2 Tính mới của đề tài2 Sự cần thiết phải xây dựng môi trường giáo dục an toàn, lành mạnh, thân thiện, phòng chống bạo lực học đường 2 Thực trạng công tác xây dựng môi trường giáo dục an
Trang 2SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO NGHỆ AN
Trang 32 Tính mới của đề tài
2 Sự cần thiết phải xây dựng môi trường giáo dục an toàn,
lành mạnh, thân thiện, phòng chống bạo lực học đường
2 Thực trạng công tác xây dựng môi trường giáo dục an toàn,
lành mạnh, thân thiện, phòng chống bạo lực học đường tại
trường THPT Lê Hồng Phong
15
III CÁC GIẢI PHÁP XÂY DỰNG MÔI TRƯỜNG GIÁO
DỤC AN TOÀN, LÀNH MẠNH, THÂN THIỆN,
PHÒNG CHỐNG BẠO LỰC HỌC ĐƯỜNG TẠI
TRƯỜNG THPT LÊ HỒNG PHONG
18
1 Đẩy mạnh công tác tuyên truyền nâng cao nhận thức cho
cán bộ, giáo viên, nhân viên, học sinh và mọi tầng lớp nhân
dân về việc xây dựng môi trường giáo dục an toàn, lành
mạnh, thân thiện phòng chống bạo lực học đường
18
2
2 Tăng cường sự lãnh đạo, chỉ đạo và trách nhiệm của cấp ủy,
người đứng đầu đơn vị, các tổ chức đoàn thể của nhà
trường trong công tác xây dựng môi trường giáo dục an
toàn, lành mạnh, thân thiện phòng chống bạo lực học
đường
20
3 Chú trọng đầu tư Kế hoạch xây dựng môi trường giáo dục 20
Trang 4an toàn, lành mạnh, thân thiện phòng chống bạo lực học
đường để đảm bảo an ninh, an toàn trường học, tăng cường
giáo dục đạo đức, lối sống và kỹ năng sống cho học sinh và
xây dựng môi trường xanh - sạch - đẹp, thân thiện
4 Chỉ đạo, triển khai việc đổi mới nội dung, phương pháp dạy
học, giáo dục gắn với xây dựng môi trường giáo dục an
toàn, lành mạnh, thân thiện, phòng chống bạo lực học
đường
22
5 Tăng cường giáo dục pháp luật với giáo dục đạo đức, lối
6 Thành lập và nâng cao hiệu quả hoạt động của tổ tư vấn
7 Tăng cường vai trò của giáo viên chủ nhiệm, sự phối hợp
chặt chẽ của các tổ chức đoàn thể trong nhà trường
8 Thực hiện tốt Quy tắc ứng xử văn hóa trong các nhà trường
theo Thông tư 06/2019/TT-BGDĐT của Bộ GD&ĐT, xây
dựng và tổ chức thực hiện tốt các thiết chế văn hóa trong
trường học
27
9 Tăng cường cơ sở vật chất, xây dựngcác thiết chế văn hóa,
đảm bảo môi trường giáo dục an toàn, thân thiện, trường
học xanh, sạch, đẹp, qua đó để giáo dục đạo đức, lối sống
cho học sinh
10 Phối hợp chặt chẽ giữa gia đình, nhà trường, xã hội trong
việc xây dựng môi trường giáo dục an toàn, lành mạnh,
thân thiện, phòng chống bạo lực học đường
28
11 Thực hiện tốt Quy chế Dân chủ cơ sở Tăng cường tổ chức
các hoạt động đối thoại giữa Lãnh đạo nhà trường với phụ
huynh học sinh, giáo viên và học sinh
3
12 Thực hiện tốt công tác thi đua, khen thưởng và kỷ luật
trong việc xây dựng môi trường giáo dục an toàn, lành
mạnh, thân thiện, phòng chống bạo lực học đường
Trang 513 Tăng cường công tác kiểm tra, theo dõi, đôn đốc việc thực
hiện kế hoạch xây dựng môi trường giáo dục an toàn, lànhmạnh, thân thiện, phòng chống bạo lực học đường Đồngthời, thực hiện sơ kết, tổng kết đánh giá kết quả thực hiện
III KHẢO SÁT TÍNH CẤP THIẾT VÀ TÍNH KHẢ THI
CỦA CÁC GIẢI PHÁP
1 Mục đích khảo sát
2 Nội dung và phương pháp khảo sát
3 Đối tượng khảo sát
4 Kết quả khảo sát về sự cấp thiết và tính khả thi của các giải
pháp đã đề xuất
3 Các điều kiện đảm bảo triển khai xây dựng 31
BHXH Bảo hiểm xã hội CBCCVC Cán bộ công chức, viên chức
CBQL Cán bộ quản lý CSGD Cơ sở giáo dục
GD&ĐT GV
GVCN
HS QPPL
Trang 6Giáo dục và Đào tạo Giáo viên
Giáo viên chủ nhiệm
Học sinh Quy phạm pháp luật PBGDPL Phổ biến giáo dục pháp luật THPT Trung học phổ thông
UBND Ủy ban nhân dân
“GD&ĐT là quốc sách hàng đầu; đầu tư cho giáo dục là đầu tư cho phát triển”.Quan điểm ấy đã được cụ thể hoá thành các chương trình, chính sách đầu tư chogiáo dục Trong những năm qua, ngành GD&ĐT đã đạt được những kết quảquan trọng, góp phần to lớn vào sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc
Lĩnh vực GD&ĐT ảnh hưởng sâu rộng đến đời sống xã hội GD&ĐT chỉphát triển vững chắc khi có môi trường an toàn, lành mạnh, thân thiện Môitrường giáo dục là tất cả các điều kiện về vật chất và tinh thần có ảnh hưởng đếnhoạt động giáo dục, học tập, rèn luyện và phát triển của người học Đó phải lànơi an toàn, người dạy, người học được bảo vệ, không bị tổn hại về thể chất vàtinh thần Đó là nơi không có tệ nạn xã hội, không bạo lực; người học, cán bộquản lý, giáo viên, nhân viên có lối sống lành mạnh, ứng xử văn hóa Đó là nơithân thiện, học sinh được phát huy dân chủ và tạo điều kiện để phát triển phẩm
Trang 7chất và năng lực của mỗi cá nhân Lý luận cũng như thực tiễn đã chứng minh,môi trường giáo dục lành mạnh có vai trò đặc biệt quan trọng, góp phần nângcao chất lượng dạy - học, hình thành nhân cách con người mới với những phẩmchất tốt đẹp, tạo nguồn nhân lực chất lượng cao để xây dựng đất nước ngày cànggiàu mạnh, văn minh Nếu môi trường giáo dục tốt, an toàn, lành mạnh, thânthiện thì học sinh có điều kiện học tập tốt, chất lượng giáo dục được nâng lên, vàngược lại Do đó, xây dựng môi trường giáo dục an toàn, lành mạnh, thân thiện
là điều kiện tiên quyết để thực hiện tốt mục tiêu giáo dục
Nhận thức đúng đắn vai trò to lớn của môi trường giáo dục đối với chấtlượng, hiệu quả giáo dục, thời gian qua Đảng, Nhà nước, Bộ GD&ĐT đã banhành nhiều văn bản chỉ đạo nhằm xây dựng môi trường giáo dục an toàn, lànhmạnh, thân thiện để thúc đẩy giáo dục nước nhà phát triển Từ năm 2008, BộGD&ĐT đã có Chỉ thị số 40/2008/CT-BGDĐT ngày 22/7/2008 về việc phátđộng phong trào thi đua “Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực”trong các trường phổ thông giai đoạn 2008 - 2013 với mục tiêu là huy động sứcmạnh tổng hợp của các lực lượng trong và ngoài nhà trường để xây dựng môitrường giáo dục lành mạnh, thân thiện, phát huy tính tích cực, chủ động, sángtạo của người học, phù hợp với điều kiện của địa phương và đáp ứng yêu cầuphát triển của xã hội Đặc biệt từ năm 2013, sau khi BCH Trung ương Đảngkhóa XI ban hành Nghị quyết số 29-NQ/TW ngày 04/11/2013 về “Đồi mới cănbản, toàn diện giáo dục, đào tạo, đáp ứng yêu cầu công nghiệp hóa, hiện đại hóa
6
trong điều kiện kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và hội nhập quốctế”; Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định 1501/QĐ-TTg ngày 28/8/2015,phê duyệt Đề án “Tăng cường giáo dục lý tưởng cách mạng, đạo đức, lối sốngcho thanh niên, thiếu niên và nhi đồng giai đoạn 2015 - 2020”, các cấp ủy Đảng,chính quyền từ Trung ương đến địa phương và ngành Giáo dục đã chỉ đạo quyếtliệt nhằm đổi mới phương pháp giảng dạy, đổi mới công tác quản lý và nhiều nộidung khác, trong đó chú trọng vấn đề “Dạy người”, thay vì chỉ nặng về “Dạychữ” như trước đây Sau một thời gian triển khai thực hiện các chủ trương trên,giáo dục và đào tạo cả nước đã có nhiều chuyển biến tích cực, đạt được nhiềukết quả đáng ghi nhận Phần lớn học sinh có đạo đức tốt, có tinh thần đoàn kết,tích cực học tập, rèn luyện, tu dưỡng; có ý thức chấp hành pháp luật tốt, lối sốngđẹp, lành mạnh; có lòng yêu nước, tinh thần tự hào dân tộc; tham gia các hoạtđộng vì cộng đồng Tuy nhiên, bên cạnh đó vẫn còn một bộ phận học sinh ý thứchọc tập chưa tốt, có biểu hiện lệch chuẩn về đạo đức, lối sống; tình trạng bạo lựchọc đường, tệ nạn xã hội, vi phạm pháp luật vẫn còn diễn ra Để nâng cao chấtlượng giáo dục, đáp ứng yêu cầu phát triển của đất nước trong giai đoạn mới,Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Nghị định số 80/2017/NĐ-CP ngày17/7/2017, quy định về môi trường giáo dục an toàn, lành mạnh, thân thiện,phòng, chống bạo lực học đường; Chỉ thị số 18/CT-TTg ngày 16/5/2017 về việctăng cường giải pháp phòng, chống bạo lực, xâm hại trẻ em;Quyết định số1299/QĐ-TTg ngày 3/10/2018 về việc phê duyệt Đề án “Xây dựng văn hóa ứng
xử trong trường học giai đoạn 2018 - 2025”; Chỉ thị số 31/CT-TTg ngày04/12/2019 và một số văn bản khác nhằm xây dựng và bảo đảm môi trường giáodục an toàn, lành mạnh, thân thiện, phòng, chống bạo lực học đường theo tinh
