Quản lý hoạt Động giáo dục lý tưởng cách mạng cho học sinh trường thcs chiềng khoong huyện sông mã, tỉnh sơn la theo hướng trải nghiệm

Quản lý hoạt Động giáo dục lý tưởng cách mạng cho học sinh trường thcs chiềng khoong huyện sông mã, tỉnh sơn la theo hướng trải nghiệm

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI

TRƯỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC

BÙI QUỐC TOẢN

QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC LÝ TƯỞNG CÁCH MẠNG CHO HỌC SINH TRƯỜNG THCS CHIỀNG KHOONG HUYỆN SÔNG MÃ,

TỈNH SƠN LA THEO HƯỚNG TRẢI NGHIỆM

LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ GIÁO DỤC

HÀ NỘI – 2024

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI

TRƯỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC

BÙI QUỐC TOẢN

QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC LÝ TƯỞNG CÁCH MẠNG CHO HỌC SINH TRƯỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ CHIỀNG KHOONG HUYỆN SÔNG MÃ, TỈNH SƠN LA THEO HƯỚNG TRẢI NGHIỆM

LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ GIÁO DỤC

Chuyên ngành: Quản lý giáo dục

Mã số: 8140114.01

Người hướng dẫn khoa học: TS Trần Văn Tính

TS Hà Văn Phương

HÀ NỘI – 2024

i

LỜI CẢM ƠN

Để hoàn thành khóa luận này tôi xin chân thành cảm ơn các thầy cô Trường Đại học Giáo dục đã tạo cơ hội cho tôi được học tập, rèn luyện, nghiên cứu và tích lỹ kiến thức để thực hiện viết bài luận văn

Lời đầu tiên tôi xin gửi lời cảm ơn đến thầy giáo Trần Trung Tính – Tiến

sĩ nghiên cứu khoa học đã hướng dẫn, giúp đỡ tôi trong quá trình nghiên cứu hoàn thiện luận văn, thầy đã luôn chỉ dẫn giúp tôi trong quá trình sưu tầm tài liệu nghiên cứu, định hướng, đưa ra những lời khuyên và giúp tôi giải quyết các vấn đề khó khăn trong quá trình hoàn thiện luận văn

Tôi xin cảm ơn tập thể cán bộ giáo viên trường THCS Chiềng Khoong

đã nhiệt tình giúp tôi trong quá trình khảo sát các vấn đề nghiên cứu tại nhà trường; cảm ơn các cơ quan, đơn vị (Ban Tuyên giáo huyện ủy Sông Mã, Phòng

Tư Pháp huyện Sông Mã, UBND xã Chiềng Khoong) đã giúp tôi trong quá trình hoàn thiện luận văn

Trong quá trình học tập nghiên cứu do kinh nghiệm nghiên cứu chưa nhiều nên báo cáo luận văn không tránh khỏi những thiếu xót nên tôi rất mong nhận được sự góp ý, chỉ bảo của quý thầy cô Trường Đại học Giáo dục cùng toàn thể các thầy cô Trường THCS Chiềng Khoong

Một lần nữa xin gửi đến thầy cô lời cảm ơn chân thành và tốt đẹp nhất!

iii

MỤC LỤC

LỜI CẢM ƠN i

DANH MỤC VIẾT TẮT ii

DANH MỤC BẢNG vi

DANH MỤC HÌNH ẢNH vii

MỞ ĐẦU 1

CHƯƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC LÝ TƯỞNG CÁCH MẠNG CHO HỌC SINH THCS 7

1.1 Tổng quan nghiên cứu 7

1.1.1 Các nghiên cứu về hoạt động GDLTCM cho học sinh cấp THCS 7

1.1.2 Quản lý hoạt động GDLTCM cho học sinh theo hướng trải nghiệm 11

1.2 Một số khái niệm cơ bản 12

1.2.1 Khái niệm lý tưởng cách mạng 12

1.2.2 Khái niệm trải nghiệm 13

1.2.3 Khái niệm GDLTCM 13

1.2.4 Khái niệm quản lý 14

1.2.5 Hoạt động GDLTCM theo hướng trải nghiệm 14

1.2.6 Quản lý hoạt động GDLTCM theo hướng trải nghiệm 15

1.3 Hoạt động GDLTCM cho học sinh THCS theo hướng trải nghiệm 16

1.3.1 Mục tiêu GDLTCM cho học sinh Trường THCS theo hướng trải nghiệm 16 1.3.2 Nội dung GDLTCM cho học sinh Trường THCS theo hướng trải nghiệm 17

1.3.3 Phương pháp GDLTCM cho học sinh theo hướng trải nghiệm 19

1.3.4 Hình thức GDLTCM cho học sinh THCS theo hướng trải nghiệm 20

1.3.5 Đánh giá kết quả GDLTCM cho học sinh theo hướng trải nghiệm 22

1.4 Quản lý hoạt động GDLTCM cho học sinh THCS theo hướng trải nghiệm 24

1.4.1 Xây dựng kế hoạch hoạt động GDLTCM cho học sinh trường THCS theo hướng trải nghiệm 24

1.4.2 Tổ chức hoạt động GDLTCM cho học sinh trường THCS theo hướng trải nghiệm 26

iv

1.4.3 Chỉ đạo các hoạt động GDLTCM cho HS trường THCS theo hướng trải

nghiệm 28

1.5 Các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý hoạt động GDLTCM cho học sinh trường THCS theo hướng trải nghiệm 34

Kết luận chương 1 37

CHƯƠNG 2 THỰC TRẠNG GIÁO DỤC VÀ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC LÝ TƯỞNG CÁCH MẠNG CHO HỌC SINH TRƯỜNG THCS CHIỀNG KHOONG 38

2.1 Khái quát địa bàn nghiên cứu 38

2.2 Tổ chức nghiên cứu thực trạng 39

2.2.1 Mục tiêu nghiên cứu 39

2.2.2 Thiết kế nghiên cứu 39

2.2.3 Phương pháp thu thập và xử lý số liệu 40

2.3 Thực trạng hoạt động GDLTCM cho học sinh trường THCS chiềng khoong 41

2.3.1 Tìm hiểu về các hình thức GDLTCM theo hướng trải nghiệm đang được áp dụng 41

2.3.2 Đánh giá kết quả của hoạt động GDLTCM tại Trường THCS Chiềng Khoong 45

2.3.3 Cơ sở vật chất cho hoạt động GDLTCM theo hướng trải nghiệm 46

2.3.4 Mức độ tham gia của các lực lượng trong và ngoài nhà trường đối với GDLTCM cho học sinh trường THCS Chiềng Khoong thông qua HĐTN 47

2.4 Thực trạng quản lý hoạt động GDLTCM cho HS trường THCS Chiềng khoong 48

2.4.1 Quản lý xây dựng kế hoạch giáo dục nhà trường có nội dung GDLTCM cho học sinh 48

2.4.2 Mức độ thực hiện tổ chức hoạt động hoạt động GDLTCM cho học sinh trường THCS Chiềng khoong 50

2.4.3 Chỉ đạo hoạt động GDLTCM cho học sinh trường THCS Chiềng khoong 52 2.5 Các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý hoạt động GDLTCM cho học sinh trường THCS Chiềng khoong 53

2.6 Đánh giá chung về thực trạng quản lý hoạt động GDLTCM cho học sinh trường THCS Chiềng khoong 54

v

2.6.1 Điểm mạnh 54

2.6.2 Điểm cần khắc phục 55

2.6.3 Nguyên nhân dẫn tới hạn chế 56

Tiểu kết chương 2 58

CHƯƠNG 3 BIỆN PHÁP QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC LÝ TƯỞNG CÁCH MẠNG CHO HỌC SINH TRƯỜNG THCS CHIỀNG KHOONG THEO HƯỚNG TRẢI NGHIỆM 59

3.1 Nguyên tắc đề xuất biện pháp 59

3.1.1 Đảm bảo tính mục tiêu 59

3.1.2 Đảm bảo tính kế thừa và phát triển 59

3.1.3 Đảm bảo tính thực tiễn và khả thi 59

3.1.4 Đảm bảo tính hiệu quả 60

3.2 Đề xuất một số biện pháp 60

3.2.1 Biện pháp 1: Lập kế hoạch giáo dục nhà trường gắn với GDLTCM cho học sinh thông qua HĐTN 60

3.2.2 Biện pháp 2: Bồi dưỡng nâng cao chất lượng giáo viên tham gia công tác GDLTCM cho học sinh thông qua HĐTN 61

3.2.3 Biện pháp 3: Bổ sung CSVC, nguồn kinh phí để tổ chức các hoạt động GDLTCM cho học sinh gắn với HĐTN thực tế 64

3.3.4 Biện pháp 4: Chỉ đạo đổi mới phương pháp, da dạng hóa hình thức tổ chức GDLTCM cho học sinh 64

3.3 Tổ chức khảo nghiệm mức độ cần thiết và tính khả thi của mỗi biện pháp 75

3.3.1 Tổ chức khảo nghiệm 75

3.3.2 Kết quả khảo nghiệm 76

Tiểu kết chương 3 107

TÀI LIỆU THAM KHẢO 110

PHỤ LỤC

vi

DANH MỤC BẢNG

Bảng 1 Đánh dấu (x) vào ô tương ứng về hiệu quả của các hình thức GDLTCM 42Bảng 2 Khảo sát mức độ đánh giá kết quả của hoạt động GDLTCM tại Trường THCS Chiềng Khoong 45Bảng 3 Kết quả khảo sát mức độ ảnh hưởng của CSVC cho hoạt động GDLTCM theo hướng trải nghiệm 46Bảng 4 Kết quả khảo sát mức độ tham gia của các lực lượng trong GDLTCM cho học sinh Trường THCS Chiềng Khoong thông qua hoạt động HĐTN 47Bảng 5 Kết quả khảo sát mức độ ảnh hưởng của cần thiết của việc đưa nội dung GDLTCM vào kế hoạch giáo dục nhà trường 49Bảng 6 Kết quả khảo sát mức độ tổ chức GDLTCM cho học sinh trong kế hoạch giáo giáo dục nhà trường 49Bảng 7 Kết quả khảo sát mức độ thực hiện tổ chức hoạt động hoạt động GDLTCM cho học sinh trường THCS Chiềng khoong 51Bảng 8 Kết quả khảo sát mức độ thực hiện chỉ đạo GDLTCM cho học sinh các trường THCS thông qua HĐTN 52Bảng 9: Mức độ ảnh hưởng các yếu tố đến quản lý hoạt động GDLTCM cho học sinh trường THCS Chiềng Khoong 53

vii

DANH MỤC HÌNH ẢNH

Hình ảnh 1: Công an xã Chiềng Khoong tuyên truyền giáo dục cho học sinh về lý tưởng cách mạng của Đảng Cộng sản Việt Nam và các biện pháp để bảo vệ quan điểm, đường lối của Đảng trên không gian mạng xã hội 68Hình ảnh 2: Tổ chức trò chơi “Rung chuông vàng” 69Hình ảnh 3: Video đạt giải cuộc thi dựng video phóng sự về trường THCS Chiềng Khoong 70Hình ảnh 4: Một số bức ảnh chụp bài đăng tải của học sinh chia sẻ, lan tỏa những điều tích cực trong cuộc sống trên không gian mạng 71Hình ảnh 5: Buổi ngoại khoá tham quan, học tập thực tế tại Di tích Lịch sử Cây Đa Mường Hung của huyện Sông Mã của Giáo viên và học sinh trường THCS Chiềng Khoong 73Hình ảnh 6: Buổi ngoại khoá tham quan, học tập thực tế tại Di tích Lịch sử Đền thờ Hai Bà Trưng của huyện Sông Mã của Giáo viên và học sinh trường THCS Chiềng Khoong 73Hình ảnh 7: GV và HS trường THCS Chiềng Khoong tham quan Cửa khẩu Chiềng Khương để thấy được Ranh giới, chủ quyền của huyện Sông Mã với đất nước CHDCND Lào 74Hình ảnh 8: Phối hợp với Phòng Tư pháp, Công an huyện tổ chức buổi tuyên truyền giáo dục pháp luật, giáo dục kỹ năng sử dụng mạng xã hội an toàn, GDLTCM cho học sinh Trường THCS Chiềng Khoong 75

