1. Trang chủ
  2. » Luận Văn - Báo Cáo

Luận văn thạc sĩ Lịch sử thế giới: Bài phát biểu của George Marshall năm 1947 và Donald Trump năm 2016: Bối cảnh và những ảnh hưởng trong định hướng chính sách đối ngoại của Mĩ

112 0 0
Tài liệu đã được kiểm tra trùng lặp

Đang tải... (xem toàn văn)

Tài liệu hạn chế xem trước, để xem đầy đủ mời bạn chọn Tải xuống

THÔNG TIN TÀI LIỆU

Thông tin cơ bản

Tiêu đề Bài phát biểu của George Marshall năm 1947 và Donald Trump năm 2016: Bối cảnh và những ảnh hưởng trong định hướng chính sách đối ngoại của Mĩ
Tác giả Nguyễn Thị Lan
Người hướng dẫn TS. Hà Bích Liền
Trường học Trường Đại học Sư phạm Thành phố Hồ Chí Minh
Chuyên ngành Lịch sử Thế giới
Thể loại Luận văn thạc sĩ
Năm xuất bản 2022
Thành phố Thành phố Hồ Chí Minh
Định dạng
Số trang 112
Dung lượng 94,64 MB

Các công cụ chuyển đổi và chỉnh sửa cho tài liệu này

Nội dung

Được hoạch định boi bộ máy chính phủ cao nhất của một quốc gia, chính sách đối ngoại với ý nghĩa là tập hợp các chiến lược phát triển mà một quốc gia sử dụng trong quá trình tương tác vớ

Trang 1

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRUONG ĐẠI HỌC SU PHAM THÀNH PHO HO CHÍ MINH

Nguyễn Thi Lan

BÀI PHÁT BIEU CUA GEORGE MARSHALL NAM 1947 VA DONALD TRUMP NAM 2016:

BOI CANH VA NHUNG ANH HUONG TRONG

LUẬN VAN THAC SĨ LICH SU THE GIỚI

Thanh pho Hồ Chi Minh - 2022

Trang 2

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

TRUONG ĐẠI HỌC SƯ PHAM THÀNH PHO HO CHÍ MINH

Nguyễn Thị Lan

Chuyên ngành: Lich sử Thế giới

Mã số : 8229011

LUẬN VĂN THẠC SĨ LICH SỬ THE GIỚI

NGƯỜI HƯỚNG DÁN KHOA HỌC:

TS HÀ BÍCH LIÊN

Thanh pho Hồ Chí Minh - 2022

Trang 3

LỜI CAM ĐOAN

Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu độc lập của cá nhân tôi với

sự hướng dẫn của TS Hà Bích Liên Tat cả các nguồn tài liệu đã được công bốday đủ, có nguồn gốc rõ ràng, nội dung của luận văn là trung thực

Tác giả

Nguyễn Thị Lan

Trang 4

LOI CAM ON

Sau quá trình học tập và rèn luyện (2019-2021) tai Truong Dai học Sư phạm

Thành phố Hỗ Chí Minh, trong bồi cảnh dịch bệnh còn nhiều khó khăn và phức tap.Tuy nhiên, nhà trường luôn tạo điều kiện thuận lợi cho chúng tôi được học tập và

nghiên cứu Tác giả xin được bày tỏ sự kính trọng và biết ơn sâu sắc tới Ban Giám hiệu, các phòng, khoa thuộc Truờng Đại học Sư phạm Thanh phó Hồ Chí Minh và các thầy cô đã nhiệt tinh giảng day và tạo điều kiện thuận lợi giúp đỡ tác giả trong

quá trình học tập và làm Luận văn Đặc biệt, tác giả xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc

tới trưởng bộ môn Lịch sử Thế giới - TS Hà Bích Liên, nguời đã trực tiếp huớng dẫn giúp đỡ tác giả trong suốt quá trình thực hiện đề tài.