Trang 8thần mới
Theo đó, Bộ GD&ĐT cũng đã ban hành Quyết định số 5886/QĐ-BGDĐTngày 28/12/2017 về Chương trình hành động phòng, chống bạo lực học đườngtrong các cơ sở giáo dục mầm non, giáo dục phổ thông, giáo dục thường xuyêngiai đoạn 2017-2021; Chỉ thị số 505/CT-BGDĐT ngày 20/2/2017 về việc tăngcường các giải pháp đảm bảo an toàn trong các cơ sở giáo dục và một số Thông
tư như Thông tư 31/2017/TT-BGDĐT ngày 18/12/2017 về công tác tư vấn tâm
lý cho học sinh trong trường phổ thông; Thông tư 33/2018/TT-BGDĐT ngày25/12/2018 về công tác xã hội trong trường học; Thông tư 06/2019/TT-BGDĐT ngày 12/4/2019 quy định về quy tắc ứng xử trong các cơ sở giáo dục mầm non, phổ thông, giáo dục thường xuyên và một số đề án, văn bản chỉ đạo khác
Tuy nhiên thời gian gần đây, trong cả nước nói chung, trên địa bàn tỉnh tanói riêng vấn đề an ninh, an toàn trường học, bạo lực học đường vẫn đang là vấn
đề nóng, cần được quan tâm Ở một số địa phương đã xảy ra một số vụ việc bạolực học đường với tính chất và mức độ ngày càng phức tạp, thậm chí có vụ việcnghiêm trọng, làm ảnh hưởng đến môi trường giáo dục, đến thể chất, tinh thầnhọc sinh, gây bức xúc, lo lắng trong dư luận xã hội Mặt khác, hiện nay dưới tác
7
động của cơ chế thị trường và của cuộc cách mạng Công nghiệp 4.0, vấn đề vănhóa học đường cùng với đạo đức, lối sống đang là một vấn đề thời sự nổi cộmkhông chỉ trong các nhà trường mà cả toàn xã hội Bên cạnh những thành tựuquan trọng mà ngành Giáo dục đạt được thì vẫn còn nhiều vấn đề bức xúc liênquan đến sự xuống cấp về đạo đức, lối sống, mà nguyên nhân một phần là domôi trường xã hội nói chung, môi trường học tập nói riêng chưa được quan tâmxây dựng đúng mức
Ở một khía cạnh khác, hiện nay trong các trường phổ thông, có thể nói hệthống văn bản từ Trung ương đến địa phương về việc xây dựng môi trường giáodục an toàn, lành mạnh, thân thiện, phòng chống bạo lực học đường và nhữngvấn đề liên quan khá đầy đủ Điều này tạo điều kiện thuận lợi về cơ sở pháp lý,vềtài liệu quan trọng để các đơn vị triển khai tuyên truyền, phổ biến đến đến tậncán bộ, giáo viên, học sinh, phụ huynh và mọi người dân, đồng thời làm căn cứ
để tham mưu, phối hợp với các cấp chính quyền triển khai thực hiện có hiệu quả,góp phần nâng cao chất lượng giáo dục của địa phương Tuy nhiên, cũng vì cónhiều văn bản chỉ đạo, nên một số CSGD còn lúng túng, chưa biết lựa chọn nộidung trọng tâm, việc triển khai còn dàn trải, bị động, dẫn đến hiệu quả chưa cao
Tại Nghệ An, trên cơ sở các văn bản chỉ đạo của Chính phủ và BộGD&ĐT, UBND tỉnh và Sở GD&ĐT đã ban hành nhiều văn bản chỉ đạo triểnkhai trong toàn tỉnh; gần đây UBND tỉnh có Công văn số 1708/UBND.VX ngày20/3/2019 về việc tiếp tục triển khai thực hiện nghiêm túc Nghị định 80 củaChính phủ; Kế hoạch số 520/KH-UBND ngày 26/8/2019 về việc thực hiện Đề
án xây dựng văn hóa ứng xử trong trường học trên địa bàn tỉnh giai đoạn 2019
-2025 và nhiều văn bản khác Do đó, vấn đề xây dựng môi trường giáo dục antoàn, lành mạnh, thân thiện, phòng chống bạo lực học đường cũng là vấn đề thenchốt trong công tác quản lý, được đặt ra có tính chất cần thiết để nâng cao hiệu
Trang 9quả trong quản trị trường học
Trường THPT Lê Hồng Phong là CSGD trực thuộc Sở GD&ĐT Nghệ An.Thực hiện hướng dẫn của các cấp, trực tiếp là Sở GD&ĐT, xuất phát từ nhậnthức đúng vai trò của việc xây dựng môi trường giáo dục an toàn lành mạnh,thân thiện là điều kiện tiên quyết để thực hiện tốt nhiệm vụ giảng dạy, giáo dụctrong các nhà trường Trường THPT Lê Hồng Phong đã xác định đây là một nộidung, một nhiệm vụ chính trị có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, là vấn đề có tínhbức thiết đối với nhà trường nên đã tập trung chỉ đạo và thực hiện Nhà trường
đã triển khai nghiêm túc các văn bản chỉ đạo của cấp trên, chủ động thực hiệnnhiều biện pháp ngăn chặn bạo lực học đường, xây dựng môi trường giáo dục antoàn, lành mạnh, phù hợp điều kiện thực tế của địa phương, đơn vị, nhờ đó chấtlượng và hiệu quả giáo dục được giữ vững và nâng cao
Trên cơ sở các văn bản hướng dẫn, chỉ đạo của các cấp, kết hợp thực tiễn
triển khaithực hiện và hiệu quả đạt được, chúng tôi đúc kết thành đề tài:“Một số
8
giải pháp xây dựng môi trường giáo dục an toàn, lành mạnh, thân thiện, phòng chống bạo lực học đường tại trường THPT Lê Hồng Phong”
2 Tính mới, đóng góp của đề tài
Đề tài phân tích và chứng minh việc thực hiện tốt môi trường giáo dụcantoàn, lành mạnh, thân thiện, phòng chống bạo lực học đường trong TrườngTHPT Lê Hồng Phong
Đã góp phần xây dựng, phát triển môi trường giáo dục tại nhà trường hiệnnay, đặc biệt góp phần quan trọng trong việc thực hiện mục tiêu cao nhất là gópphần nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện Những giải pháp đưa ra trong đềtài được thực hiện trên cơ sở vận dụng sángtạo văn bản chỉ đạo của cấp trên phùhợp với tình hình thực tiễn của nhà trường và địa phương nên đã đem lại kết quảđáng kể góp phần nâng cao chất lượng giáo dụcởTrường THPTLê Hồng Phongtrong những năm qua,
Thứ nhất, đây là công trình đầu tiên tập hợp nhiều nội dung chỉ đạo riêng
lẻ nhưng có mối quan hệ mật thiết, thành một số giải pháp cơ bản, dễ làm, dễthực hiện ở đơn vị và có thể áp dụng cho các CSGD
Thứ hai, đề tài đã làm rõ thêm một số cơ sở lý luận và thực tiễn, phù hợp
với tình hình thực tiễn của đơn vị, trên cơ sở đó làm căn cứ để ban kế hoạch, chỉđạo, phối hợp, triển khai xây dựng môi trường môi trường giáo dục an toàn, lànhmạnh, góp phần tích cực hình thành những phẩm chất, năng lực học sinhvừa cótài vừa có đức, đáp ứng yêu cầu của xã hội trong thời gian tới
Thứ ba, đề tài đã đưa ra được các giải pháp có tính khả thi để chỉ đạo và
triển khai thực hiện
Đề tài xuất phát từ tình hình thực tiễn của địa phương, đơn vị,đưa ra đượcnhững giải pháp có tính khả thi để nhà trường, các cơ sở giáo dục trên địa bànhuyện và tỉnh áp dụng nghiên cứu, chỉ đạo, triển khai thực hiện và phối hợp triểnkhai thực hiện
Trang 10- Môi trường giáo dục an toàn, lành mạnh, thân thiện
+ Khoản 2, Điều 2 Nghị định 80/2017/NĐ-CP khẳng định: “Môi trườnggiáo dục an toàn là môi trường giáo dục mà người học được bảo vệ, không bịtổn hại về thể chất và tinh thần”
+ Môi trường giáo dục lành mạnh là môi trường giáo dục không có tệ nạn
xã hội, không bạo lực; người học, cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên có lốisống lành mạnh, ứng xử văn hóa (Khoản 3, Điều 2 Nghị định 80/2017/NĐ-CP)
+ Môi trường giáo dục thân thiện là môi trường giáo dục mà người họcđược tôn trọng, đối xử công bằng, bình đẳng và nhân ái; được phát huy dân chủ
và tạo điều kiện để phát triển phẩm chất và năng lực (Khoản 4 Điều 2 Nghị định80/2017/NĐ-CP)
- Bạo lực học đường:Bạo lực học đường là hành vi hành hạ, ngược đãi,
đánh đập; xâm hại thân thể, sức khỏe; lăng mạ, xúc phạm danh dự, nhân phẩm;
cô lập, xua đuổi và các hành vi cố ý khác gây tổn hại về thể chất, tinh thần củangười học xảy ra trong cơ sở giáo dục hoặc lớp độc lập(Khoản 5 Điều 2 Nghịđịnh 80/2017/NĐ-CP)
2 Sự cần thiết phải xây dựng môi trường giáo dục an toàn, lành
mạnh, thân thiện, phòng chống bạo lực học đường tại trường THPT
2.1 Đặc điểm tâm sinh lý của lứa tuổi học sinh THPT
Lứa tuổi học sinh THPT hay còn gọi là tuổi thanh niên mới lớn được giớihạn trong độ tuổi từ 15-18 tuổi Sau giai đoạn dậy thì kết thúc, sự phát triển thểchất của thanh niên mới lớn gần đạt tới sự trưởng thành và hoàn thiện Đây làgiai đoạn cá nhân đạt tới sự sung mãn nhất trong cuộc đời về phương diện thểchất
Về phương diện xã hội, các em đã có sự trưởng thành về nhận thức, thamgia vào nhiều hoạt động, chủ động tiếp nhận tác động của xã hội để tự điều chỉnhhành vi của mình.Hoạt động học tập của các em có tính hướng nghiệp; hoạt động