Giáo dục lý tưởng cách mạng cho học sinh trường THCS là nhiệm vụ mang tính chiến lược trong việc xây dựng và phát triển thế hệ trẻ Việt Nam, đặc biệt trong bối cảnh đất nước đang bước vào thời kỳ chiều sâu quốc tế nhập Học sinh ở cấp THCS

là lớp học đang ở giai đoạn hình thành nhân cách, thế giới quan và ý chí phấn đấu Đây cũng là thời điểm các em dễ dàng tiếp xúc nhiều luồng tư tưởng, lối sống không lành mạnh và thiếu định hướng đúng đắn từ gia đình, nhà trường và xã hội Trong bối cảnh phát triển kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và hội nhập quốc tế, thế hệ trẻ đang đối mặt với nhiều thách thức, bao gồm cả sự xâm nhập của văn bản hóa ngoại lai, thông tin tiêu cực trên không gian mạng, và các giá trị sống thực tế Do

đó, GDLTCM là “kim chỉ nam” giúp học sinh định hướng tư duy, hành động theo các giá trị cao đẹp, phát huy lòng yêu nước, ý chí tự cường, và trách nhiệm với cộng đồng, đất nước

Nghị quyết số 29-NQ/TW ngày 11/4/2013 của BCHTW Đảng (khóa XI) đã chỉ rõ: “Đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo, đáp ứng yêu cầu công nghiệp hóa, hiện đại hóa trong điều kiện kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và hội nhập quốc tế" Quyết định này đã nhấn mạnh đối với mục tiêu giáo dục là phát triển con người một cách toàn diện, có đạo đức, có tri thức, có kỹ năng sống, các năng lực sáng tạo, để phục vụ cho quá trình phát triển của đất nước Một trong những định hướng quan trọng của Nghị quyết số 29 là "Chú trọng GDLTCM, đạo đức, lối sống, tri thức pháp luật cho thế hệ trẻ" Điều này cho thấy GDLTCM không chỉ là nhiệm vụ chính trị mà còn là yêu cầu cấp thiết trong công việc hình thành nhân cách,

ý chí và trách nhiệm của thế hệ trẻ trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Trong bối cảnh đổi mới giáo dục, việc GDLTCM cần được thực hiện thông qua những phương pháp mới mẻ, gắn lý thuyết với thực tiễn, đặc biệt là qua các HĐTN

2

sáng tạo Đây chính là cơ sở để học sinh không chỉ tiếp nhận kiến thức mà còn phát triển các phẩm chất và năng lực và các giá trị văn hóa truyền thống của dân tộc, lý tưởng cao đẹp của Đảng

Trong Quyết định 311/QĐ-TTg ngày 05/3/2022, Thủ tướng Chính phủ đã phê duyệt Chương trình Giáo dục lý tưởng cách mạng, đạo đức, đường sống văn hóa cho thanh niên, thiếu niên, nhi đồng giai đoạn 2022 - 2030”, khẳng định vai trò của GDLTCM trong việc xây dựng thế hệ trẻ có bản lĩnh, sống có lý tưởng và mục tiêu

rõ ràng Tuy nhiên, việc phát triển chương trình này tại các trường học có nhiều hạn chế, đặc biệt là thiếu kết nối giữa giáo dục lý thuyết với trải nghiệm thực tế

Quyết định số 1895/QĐ-TTg ngày 11/11/2021 của Thủ tướng Chính phủ về việc phê duyệt "Đề dự án tăng cường GDLTCM, đạo đức, đường sống văn hóa cho thế hệ trẻ giai đoạn 2021 - 2030" (sau đây gọi tắt là Đề án 1895) đã khẳng định vai trò trung tâm của GDLTCM trong việc hình thành nhân cách và ý chí phấn đấu của thanh thiếu niên Việt Nam Bồi dưỡng thêm sâu sắc tình yêu quê hương đất nước, ý thức tự lực

tự cường, tình đồng chí, đạo đức cách mạng và lòng tin tưởng vào vai trò lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam Đồng thời, cần thay đổi nội dung giáo dục theo hướng tăng cường thực hành, chú trọng đến HĐTN sáng tạo nhằm tạo thêm tính hấp dẫn trong công tác đổi mới giáo dục

Trong bối cảnh đổi mới giáo dục toàn diện theo Nghị quyết quyết định số NQ/TW và chương trình GDPT 2018, Quyết định 1895 định hướng cụ thể hơn việc lựa chọn việc lồng ghép GDLTCM vào các hoạt động học tập và trải nghiệm của học sinh phổ thông Tuy nhiên, tại trường THCS Chiềng Khoong, việc thực hiện các nội dung GDLTCM vẫn còn những hạn chế như: thiếu các HĐTN thực tế, phương pháp giáo dục giáo dục chưa đủ sáng tạo và công tác quản lý trong nội dung giáo dục này chưa hiệu quả

29-Do đó, việc nghiên cứu và phát triển đề tài quản lý hoạt động GDLTCM theo hướng trải nghiệm tại trường THCS Chiềng Khoong không chỉ là yêu cầu cấp thiết

bị mà còn góp phần thực hiện hiệu quả các mục tiêu và nhiệm vụ mà Quyết định 1895

đã đề ra Đề tài sẽ tập trung xây dựng các giải pháp quản lý, tổ chức hoạt động giáo dục sáng tạo, gắn lý thuyết với thực tiễn thúc đẩy hình thành nhân cách, lý tưởng sống

3

tốt đẹp và ý thức trách nhiệm đối với học sinh trường THCS Chiềng Khoong Đề tài

sẽ tập trung giải quyết những hạn chế trong công tác GDLTCM, đưa ra giải pháp quản lý hiệu quả, tổ chức các hoạt động thực tiễn thúc đẩy dậy tinh thần yêu nước, ý thức trách nhiệm và xin tự hào dân tộc ở học sinh

Từ những lý do trên, tôi lựa chọn đề tài: “Quản lý hoạt động GDLTCM cho học sinh trường THCS Chiềng Khoong, huyện Sông Mã, tỉnh Sơn La theo hướng trải nghiệm”

3 Đối tượng và khách thể nghiên cứu

3.1 Khách thể nghiên cứu

Hoạt động GDLTCM cho học sinh trường THCS Chiềng Khoong theo hướng

trải nghiệm

3.2 Đối tượng nghiên cứu

Quản lý hoạt động GDLTCM cho học sinh trường THCS Chiềng Khoong theo

hướng trải nghiệm

4 Câu hỏi nghiên cứu

Câu 1: Thực trạng hoạt động và quản lý hoạt động GDLTCM cho học sinh

trường THCS Chiềng Khoong theo hướng trải nghiệm có những thuận lợi, khó khăn

và hiệu quả ra sao?

Câu 2: Có những biện pháp quản lý giáo dục nào phù hợp để nâng cao hiệu

quả hoạt động GDLTCM cho học sinh trường THCS Chiềng Khoong theo hướng trải nghiệm đạt được hiệu quả như mong muốn

5 Giả thuyết khoa học

Việc quản lý hoạt động GDLTCM cho học sinh trường THCS Chiềng Khoong theo hướng trải nghiệm chưa hiệu quả vì chưa sát với thực tế, gặp nhiều khó khăn cả

4

về mặt chủ quan và khách quan quản lý Nếu đề tài đề xuất được các biện pháp quản

lý hoạt động GDLTCM cho học sinh trường THCS Chiềng Khoong theo hướng trải nghiệm sẽ có thể nâng cao hiệu quả cao của hoạt động giáo dục này, góp phần hình thành và rèn luyện tích cực trong nhân cách của thanh thiếu niên thế hệ mới

6 Nhiệm vụ nghiên cứu

Căn cứ vào mục đích nghiên cứu trên, luận văn đề ra những nhiệm vụ cụ thể sau đây:

6.1 Khảo sát thực trạng công tác QLGD lý tưởng cách mạng tại trường THCS Chiềng Khoong

a Điều tra, đánh giá hiện trạng các hoạt động GDLTCM đang được thực hiện tại trường

b Phân tích các phương pháp, hình thức quản lý và tổ chức hoạt động GDLTCM hiện nay

6.2 Đánh giá mức độ tham gia và nhận thức của học sinh về các hoạt động GDLTCM

a Xác định mức độ tham gia của học sinh vào các hoạt động GDLTCM

b Khảo sát nhận thức và thái độ của học sinh đối với các giá trị lý tưởng cách mạng và những thay đổi trong nhận thức sau khi tham gia các hoạt động này

6.3 Phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả của công tác GDLTCM:

a Tìm hiểu các yếu tố tác động đến sự thành công của các hoạt động GDLTCM

như phương pháp giảng dạy, sự tham gia của giáo viên, học sinh, và gia đình

b Đánh giá sự phù hợp của các phương pháp giáo dục (đặc biệt là phương pháp hướng dẫn trải nghiệm) trong việc nâng cao hiệu quả GDLTCM

6.4 Đề xuất các giải pháp QLGD lý tưởng cách mạng hiệu quả hơn tại trường THCS Chiềng Khoong:

a Đưa ra các biện pháp quản lý cụ thể nhằm nâng cao hiệu quả công tác GDLTCM, đặc biệt là thông qua việc áp dụng phương pháp hướng dẫn trải nghiệm

b Đề xuất các hoạt động và chương trình giáo dục mới phù hợp với điều kiện thực tế của trường

5

7 Giới hạn phạm vi nghiên cứu

7.1 Địa điểm nghiên cứu: Nghiên cứu quản lý hoạt động GDLTCM cho học sinh trường THCS Chiềng Khoong

7.2 Nội dung nghiên cứu: Nghiên cứu các khái niệm và mục tiêu GDLTCM, các giá trị lý tưởng cách mạng cần giáo dục Phương pháp GDLTCM trong HĐTN Quản lý hoạt động GDLTCM Hiệu quả của hoạt động GDLTCM

7.3 Đối tượng khảo sát: Cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên và học sinh trường THCS Chiềng Khoong; Một số cán bộ công chức xã Chiềng Khoong và phụ huynh học sinh trường THCS Chiềng Khong

8 Phương pháp nghiên cứu

8.1 Nhóm phương pháp nghiên cứu lý luận

Phương pháp phân tích số liệu điều tra khảo sát, tổng hợp số liệu điều tra khảo sát; nghiên cứu các tài liệu khoa học liên quan đến các hoạt động GDLTCM và quản

lý hoạt động GDLTCM cho học sinh trường THCS Chiềng Khoong, xác định khung

lý thuyết và các khái niệm, công cụ làm căn cứ lý luận cho vấn đề nghiên cứu

8.2 Nhóm phương pháp nghiên cứu thực tiễn

Phương pháp tổng kết kinh nghiệm: Tổng kết các thành tựu, kinh nghiệm về quản lý quản lý hoạt động GDLTCM cho học sinh trường THCS Chiềng Khoong Phương pháp điều tra bằng phiếu hỏi: Thu thập thông tin, số lượng từ đội ngũ cán bộ quản lý, giáo viên, học sinh và phụ huynh học sinh của các trường THCS Chiềng Khoong