Xin chân thành cảm ơn các thầy cô trong Ban lãnh đạo truờng THPT Bình

Hưng Hòa-Bình Tân cùng bạn bè đồng nghiệp, người thân đã tạo điều kiện dé tác giả học tập, nghiên cứu dé hoàn thành Luận văn Do điều kiện về năng lực bản thân

còn hạn chế, luận văn chắc chắn không tránh khỏi những thiểu sót Kính mong nhận

được sự đóng góp ý kiến của các thay cô giáo trong hội đồng khoa hoc, bạn bè và đồng nghiệp dé luận văn của tôi duge hoàn thiện hơn.

Tác giả

Nguyễn Thị Lan

Trang 5

MỤC LỤC Trang phụ bìa

Lời cam đoan

Lời cảm ơn

Mục lục

Danh mục từ viết tắt

PHAN MỞ ĐẦU 20021 210221122112210021101100210001002 11 1111 12 cu | Chương 1 BOL CẢNH VÀ NOL DUNG BÀI PHÁT BIEU CUA

MARSHALL NAM 1947 5-22 22222222222222 111211126 13

BML a one cera bai tay ca seas socasnaaccconeszvactpessccsscuasssccasscunsaavasssssssczssccansasssansecssosaciess 13

DDD TG 2166 ooo eee H, Ô 13

1.1.2 Ở châu AU vo ccccccsccssscssscsssesssesssesssessesssesssesssssrsesreesesssetssesssvssivsssensnnensnensnen 14

1.1.3 Bối cảnh tại Mi secs eecesecssescsessseeesseeesseessseesssesssesssscessneesscessseseeeeeveesee 16

1.2 Nội dung bài phát biểu của George Miarsball - ¿52s 2 c2 222222222502 18

57 Tii0nrHanHfH 2s 222220200 0002506202262262052E6) 18

1.2.2 Nội dung bài phát biểu -:¿-52-22222S2222117210232222117 1112121222 21

Chương 2 BOL CANH VA NOI DUNG BÀI PHÁT BIEU CUA DONALD

TRUMP NAM 2616 - 22-222 22222222213211121121221222 21112 c0 27

2.1 Bồi cảnh lịch sử - t 1122112111211 111 11 H1 Hà 002 1 1n y0 27

PNN) 1.8 ,H:: 27

2.1.2 Tại Mi - tt n HH 211221112111 11110011100211071117 11 c1 111111120122 22Xe 28

22 Nội dung bài ghátbiỗu, óc sec c6cc {c6 G50201200102010206005407 00013000266 e6 32

Tiểu kết chương Ì -s.-22c22222122152222222222222112111 2111111111111 11 TH tt crrreu 40

Chương 3 NHỮNG ANH HUONG TRONG ĐỊNH HƯỚNG CHÍNH

SÁCH DOI NGOẠI CUA MI QUA HAI BÀI PHÁT BIEU 4]

3.1 Ảnh hưởng từ bài phat biêu của Marshall đến định hướng chính sách đối

ngoại của Mi sau'CTTGIÏN, s.:::-:: ::-::cccciiccg52301251161122601260125565552553238555882558 4I

3.1.1 Sự ra đời của Kế hoạch Marshall và những tác động của nó 4I

3.1.2 Xu thé ngoại giao đa phương của Mĩ sau chiến tranh thế giới thứ hai 53

Trang 6

3.2 Ảnh hưởng từ bài phát biểu của Donal Trump đến những định hướng

chính sách đối ngoại Mĩ giai đoạn 2017-2021 ¿- 2¿©+¿2++2z++zx++zsseẻ 58

3.2.1 Dinh hướng chính sách đối ngoại của Mĩ giai đoạn 2017-2021 58

3.2.2 Donald Trump với sự thay đổi xu thế đối ngoại của Mi giai đoạn

"0W 020 — 71

KẾT LUAN ioc eocecceccsscsscsssssscssessssvssvcsvcsvssussvcsucsvcsussvssscsussussucsessecsussessecsecsecsesesaseaeeaes 71