xã hội, giao tiếp xã hội và sự tương tác với các phương tiện thông tin đa dạng,nhiều chiều
Đặc trưng cơ bản về tâm lí nhân cách của thanh niên THPT là sự trưởng
10
Trang 11thành và dần đi vào thế ổn định về tâm lí và nhân cách, được biểu hiện qua sựtrưởng thành của ý thức, tự ý thức, ý thức và trách nhiệm công dân; qua sự pháttriển các năng lực đa dạng, phát triển tình cảm ở mức độ cao trong tình bạn, tìnhyêu và trong quan hệ xã hội
Nhìn chung, học sinh bậc THPT, cả thể chất, giải phẫu, sinh lí và tâm lí,nhân cách đều phát triển theo hướng ổn định dần và đạt đến độ trưởng thành sau
18 tuổi Tuy vậy, trong quá trình phát triển, do thiếu kinh nghiệm trong xử lý cáctình huống, các vấn đề đặt ra của cuộc sống, đặc biệt là trong thời đại bùng nổthông tin, thanh niên THPT cũng gặp không ít khó khăn, cần có sự trợ giúp củanhà tư vấn
2.2 Những yếu tố ảnh hưởng đến tâm lý lứa tuổi học sinh
Khoa học và thực tiễn đã chứng minh, sự phát triển tâm lý của con người phụ thuộc rất lớn vào yếu tố môi trường Mỗi cá nhân muốn tồn tại và phát triển bao giờ cũng cần có một yếu tố hiện thực với nhiều lực tác động trực tiếp và gián tiếp Đối với lứa tuổi học sinh, tác động của xã hội tới đời sống tâm lý của các em thường qua một số yếu tố cơ bản như sau:
Yếu tố gia đình: Đây là môi trường đầu tiên tác động đến trẻ, có ý nghĩa
đặt nền móng cho sự hình thành và phát triển nhân cách của mỗi người Lời nói,
cử chỉ, thái độ của các thành viên trong gia đình, phương pháp giáo dục của ông
bà, cha mẹ; mối quan hệ gắn kết giữa cha mẹ ảnh hưởng trực tiếp đến việc hìnhthành tính cách cá nhân đứa trẻ Hành vi của học sinh thực chất là kết quả củamột tiến trình giáo dục trước đó và cách các em hành động trong hiện tại, là sựphản ánh kết quả của những gì đã được truyền dạy từ rất lâu trước đó chứ khôngphải là một sự thay đổi tính cách trong nhất thời
Yếu tố nhóm bạn: Hoạt động chủ đạo của lứa tuổi học sinh (đặc biệt đối
với học sinh phổ thông) là học tập và quan hệ bạn bè Có thể nói, bạn bè là yếu
tố chính ảnh hưởng tới sự hình thành và phát triển nhân cách của mỗi em Trongmôi trường bạn bè ngang hàng các em phát triển những kĩ năng xã hội và cách
cư xử với những người xung quanh Quá trình sinh hoạt, học tập, vui chơi vớibạn bè, hành vi của học sinh được tiếp nhận và phản ứng lại thông qua cảm nhậncủa bạn, từ sự quan sát các phản ứng đáp lại của bạn, các em nhận ra hiệu quảhành vi của mình để điều chỉnh tăng cường hoặc giảm thiểu hành vi ấy
Môi trường nhà trường (môi trường học đường): Nhà trường giữ một vai
trò đặc biệt quan trọng đối với sự hình thành và phát triển nhân cách của họcsinh Với vai trò và chức năng của nhà trường là thiết chế xã hội có chức năngđặc thù hóa cá nhân, nhà trường có nhiệm vụ xác định mục tiêu phát triển cả đờicủa cá nhân Bằng một hệ thống kiến thức khoa học được bố trí phù hợp với đặcđiểm, trình độ lứa tuổi; thông qua một đội ngũ nhà giáo có trình độ chuyên môn
và phương pháp sư phạm, môi trường nhà trường giúp các em tiếp nhận kiếnthức một cách có hệ thống, qua đó tự kiểm soát và điều chỉnh hành vi cá nhân
11
sao cho phù hợp với yêu cầu xã hội Môi trường nhà trường là tiền đề tốt cho sựphát triển nhân cách của học sinh, ngăn chặn được những yếu tố ảnh hưởng tiêucực đến sự phát triển của người học
Trang 12Môi trường xã hội: Thực tế cho thấy, nhân cách con người chỉ được hình
thành và phát triển trong môi trường sống lành mạnh, thân thiện, tích cực, trong
đó môi trường xã hội đóng vai trò quan trọng Môi trường xã hội tốt sẽ giúp họcsinh hình thành động cơ, mục đích, điều kiện cho các hoạt động, qua đó tạo nêntâm lý, thói quen, nhân cách tốt
Ngoài ra, còn có một số yếu tố khác ảnh hưởng đến sự phát triển của học
sinh như: truyền hình, máy tính và các phương tiện truyền thông Đặc biệt, sự
phát triển củaInternet và mạng xã hội (Facebook, Twitter, My Space, Zalo, )ngoài việc cung cấp một lượng thông tin đa dạng, phong phú, nó còn đóng vaitrò là môi trường trung gian để học sinh có thể bộc lộ những tâm tư, tình cảm(cảtích cực và chưa tích cực)của mình
2.3 Vai trò của môi trường giáo dục và sự cần thiết phải xây dựng môi trường giáo dục an toàn, lành mạnh, thân thiện, phòng chống bạo lực học đường
Từ khái niệm “Môi trường giáo dục” cho thấy, môi trường giáo dục baohàm các điều kiện vật chất và tinh thần chứa đựng hệ thống các giá trị của hoạtđộng giáo dục, tạo nên niềm tin, giá trị về thái độ của các thành viên tham giavào hoạt động giáo dục trong trường học và ảnh hưởng đến quá trình giáo dục.Những điều kiện vật chất của môi trường giáo dục bao gồm các điều kiện tựnhiên nơi trường đóng, cơ sở vật chất phục vụ cho mọi hoạt động của nhàtrường, trong đó nổi bật là cơ sở vật chất đảm bảo cho hoạt động dạy và học.Những yếu tố tinh thần trong môi trường giáo dục bao gồm bầu không khí tâm lítrong trường, những nét truyền thống, các giá trị cùng với quan niệm và thái độcủa người dạy và người học trong hoạt động dạy học, trong các quan hệ, cáchứng xử của các thành viên, đặc biệt là quan điểm chỉ đạo và cách ứng xử của cán
bộ quản lí nhà trường
Môi trường giáo dục và môi trường xã hội có mối quan hệ mật thiết vớinhau và tác động lẫn nhau Môi trường giáo dục chịu ảnh hưởng sâu sắc từ môitrường xã hội, sự phát triển kinh tế, chính trị, văn hóa, các hoạt động, các sự kiệnchính trị xã hội của đất nước, của địa phương đang hàng ngày, hàng giờtácđộng tới môi trường giáo dục Ngược lại, môi trường giáo dục cũng có ảnhhưởng sâu sắc đến môi trường xã hội, góp phần thúc đẩy môi trường xã hội pháttriển
Môi trường vật chất và môi trường tinh thần là những yếu tố tác động trựctiếp đến quá trình dạy học, giáo dục Môi trường vật chất tốt (phòng ốc đầy đủ,rộng rãi, thoáng mát; bàn ghế ngăn nắp, có đầy đủ dụng cụ thí nghiệm, thựchành…) sẽ là điều kiện thuận lợi để người dạy và người học thực hiện quá trình
12
dạy học Môi trường tinh thần tốt (không khí vui vẻ, thân thiện, cởi mở, chântình, tôn trọng lẫn nhau giữa người dạy và người học, giữa cán bộ quản lý vớigiáo viên, nhân viên…) tạo nên niềm hứng thú, say mê, sự tin tưởng, tráchnhiệm, tạo động lực cho người dạy và người học phát huy những năng lực củamình để giảng dạy và học tập hiệu quả Người học sẽ có điều kiện tham gianhiều hoạt động văn hóa, văn nghệ, thể dục thể thao, vui chơi giải trí; được đón
Trang 13nhận tình cảm yêu thương, sự quan tâm, chia sẻ của thầy cô, bạn bè; được tiếpthu và học hỏi nhiều cái hay, cái đẹp, được tôn trọng và thể hiện bản thân…Tất
cả những điều đó là cơ sở, nền móng vững chắc để học sinh phát triển toàn diện,
để chất hượng và hiệu quả giáo dục không ngừng được nâng cao
Ngược lại, nếu môi trường giáo dục không tốt, sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến
tư tưởng, tình cảm, tâm lý của cả người dạy và người học, tác động tiêu cực đến chất lượng và hiệu quả dạy học, giáo dục
Riêng đối với học sinh: Môi trường học tập trong nhà trường là điều kiện
và chất xúc tác ảnh hưởng đến việc hình thành nhận thức, thái độ, tình cảm vàhành vi của người học Trong một môi trường mà giáo viên tôn trọng, quan tâm
và khích lệ, tin tưởng học sinh, đối xử công bằng và khách quan; tập thể họcsinh đoàn kết, gắn bó, vui vẻ, giúp đỡ lẫn nhau…, dạy học và giáo dục có sự đổimới theo hướng phát huy phẩm chất, năng lực, tích cực, chủ động, sáng tạo củangười học thì học sinh chăm học, chú ý nghe giảng, tự giác, có sáng tạo, ứng xử
lễ phép với thầy cô, tôn trọng mọi người, biết đồng cảm, giúp đỡ bạn bè, thựchiện tốt các nội quy, nhiệt tình tham gia các hoạt động và có tinh thần tráchnhiệm cao
Ngược lại, môi trường nhà trường thiếu tính thân thiện, giáo viên áp đặt,