Phương pháp phỏng vấn: Trao đổi trực tiếp với cán bộ quản lý, giáo viên, học sinh và phụ huynh các trường THCS nhằm tìm hiểu kĩ hơn về thực trạng quản lý hoạt động quản lý hoạt động GDLTCM cho học sinh trường THCS Chiềng Khoong

Phương pháp nghiên cứu các sản phẩm hoạt động giáo dục: Gồm các báo cáo tổng kết, hồ sơ dạy học, quản lý của nhà trường trong năm học nhằm đưa ra những nhận định, phân tích, đánh giá thực trạng việc tổ chức các hoạt động GDLTCM cho

học sinh nhà trường THCS Chiềng Khoong

8.3 Phương pháp xử lý số liệu bằng thống kê toán học

Phương pháp này được sử dụng với mục đích xử lý, phân tích kết quả nghiên

cứu, đồng thời đánh giá mức độ tin cậy của phương pháp điều tra

6

9 Cấu trúc của luận văn

Ngoài phần mở đầu, kết luận, khuyến nghị, danh mục tài liệu tham khảo luận văn dự kiến được trình bày trong 3 chương:

Chương 1: Cơ sở lý luận về quản lý hoạt động GDLTCM cho học sinh THCS Chương 2: Thực trạng giáo dục và quản lý hoạt động GDLTCM cho học sinh trường THCS Chiềng Khoong

Chương 3: Biện pháp quản lý hoạt động GDLTCM cho học sinh trường THCS Chiềng Khoong

7

CHƯƠNG 1

CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC LÝ TƯỞNG

CÁCH MẠNG CHO HỌC SINH THCS

1.1 Tổng quan nghiên cứu

1.1.1 Các nghiên cứu về hoạt động GDLTCM cho học sinh cấp THCS

Hoạt động GDLTCM cho học sinh là một nhiệm vụ quan trọng nhằm củng cố niềm tin vào sự nghiệp cách mạng và khơi dậy khát vọng cống hiến cho mục tiêu phát triển đất nước Một số tác giả điển hình nghiên cứu về đề tài này như:

Trong tác phẩm “Tăng cường GDLTCM, đạo đức lối sống cho thanh niên” của tác giả Nguyễn Thanh Hoàng đăng trên trang Thông tin điện tử Trung ương đoàn TNCS Hồ Chí Minh đã viết: “Việc nâng cao nhận thức, giác ngộ về lý tưởng cách mạng, đạo đức, lối sống cho TN có những chuyển biến tích cực và ngày càng đi vào chiều sâu thông qua việc triển khai học tập, nghiên cứu chủ nghĩa Mác-Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, các nghị quyết, chỉ thị của Đảng, pháp luật của Nhà nước” Để

nâng cao GDLTCM, đạo đức lối sống cho thanh niên bài viết đã chỉ ra một số giải

pháp như: “Thứ nhất, nâng cao nhận thức, trách nhiệm của hệ thống chính trị và xã hội về vai trò, tầm quan trọng của GDLTCM, đạo đức, lối sống văn hóa, lòng yêu nước, khơi dậy khát vọng cho thanh thiếu niên Thứ hai, tăng cường giáo dục về chủ nghĩa Mác-Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, chủ trương, đường lối đúng đắn của Đảng

và chính sách, pháp luật của Nhà nước hiện hành cho thanh thiếu niên Thứ ba, lan tỏa việc học tập rèn luyện và làm theo tấm gương đạo đức, tư tưởng và phong cách sống Hồ Chí Minh cho thanh thiếu niên Điều này nhằm tạo ra sức ảnh hưởng to lớn, lan tỏa rộng rãi và hiệu ứng xã hội mạnh mẽ, bền bỉ trong thế hệ trẻ học tập và làm theo gương Bác, nâng cao hiểu biết và bồi dưỡng tình cảm, tạo ra động lực mạnh mẽ trong hành động Thứ tư, nâng cao chất lượng và hiệu quả trong hoạt động của Đoàn Thanh Niên” Tác phẩm này đã chỉ ra các biện pháp để nâng cao GDLTCM, đạo đức

cho học sinh trong độ tuổi thanh thiếu niên, nhưng các biện pháp đó chưa chỉ ra các hướng dẫn cụ thể để thực hiện sao cho hiệu quả, đặc biệt trong đó vẫn chưa có các hoạt động giáo dục thông qua các HĐTN, đáp ứng sự đổi mới

8

Tác giả Lê Minh có bài đăng trên trang báo baovinhphuc.com.vn theo tác giả

đã nhấn mạnh “Giáo dục lý tưởng cách mạng, đạo đức, lối sống cho học sinh là một trong những nhiệm vụ quan trọng để giúp các em phát triển toàn diện nhân cách con người, góp phần xây dựng quê hương, đất nước giàu đẹp, văn minh” Các biện pháp

chủ yếu tập trung vào việc ứng dụng công nghệ thông tin vào GDLTCM, đạo đức lối sống; GDLTCM, đạo đức lối sống qua hình thức nêu gương người tốt, việc tốt; phối hợp chính quyền địa phương, công an khu vực để kiểm tra xử lý học sinh vi phạm Bài viết của Lê Minh cũng chưa đề cập đến việc GDLTCM, lối sống tích cực cho học sinh THCS, đặc biệt là công tác giáo dục thông qua các HĐTN

Tạp chí Đảng Cộng sản Việt Nam có bài viết đăng tin các quan điểm về GDLTCM, đạo đức lối sống của một số nhà khoa học như GS.TS Hoàng Chí Bảo

GS.TS Hoàng Chí Bảo cũng đã chỉ ra rằng việc GDLTCM cần được thực hiện “Từ tri thức đến tình cảm, đến niềm tin phải được chứng minh bằng hành động, hành động ở đây là lời nói đi đôi với việc làm, do đó đưa lớp trẻ vào hoạt động thực tiễn chính trị xã hội, các hoạt động phong trào của thanh niên lâu nay đều rất chú trọng đưa lớp trẻ vào hoạt động thực tiễn Từ những tấm gương điển hình trong thực tiễn minh chứng giá trị tư tưởng của Đảng, cách mạng” Như vậy theo GS.TS Hoàng Chí

Bảo thì việc GDLTCM cần phải đưa lớp trẻ (học sinh, sinh viên) vào hoạt động thực tiễn để được thử thách và rèn luyện Như vậy việc GDLTCM cho học sinh THCS theo hướng trải nghiệm là việc làm rất đúng đắn

Trong tài liệu “Giáo dục lý tưởng cách mạng, đạo đức, lối sống văn hóa cho thanh niên, thiếu niên và nhi đồng” của tác giả Tăng Bình – Ái Phương, năm 2022 Tài liệu đã đề cập đến một số nội dung như: (1) Trách nhiệm của thanh niên, tổ chức thanh niên; (2) Chăm sóc và giáo dục thiếu niên nhi đồng - Tại mục này tài liệu chủ yếu đề cập đến các quy định của pháp luật về việc bảo vệ trẻ em, trách nhiệm của cơ quan tổ chức trong việc bảo vệ trẻ em; (3) Các tiêu chí về hành vi ứng xử trong gia đình - Trong phần này chủ yếu đề cập đến vai trò của phía gia đình trong việc giáo dục đạo đức, hành vi chuẩn mực cho con cái; (4) Các kỹ năng sống đối với học sinh THCS, THPT; (5) Giáo dục lý tưởng cách mạng, đạo đức, lối sống văn hóa chuẩn mực, đúng đắn cho thanh thiếu niên, nhi đồng - Trong phần này tài liệu đề cập đến

9

nội dung GDLTCM qua việc giao việc cụ thể cho thanh, thiếu niên chủ động gánh vác đồng thời đã nêu lên vai trò của các cấp ủy Đảng trong việc GDLTCM cho học sinh Tại trang 271 của tài liệu có một mục nhỏ đề cập đến việc giáo dục đạo qua các HĐTN Như vậy xuyên suốt tài liệu chỉ đề cập đến mục tiêu, vai trò của công tác GDLTCM, chưa đưa ra các biện pháp để quản lý các hoạt động GDLTCM như thế nào cho học sinh thông qua HĐTN, đáp ứng đổi mới giáo dục

Theo Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII (2021), lý tưởng cách

mạng không thể tự trở thành tiềm thức của con người mà là kết quả quá trình đấu tranh gay go, phức tạp trên mặt trận tư tưởng Lý tưởng cách mạng không hình thành một cách tự phát mà cần có quá trình giáo dục, rèn luyện lâu dài với các nội dung, hình thức, phương pháp phù hợp

Theo tác giả Lê Thị Ngần (trong Journal of Educational equipmen, ngày 25/9/2024), Giáo dục lý tưởng cách mạng, đạo đức, lối sống cho sinh viên trường đại học Tây Đô trong bối cảnh hiện nay đã cho rằng GDLTCM, cho sinh viên là một nội dung quan trọng trong công tác giáo dục - đào tạo, xây dựng con người mới xã hội chủ nghĩa, gìn giữ và phát huy sự độc lập, tự do của tổ quốc Chính vì vậy, việc GDLTCM luôn có ý nghĩa quyết định đối với tiền đồ, vận mệnh của đất nước Đối với SV, chủ nhân tương lai của đất nước thông qua việc GDLTCM nhằm tạo ra trong

xã hội một lớp trẻ vững vàng về chính trị, kiên định con đường xã hội chủ nghĩa, có lối sống cao đẹp, sống có văn hóa, nghĩa tình, giàu lòng yêu nước, biết nuôi dưỡng hoài bão lớn, tự cường, tự tôn dân tộc, góp phần vào công cuộc bảo vệ và phát triển đất nước

Theo Hoàng Thị Thinh, Đoàn Thị Thoa ((trong Journal of Educational

equipmen, ngày 2/8/2024) đã nghiên cứu về Một số biện pháp GDLTCM cho sinh viên các trường sư phạm trong bối cảnh hội nhập và đã đề xuất ra bốn biện pháp: (a) nâng cao nhận thức đầy đủ, sâu sắc của các cấp ủy, từ chi bộ, đảng bộ, cán bộ, giảng viên, SV các trường sư phạm về GDLTCM cho SV hiện nay; (b) tiếp tục đổi mới nội dung GDLTCM, đồng thời nâng cao chất lượng đội ngũ GV giảng dạy và tuyên truyền GDLTCM cho SV các trường sư phạm; (c) đổi mới các phương pháp và hình thức GDLTCM cho SV các trường sư phạm; (d) tạo môi trường lành mạnh, tăng

Tác giả Lê Bảo Tuấn cho rằng mạng xã hội đã và đang tác động sâu sắc đến thanh niên trong đó có sinh viên; chính vì thế, công tác GDLTCM cho sinh viên của các cấp ủy Đảng trong các trường đại học, cao đẳng đang đứng trước những thời cơ

và thách thức mới Bài viết sử dụng phương pháp phân tích nội dung và kết hợp với việc thực hiện một cuộc khảo sát ngắn đối với sinh viên Trường Đại học Đồng Tháp

về những vấn đề có liên quan Kết quả nghiên cứu mang lại cái nhìn tổng quát về những ảnh hưởng của mạng xã hội tương quan với hiệu quả của công tác giáo dục chính trị cho sinh viên Từ đó cung cấp những luận cứ khoa học cho cấp ủy Đảng trong việc đổi mới công tác GDLTCM cho sinh viên một cách có hiệu quả, góp phần nâng cao chất lượng công tác phát triển đảng trong sinh viên của các trường đại học, cao đẳng trong bối cảnh mới

