóng

- Theo thống kê từ Bộ Tài nguyên và Môi trường, tỷ lệ cây

xanh trên đầu người ở các thành phố lớn tại Việt Nam như

Hà Nội, TP.HCM đều thấp hơn so với tiêu chuẩn của Tổ

chức Y tế Thế giới Không khó để chúng ta nhận thấy nhiều

khu vực đô thị dần bị thay thế bởi các tòa nhà cao tầng, khu

thương mại, trong khi những công viên, vườn hoa ngày

càng ít ỏi Hệ quả là người dân thiếu không gian xanh để

nghỉ ngơi, thư giãn, và tình trạng ô nhiễm không khí ngày

càng nghiêm trọng

3 Tầm quan trọng của việc trồng cây xanh trong thành phố:

3

0,25 0,25 2

0,5

- Cây xanh đóng vai trò không thể thay thế trong việc bảo vệ

và cải thiện chất lượng môi trường sống tại đô thị Trước tiên, cây xanh giúp điều hòa không khí bằng cách hấp thụ CO₂ và thải ra O₂, góp phần giảm thiểu ô nhiễm môi trường Theo nhiều nghiên cứu, cây xanh có khả năng hấp thụ lượng khí độc hại và bụi mịn, giảm nguy cơ gây bệnh cho con người Bên cạnh đó, cây xanh còn tạo ra bóng mát

và làm giảm hiện tượng “đảo nhiệt đô thị,” giúp thành phố thoáng mát hơn, đặc biệt trong những ngày nắng nóng

- Không chỉ vậy, cây xanh còn mang lại lợi ích tinh thần cho con người Màu xanh của cây cỏ giúp giảm căng thẳng, mệt mỏi, và mang lại cảm giác thư thái Những không gian xanh như công viên, vườn cây hay hàng cây xanh mát trên các tuyến phố là nơi mọi người có thể thư giãn, tận hưởng không khí trong lành và tái tạo năng lượng sau một ngày làm việc căng thẳng Điều này không chỉ giúp nâng cao sức khỏe thể chất mà còn hỗ trợ sức khỏe tinh thần cho cư dân

đô thị

4 Giải pháp

a Giải pháp với cá nhân mỗi người:

(a) Nhận thức: Mỗi cá nhân cần ý thức rõ ràng về vai trò và trách nhiệm của mình trong việc bảo vệ không gian xanh Việc nhận thức được tác dụng to lớn của cây xanh đối với sức khỏe và môi trường giúp thúc đẩy ý chí tham gia vào việc giữ gìn, bảo vệ và phát triển mảng xanh

(b) Hành động: Cá nhân có thể tham gia từ những hành động nhỏ như trồng cây trong nhà, giữ gìn cây xanh nơi công cộng, hạn chế xả rác tại các khu vực có cây cối Việc chăm sóc và bảo vệ những cây xanh xung quanh tạo sự thay đổi tích cực trong lối sống và giúp tạo thói quen tốt

(c) Chứng minh lợi ích của giải pháp: Những hành động nhỏ như trồng một cây xanh hoặc tham gia bảo vệ cây xanh không chỉ tác động tích cực đến cá nhân mà còn là hình mẫu

để những người xung quanh học hỏi, từ đó lan tỏa tinh thần bảo vệ môi trường

b Giải pháp từ cộng đồng và xã hội

(a) Nhận thức: Cộng đồng cần hiểu rằng việc duy trì cây xanh là nền tảng cho một môi trường sống lành mạnh Chính quyền và các tổ chức xã hội có thể tuyên truyền thông qua các chương trình truyền thông, giáo dục cộng đồng về tầm quan trọng của không gian xanh

(b) Hành động: Cộng đồng có thể triển khai các chiến dịch trồng cây định kỳ, tổ chức các sự kiện làm sạch công viên,

và tạo điều kiện cho cư dân tham gia các hoạt động bảo vệ môi trường Chính quyền cần ban hành các chính sách bảo

vệ cây xanh, đầu tư vào các khu vực công cộng với nhiều mảng xanh, đồng thời có các biện pháp bảo vệ cây xanh trước sự phá hoại

(c) Chứng minh lợi ích của giải pháp: Theo các nghiên cứu, những cộng đồng có tỉ lệ cây xanh cao thường có chất lượng không khí tốt hơn, giảm mức độ ô nhiễm và tạo ra môi trường sống lành mạnh hơn Các ví dụ từ các quốc gia có chính sách bảo vệ không gian xanh thành công cũng cho thấy tác động tích cực của việc trồng cây đối với sự phát triển bền vững

5 Phản biện

- Một số ý kiến cho rằng việc phát triển cây xanh trong thành phố sẽ gây tốn kém ngân sách và chiếm diện tích đất dành cho xây dựng

- Tuy nhiên, khi xét kỹ, cây xanh không chỉ mang lại lợi ích môi trường mà còn giảm chi phí y tế cho cộng đồng do giảm

ô nhiễm Hơn nữa, không gian xanh có thể cải thiện chất lượng cuộc sống và thu hút du lịch, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế Ngoài ra, việc trồng cây xanh tại khu vực công cộng có thể tận dụng các khu đất trống, tạo nên cảnh quan hài hòa mà không ảnh hưởng đến quá trình đô thị hóa Vì vậy, thay vì xem cây xanh như gánh nặng tài chính, hãy coi

đó là một đầu tư dài hạn cho sự phát triển bền vững

6 Liên hệ bản thân

- Là một học sinh, tôi nhận thức được tầm quan trọng của cây xanh trong cuộc sống hàng ngày Tại trường, tôi thường tham gia vào các hoạt động trồng và chăm sóc cây cùng bạn

bè

- Nhờ đó, tôi không chỉ học được ý thức bảo vệ môi trường

mà còn thấy mình đóng góp một phần nhỏ vào việc tạo nên không gian xanh cho cộng đồng Tôi cũng luôn cố gắng lan tỏa thông điệp về tầm quan trọng của cây xanh đến gia đình

và bạn bè Điều này giúp tôi thêm trân trọng và gắn bó với thiên nhiên, hiểu rằng mỗi người đều có trách nhiệm chung tay bảo vệ màu xanh cho thành phố của mình

III Kết bài

Tóm lại, cây xanh là tài sản quý giá của thành phố, đóng vai trò quan trọng trong việc cải thiện chất lượng môi trường và nâng cao chất lượng sống của người dân Để giữ vững màu xanh cho thành phố, cần có sự chung tay của cả cộng đồng,

từ cá nhân đến tổ chức và chính quyền Hãy cùng nhau gieo những mầm xanh cho hôm nay, để thế hệ mai sau có thể hưởng thụ một môi trường sống trong lành và bền vững

d Chính tả, ngữ pháp: Đảm bảo chuẩn chính tả, ngữ pháp

e Sáng tạo: Thể hiện suy nghĩ sâu sắc có cách diễn đạt sáng