đổ lỗi, la mắng, quát tháo, phân biệt đối xử, tẩy chay, coi thường, mỉa mai, châmchọc giữa các học sinh, giáo viên không có sự đổi mới trong dạy học và giáodục;tập thể không đoàn kết, học sinh ít được giúp đỡ, chia sẻ khi cần, nhiềungười vô cảm… chắc chắn học sinh sẽ lười học, ý thức học tập không cao, thiếutrung thực, không hợp tác, đánh nhau, gây mất đoàn kết, thiếu tôn trọng ngườikhác, nói tục, chửi bậy, dễ vi phạm các nội quy như đi học muộn, không học bài,chống đối… Như vậy, nếu trường học có môi trường thiếu thân thiện khôngnhững không giúp học sinh hình thành hành vi tích cực, trái lại sẽ tạo điều kiện
để học sinh bộc lộ những hành vi tiêu cực gây mất an toàn, thiếu lành mạnh vàảnh hưởng xấu đến việc tiếp thu bài học, việc rèn luyện, tu dưỡngtư tưởng, đạođức, lối sống
Việc xây dựng được môi trường học tập tốt là điều kiện tiên quyết để không chỉ giúp học sinh phát triển được các năng lực, rèn luyện được các kỹ năng mà còn là môi trường tốt để triển khai các nội dung giáo dục đạo đức, lối sống cho học sinh
3 Cơ sở thực tiễn
13
Tại các nhà trường ở Nghệ An nói riêng và cả nước nói chung, vẫn còntình trạng vi phạm pháp luật, vi phạm TTATGT trong học sinh và một số ít giáoviên, nhân viên như: buôn bán, sử dụng trái phép ma túy, chất gây nghiện (01học học sinh Trường THPT Sào Nam sử dụng chất ma túy bị lực lượng chứcnăng xử lý, vận chuyển thuê 12 bánh heroin và 54.000 viên ma túy tổng hợp, 02đối tượng là học sinh là Trường THPT Kỳ Sơn), trộm cắp tài sản (01 vụ việc lừađảo chiếm đoạt tài sản của 03 học sinh: 01 học sinh Trường THPT Đô Lương 3,
02 học sinh Trường THPT Duy Tân), cờ bạc, cố ý gây thương tích, bạo lực họcđường, dâm ô trẻ em, sử dụng pháo trái phép (02 học sinh Trường THPT Đô
Trang 14Lương 3, 04 em học sinh Trường THPT Mai Hắc Đế và Nam Đàn 2 bị thươngtrong đó có 01 em Trường THPT Mai Hắc Đế bị thương nặng); mua bán, tàngtrữ vật liệu nổ, đối tượng là 02 học sinh Trường THPT Nghi Lộc 4, sử dụngpháo trái phép làm 01 học sinh THPT Tân Kỳ 3 tử vong và 01 học sinh mầmnon ở xã Tân An bị thương nặng…)
Giáo viên có hành vi thiếu chuẩn mực sư phạm, quát mắng, bạo hành họcsinh nhưng không ý thức rằng đó là hành vi phạm pháp.Giáo viên, nhân viên cóbiểu hiện sàm sỡ, dâm ô với học sinh, trẻ em (Trường THPT Nam Đàn 2,Trường Tiểu học Mường Lống 1)
Dưới sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ thông tin, các nội dung bạolực, phản cảm, đi ngược với văn hóa thuần phong mĩ tục của người Việt Namvẫn còn len lỏi vào trong môi trường sống, môi trường học tập và rèn luyện củahọc sinh làm cho các em bị thu hút, kích động dẫn đến những hành vi lệch lạcvới chuẩn mực đạo đức Bên cạnh đó cuộc sống mưu sinh với cơm, áo, gạo, tiềnnên sự quan tâm, phối hợp giữa gia đình - nhà trường có nơi chưa hiệu quả
Chương trình giáo dục hiện nay vẫn chưa đáp ứng đầy đủ mục tiêu giáodục toàn diện cho người học; nội dung học tập vẫn còn nặng về kiến thức,phương pháp giáo dục để hướng tới phát triển phẩm chất, năng lực người họcchưa đạt đến kết quả nhất định; lĩnh vực giáo dục trải nghiệm, định hướng nghề nghiệp chưa được coi trọng đúng mức
Tại Trường THPT Lê Hồng Phong tuy không có vụ việc nghiệm trọng xảy
ra nhưng vẫn còn tình trạng có những xích mích nhỏ, gây gỗ, văng tục, không lễphép với thầy cô, không nghiêm túc trong học tập, vi phạm an toàn giao thông,
…
“Giải pháp xây dựng môi trường giáo dục an toàn, lành mạnh, thân thiện,phòng chống bạo lực học đường” là chủ đề nóng hổi, quan trọng và cần thiết đốivới bất cứ CSGD nào Đây là vấn đề mà nhà trường, phụ huynh và xã hội rấtquan tâm “Xây dựng môi trường giáo dục an toàn” là một yêu cầu, đòi hỏi quátrình phấn đấu liên tục, thường xuyên, sự phối hơp chặt chẽ giữa nhà trường, giađình, xã hội và nhiều biện pháp, giải pháp đồng bộ
14
II THỰC TRẠNG CÔNG TÁC XÂY DỰNG MÔI TRƯỜNG GIÁO DỤC AN TOÀN, LÀNH MẠNH, THÂN THIỆN, PHÒNG CHỐNG BẠO LỰC HỌC ĐƯỜNGTẠI TRƯỜNG THPT LÊ HỒNG PHONG
1 Khái quát đặc điểm, tình hình trường THPT Lê Hồng
Phong 1.1 Khái quát chung
Trường THPT Lê Hồng Phong tiền thân là trường Cấp III Hưng Nguyênđược thành lập tháng 9/ 1965 Trải qua gần 60 năm xây dựng và phát triển, nhàtrường đã được tặng thưởng nhiều Bằng khen và Giấy khen của các cấp ở địaphương, được Bộ GĐ&ĐT tặng Bằng khen, nhiều năm được công nhận đơn vịtập thể lao động tiên tiến và tiên tiến xuất sắc Năm 2015, nhà trường được Nhànước tặng thưởng Huân chương lao động hạng Nhì Năm 2023, nhà trường tiếp
Trang 15tục được Nhà nước tặng thưởng Huân chương lao động hạng Nhì vì đã có thànhtích xuất sắc trong công tác giáo dục và đào tạo từ năm học 2018-2019 đến nămhọc 2022-2023 góp phần vào sự nghiệp xây dựng chủ nghĩa xã hội và bảo vệ Tổquốc Tổ chức Đảng nhiều năm liên tục đạt “Trong sạch vững mạnh”, năm 2023được xếp chi bộ xuất sắc tiêu biểu Năm 2015, nhà trường được công nhận đạtchuẩn quốc gia, năm 2022 nhà trường được UBND tỉnh công nhận lại trường đạtchuẩn quốc gia
Năm học 2023-2024, nhà trường có 24 lớp với 996 HS với có 60
- Danh hiệu thi đua cuối năm học 2022-2023: 06 GV đạt GV giỏi cấptrường 12 cán bộ giáo viên, có sáng kiến kinh nghiệm cấp ngành; 02 cán bộ,giáo viên có SKKN cấp tỉnh Lao động tiến tiến: 60, CSTĐCS: 9 01GV đề nghị
Trang 16tặng Bằng khen của Bộ GD&ĐT, 01GV đề nghị tặng Bằng khen của Chủ tịchUBND tỉnh; 01 GV được Giấy khen của Giám đốc Sở GD&ĐT, 7 GV đượcnhận Giấy khen của CĐ ngành GD Nghệ An, 01 CBQL được tặng Bằng khencủa Liên đoàn Lao động Việt Nam
1.3 Kết quả hoạt động giáo dục của nhà trường
Kỳ thi được UBND tỉnh khen thưởng
Năm học 2022 - 2023: Có 100% HS được công nhận tốt nghiệp, xếp thứ 19/109 đơn vị dự thi
16
2 Những kết quả đạt được trong công tác xây dựng môi trường giáo
Trang 17dục an toàn, lành mạnh, thân thiện, phòng chống bạo lực học đường tại trường THPT Lê Hồng Phong
Ngoài nhiệm vụ chuyên môn dạy và học, trường THPT Lê Hồng Phonghết sức quan tâm, chú trọng công tác bảo đảm an ninh, trật tự trường học Từ đó,giúp học sinh có môi trường an toàn, lạnh mạnh để yên tâm học tập; thườngxuyên làm tốt công tác tuyên truyền, giáo dục pháp luật gắn với giáo dục truyềnthống, giáo dục lòng yêu nước cho học sinh để trang bị cho các em những kiếnthức, kỹ năng quan trọng, cần thiết, hạn chế tác nhân tiêu cực xâm hại đến họcsinh cũng như an ninh, trật tự trường học Nhiều năm qua, nhà trường đượcUBND huyện công nhận là CSGD đạt tiêu chuẩn về “An toàn về an ninh trậttự” Năm 2023, nhà trường đã được lựa chọn xây dựng và phấn đấu trở thành
“Cơ sở giáo dục điển hình về phong trào toàn dân bảo vệ ANTQ” trên địa bànhuyện Hưng Nguyên Năm 2024, nhà trường được chọn làm trường điểm cấphuyện xây dựng mô hình “Giáo dục ý thức chấp hành pháp luật và kỹ năng sốngtrong các trường học”
- Cấp ủy, lãnh đạo, cán bộ giáo viên nhân viên nhà trường đã nhận thứcđược tầm quan trọng của công tác xây dựng môi trường giáo dục an toàn, lànhmạnh, thân thiện, phòng chống bạo lực học đường;
- Phối hợp với các tổ chức trong nhà trường triển khai tuyên truyền phổbiến giáo dục pháp luật, giáo dục đạo đức, giáo dục kỹ năng sống cho học sinhbằng nghiều hình thức phong phú: Bảng tin, truyền thanh, các hội thi; giáo dụcđạo đức, kỹ năng sống cho học sinh thông qua các môn học chính khóa, các hoạtđộng ngoài giờ lên lớp, hoạt động trải nghiệm sáng tạo, tôt chức các Câu lạc bộ,các hoạt động NGLL… Nhà trường phối hợp với các Sở, ban, ngành liên quantăng cường PBGDPL, giáo dục đạo đức, giáo dục kỹ năng sống với nhiều hìnhthức phong phú Trong những năm qua, trường THPT Lê Hồng Phong đã phốihợp với Viện Kiểm Sát nhân dân tỉnh, Tòa án Nhân dân tỉnh tổ chức tuyêntruyền phổ biến giáo dục cho học sinh với hình thức sân khấu hóa “Phiên tòa giảđịnh”, phối hợp với Công an tỉnh, công an Huyện Hưng nguyên phổ biến phápluật; phối hợp với Huyện đoàn, Tỉnh đoàn tổ chức PBGDPL thông qua các Hộithi, “Ngày hội an toàn giao thông”, “Rung chuông vàng ”, phối hợp với Trungtâm dân số tỉnh, Trung tâm y tế huyện tổ chức tuyên truyền về phòng chống táchại thuốc lá, về sức khỏe sinh sản vị thành niên cho học sinh…