Tác giả Võ Hữu Hậu với đề tài “Thực trạng hoạt động giáo dục truyền thống

cách mạng địa phương cho học sinh ở các trường THCS huyện Tân Hiệp, tỉnh Kiên Giang” đã có quan tâm tới công tác quản lý hoạt động giáo dục về truyền thống cách mạng tại địa phương cho học sinh Nêu ra các hình thức tổ hoạt động giáo dục truyền thống cách mạng địa phương ở các trường THCS đa dạng, phong phú như: Thông qua hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp; thông qua buổi chào cờ đầu tuần và các buổi sinh hoạt lớp, tổ chức cho học sinh tham quan dã ngoại, trải nghiệm tìm hiểu thực tế Học sinh có nhận thức đúng đắn về lý tưởng cách mạng, có ý thức trong học tập và lao động, có ý thức chấp hành nội quy nhà trường một cách nghiêm túc, có ý chí phấn đấu, tu dưỡng, rèn luyện phẩm chất của mình để trở thành con ngoan, trò giỏi, người có ích cho đất nước

11

Bộ Giáo dục và Đào tạo ra quyết định số 4246 vào ngày 11/12/2023 về việc phê duyệt tài liệu hướng dẫn giáo viên tích hợp GDLTCM, đạo đức, lối sống cho học sinh tiểu học trong các môn học (Đạo đức, Tiếng Việt, HĐTN)

Nhiều hội thảo và công trình NCKH đã tập trung vào GDLTCM cho học sinh

Ví dụ, một hội thảo khoa học quốc gia do Trung ương Đoàn tổ chức vào ngày 25/10

đã nhấn mạnh vai trò của GDLTCM đạo đức, lối sống cho thế hệ trẻ trong bối cảnh chuyển đổi số Hội thảo này đã phân tích thực trạng, các yếu tố tác động, và đề xuất giải pháp tăng cường chất lượng giáo dục đạo đức, lối sống cho thế hệ trẻ, bao gồm hai phần chính: lý luận và thực tiễn GDLTCM trong bối cảnh chuyển đổi số, và những vấn đề đặt ra bởi chuyển đổi số trong GDLTCM Hội thảo cũng đã thu thập 64 tham luận, tập trung phân tích về tư tưởng, Chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh

và của Đảng Cộng Sản về giáo dục thế hệ trẻ hiện nay Một tọa đàm trực tuyến cũng

đã được tổ chức với chủ đề tương tự

1.1.2 Quản lý hoạt động GDLTCM cho học sinh theo hướng trải nghiệm

Tác giả Bùi Thị Kim Liên (2011) nghiên cứu về “Biện pháp QLGD đạo đức cho học sinh cấp THPT tại TTGDTX huyện Trực Ninh, tỉnh Nam Định” Đã đề cập về việc nâng cao đạo đức cho học sinh khối bổ túc văn hóa có học sinh đầu vào có xếp loại hạnh kiểm thường thấp hơn khối công lập

Nguyễn Thị Thi (2017) với nội dung “QLGD đạo đức cho học sinh trường THCS Hà Nội trong bối cảnh đổi mới giáo dục”, tác giả đã tiếp cận phân tích theo

mô hình CIPO (Context-Input-Process-Output/Outcome) trong QLGD về đạo đức và lối sống văn hoá cho học sinh trường THCS Kết quả cho thấy, nhiều giáo viên khi lên lớp chỉ chú trọng đến việc truyền thụ kiến thức, ít quan tâm đến liên hệ thực tiễn

và việc xây dựng kế hoạch giáo dục, rèn luyện đạo đức còn thụ động Từ đó, tác giả

đã đề xuất được 7 biện pháp trong QLGD phù hợp với bối cảnh thực trạng của nhà trường

Tác giả Trần Thị Chọn (2019) đã nghiên cứu về “Quản lý hoạt động giáo dục truyền thống cách mạng địa phương cho học sinh các trường THPT huyện Phú Mỹ, tỉnh Bình Định” Đề tài đã khảo sát, đánh giá thực trạng công tác quản lý hoạt động giáo dục này của hiệu trưởng tại các trường THPT huyện Phù Mỹ, từ đó đề xuất các

12

biện pháp quản lý phù hợp và khả thi nhằm góp phần nâng cao chất lượng và hiệu quả tốt trong hoạt động giáo dục này cho nhà trường trong giai đoạn đổi mới giáo dục

Nhìn chung, các đề tài nghiên cứu về quản lý hoạt động GDLTCM còn ít, chủ yếu giáo dục đạo đức, lối sống, chỉ có đề cập một chút đến giáo dục truyền thống cách mạng

1.2 Một số khái niệm cơ bản

1.2.1 Khái niệm lý tưởng cách mạng

Theo chủ nghĩa Mác, lý tưởng được xem là mục đích cao nhất, tốt đẹp nhất, có sức hấp dẫn lôi cuốn con người, cộng đồng, dân tộc, giai cấp, nhân loại vươn tới, tạo

ra những chuyển động vĩ đại trong lịch sử.Lý tưởng cách mạng có khả năng chi phối tất cả các nội dung lý tưởng khác chỉ có ở những con người đã và đang trưởng thành,

lý tưởng cách mạng là một nội dung cụ thể của lý tưởng nói chung Tuy nhiên lý tưởng cách mạng không tự nhiên hình thành mà nó được hình thành do những hậu quả của quá trình giáo dục, có tính chất định hướng thông qua những điều kiện cụ thể trong mỗi bối cảnh xã hội, mỗi giai đoạn phát triển nhân loại

Với Chủ tịch Hồ Chí Minh, lý tưởng cao đẹp nhất mà Người luôn hướng tới và trở thành lẽ sống chi phối mọi hành động, trái tim, khối óc của Người sau khi đến với Chủ nghĩa Mác - Lênin đó là lý tưởng độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội “phấn đấu cho Tổ quốc hoàn toàn độc lập, cho chủ nghĩa xã hội hoàn toàn thắng lợi trên đất nước ta và trên thế giới” Chính vì vậy, trong suốt quá trình lãnh đạo cách mạng Việt Nam, Hồ Chí Minh đã chủ trương phải giáo dục con người phát triển toàn diện, trong

đó trọng tâm là GDLTCM cho thế hệ thanh niên Việt Nam và Người đã đề ra hệ thống biện pháp nhằm góp phần giáo dục, bồi dưỡng lý tưởng cách mạng cho những thanh niên yêu nước Việt Nam đi đúng định hướng của Đảng, của dân tộc, phát huy tinh thần xung phong, gương mẫu kiên quyết đấu tranh giành độc lập dân tộc và kiến thiết nước nhà Những nội dung đó của Hồ Chí Minh đã trở thành những chỉ dẫn quan trọng cho công tác tư tưởng của Đảng ta trong giai đoạn hiện nay

Trong cuộc đời hoạt động cách mạng, Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn kiên trì phấn đấu để thực hiện mục tiêu lý tưởng của mình là: Tổ quốc được độc lập thống nhất,

13

nhân dân được tự do, ấm no, hạnh phúc Bác xác định rõ lý tưởng sống của mình là

hy sinh cho dân cho nước, Người đã không hề nghĩ đến bản thân mình, cống hiến trọn đời mình cho dân tộc Việt Nam

Với thanh niên ngày hôm nay, lý tưởng cao đẹp hiện nay là phấn đấu thực hiện mục tiêu xây dựng và phát triển đất nước, mà trước mắt là thực hiện thắng lợi trong công cuộc CNH - HĐH, quốc tế hoá Một trong những nội dung đầu tiên, quan trọng

là xác định lý tưởng sống trong thời đại mới Nhận thức sâu sắc và hiện thực hóa từng bước lý tưởng cách mạng đó phù hợp với nhiệm vụ chính trị của từng thời kỳ cách mạng là trách nhiệm của cả hệ thống chính trị, của xã hội và mỗi người dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam

Lý tưởng cách mạng là mục đích, mục tiêu của mỗi các nhân, tổ chức hướng tới nhằm cải tiến công nghệ, kỹ thuật, phương thức sản xuất phù hợp với mục đích, mục tiêu chung của nhà nước, của dân tộc từ đó góp phần xây dựng đất nước: Độc lập, dân chủ; Nhà nước của dân, do dân, vì dân

1.2.2 Khái niệm trải nghiệm

Theo Thông tư 32/2018/TT-BGD&ĐT ngày 26/12/2018 Ban hành chương trình GDPT đã nêu lên quan điểm:

HĐTN là hoạt động giáo dục do nhà trường giáo dục, định hướng thiết kế và hướng dẫn thực hiện tạo cơ hội cho học sinh tiếp cận thực tế, thể nghiệm các cảm xúc tích cực, khai thác những kinh nghiệm đã có và huy động tổng hợp kiến thức, kỹ năng các môn học để thực hiện những nhiệm vụ được giao hoặc giải quyết những vấn đề của thực tiễn đời sống nhà trường, gia đình, xã hội phù hợp với lứa tuổi

Trong quá trình thực hiện các HĐTN, các nhà giáo dục đóng vai trò là một MC dẫn chương trình, dẫn dắt các em tham gia, không phân công học sinh một cách trực tiếp mà chỉ hướng dẫn, hỗ trợ, động viên, khuyến khích, giám sát cho học sinh trực tiếp tham gia trong các hoạt động Mục tiêu trọng yếu của các HĐTN là để đánh giá kết quả, năng lực thực tiễn, phẩm chất và năng lực sáng tạo đa dạng, khác nhau của các em

1.2.3 Khái niệm GDLTCM

Giáo dục lý tưởng cách mạng là việc tổ chức các hoạt động giáo dục để bồi đắp cho học sinh có kiến thức, kỹ năng nhận thức đúng đắn về con đường cách mạng Việt

14

Nam, trung thành với Tổ quốc, với Đảng, tin tưởng vào đường lối chính sách của Đảng, vào thắng lợi của sự nghiệp cách mạng Mặt khác, định hướng cho học sinh trong hành động, nâng cao ý chí, nghị lực, quyết tâm thực hiện mọi chủ trương, đường lối, chính sách của Đảng, không sợ khó khăn gian khổ, hăng hái thi đua học tập, lao động, sản xuất, chiến đấu, đi đầu trong mọi việc để xây dựng một xã hội công bằng, dân chủ, văn minh

1.2.4 Khái niệm quản lý

Theo Từ điển tiếng Việt thông dụng, thuật ngữ “quản lý” được định nghĩa là:

“Tổ chức, điều khiển hoạt động của một đơn vị, cơ quan” hay “Quản lý là trông coi

và giữ gìn theo những yêu cầu nhất định”

Từ điển Bách khoa Việt Nam giải nghĩa: “Quản lý là chức năng và hoạt động của hệ thống có tổ chức thuộc các giới khác nhau (sinh học, kỹ thuật xã hội…) bảo đảm giữ gìn một cơ cấu ổn định nhất định, duy trì sự hoạt động tối ưu và đảm bảo thực hiện những chương trình, mục tiêu của hệ thống đó