- Nhà trường đã quan tâm xây dựng thư viện, có tủ sách pháp luật, tủ sách đạo đức đưa vào sử dụng Hằng năm, nhà trường đã đặt mua bổ sung sách cho thư viên, vận động tài trợ hàng ngàn đầu sách mỗi năm phục vụ việc giảng dạy, học tập các kiến thức pháp luật, tài liệu hướng dẫn kỹ năng áp dụng pháp luật theo hướng cụ thể, thiết thực
17
- Trang bị pa-nô, áp phích phục vụ tuyên truyền giáo dục pháp luật phùhợp lứa tuổi như: Pháp luật về an toàn giao thông; phòng chống ma tuý;HIV/AIDS; bảo vệ môi trường, bạo lực gia đình, phòng chống cháy nổ,…
Trang 18- Cán bộ, giáo viên, nhân viên và học sinh nhà trường đã tích cực hưởngứng các cuộc vận động “Học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách HồChí Minh”, các phong trào thi đua xây dựng “trường học thân thiện, học sinhtích cực”; “Mỗi thầy cô giáo là một tấm gương đạo đức, tự học và sáng tạo; “Đổimới, sáng tạo trong dạy, học” ;
- Quan tâm tổ chức nhiều hoạt động phong phú, đa dạng, góp phần đảmbảo môi trường học đường an toàn, lành mạnh, thân thiện cho học sinh như: Tổchức các diễn đàn, các cuộc thi; đầu tư xây dựng cơ sở vật chất, cảnh quan sưphạm, phòng học, đầu tư mua sắm thiết bị, đồ dùng, đồ chơi; cải tạo, tu sửa xâydựng các phòng chức năng, phòng học bộ môn Tin học, Ngoại ngữ, Khoa học…phục vụ cho hoạt động giảng dạy, giáo dục;
- Công tác giáo dục đạo đức, lối sống, kỹ năng sống được nhà trường thựchiện lồng ghép trong quá trình dạy học các môn văn hóa và trong các hoạt độngngoại khóa
2 Hạn chế, khó khăn và nguyên nhân
2.1 Những hạn chế, khó khăn
- Một số ít cán bộ, giáo viên nhận thức chưa đầy đủ về vai trò quan trọng của công tác tuyên truyền phổ biến pháp luật; xây dựng môi trường giáo dục an toàn, lành mạnh, thân thiện, phòng chống bạo lực học đường;
- Trước sự phát triển và diễn biến ngày càng nhanh chóng, phức tạp và khólường của kinh tế - văn hóa - xã hội, ảnh hưởng tiêu cực của nền kinh tế thịtrường, phân hóa xã hội… Tình hình an ninh trường học, tình trạng vi phạm phápluật của học sinh vẫn còn tiểm ẩn rất nhiều nguy cơ khó lường; đặc biệt là nguy
cơ vi phạm về trật tự, an toàn giao thông, tệ nạn xã hội, pháo nổ, ma túy, thuốc
lá, bạo lực học đường, các nguy cơ về cháy, nổ, tai nạn thương tích, đuối nước,những thông tin xấu, độc khi tiếp xúc với internet, mạng xã hội
Vẫn còn tình trạng HS nhà trường vi phạm pháp luật, TTATGT; trộm cắpvặt, bạo lực học đường; điều khiển phương tiện mô tô, xe máy, xe đạp điệnkhông đội mũ bảo hiểm, không chấp hành tín hiệu giao thông, không có bằnglái, chở quá số người quy định, Chỉ tính riêng học kỳ I năm học 2023-2024, tạitrường đã có 4 HS xích mích va chạm, 01 HS vi phạm Luật ATGT đường bộ, 4
HS bị khiển trách Vẫn có HS sử dụng mạng xã hội đăng tải những hình ảnh,video chưa chuẩn mực
Thực trạng trên là hồi chuông báo động về sự bất an trong nhà trường, về
sự xuống cấp đạo đức học đường và đạo đức xã hội, ảnh hưởng nghiêm trọngđến thể chất, tinh thần, danh dự của giáo viên và học sinh; tác động xấu đến môi
Trang 19toàn, lành mạnh, thân thiện, phòng chống bạo lực học đường
- Mặt trái của nền kinh tế thị trường cùng với sự phát triển mạnh mẽ củacông nghệ thông tin, của mạng xã hội,các nội dung bạo lực, phản cảm, đi ngượcvới văn hóa thuần phong mĩ tục của người Việt Nam xuất hiện ngày càng nhiềutrong đời sống xã hội, trên phim ảnh, internet, sách báo đã tác động trực tiếpđến môi trường sống, môi trường học tập và rèn luyện của học sinh làm cho các
em bị thu hút, kích động dẫn đến nhận thức sai trái, từ đó có những hành vi lệchlạc với chuẩn mực đạo đức Do đặc thù tâm lý lứa tuổi, nếu không được tư vấn,
hỗ trợ kịp thời để giải quyết những khó khăn, vướng mắc trong học tập, các mốiquan hệ xã hội sẽ dẫn đến hậu quả đáng tiếc;
- Công tác giáo dục đạo đức, lối sống cho học sinh vẫn chưa được các cấp,các ngành quan tâm đúng mức Chính quyền và cơ quan quản lý giáo dục cáccấp chưa thực sự vào cuộc một cách quyết liệt nên chưa tạo được sự đồng thuậntrong chủ trương và biện pháp thực hiện;
- Sự phối hợp giữa gia đình, nhà trường và xã hội trong việc giáo dục đạođức lối sống cho học sinh và xây dựng môi trường giáo dục có lúc thiếu đồng
bộ, chưa chặt chẽ
- Chương trình giáo dục hiện nay vẫn chưa đáp ứng đầy đủ mục tiêu giáodục toàn diện cho người học; nội dung học tập vẫn còn nặng về kiến thức,phương pháp giáodục để hướng tới phát triển phẩm chất, năng lực người họcchưa đạt đến kết quả nhất định; lĩnh vực giáo dục trải nghiệm, định hướng nghề nghiệp chưa được coi trọng đúng mức
- Chính phủ và Bộ GD&ĐT, UBND tỉnh đã rất quan tâm đến việc chỉ đạoxây dựng môi trường giáo dục an toàn, lành mạnh thân thiện, phòng chống bạolực học đường Từ Nghị định 80/NĐ-CP của Chính phủ, Bộ GDĐT đã ban hànhnhiều thông tư, Chỉ thị hướng dẫn thực hiện Các văn bản đề cập đến nhiều vấn
đề như công tác tư vấn tâm lý, công tác xã hội trường học, công tác giáo dục đạođức, lối sống… còn riêng lẻ, mỗi văn bản của Trung ương lại có thêm công vănchỉ đạo của UBND tỉnh, Sở, huyện…làm cho các CSGD rất khó thực hiện đồng
bộ, hiệu quả
Với những lý do trên, chúng tôi mạnh dạn xây dựng một hệ thống các giảipháp đồng bộ để xây dựng và triển khai kế hoạch thực hiện xây dựng môi trườnggiáo dục an toàn, lành mạnh, thân thiện, phòng chống bạo lực học đường mộtcách hiệu quả
19
III CÁC GIẢI PHÁP XÂY DỰNG MÔI TRƯỜNG GIÁO DỤC AN TOÀN, LÀNH MẠNH, THÂN THIỆN, PHÒNG CHỐNG BẠO LỰC HỌC ĐƯỜNG TẠI TRƯỜNG THPT LÊ HỒNG PHONG
1 Đẩy mạnh công tác tuyên truyền nâng cao nhận thức cho cán bộ, giáo viên, nhân viên, học sinh và mọi tầng lớp nhân dân về việc xây dựng môi trường giáo dục an toàn, lành mạnh, thân thiện phòng chống bạo lực học đường
Công tác tuyên truyền là giải pháp đầu tiên có tính mở đường cho mọi
giảipháp xây dựng môi trường giáo dục an toàn, lành mạnh, thân thiện, phòng
Trang 20chống bạo lực học đường trong trường học Đây là giải pháp quan trọng hàngđầu nhằm giúp cán bộ, giáo viên, nhân viên, học sinh và mọi tầng lớp nhân dânhiểu rõ các khái niệm “Môi trường giáo dục”, “Môi trường giáo dục an toàn,lành mạnh, thân thiện”, “môi trường văn hóa”; sự cần thiết khách quan, vai trò, ýnghĩa của việc xây dựng môi trường giáo dục an toàn, lành mạnh, thân thiện,phòng chống bạo lực học đường Hiểu đúng đắn và nhận thức rõ tầm quan trọngcủa môi trường giáo dục đối với hiệu quả và chất lượng giáo dục mỗi cán bộ,giáo viên, nhân viên, học sinh và mọi tầng lớp nhân dân sẽ tích cực, tự giácchung tay, góp sức xây dựng môi trường giáo dục nơi mình giảng dạy, công tác,học tập, tại địa phương mình sinh sống
Việc phổ biến tuyên truyền để cán bộ, giáo viên nhận thức rõ môi trườnggiáo dục an toàn, lành mạnh, thân thiện, phòng chống bạo lực học đường vôcùng quan trọng trong việc giáo dục, giảng dạy học sinh trong nhà trường.Không có môi trường giáo dục an toàn thì giáo viên học sinh không thể tiếp cận đầy đủ được tri thức, không thể có được các hoạt động giáo dục khác Mỗi cán
bộ giáo viên và học sinh cần phải hiểu được môi trường giáo dục là tất cả cácđiều kiện về vật chất và tinh thần có ảnh hưởng đến hoạt động giáo dục, học tập,rèn luyện và phát triển của người học Môi trường giáo dục an toàn nhằm đảmbảo quyền học sinh: ở đó người học được bảo vệ, không bị tổn hại về thể chất vàtinh thần, được tôn trọng, đối xử công bằng, bình đẳng, nhân ái và tạo điều kiện
để phát triển phẩm chất và năng lực; Môi trường giáo dục thân thiện là môitrường giáo dục mà người học được tôn trọng, đối xử công bằng, bình đẳng vànhân ái; được phát huy dân chủ và tạo điều kiện để phát triển phẩm chất và nănglực Nhà trường không có bạo lực và thực hiện tốt ứng xử văn hóa Hỗ trợ và tácđộng tích cực tới lối sống, nhận thức,hành vi, thái độ của cán bộ quản lý, giáoviên, nhân viên trong đơn vị; tác động tích cực đến nhận thức, hành vi, thái độcủa phụ huynh và cộng đồng xã hội đối vớicông tác giáo dục nói chung và việcxây dựng môi trường giáo dục trong Nhà trường nói riêng
Nội dung tuyên truyền phải đảm bảo chuyển tải đến tận cán bộ, giáo viên,nhân viên và học sinh về các chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước, củangành giáo dục đối với việc xây dựng môi trường giáo dục an toàn, lành mạnh,thân thiện, phòng chống bao lực học đường
Trang 21- Tổ chức kí cam kết xây dựng "Trường học an toàn về ANTT" giữa cáclớphọc, các chi đoàn, gắn với từng học sinh, kí cam kết về ATGT, phòng chốngmatúy, tệ nạn xã hội, cam kết chấp hành các quy định của pháp luật về sử dụngpháo,chấp hành pháp luật, quy định của nhà trường
Nhà trường đã thực hiện các nội dung phổ biến, tuyên truyền bằng nhiềuhình thức: Chuyển tải văn bản thông qua các nhóm nội bộ, email cá nhân; đăngbài trênWebsite; quản triệt các văn bản chỉ đạo của trung ương, của tỉnh đếntoàn thể cán bộ, giáo viên và học sinh, cha mẹ học sinh thông qua các buổi họp,hội nghị, sinh hoạt chuyên đề các buổi tư vấn tâm lý, đặc biệt qua các buổi phátthanh đầu giờ… tổ chức các diễn đàn về môi trường giáo dục để học sinh vàgiáo viên tham gia Ngoài ra, để làm tốt công tác truyền thông, nhà trường đãthiết lập “Hòm thư giúp bạn”, “Hộp thư nóng”,… và thông báo rộng rãi đườngdây nóng để nắm bắt các thông tin, phản ánh của nhân dân, phụ huynh và họcsinh về những tình hình nổi cộm, mất an toàn trong trường học Mở các cuộc đốithoại với học sinh qua nhiều hình thức như nhắn tin qua trang page, zalo, đểthu thập thông tin liên quan đến an ninh trật tự, tội phạm và các tệ nạn xã hộitrong trường học Đồng thời lắng nghe, tiếp thu những ý kiến kiến nghị, đề xuất,góp ý của nhân dân để chỉ đạo, tổ chức thực hiện tốt các nhiệm vụ năm học
Thông qua tuyên truyền về thực tiễn xây dựng môi trường giáo dục antoàn lành mạnh để cán bộ, giáo viên và học sinh được tiếp cận thông tin, nắm bắtthực trạng, chia sẻ khó khăn và cùng chung tay ngăn chặn bạo lực học đường,tích cực xây dựng môi trường trường học khang trang, xanh, sạch, đẹp, đảm bảotrật tự, an toàn Từ đó cũng đã góp phần giúp các em học sinh nâng cao hiểu biết
và ý thức chấp hành pháp luật, rèn luyện đạo đức, trau dồi kỹ năng sống Đồngthời, hình thành thói quen chủ động học tập, tìm hiểu pháp luật, nâng cao ý thứctuân thủ, chấp hành pháp luật; giảm thiểu những hành vi vi phạm, lệch chuẩn ởlứa tuổi vị thành niên và ngăn ngừa tệ nạn xã hội xâm nhập vào học đường Cóđược kết quả đó, trước hết do nhà trường làm tốt công tác truyền thông, đã nhậnđược sự đồng thuận, ủng hộ, tham gia tích cực từ các tổ
21
chức, đoàn thể, của mỗi cán bộ, giáo viên, nhân viên trong nhà trường 2 Tăng cường sự lãnh đạo, chỉ đạo và trách nhiệm của cấp ủy, người đứng đầu đơn vị, các tổ chức đoàn thể của nhà trường trong công tác xây dựng môi trường giáo dục an toàn, lành mạnh, thân thiện phòng chống bạo lực học đường
Công tác xây dựng môi trường giáo dục an toàn, lành mạnh, thân thiệnphòng chống bạo lực học đường phải được xác định là một trong những nhiệm
vụ trọng tâm, thường xuyên của đơn vị Hàng năm, cấp ủy có Chuyên đề về lãnhđạo, chỉ đạo thực hiện công tác này Đồng thời đã ban hành nhiều Nghị quyết về công tác chỉ đạo đảm bảo an ninh trường học, xây dựng môi trường sư phạm antoàn-xanh - sạch - đẹp - thân thiện; giáo dục nâng cao ý thức chấp hành phápluật và kỹ năng sống cho học sinh… Hiệu trưởng nhà trường chịu trách nhiệm tổchức hiệu quả công tác xây dựng môi trường giáo dục an toàn, lành mạnh, thânthiện phòng chống bạo lực học đường tại đơn vị Các tổ chức, đoàn thể chịu
Trang 22trách nhiệm thực hiện và phối hợp thực hiện
Nhà trường đưa nhiệm vụ xây dựng môi trường giáo dục an toàn, lànhmạnh, thân thiện phòng chống bạo lực học đường vào kế hoạch năm học, xácđịnh thực hiện là một trong những tiêu chí đánh giá mức độ hoàn thành nhiệm
vụ của cơ quan, đơn vị và cá nhân; mặt khác tăng cường công tác kiểm tra, giámsát xây dựng môi trường giáo dục an toàn, lành mạnh, thân thiện phòng chốngbạo lực học đường
Tại trường THPT Lê Hồng Phong, Hiệu trưởng phân công nhiệm vụ chomột lãnh đạo nhà trường phụ trách công tác xây dựng môi trường giáo dục, anninh trường học Thành lập Tổ tư vấn, trợ giúp pháp lý cho để tư vấn, hỗ trợ pháp
lý cho người học, nhà giáo, cán bộ quản lý, gia đình người học về chính sách,quy định của pháp luật giáo dục đào tạo Mặt khác, nhà trường chủ động phốihợp, đề xuất với các tổ chức đoàn thể trong nhà trường (Công đoàn, Đoàntrường), cơ quan tư pháp, công an trên địa bàn, các tổ chức hữu quan để ngườihọc, nhà giáo, cán bộ quản lý, viên chức, người lao động được học tập, trảinghiệm thực tế, được trao đổi, chia sẻ kinh nghiệm về công tác này Năm 2023,Trường đã được lựa chọn là CSGD duy nhất trên địa bàn huyện xây dựng và trởthành “Cơ sở giáo dục điển hình về phong trào toàn dân bảo vệ ANTQ” trên địabàn huyện Hưng Nguyên Năm 2024, nhà trường được chọn làm trường điểm cấphuyện xây dựng mô hình “Giáo dục ý thức chấp hành pháp luật và kỹ năng sốngtrong các trường học”
3 Chú trọng đầu tư Kế hoạch xây dựng môi trường giáo dục an toàn, lành mạnh, thân thiện phòng chống bạo lực học đường để đảm bảo an ninh,
an toàn trường học, tăng cường giáo dục đạo đức, lối sống và kỹ năng sống cho học sinh và xây dựng môi trường xanh - sạch - đẹp, thân thiện
22
Xây dựng kế hoạch là việc đề ra một cách có hệ thống những công việc dựđịnh làm trong một thời gian nhất định, với cách thức, trình tự, thời hạn tiến
hành cụ thể Đây là phải pháp thứ hai hết sức quan trọng trong việc xây dựng
môi trường giáo dục an toàn, lành mạnh, thân thiện phòng chống bạo lực họcđường
Căn cứ vào tình hình thực tiễn, phù hợp với tình hình, điều kiện cụ thể của đơn
vị, Hiệu trưởng xây dựng kế hoạch giáo dục, trong đó kế hoạch đảm bảo anninh, an toàn trường học để đảm bảo an ninh trật tự trường học tăng cường giáodục dạo đức, lối sống và kỹ năng cho học sinh là một mắt xích vô cùng quantrọng trong chu trình quản lý Chúng tôi xác định mỗi một Nhà trường cần cómột hàng rào bảo vệ cũng như xây dựng kế hoạch đảm bảo an ninh chính làhàng rào vững chắc đem đến một môi trường giáo dục an toàn, lành mạnh, thânthiện, phòng chống bạo lực học đường
Ngay từ đầu năm học, Hiệu trưởng nhà trường đã chú trọng, tập trung đầu tư xây dựng Kế hoạch đảm bảo an ninh, an toàn trường học để đảm bảo an ninh trật
tự, tăng cường giáo dục đạo đức, lối sống và kỹ năng sống cho học sinh Kế hoạch này nhằm thể hiện trách nhiệm của Nhà trường trong việc triển khai Nghị
Trang 23định số 80/2017/NĐ-CP ngày 17/7/2017 của Chính phủ nhằm xây dựng môi trường giáo dục an toàn, lành mạnh, thân thiện, phòng, chống bạo lực học đường trong nhà trường nhằm nâng cao nhận thức, chuyển biến tích cực vê tư tưởng, đạo đức, lối sống, văn hóa, phong cách, tác phong làmviệc đối với mỗi nhà giáo, cán bộ quản lý giáo dục, học sinh; góp phần thực hiện thắng lợi Nghị quyết số 29-NQ/TW ngày 04/11/2013 của Hội nghị Trung ương 8 khóa XI về đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo
Việc xây dựng kế hoạch đảm bảo an ninh, an toàn trường học để đảm bảo anninh trật tự, tăng cường giáo dục đạo đức, lối sống và kỹ năng sống cho học sinhcần xuyên suốt trong suốt năm học, đây là kế hoạch được xem là chìa khóa để
mở ra các hoạt động giáo dục khác, nếu không đảm bảo được an ninh trên mọilĩnh vực thì công tác giáo dục, dạy học không thể đảm bảo Kế hoạch đảm bảo
an ninh, an toàn trường học để đảm bảo an ninh trật tự, tăng cường giáo dục đạođức, lối sống và kỹ năng sống cho học sinh là giải pháp quan trọng, Nhà trường
đang tập trung vào các vấn đề nóng, vấn đề dư luận hết sức quan tâm hiện nay.