Như vậy có thể hiểu, quản lý là một hoạt động có mục tiêu, có định hướng được tiến hành bởi một chủ thể quản lý nhằm tác động đến chủ thể quản lý (trực tiếp hoặc gián tiếp) nhằm đạt đến các mục tiêu xác định của hoạt động quản lý Trong mỗi chu

trình quản lý, chủ thể tiến hành những hoạt động theo từng chức năng quản lý để xác định mục tiêu, xây dựng các định hướng chính sách; hoạch định chiến lược, tổ chức triển khai thực hiện, huy động, phối hợp kiểm tra đánh giá và khai thác, sử dụng hợp

lý có hiệu quả các nguồn lực cần thiết,vv nhằm thực hiện được yêu cầu, mục tiêu của tổ chức hay người quản lý mong muốn theo hoàn cảnh và thời hạn cụ thể

1.2.5 Hoạt động GDLTCM theo hướng trải nghiệm

Hoạt động GDLTCM thông qua trải nghiệm bao gồm nhiều loại hình phong phú, sáng tạo, mục tiêu giúp học sinh không chỉ tiếp thu lý thuyết mà còn hiểu sâu sắc các giá trị lý tưởng cách mạng thông qua trải nghiệm thực tế Các hoạt động GDLTCM cho học sinh THCS theo hướng trải nghiệm gồm có:

(1) Tham quan di tích lịch sử, bảo tàng: Tổ chức các chuyến tham quan đến các địa điểm lịch sử, bảo tàng cách mạng, nơi ghi dấu các sự kiện quan trọng của dân tộc Những câu chuyện, bài học từ các di tích lịch sử có thể khơi dậy trong học sinh

15

khả ngưỡng mộ, cảm hứng sống và học tập theo các anh hùng cách mạng Từ đó, các

em có động lực để phấn đấu trở thành những công dân có ích, góp sức xây dựng đất nước

(2) Gặp gỡ nhân vật lịch sử: Mời các cựu chiến binh, nhân chứng cách mạng giao lưu, kể chuyện lịch sử để học sinh hiểu hơn về tinh thần chiến đấu và hy sinh của các thế hệ đi trước Học sinh được nghe kể chuyện từ những người trực tiếp trải qua các sự kiện lịch sử, giúp làm lại cách sống các sự kiện mạng thông qua lời kể; Là

cơ hội để các em hiểu rằng lịch sử không chỉ là những trang sách mà còn gắn bó chặt chẽ với cuộc đời và số phận của nhiều người,

(3) Tái hiện sự kiện lịch sử: Thông qua các hoạt động như kịch, sân khấu hóa

sự kiện lịch sử để học sinh nhập vai và hiểu ý nghĩa sâu sắc của các phong cách cách mạng

Ngoài ra hoạt động GDLTCM cho học sinh được thực hiện thông qua các quá trình dạy học tích hợp trong các môn học: Giáo dục công dân, Văn học, HĐTN hướng nghiệp, Lịch sử địa phương

1.2.6 Quản lý hoạt động GDLTCM theo hướng trải nghiệm

(1) Đưa nội dung GDLTCM cho học sinh theo hướng trải nghiệm vào Kế hoạch giáo dục nhà trường: Trên cơ sở Quyết định 1895/QĐ-TTg ngày 11/11/2021 của Thủ tướng Chính phủ về Phê duyệt chương trình “Tăng cường GDLTCM, đạo đức, lối sống và khơi dậy khát vọng cống hiến, thiếu niên, nhi đồng giai đoạn 2021 – 2030”

và đặc điểm kinh tế - xã hội xã Chiềng Khoong, đặc điểm của đơn vị trường đưa nội dung GDLTCM cho học sinh vào kế hoạch giáo dục của nhà trường để tổ chức thực hiện trong năm học

(2) Quản lý nội dung GDLTCM theo hướng trải nghiệm: Nội dung GDLTCM theo hướng trải nghiệm cần phải gắn liền lý thuyết với thực tiễn, đa dạng về hình thức

và phù hợp với nhận thức của học sinh Nội dung này không chỉ giúp học sinh hiểu

rõ hơn về giá trị lịch sử mà còn góp phần nuôi dưỡng lòng yêu nước, ý chí phấn đấu

và trách nhiệm xây dựng, bảo vệ Tổ quốc Cần quản lý tốt các nội dung sau: 1- Giáo dục truyền thống yêu nước; 2 - Giáo dục đạo đức, lý tưởng cách mạng; 3 - Giáo dục

ý thức tự hào dân tộc và trách nhiệm công dân đối với xã hội; 4 - Giáo dục thông qua

16

các tác phẩm văn học yêu nước, những sự kiện lịch sử, các bài học GDCD; 5 - Giáo dục thông qua hoạt động thực hành và trải nghiệm thực tế về lòng yêu nước, lòng nhân ái

(3) Quản lý tổ chức các hoạt động GDLTCM theo hưởng trải nhiệm qua các môn học: Ngữ văn, LS&ĐL, GDCD, Hoạt động TNHN

(4) Quản lý bồi dưỡng năng lực GDLTCM, nâng cao tư tưởng đạo đức cho đội ngũ giáo viên thực hiện nhiệm vụ GDLTCM theo hướng trải nghiệm

(5) Quản lý CSVC và nguồn lực sẵn có trong nhà trường, tại địa phương để hỗ trợ, phục vụ cho tổ chức các hoạt động GDLTCM theo hướng trải nghiệm

(6) Quản lý kiểm tra, giám sát và đánh giá kết quả một cách sát sao và khách quan các hoạt động GDLTCM theo hướng trải nghiệm

(7) Quản lý môi trường giáo dục trong nhà trường, chú trọng phát huy các tổ chức đoàn thể trong việc GDLTCM cho học sinh, nêu cao tinh thần tự nguyện và xây dựng văn hóa nhà trường thân thiện

1.3 Hoạt động GDLTCM cho học sinh THCS theo hướng trải nghiệm

1.3.1 Mục tiêu GDLTCM cho học sinh Trường THCS theo hướng trải nghiệm

Mục tiêu GDLTCM cho thanh niên để thế hệ tương lai của nước nhà có nhận thức đúng đắn về con đường cách mạng Việt Nam, trung thành với Tổ quốc, với Đảng, tin tưởng vào đường lối chính sách của Đảng, vào thắng lợi của sự nghiệp cách mạng Mặt khác, định hướng cho thanh niên trong hành động, nâng cao ý chí, nghị lực, quyết tâm thực hiện mọi chủ trương, đường lối, chính sách của Đảng, không sợ khó khăn gian khổ, hăng hái thi đua học tập, lao động, sản xuất, chiến đấu, đi đầu trong mọi việc để xây dựng một xã hội công bằng, dân chủ, văn minh Để thanh niên thật sự là lực lượng xung kích tham gia xây dựng xã hội mới, cần phải có ý thức làm chủ đất nước và cần phải thấm nhuần đạo đức cách mạng cộng sản

Cùng với đó, cần đổi mới toàn diện giáo dục và đào tạo, tạo cơ hội cho mọi thanh niên được học tập, không ngừng nâng cao trình độ, có tri thức và kỹ năng, tiếp thu những kiến thức về kinh tế, khoa học - kỹ thuật, văn hóa - xã hội, làm chủ khoa học, công nghệ, kỹ thuật hiện đại, tiến tới chủ động và sáng tạo vươn lên tiếp cận và làm chủ cái mới trong xu thế toàn cầu hóa và hội nhập quốc tế

17

Thông qua hoạt động giáo dục này, để hình thành ở học viên thái độ đúng đắn, tình cảm, sự tin tưởng vào vai trò lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam đối với nhà trường, mọi người chung quanh, hình thành ý thức tự giác chấp hành những chuẩn mực đạo đức xã hội, những quy định của pháp luật, ra sức phấn đấu rèn luyện, tham gia đóng góp công sức, trí tuệ phục vụ sự nghiệp CNH - HĐH, hội nhập quốc tế

1.3.2 Nội dung GDLTCM cho học sinh Trường THCS theo hướng trải nghiệm

1.3.2.1 Những biểu hiện lý tưởng cách mạng của học sinh THCS

a Ý thức yêu nước, tôn trọng và giữ gìn độc lập dân tộc: Hiểu rõ giá trị của hòa bình; Tìm hiểu và ghi nhớ công lao của các thế hệ cha ông đã hy sinh để bảo vệ độc lập dân tộc; Học tập lịch sử dân tộc: Chăm chỉ học tập, nắm vững kiến thức lịch sử để hiểu sâu sắc về truyền thống yêu nước và tinh thần cách mạng của dân tộc Việt Nam

b Tham gia các hoạt động tuyên truyền, giáo dục: Lan tỏa ý thức bảo vệ Tổ quốc; Tham gia các buổi ngoại khóa, diễn đàn, hoặc chương trình tuyên truyền về ý nghĩa của chủ quyền lãnh thổ, biển đảo Việt Nam; Bảo vệ hình ảnh đất nước: Thể hiện sự tôn trọng và niềm tự hào dân tộc khi giới thiệu văn hóa, lịch sử Việt Nam với người khác

c Rèn luyện bản thân để sẵn sàng cống hiến: Phát triển sức khỏe: Tích cực tham gia rèn luyện thể lực, thể dục thể thao để xây dựng sức khỏe tốt, sẵn sàng đóng góp cho đất nước; Xây dựng ý chí kiên cường: Không ngại khó khăn, luôn rèn luyện phẩm chất kiên trì, kỷ luật, trung thực và dũng cảm

d Bảo vệ môi trường sống và tài nguyên quốc gia: Giữ gìn môi trường sạch đẹp: Tham gia các phong trào bảo vệ môi trường, bảo vệ rừng, sông ngòi, biển đảo; Phát huy trách nhiệm bảo vệ tài nguyên: Không xâm phạm hoặc làm hư hại tài nguyên thiên nhiên và các công trình công cộng của đất nước

e Đấu tranh với các tư tưởng và hành vi tiêu cực: Bảo vệ tư tưởng cách mạng: Nhận thức được âm mưu chống phá của các thế lực thù địch và không để bị lôi kéo bởi thông tin sai lệch • Phản đối hành vi xâm phạm Tổ quốc: Lên án các hành động

vi phạm chủ quyền lãnh thổ hoặc đi ngược lại lợi ích quốc gia • Tuyên truyền tích cực: Lan tỏa tinh thần yêu nước, đấu tranh với các thông tin tiêu cực hoặc xuyên tạc trên mạng xã hội

18

g Tham gia các hoạt động cộng đồng vì an ninh quốc gia: Ủng hộ lực lượng bảo vệ Tổ quốc, tham gia các hoạt động quyên góp, ủng hộ các chiến sĩ biên giới, hải đảo; Chấp hành pháp luật: Gương mẫu tuân thủ pháp luật, giữ gìn trật tự xã hội, góp phần tạo nên môi trường sống an toàn, văn minh

Những hành động trên giúp các em học sinh không chỉ rèn luyện bản thân mà còn trực tiếp góp phần bảo vệ và phát triển Tổ quốc trong tương lai

1.3.2.2 Nội dung GDLTCM cho học sinh THCS theo hướng trải nghiệm Nội dung GDLTCM cho học sinh THCS cần gắn liền với thực tiễn, kết hợp giữa

lý thuyết và thực hành, hướng tới phát triển toàn diện nhận thức, thái độ và kỹ năng sống Qua đó, học sinh được trang là những sản phẩm chất lượng, giá trị và ý chí vững chắc để góp phần xây dựng một thế hệ trẻ yêu nước, giàu lý tưởng, và có trách nhiệm với tương lai của đất nước Căn cứ vào những yêu cầu cần đạt được của HĐTN

ở trường phổ thông và đặc điểm của học sinh phổ thông trong giai đoạn hiện nay, có thể xác định nội dung GDLTCM cho học sinh phổ thông hiện nay gồm:

(1) Giáo dục tư tưởng Hồ Chí Minh và các giá trị truyền thống cách mạng: Việc giáo dục tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh được thực hiện thông qua các câu truyện, bài học cụ thể về Bác Đồng thời tuyên truyền về những giá trị cốt lõi của

lý tưởng cách mạng: Độc lập dân tộc, tự do, hạnh phúc và công bằng xã hội

(2) Giáo dục tình yêu quê hương đất nước: Giới thiệu về lịch sử, truyền thống văn hóa các anh hùng dân tộc và những giá trị tốt đẹp của đất nước Nuôi dưỡng tình cảm tự hào, biết ơn các thế hệ cha ông đã hy sinh vì độc lập tự do của dân tộc, tổ chức cho học sinh tham gia các hoạt động hướng về cội nguồn, tham quan các di tích lịch

về những tấm gương sáng của các thế hệ thanh niên yêu nước, các vị anh hùng liệt sĩ ghi công ngàn đời

19

(5) Giáo dục ý thức về quyền và nghĩa vụ của công dân nói chung, một học sinh THCS nói riêng: Giáo dục cho học sinh hiểu biết được quyền lợi và trách nhiệm của mình trong xã hội, hiểu biết được pháp luật, nội quy trường học và ý thức chấp hành pháp luật

(6) Giáo dục nâng cao sự hiểu biết về các vấn đề toàn cầu như: bảo vệ môi trường, hòa bình và tình hữu nghị giữa các dân tộc, giữa các quốc gia cùng chung tư tưởng Các nội dung GDLTCM nêu trên được thực hiện thông qua các HĐTN hướng vào 04 lĩnh vực phát triển chính cho học sinh: (1) phát triển cá nhân, (2) phát triển hoạt động lao động, (3) phát triển hoạt động xã hội và phục vụ cộng đồng, (4) giáo

dục hướng nghiệp

1.3.3 Phương pháp GDLTCM cho học sinh theo hướng trải nghiệm

Phương pháp GDLTCM cho học sinh theo hướng trải nghiệm là cách thức hoạt động chung giữa giáo viên, tập thể học sinh và từng học sinh nhằm giúp học sinh lĩnh hội được kiến thức về con đường cách mạng Việt Nam, các đường lối chủ trương đúng đắn của Đảng về xây dựng đất nước độc lập, chủ quyền Phương pháp GDLTCM cho học sinh thông qua HĐTN cần đảm bảo các đặc điểm sau: Phát huy tính tích cực, chủ động, sáng tạo của học sinh; giáo dục cho học sinh ý tự học tự rèn luyện để học sinh sẵn sàng tham gia các HĐTN theo hướng tích cực Giúp học sinh

có nhận thức đúng về sự vật hiện tượng khách quan, biết phân tích, khái quát hóa, đánh giá chính xác những gì trải nghiệm để kiến tạo kinh nghiệm, kiến thức và kỹ năng mới, củng cố niềm tin, hoặc có sự điều chỉnh thái độ, hành vi của bản thân cho phù hợp Từ định hướng đó, để giáo dục đạo đức cho học sinh phổ thông thông qua HĐTN nhà giáo dục có thể sử dụng các phương pháp sau:

(1) Phương pháp tham quan thực tế: Tổ chức các chuyến tham quan đến di tích lịch sử, bảo tàng, khu di tích cách mạng HĐTN tại các nghĩa trang liệt sĩ, nhà truyền thống hoặc các địa điểm gắn với các sự kiện lịch sử quan trọng Khuyến khích học sinh ghi chép, chụp ảnh, làm báo cáo hoặc kể lại cảm nhận sau chuyến đi

(2) Phương pháp tổ chức hoạt động tái hiện lịch sử: Tổ chức các buổi diễn kịch, đóng vai nhân vật lịch sử hoặc tái hiện các sự kiện cách mạng; Tạo điều kiện để học sinh tự nghiên cứu tài liệu, xây dựng kịch bản và tham gia biểu diễn; Kết hợp các

(4) Tổ chức các cuộc thi và hoạt động sáng tạo: Tổ chức thi viết, vẽ tranh, làm

vi deo về các chủ đề lịch sử cách mạng, anh hùng dân tộc, hoặc những câu chuyển về Bác Hồ; Tổ chức các cuộc thi hùng biện, thuyết trình về lý tưởng cách mạng, lòng yêu nước và trách nhiệm công dân; khuyến khích học sinh đề xuất ý tưởng và thực hiện các dự án học tập và gắn với nội dung cách mạng

(5) Phương pháp tổ chức HĐTN qua học tập tích hợp: Lồng ghép các HĐTN trong các môn học như: Ngữ văn, Lịch sử và Địa lý, Giáo dục công dân, HĐTN hướng nghiệp; xây dựng các dự án học tập liên môn như: Làm sách lịch sử địa phương, sáng tác thơ ca về các anh hùng cách mạng

1.3.4 Hình thức GDLTCM cho học sinh THCS theo hướng trải nghiệm

Đây là giai đoạn học sinh đang hình thành nhận thức, nhân cách, lý tưởng sống

và giá trị đạo đức, do đó việc áp dụng các hình thức giáo dục phù hợp sẽ giúp xây dựng nền tảng tư tưởng, phẩm chất cách mạng cho các em Dưới đây là các hình thức GDLTCM:

a Giáo dục qua môn học chính khóa

Môn Lịch sử và Địa lý: Dạy học sinh về truyền thống yêu nước, các cuộc đấu tranh giành độc lập dân tộc, và vai trò của các anh hùng dân tộc; Môn Giáo dục công dân: Giáo dục đạo đức, lối sống, tinh thần trách nhiệm và ý thức cộng đồng, giúp học sinh hiểu về lý tưởng sống tích cực Tích hợp trong môn Ngữ văn: Phân tích các tác phẩm văn học giàu tính nhân văn và cách mạng để giúp học sinh cảm nhận sâu sắc hơn về lòng yêu nước, lý tưởng sống cao đẹp Hình thức này trực tiếp giúp học sinh tiếp thu lý tưởng cách mạng thông qua kiến thức chuyên môn, phát triển tư duy phân tích, đồng thời khơi gợi niềm tự hào dân tộc

21

b Hoạt động ngoại khóa và trải nghiệm thực tế

Tham quan di tích lịch sử: Tổ chức các chuyến đi đến bảo tàng, nhà truyền thống, di tích lịch sử như các khu di tích cách mạng, nghĩa trang liệt sĩ HĐTN: Học sinh tham gia trại hè, các buổi diễn văn nghệ với chủ đề cách mạng, hoặc các buổi thảo luận về tấm gương anh hùng Hoạt động này giúp học sinh kết nối giữa kiến thức

lý thuyết và thực tiễn, trải nghiệm chân thực những giá trị lý tưởng cách mạng, từ đó khơi dậy tình yêu quê hương đất nước và trách nhiệm xã hội

c Giáo dục qua các hoạt động Đội Thiếu niên Tiền phong Hồ Chí Minh Sinh hoạt đội nhóm: Tham gia các buổi sinh hoạt đội với các chủ đề như “Noi gương Bác Hồ”, “Tiếp bước cha anh”; Phong trào thi đua: Các phong trào “Nghìn việc tốt”, “Học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh” giúp các em rèn luyện ý chí và đạo đức Đây là hình thức giáo dục phù hợp với lứa tuổi, tạo môi trường vui tươi, sinh động để học sinh thực hành các giá trị cách mạng và phát triển các kỹ năng mềm

d Giáo dục qua gương người thật, việc thật

Kể chuyện anh hùng, liệt sĩ: Thông qua các buổi kể chuyện hoặc gặp gỡ các nhân chứng lịch sử; Tuyên dương học sinh tiêu biểu: Lấy tấm gương sáng từ chính các bạn đồng trang lứa để lan tỏa tinh thần học tập và rèn luyện Hình thức này giúp học sinh dễ dàng đồng cảm và lấy cảm hứng từ những tấm gương cụ thể, mang tính thực tiễn cao

d Tích hợp công nghệ thông tin

Sử dụng phim ảnh, tư liệu cách mạng: Chiếu phim tư liệu, video về các anh hùng, các trận chiến lịch sử để truyền tải thông điệp một cách trực quan Thi trực tuyến: Tổ chức các cuộc thi tìm hiểu lịch sử cách mạng hoặc các sự kiện trọng đại qua hình thức thi trực tuyến Hình thức này giúp các em tiếp cận với lý tưởng cách mạng qua công nghệ hiện đại, tăng sự hứng thú và tương tác

e Giáo dục qua gia đình và cộng đồng

Vai trò của gia đình: Gia đình kể chuyện truyền thống, tham gia các hoạt động cùng con em để vun đắp lý tưởng; Sự hỗ trợ của cộng đồng: Các tổ chức đoàn thể, câu lạc bộ tại địa phương cũng đóng vai trò giáo dục Phân tích: Môi trường gia đình

22

và cộng đồng góp phần lớn trong việc tạo ảnh hưởng và hình thành lý tưởng cách mạng bền vững cho học sinh

Các hình thức GDLTCM theo hướng trải nghiệm cụ thể:

(1) Giáo dục trong các môn học chính khoá

Lồng ghép, kết hợp cùng các môn học như Lịch sử và Địa lý, GDCD, Ngữ văn, Giáo dục địa phương

Sử dụng câu chuyện lịch sử: Kể những câu chuyện về các anh hùng dân tộc, nhân vật cách mạng để khơi dậy lòng tự hào, ý thức trách nhiệm

Tích hợp trong bài học: Gắn nội dung bài học với các giá trị yêu nước, nhân ái, đoàn kết và trách nhiệm xã hội

(2) Tổ chức các hoạt động ngoại khoá như: Tham quan di tích lịch sử, diễn đàn, hội thảo

(3) Tổ chức các phong trào thi đua và các hoạt động tập thể: Tổ chức các phong trào thi đua học tốt, sống đẹp thúc đẩy tinh thần phấn đấu, rèn luyện; Tổ chức các hoạt đọng “Hành trình theo chân Bác”, “Uống nước nhớ nguồn”; Chương trình tri ân, thăm hỏi các gia đình thương binh liệt sỹ, cựu chiến binh

(4) Tổ chức HĐTN qua hoạt động diễn kịch, tái hiện lịch sử; các cuộc thi sáng tạo…

(5) Giáo dục lý tưởng cách mạng qua sử dụng phương tiện truyền thông và công nghệ thông tin: Tổ chức cho học sinh xem phim tài liệu, phóng sự về sự kiện lịch sử nhân vật cách mạng; tổ chức các cuộc thi trực tuyến tìm hiểu về lý tưởng cách mạng

1.3.5 Đánh giá kết quả GDLTCM cho học sinh theo hướng trải nghiệm

Việc đánh giá kết quả giáo GDLTCM cho học sinh theo hướng trải nghiệm được thực hiện gắn với các quy định của Bộ Giáo dục và Đào tạo tại Thông tư số 22/2021/TT-BGD&ĐT ngày 20 tháng 7 năm 2021 về việc Quy định đánh giá học sinh THCS và THPT Cụ thể:

Đánh giá thường xuyên là hoạt động đánh giá kết quả rèn luyện và học tập của học sinh diễn ra trong quá trình thực hiện hoạt động dạy học theo yêu cầu cần đạt được quy định trong Chương trình GDPT