Khi xây dựng kế hoạch, Hiệu trưởng nhà trường xác định rõ mục đích, yêu cầucủa kế hoạch, đó là:
+ Xây dựng “Trường học an toàn về an ninh trật tự” nhằm tạo ra môi trường antoàn, đảm bảo các hoạt động bình thường về dạy và học tại trường học, gópphần giữ vững an ninh trật tự trên địa bàn
+ Tạo sự chuyển biến sâu sắc trong nhận thức của cán bộ, giáo viên, nhân viên,Ban đại diện Cha mẹ học sinh; huy động sự phối hợp, giúp đỡ của các ban,ngành, đoàn thể, chính quyền địa phương, phát huy sức mạnh của cả hệ thốngchính trị trong việc giáo dục và bảo vệ người học
vi phạm pháp luật trong học sinh trên địa bàn
+ Xác định trách nhiệm giáo dục, phòng ngừa những vi phạm là chính; xây dựng môi trường giáo dục rộng khắp đến tận gia đình là biện pháp cơ bản
Bên cạnh đó còn phải thực hiện các tiêu chuẩn của “Trường học an toàn
về an ninh trật tự” như:
+ Tổ chức triển khai thực hiện có hiệu quả các Chỉ thị, Nghị quyết và văn bản
của các cấp về công tác an ninh trật tự, an toàn giao thông
+ Trong nhà trường không xảy ra tội phạm hình sự; không có người mua bán, vận chuyển, tàng trữ, sử dụng chất kích thích, ma túy
+ Không có hành vi, vi phạm pháp luật về PCCC; không có tai nạn giao thông,
trộm cắp, cố ý gây thương tích do lỗi của người trong cơ quan; không có người
vi phạm xử phạt hành chính
+ Trong nhà trường không có người đánh bạc, mại dâm, mê tín dị đoan, hoặc sử
Trang 24dụng, lưu truyền văn hóa cấm lưu hành
+ Trong nhà trường không có tham nhũng, tiêu cực, làm thất thoát, thiệt hại tài
sản nhà nước
+ Trong nhà trường không xảy ra cháy nổ, tai nạn lao động gây thiệt hại về
người và tài sản của nhà nước
Ngoài ra, trong kế hoạch phải thể hiện được việc tăng cường giáo dục đạođức, lối sống và kỹ năng sống cho học sinh, bởi đây là một công việc hết sức cầnthiết trong việc dạy chữ đi đôi với dạy người
Kế hoạch với mục đích chỉ đạo thực hiện có chiều sâu, trọng tâm, trọngđiểm, có hiệu quả nhiệm vụ, nâng cao ý thức chấp hành pháp luật của cán bộ,giáo viên, nhân viên và học sinh Đảm bảo công tác xây dựng môi trường giáodục an toàn, lành mạnh, thân thiện phòng chống bạo lực học đường được tổ chứctriển khai thực chất, bám sát các nhiệm vụ trọng tâm của ngành, của nhà trường
Trong kế hoạch, chú ý đổi mới nội dung tuyên truyền, PBGDPL Nội
dung PBGDPL phải phù hợp với từng nhóm đối tượng, trong đó tập trung tuyêntruyền, PBGDPL về vai trò, tầm quan trọng của công tác PBGDPL; lợi ích củaviệc chấp hành pháp luật; tác động của chính sách, pháp luật; vai trò của giáodục đạo đức, kỹ năng sống và trách nhiệm của công dân trong việc tuân thủ phápluật xây dựng lối sống lành mạnh, ứng xử có văn hóa
24
4 Chỉ đạo, triển khai việc đổi mới nội dung, phương pháp dạy học, giáo dục gắn với xây dựng môi trường giáo dục an toàn, lành mạnh, thân thiện, phòng chống bạo lực học đường
Việc xây dựng môi trường giáo dục không chỉ dừng lại ở những tác độngbên ngoài mà còn phải tác động từ bên trong các chủ thể giáo dục đó là giáo viên
và học sinh Phải tạo ra niềm yêu thích, sự hứng thú trong giảng dạy và giáo dục
để mỗi chủ thể phát huy cao độ những khả năng sáng tạo của mình Một giờ dạy
có hiệu quả, giáo viên không chỉ đơn thuần chuyển tải đến học sinh những nộidung mà sách giáo khoa đề cập mà điều quan trọng là tạo ra sự hứng thú và kíchthích được tính tích cực, chủ động và sáng tạo của người học Giáo viên giảngdạy bằng nhiệt huyết, đam mê, học sinh lĩnh hội kiến thức trong niềm yêu thích,
sự kính trọng và cảm phục đối với thầy cô giáo của mình Đó mới thực sự là môitrường giáo dục thân thiện, sự hợp tác giữa người dạy với người học mới đem lạihiệu quả Vì vậy, nhà trường chú trọng chỉ đạo, triển khai tích cực đổi mới nộidung và phương pháp dạy học, giáo dục; lồng ghép nội dung về xây dựng môitrường giáo dục an toàn, lành mạnh, thân thiện, phòng chống bạo lực học đườngvào các nội dung bài giảng các môn học để vừa làm cho bài giảng phong phú,sinh động, vừa gắn liền với thực tiễn tại lớp mình, trường mình để giúp các emđịnh hướng hành vi trong hoạt động học tập và sinh hoạt, đảm bảo học đi đôi vớihành, nói đi đôi với làm
Trong những năm học gần đây, Trường THPT Lê Hồng Phong được đánhgiá là một trong những trường có chất lượng dạy học đạt hiệu quả cao, về chấtlượng mũi nhọn trong các cuộc thi Học sinh giỏi Tỉnh, thi KHKT cấp Tỉnh đứng
Trang 25tốp đầu của Huyện và đạt vị trí khá cao trong toàn Tỉnh, liên tục trong các năm
có HS đạt điểm cao trong Kỳ thi tốt nghiệp THPT được UBND tỉnh tặng Bằngkhen, năm 2021-2022, xếp thứ hạng 15/109 trường, năm 2022-2023 xếp thứhạng 19/109 trường trong Kỳ thi tốt nghiệp THPT
Bên cạnh việc nâng cao chất lượng dạy học, Trường THPT Lê Hồng Phong rấtquan tâm đến việc chỉ đạo việc đổi mới nội dung, phương pháp dạy học, giáodục gắn với xây dựng môi trường giáo dục an toàn, lành mạnh, thân thiện, phòngchống bạo lực học đường
+ Nhà trường đã tập trung chỉ đạo tổ chuyên môn thực hiện nội dung dạyhọc môn Giáo dục công dân, Kinh tế và pháp luật theo chương trình sách giáokhoa hiện hành trên cơ sở rà soát, tinh giản những nội dung trùng lặp, chưa thực
sự cần thiết đối với học sinh theo quy định của Bộ GD&ĐT Lựa chọn các nộidung giáo dục có giá trị và phù hợp đặc điểm tâm sinh lý, tình cảm và sự pháttriển của học sinh tiểu học, giáo dục hành vi và chuẩn mực đạo đức; giáo dục ýthức tuân thủ pháp luật, kỹ năng sống và giá trị sống đúng đắn trong chươngtrình giáo dục phổ thông mới
25
+ Đa dạng hóa và vận dụng các hình thức tổ chức các hoạt động dạy họcphù hợp tâm sinh lý lứa tuổi trung học Tăng cường các hoạt động tập thể, hoạtđộng trải nghiệm, hoạt động NGLL
+ Thực hiện lồng ghép, tích hợp nội dung giảng dạy đảm bảo an ninh trật
tự trường học, phòng chống bạo lực học đường, phòng chống tham nhũng lãngphí qua một số môn học, giáo dục kỹ năng sống, xây dựng nếp sống văn minh,ứng xử văn hóa trong nhà trường
+ Tổ chức cho học sinh đi tham quan, học tập trải nghiệm: Kế hoạch tổchức cho học sinh đi tham quan, trải nghiệm nằm trong kế hoạch giáo dục củanhà trường, được thông qua hội nghị hội cha mẹ HS đầu năm học và được sự nhấttrí cao của Hội cha mẹ HS nhà trường Học sinh được tổ chức đi tham quan dãngoại, tìm hiểu các di tích lịch sử ở 5 tỉnh, thành phố: Nghệ An, Hà Tĩnh, QuảngBình, Huế, Đà Nẵng: Khu lưu niệm Tổng Bí thư Lê Hồng Phong; Ngã Ba ĐồngLộc, Mộ đồng chí Bí thư Hà Huy Tập Sau chuyến đi thực tế, tất cả học sinh đềutham gia viết bài thu hoạch theo kế hoạch của nhà trường Bài thu hoạch đượcchấm điểm, phân loại, bình chọn các giải cá nhân và tập thể, sau đó, được traothưởng trang trọng trước toàn trường trong các dịp sơ kết, tổng kết các đợt hoạtđộng phong trào Hoạt động trải nghiệm đã giúp các em hiểu biết thêm về