Đánh giá định kỳ là hoạt động đánh giá kết quả rèn luyện và học tập sau một

23

giai đoạn trong năm học nhằm xác định mức độ hoàn thành nhiệm vụ rèn luyện và học tập của học sinh theo yêu cầu cần đạt được quy định trong Chương trình GDPT Đánh giá bảo đảm tính chính xác, toàn diện, công bằng, trung thực và khách quan; Đánh giá bằng nhiều phương pháp, hình thức, kĩ thuật và công cụ khác nhau; kết hợp giữa đánh giá thường xuyên và đánh giá định kì;

Đánh giá vì sự tiến bộ của học sinh; coi trọng việc động viên, khuyến khích sự

cố gắng trong rèn luyện và học tập của học sinh; không so sánh học sinh với nhau Đánh giá kết quả GDLTCM cho học sinh theo hướng trải nghiệm cần tập chung vào đánh giá quá trình rèn luyện và học tập của học sinh thông qua hoạt động quan sát, qua các sản phẩm học tập để từ đó có nhận xét, đánh giá đúng, khách quan, phù hợp với năng lực nhận thức của từng học sinh

1.3.6 Các điều kiện tổ chức hoạt động và quản lý tổ chức hoạt động GDLTCM cho học sinh theo hướng trải nghiệm

Cán bộ quản lý, giáo viên: Có cán bộ quản lý, giáo viên am hiểu về kinh tế - xã hội, lịch sử, có trình độ lý luận chính trị từ sơ cấp trở lên; giáo viên có khả năng tổ chức các hoạt động, hướng dẫn học sinh tham gia các HĐTN

Về CSVC, thiết bị dạy học: Các lớp học có đầy đủ các trang thiết bị phục vụ cho quá trình dạy và học như bàn ghế, tivi Ngoài ra cần có địa điểm, không gian đảm bảo để tổ chức các HĐTN tập trung

Nguồn lực về tài chính: Một yếu tố quan trọng để có thể tổ chức được các HĐTN bao gồm kinh phí chi trả cho giáo viên, kinh phí mua sắm các trang thiết bị phục vụ cho quá trình tổ chức các HĐTN……

1.3.7 Sự phối hợp các lực lượng giáo dục trong việc GDLTCM cho học sinh theo hướng trải nghiệm

Phối hợp là hoạt động cùng nhau của hai hay nhiều cá nhân tổ chức để hỗ trợ cho nhau thực hiện một nội dung công việc chung

Sự phối hợp của nhà trường với các lực lượng xã hội để thực hiện xã hội hóa giáo dục cần phải xác định rõ lĩnh vực hoạt động chung, trong mỗi lĩnh vực ấy nội dung phối hợp là gì? Mỗi tổ chức phải làm gì? Có trách nhiệm nào?

và tiêu cực Nó chi phối các hệ giá trị, các chuẩn mực đạo đức cũng như lối sống, tình cảm, nhân cách của mỗi người Một thực trạng đáng báo động hiện nay là một bộ phận không nhỏ học sinh, sinh viên thiếu lý tưởng sống, giảm sút niềm tin, ít quan

tâm đến tình hình đất nước; có xu hướng đề cao chủ nghĩa cá nhân, sống buông thả

bản thân, hành xử hung bạo, bất chấp pháp luật; thờ ơ, vô cảm thiếu trách nhiệm; tiếp thu thiếu chọn lọc văn hóa từ bên ngoài…

Công tác GDLTCM cho học sinh THCS ở các trường học hiện nay mới chỉ tập trung vào việc giáo dục lồng ghép trong các môn học chính khóa, ít quan tâm đến việc giáo dục thông qua cho học sinh thực hành trải nghiệm các tình huống cụ thể trong cuộc sống hàng ngày nên học sinh thiếu kỹ năng ứng xử, thiếu lý tưởng cuộc sống Do đó việc GDLTCM cho học sinh theo hướng trải nghiệm là việc làm hết sức quan trọng, góp phần hình thành các kỹ năng sống có mục đích, tin tưởng vào đường lối lãnh đạo của Đảng và Nhà nước

1.4.1.2 Xây dựng kế hoạch thực hiện mục tiêu GDLTCM cho học sinh theo hướng trải nghiệm

Nhiệm vụ 1: Đẩy mạnh tuyên truyền, phổ biến về GDLTCM, đạo đức, lối

sống cho học sinh

Đa dạng hoá và lồng ghép các hình thức tuyên truyền thông qua các hội nghị, hội thảo, tọa đàm; tin, bài đăng trên báo, đài địa phương; các phương tiện thông tin đại chúng; các cuộc thi tìm hiểu văn hoá yêu nước, lịch sử, truyền thống,vv…

Nhiệm vụ 3: Nâng cao năng lực đội ngũ cán bộ, giáo viên phụ trách công tác

giáo dục lý tưởng cách mạng, đạo đức, lối sống văn hóa cho học sinh ở trong đơn vị trường

Nhiệm vụ 4: Tăng cường sự phối hợp giữa nhà trường, gia đình, xã hội trong

GDLTCM cho học sinh

Nhiệm vụ 5: Tăng cường CSVC và bảo đảm để tổ chức các hoạt động ngoại

khoá như: văn hóa, văn nghệ, thể dục, thể thao nhằm tăng cường GDLTCM cho học sinh thông qua các hoạt động giáo dục ngoại khoá này

1.4.1.3 Triển khai thực hiện kế hoạch

Để triển khai có hiệu quả kế hoạch GDLTCM cho học sinh các CBQL nhà trường cần xây dựng một lộ trình rõ ràng trong đó cần xác định rõ các việc cần làm như:

Thứ nhất: Tuyên truyền phổ biến kế hoạch trong đó cần xác định rõ phương thức tuyên truyền phổ biến, công khai kế hoạch

Thứ hai: Chỉ đạo các đơn vị được giao thực hiện các nhiệm vụ của kế hoạch

và chỉ đạo phối hợp giữa lực lượng giáo dục trong và ngoài nhà trường, ảnh hưởng đến sự thành công của việc triển khai kế hoạch hoạt động giáo dục này

1.4.1.4 Kiểm tra, đánh giá việc thực hiện kế hoạch

Việc kiểm tra, đánh giá việc thực hiện kế hoạch: Định kỳ hàng tháng đánh giá việc triển khai thực hiện Thông qua kiểm tra đánh giá việc thực hiện kế hoạch kịp thời phát hiện những tồn tại hạn chế, vướng mắc trong việc triển khai kế hoạch để từ

đó đưa ra giải pháp chấn chỉnh, khắc phục kịp thời

26

1.4.2 Tổ chức hoạt động GDLTCM cho học sinh trường THCS theo hướng trải nghiệm

1.4.2.1 Xây dựng cơ cấu tổ chức triển khai hoạt động

Cơ cấu tổ chức là 1 hệ thống chính thức trình bày các mối quan hệ vừa độc lập, vừa phụ thuộc trong tổ chức, có những nhiệm vụ cụ thể do ai làm, làm cái gì và phối hợp với các nhiệm vụ khác trong tổ chức thế nào nhằm tạo ra một sự phối hợp hài hoà để đáp ứng mục tiêu của tổ chức Do đó muốn thực hiện có hiệu quả công tác GDLTCM cho học sinh cần phân chia nhiệm vụ rõ ràng cho từng cấp bậc đối tượng

thực hiện giáo dục trong nhà trường như: Ban giám hiệu nhà trường, Đối với giáo viên thực hiện GDLTCM, Đội Thiếu niên tiền phong Cộng sản Hồ Chí Minh,

1.4.2.2 Xây dựng và phát triển đội ngũ tổ chức hoạt động

Để nâng cao chất lượng dạy và học thì điều quan trọng là phải có được một đội ngũ giáo viên có bản lĩnh chính trị vững vàng, tinh thông về chuyên môn nghiệp vụ, mặt khác phải tạo được môi trường sư phạm thuận lợi để giúp họ có thể phát huy được mức cao nhất năng lực của bản thân, để mỗi con người không ngừng học hỏi,

tự bồi dưỡng về năng lực chuyên môn nghiệp vụ, luôn cập nhật kiến thức mới, công nghệ giáo dục, nâng tầm hiểu biết của mình đáp ứng những yêu cầu ngày càng cao của ngành giáo dục

1.4.2.3 Xây dựng cơ chế và mối quan hệ phối hợp tổ chức hoạt động GDLTCM cho học sinh trường THCS Chiềng Khoong theo hướng trải nghiệm

Từ việc xây dựng cơ sở vật chất, trang thiết bị giáo dục, chăm lo đời sống cán bộ, giáo viên tạo môi trường làm việc thực sự văn hóa Bên cạnh đó, để phối hợp thành công, đòi hỏi mọi thành viên phải cùng hướng về một mục tiêu chung, đoàn kết, cùng hỗ trợ nhau trong công việc để đạt mục tiêu đã đề ra.Từ cách phân tích trên, có thể hiểu: Phối hợp là hoạt động cùng nhau của hai hay nhiều cá nhân, tổ chức

để hỗ trợ cho nhau trong công việc chung nhằm đạt được mộ thoặc nhiều mục tiêu xác định

Trong những năm qua công tác phối hợp giáo dục và bồi dưỡng cho thế hệ trẻ

"Giàu lòng yêu nước, có lý tưởng cách mạng, có lối sống đẹp, có bản lĩnh văn hóa con người Việt Nam" luôn được các nhà trường quan tâm triển khai tích cực, hoạt

27

động có nền nếp đạt hiệu quả thiết thực, góp phần nâng cao nhận thức lý tưởng cách mạng, tình yêu quê hương, đất nước, truyền thống cách mạng của Đảng cho tuổi trẻ; xây dựng lòng tin, niềm tự hào vào sự nghiệp lãnh đạo của Đảng, kiên định tư tưởng

Hồ Chí Minh, có lập trường vững vàng, kiên quyết đấu tranh với những quan điểm sai trái, lối sống thực dụng, chấp hành nghiêm đường lối, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước

Công tác phối hợp giáo dục, bồi dưỡng sâu sắc lý tưởng cách mạng cho thế hệ trẻ có vị trí, vai trò, quan trọng trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, thời kỳ mới, thời kỳ hội nhập, trước sự tiến bộ của KHKT và yêu cầu mới về nhân lực trẻ, cần có trí thức, có phẩm chất đạo đức, trung thành với sự nghiệp đổi mới của Đảng Công tác phối hợp giáo dục, bồi dưỡng sâu sắc về lý tưởng cách mạng cho thế

hệ trẻ là nhiệm vụ chiến lược quan trọng, thường xuyên của các cấp của ngành Giáo dục nói chung Để công tác phối hợp đạt hiệu quả cao mỗi đơn vị trường cần xây dựng cơ chế phối hợp các lực lượng giáo dục (Công đoàn, Đoàn thanh niên, Hội Phụ huynh, Các tổ chức chính trị xã hội xã Chiềng Khoong, Phòng Tư pháp huyện Sông Mã…) Trong đó nhà trường chủ trì phối hợp chặt chẽ với các cơ quan đoàn thể, tổ chức xã hội để thống nhất thời gian, chương trình, nội dung tuyên truyền, giáo dục cho phù hợp với điều kiện, hoàn cảnh và đối tượng từng học sinh; thường xuyên đổi mới hình thức hoạt động sao cho phù hợp để lôi cuốn học sinh tham gia vào các HĐTN để khơi dậy niềm tự hào về truyền thống cách mạng của quê hương, đất nước; kịp thời động viên cổ vũ, từng bước làm chuyển biến nhận thức tuổi trẻ sống có lý tưởng, có trách nhiệm với bản thân, gia đình và xã hội

Công tác phối hợp giáo dục, bồi dưỡng lý tưởng cách mạng cho thế hệ trẻ phải được triển khai đồng bộ, liên tục bằng kế hoạch hoạt động cụ thể trong từng tháng, quý, năm Công tác giáo dục, bồi dưỡng gắn với những ngày kỷ niệm lịch sử của đất nước, của huyện, tỉnh

1.4.2.4 Tổ chức lao động khoa học

Tổ chức lao động là quá trình tổ chức quá trình hoạt động của con người, bao gồm sự phối hợp giữa ba yếu tố cơ bản của quá trình lao động và các mối quan hệ biện chứng giữa những chủ thể lao động với nhau

28

Việc tiếp thu và vận dụng các thành quả của tiến bộ kỹ thuật vào trong quá trình sản xuất đòi hỏi phải tiến hành một cách đồng bộ có hệ thống các giải pháp hiệu quả

về kinh tế kĩ thuật, tâm lý và kinh tế xã hội

Việc tổ chức lao động khoa học trong GDLTCM cho học sinh THCS theo hướng trải nghiệm góp phần phát huy được năng lực sáng tạo của mỗi giáo viên, đồng thời giúp cho người quản lý kiểm soát được các nội dung công việc

1.4.3 Chỉ đạo các hoạt động GDLTCM cho HS trường THCS theo hướng trải nghiệm

1.4.3.1 Thực hiện quyền chỉ huy, giao việc và hướng dẫn triển khai các nhiệm

vụ hoạt động

Trong quá trình quản lý điều hành công việc để các công việc triển khai một cách hiệu quả người quản lý cần có kỹ năng phân tích tình huống, nhiệm vụ và giao việc hoặc ủy quyền giải quyết công việc thì công việc mới được triển khai, thực hiện một cách hiệu quả

Giao việc là việc phân công nhiệm vụ cụ thể cho một người hoặc nhóm Người

được giao việc chịu trách nhiệm thực hiện công việc theo yêu cầu, nhưng không có quyền lực hoặc quyền quyết định đối với cách thức thực hiện công việc đó

Ủy quyền: Không chỉ là phân công nhiệm vụ, mà còn bao gồm việc chuyển giao quyền lực và quyền quyết định liên quan đến nhiệm vụ đó cho thành viên Người được ủy quyền không chỉ chịu trách nhiệm thực hiện nhiệm vụ, mà còn chịu trách nhiệm cho mục tiêu và kết quả công việc

Một trong những quá trình chuyển đổi khó khăn nhất đối với các nhà quản lý là chuyển từ “thực thi trực tiếp” sang “lãnh đạo” Phần lớn mọi người thường ở trong trạng thái “ngập lụt công việc”, nhưng lại mang hàng loạt nỗi sợ mất kiểm soát nếu san sẻ công việc cho các thành viên khác như: Sợ thành viên làm không đạt kết quả;

Sợ mất nhiều thời gian bàn giao ý tưởng, công việc; Sợ không có thời gian đào tạo;

Sợ giao việc không đúng người

Những nỗi sợ trên có thể được giải quyết bằng việc thực hiện ủy quyền, giao việc đúng người, đúng việc và đúng phương pháp Điều này giúp người quản lý trở nên thiết yếu hơn, nhưng không cần tham gia trên từng hoạt động của đội ngũ

29

Nỗi sợ giao việc sai người, sai việc của người quản lý thường bắt nguồn từ mong muốn cầu toàn và hiệu quả công việc ngay tức thì Nhưng đây là một nghịch lý bởi một người không thể tự mình hoàn thành tất cả các công việc, do đó thực hiện quyền chỉ huy, giao việc và hướng dẫn tổ chức các hoạt động giáo dục lý tưởng cho học sinh

là rất quan trọng Khi giao việc đúng người, đúng việc, đúng thời điểm mọi việc thực hiện đảm bảo đạt hiệu quả cao nhất

Để đạt được điều trên người quản lý cần xác định được tính chất của mỗi công việc và sở trường, sở đoản của mỗi người đề khi giao việc đúng người, đúng việc Vậy các mức độ công việc đó là gì?

Mức độ 1: Tầm quan trọng và tính khẩn cấp của công việc thấp, Tính sẵn sàng

cá nhân cao Đối với mức độ này người quản lý có thể ủy quyền cho cá nhân chủ động thực hiện nhiệm vụ và quyết định

Mức độ 2: Tầm quan trọng và tính khẩn cấp của công việc thấp, Tính sẵn sàng của cá nhân thấp: Đối với trường hợp này có thể giao toàn quyền cho người thực hiện công việc

Mức độ 3: Tầm quan trọng và tính khẩn cấp của công việc cao, Tính sẵn sàng

cá nhân cao: Đây là thời điểm bạn cần ủy quyền, nhưng cần theo dõi và hỗ trợ, không được phó thác

Ví dụ, trong việc họp làm việc với các bậc phụ huynh để chuẩn bị chương trình

tổ chức cho học sinh đi tham quan các địa điểm di tích lịch sử đối với nhiệm vụ này

có thể ủy quyền nhưng trong suốt quá trình triển khai, bạn vẫn cần theo sát kết quả Mức độ 4: Tầm quan trọng và tính khẩn cấp của công việc cao, Tính sẵn sàng của cá nhân thấp: Các công việc thuộc nhóm này có tính quyết định đặt cược, hoặc

có tính quyết định quyết định xuyên suốt với dự án của bạn Ở mức độ này, người quản lý không nên giao cho bất kỳ ai mà hãy tự đảm nhiệm

Như vậy khi nắm bắt được phương thức giao việc và ủy quyền đúng cách, người quản lý không những thúc đẩy hiệu suất công việc trong việc mà còn phát huy được sức mạnh tập thể, năng lực của các cá nhân giúp việc

1.4.3.2 Đôn đốc, động viên, kích thích tạo động lực cho mọi thành viên tham gia hoạt động

30

Động lực là sự khát khao, tự nguyện của người lao động để tăng cường nỗ lực nhằm hướng tới việc đạt được các mục tiêu kết quả đã đề ra Động lực kích thích hỗ trợ giáo viên đạt được mục đích, mục tiêu đề ra

Có hai nguyên tắc cơ bản khi xem xét đến việc tạo động lực cho giáo viên là coi trọng nhu cầu của giáo viên và tôn trọng đặc thù lao động của giáo viên Theo nhà tâm lý học Abraham Maslow (1908-1970) người Mỹ, con người ta luôn vươn đến 5 nhu cầu cơ bản, từ tối thiểu (thấp nhất) tới nhu cầu cao hơn, gồm: ăn, uống, ngủ, nghỉ; sống an toàn và ổn định kinh tế; quan hệ rộng rãi trong xã hội; được công nhận và được tôn trọng; mong muốn thể hiện bản thân và được là chính mình Sự thỏa mãn nhu cầu chính đáng có tác động tích cực tới động lực của mỗi giáo viên Vì vậy, tùy thuộc đặc điểm từng trường và nhu cầu cá nhân khác nhau của giáo viên mà chọn cách tác động phù hợp nhất

Nghề giáo là nghề đặc thù, nghề “chuyển giao nhân cách”, xưng danh “kỹ sư tâm hồn” Vì vậy, giáo viên rất “mẫn cảm”, kiên định với cái “tôi” và chuyên môn

mà mình phụ trách, đôi khi tới mức bảo thủ Bên cạnh nhu cầu cơ bản là có thu nhập hợp lý để có thế sống được bằng nghề dạy học, họ rất cần xã hội hiểu được công việc của “nhà giáo”

Giáo viên khi gặp khó khăn trong trong chuyên môn hay cuộc sống, họ cũng có nhu cầu được mọi người chia sẻ, cảm thông Nếu không giáo viên dễ sinh tâm lý tự

ti, bỏ mặc và không thiết tha với công việc của nhà trường Do đó để tạo động lực cho giáo viên tích cực tham gia vào hoạt động giáo dục cần:

Thứ nhất là minh bạch về kinh tế: Thu nhập chính đáng chỉ trở thành động lực

khi nó đáp ứng được nhu cầu vật chất tối thiểu cho người giáo viên, giúp họ yên tâm,

đủ chi tiêu cho bản thân và gia đình Đó có thể là chế độ lương của nhà nước hay các hoạt động công ích, lao động tập thể làm thêm mà có Cần bảo đảm nguyên tắc không phân biệt đối xử, bàn bạc dân chủ, dựa trên thành tích và hoàn cảnh thực tế khi phân chia quyền lợi cho giáo viên Cố gắng tổ chức các hoạt động phúc lợi bảo đảm cân đối mặt kinh tế và mặt tâm lý-xã hội trong cuộc sống cho giáo viên

Thứ hai, phân chia công việc công bằng, có tình, có lý: Phân công công việc

phải dựa trên việc xác định rõ nhu cầu cho cá nhân người giáo viên và phải có bàn

31

bạc trao đổi chân tình, thẳng thắn với giáo viên Trao quyền tự chủ, tự chịu trách nhiệm, đồng thời luôn theo dõi giúp đỡ họ khi gặp khó khăn, tạo cơ hội cho họ vận dụng những sáng kiến vào thực tiễn công việc

Thứ ba, cải thiện môi trường làm việc: Cung cấp các trang thiết bị hỗ trợ tối

thiểu nhằm làm giảm hao mòn về thể lực, trí lực của giáo viên trong quá trình giảng dạy Coi trọng vệ sinh và an toàn, bố trí nhiều cây xanh và đầy đủ ánh sáng trong phòng học Bảo đảm tiêu chuẩn lớp học, quy mô và số lượng học sinh trong từng lớp học Tạo cơ hội bình đẳng cho mỗi giáo viên để học tập và thăng tiến sự nghiệp Loại

bỏ kiểu đánh giá người lao động theo kiểu áp đặt, độc đoán hay cào bằng Một bầu không khí tâm lý thuận lợi, cởi mở, chia sẻ, giúp đỡ lẫn nhau trong công việc, lan toả thái độ sống tích cực, sống an vui và hạnh phúc trong tập thể

1.4.3.3 Giám sát và điều chỉnh hoạt động GDLTCM theo định hướng trải nghiệm

Để hoạt động GDLTCM theo hướng trải nghiệm tổ chức đạt hiệu quả cao thì trong quá trình tổ chức thực hiện người lãnh đạo thường xuyên giám sát việc triển khai các hoạt động theo kế hoạch đã xây dựng để làm được điều này Ban Giám hiệu cần thành lập nhóm kiểm tra, giám sát giúp việc để nắm bắt thông tin kịp thời, tổ chức các đợt kiểm tra, giám sát, chủ trì các cuộc họp rút kinh nghiệm sau mỗi tuần, học kì Như vậy thông qua công tác kiểm tra, giám sát sẽ giúp cho tập thể lãnh đạo kịp thời nắm bắt những khó khăn vướng mắc qua đó đề ra phương hướng khắc phục, giải quyết những khó khăn vướng mắc

1.4.3.4 Xây dựng môi trường thúc đẩy các hoạt động GDLTCM theo định hướng trải nghiệm

Khi được làm việc trong môi trường như mong đợi, mỗi thành viên sẽ cảm thấy tràn đầy năng lượng, có nhiều cảm hứng sáng tạo, được truyền thêm động lực để hoàn thành tốt nhất công việc của mình

Môi trường giáo dục là toàn bộ CSVC, tinh thần mà trong đó con người được giáo dục đang sống, lao động và học tập được sử dụng nhằm tác động đến sự hình thành nhân cách của họ phù hợp với mục đích giáo dục đã định Môi trường giáo dục

có mức độ ảnh hưởng phụ thuộc vào lập trường, tư duy, quan điểm