truyền thống lịch sử của quê hương đất nước, giá trị của độc lập tự do, thấy được đóng góp to lớn của các thế hệ cha ông ta trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc từ đó hun đúc thêm tình yêu quê hương, đất nước, lòng tự hào dân tộc đồng thời, giáo dục cho học sinh các kĩ năng sống, giúp các em tự tin hơn, sống
có trách nhiệm hơn
5 Tăng cường giáo dục pháp luật gắn với giáo dục đạo đức, lối sống
và kỹ năng sống cho học sinh
Trang 26Giữa đạo đức và pháp luật luôn có mối quan hệ biện chứng Vì vậy, nhàtrường giáo dục nâng cao ý thức pháp luật cho học sinh phải gắn với việc nângcao về ý thức đạo đức, ý thức chính trị Muốn nâng cao ý thức pháp luật cho họcsinh đạt kết quả cao thì phải có sự kết hợp chặt chẽ giữa nâng cao ý thức phápluật với việc nâng cao ý thức về đạo đức, chính trị đây là một điều kiện tất yếukhách quan Kết hợp chặt chẽ phổ biến, giáo dục pháp luật với giáo dục đạo đức,
kỹ năng sống, xây dựng văn hóa học đường và xử lý nghiêm các hành vi viphạm pháp luật, vi phạm nội quy, quy chế của nhà trường Giáo dục pháp luậtkết hợp giáo dục đạo đức với chức năng định hướng, điều chỉnh nhận thức vàhành vi của cá nhân phù hợp với chuẩn mực xã hội là một yêu cầu, đòi hỏikhông thể thiếu trong xã hội hiện nay
Đây là giải pháp rất quan trọng trong việc xây dựng môi trường giáo dục
an toàn, lành mạnh, thân thiện bởi lẽ, nếu học sinh được giáo dục tốt về đạo đứclối sống, về kỹ năng sống thì sẽ có tư tưởng đúng, tình cảm đẹp, biết nói lời hay,làm việc tốt, thương yêu giúp đỡ bạn bè, kính trọng thầy cô, biết cách xử sự
26
đúng đắn, phù hợp trong các mối quan hệ Trường học sẽ thực sự an toàn, lànhmạnh; không có hiện tượng gây gổ, mất đoàn kết, chia rẽ bè phái, hành vi bạolực hay vi phạm pháp luật Thầy cô giáo sẽ dành thời gian, công sức và tâmhuyết của mình để nâng cao chất lượng giờ dạy; học sinh sẽ có cơ hội tiếp thubài học một cách tốt nhất và được sinh hoạt trong một môi trường thân thiện, hợptác, được tự do phát huy những khả năng của mình trong học tập và sinh hoạt
Trong năm 2024, trường THPT Lê Hồng Phong được chọn xây dựng mô
hình điểm về triển khai mô hình “Giáo dục, nâng cao ý thức chấp hành pháp
luật và kỹ năng sống trong trường học” theo Kế hoạch số 46/KH-CAT-PV01
của Công an tỉnh Nghệ An, Kế hoạch số 107/KH-UBND ngày 07/3/2024 củaUBND huyện Hưng Nguyên Mô hình triển khai nhằm xây dựng thế hệ học sinhchấp hành nghiêm các quy định của pháp luật và có kỹ năng sống tốt hướng đếnxây dựng nhân cách, ý thức công dân trong thời đại mới Giáo dục, nâng cao hiểubiết, ý thức chấp hành pháp luật trở thành đạo đức, nhân cách con người mới cho100% cán bộ, giáo viên, công nhân viên, học sinh trong các trường học, nhất làpháp luật về an toàn giao thông, phòng, chống ma túy, tệ nạn xã hội, bạo lực họcđường, phòng cháy, chữa cháy và kỹ năng sử dụng mạng an toàn, xây dựng vănhóa ứng xử đúng mực trên không gian mạng… Chủ động phòng ngừa, ngănchặn các hành vi phạm tội và vi phạm pháp luật khác từ sớm, từ xa; hạn chế tối
đa các nguyên nhân, điều kiện, thiệt hại do vi phạm pháp luật liên quan đến cán
bộ, giáo viên, công nhân viên, học sinh trong các trường học, góp phần xây dựngthế hệ học sinh có tri thức, có văn hóa cao trong thời kỳ mới và xây dựng môitrường học tập an toàn, thân thiện, lành mạnh Rèn luyện kỹ năng sống giúp cán
bộ, giáo viên, công nhân viên và đặc biệt là học sinh để hình thành các kỹ năng
cơ bản trong cuộc sống, trang bị đầy đủ kiến thức nhằm xử lý, ứng phó với cáctình huống nguy hiểm, các mối đe dọa từ các loại tội phạm và vi phạm pháp luậtgây ra
Trên cơ sở tiếp tục thực hiện Quyết định số 1501/QĐ-TTg ngày 28/8/2015của Thủ tướng Chính phủ về việc phê duyệt Đề án “Tăng cường giáo dục lýtưởng cách mạng, đạo đức, lối sống cho thanh niên, thiếu niên và nhi đồng giai
Trang 27đoạn 2015 - 2020” và triển khai Chỉ thị số 31/CT-TTg ngày 04/12/2019 của Thủ tướng Chính phủ về tăng cường giáo dục đạo đức, lối sống cho học sinh, sinhviên; các văn bản hướng dẫn, chỉ đạo của Sở GD&ĐT, căn cứ trên tình hìnhthực tiễn, nhà trường đã xây dựng kế hoạch, chỉ đạo triển khai, định kỳ có kiểmtra, giám sát việc thực hiện công tác giáo dục chính trị tư tưởng, đạo đức, lốisống và kỹ năng sống cho học sinh; kịp thời chấn chỉnh để điều chỉnh hoạt độngđảm bảo hiệu quả, thiết thực
Nội dung giáo dục đạo đức, lối sống cho học sinh tập trung:
- Giáo dục đạo đức:
Giáo dục đạo đức cho học sinh là quá trình dạy dỗ, truyền đạt nhữngnguyên tắc, chuẩn mực xã hội, cách thức ứng xử giữa người với nhau và tạo ramôi trường giáo dục, điều kiện thực hiện để họ hình thành và hoàn thiện dầnnhận thức, thái độ và thể hiện qua hành vi trong học tập, cuộc sống Các chuẩnmực đạo đức truyền thống của dân tộc bao gồm: Yêu nước; đoàn kết, ý thứccộng đồng sâu sắc; trọng nhân nghĩa, lễ độ; lao động cần cù, thông minh, sángtạo, giản dị, tiết kiệm Các chuẩn mực đạo đức xã hội bao gồm các chuẩn mựcđạo đức truyền thống của dân tộc và chuẩn mực đạo đức của xã hội hiện đại phùhợp với Việt Nam.Giáo dục đạo đức cho học sinh bao gồm giáo dục lòng nhân
ái, bao dung, độ lượng, trân trọng các giá trị đạo đức tốt đẹp; nhận thức, thái độ,hành vi đúng đắn, tự chủ, tự chịu trách nhiệm của công dân theo các chuẩn mực
xã hội; phê phán các hành vi không phù hợp chuẩn mực đạo đức xã hội…
Sự nêu gương và tuyên truyền của người dạy là hai yếu tố quan trọng nhấtcủa công tác giáo dục đạo đức Tuyên truyền bao gồm truyền đạt tri thức về đạođức qua các hoạt động dạy học, truyền thông, hình tượng nghệ thuật, văn hóa đểhọc sinh có nhận thức, học tập và noi theo những tấm gương đạo đức của nhữngngười dạy mình trong trường, trong gia đình, các đơn vị, tổ chức, những ngườikhác trong cuộc sống và phê phán các hành vi phi đạo đức Giáo dục đạo đứccho học sinh cần phải kết hợp giáo dục của nhà trường, gia đình, các đơn vị, tổchức đoàn thể xã hội và của cộng đồng, xã hội nơi họ sinh sống, trong đó giáodục trong gia đình là đặc biệt quan trọng
- Giáo dục lối sống:
Giáo dục lối sống cho học sinh là quá trình biến các chuẩn mựcđạo đức,lối sống xã hội thành niềm tin, ý thức, nhu cầu, thói quen, hành vi của họ tronghọc tập và cuộc sống.Giáo dục lối sống cho học sinh bao gồm giáo dục nhận