TÀI LIEU THAM KHHẢO 2-52 ©SESEE£2EE£EEEEEEEEEEEEEEE2EEE2EEE2EEEExrrrrerred 82

PHU LỤC -2 -222222+2222112222271111222211122.2111220 02 2 ceereg PLI

Trang 7

DANH MUC TU VIET TAT

Uy ban Hợp tác Kinh tế Châu Âu

Cộng hòa Liên bang

Câu lạc bộ

Chủ nghĩa tư bản

Bình quân thu nhập đầu người

Cơ quan Quản lý Hợp tác Kinh tế

European Recovery Program

Liên minh châu ÂuHiệp ước Bắc Đại Tây DươngHiệp định thương mại tự do Bắc Mỹ

Chiến Lược Quốc Phòng Chiến Lược Án Ninh Quốc Gia

Phó giáo sư, Tiền sĩ

Hiệp định thương mại Xuyên Thái Bình Dương

United States Dollar (Đô la Mi)

The United States-Mexico-Canada Agreement (Hiệp định

Mỹ-Mexico-Canada)

Xã hội chủ nghĩa

Tô chức Thương mại thẻ giới

Trang 8

PHAN MO DAU

1 L¥ do chon dé tai

Nước Mi với lich sử hon 200 năm không ngừng khang định vị thé lớn mạnh của

mình trên trường quốc tế Trải qua mỗi nhiệm kì tông thống, dù chính sách, bước đi

của họ có khác nhau nhưng đều xoay quanh nước Mi và người dân Mi Các tong thong Mỹ đều dé lại dau ấn riêng của mình trong quá trình lãnh đạo thé hiện qua

những chính sách, biện pháp nhằm phát triển dat nước, hướng tới mục đích một tương

lai tốt đẹp hơn cho nước Mĩ và người dân Mĩ.

Tro thành một cường quốc sau chiến tranh thế giới thứ hai, và rút ra bài học từ

chiến tranh, chính quyền Mĩ quan tâm hơn đến chính sách đối ngoại khi nhận ra nó

ảnh hưởng trực tiếp đến lợi ích quốc gia của họ Thế giới cũng quan tâm đến chính

sách đôi ngoại của một cường quốc như Mi, vì nó tác động trực tiếp và rất lớn đến

hòa bình, ôn định và phát triển của các khu vực và trên toàn thế giới Dé duy trì vị trí của mình và từng bước chi phối, lãnh đạo thẻ giới, Mĩ không ngừng điều chinh chính

sách déi ngoại qua các đời tông thong Chủ nghĩa đa phương dan trở nên phô biến và

chủ dao trong tư tưởng lãnh đạo của các đời tống thong Mĩ từ sau chiến tranh thé giới thứ hai Đây cũng là dấu mốc đánh dấu sự ảnh hưởng to lớn từ chính sách đối ngoại

của Mĩ hơn bat cứ quốc gia nào đối với quan hệ quốc tế từ giai đoạn lịch sử này trở

đi.

Được hoạch định boi bộ máy chính phủ cao nhất của một quốc gia, chính sách đối ngoại với ý nghĩa là tập hợp các chiến lược phát triển mà một quốc gia sử dụng trong quá trình tương tác với các quốc gia khác và các tô chức quốc tế Trong quá

trình hoạch định chính sách phát triển ấy, thực tế lich sử đã chứng minh, vai trò của

cá nhân - với tầm nhìn và vị trí của họ sẽ có ảnh hưởng rất lớn đến chính sách đối

ngoại của mỗi quốc gia dân tộc Nước Mĩ là một điển hình với hai thời điểm lịch sử

thê hiện rõ van đẻ trên Đó là thời điểm nước Mi sau chiến tranh thé giới thứ hai, là nước thắng trận và giàu lên nhờ chiến tranh, nhưng nhìn ra xung quanh là một thế

giới hoang tàn, xung đột, là sự lớn mạnh của chủ nghĩa cộng sản Đó là thời điểm đầu

thé ki XXI - thời điểm bối cảnh thé giới cũng như vai trò quốc tế của Mĩ có nhiều biến động: Sau gan một thé ki Mĩ cô gắng giữ vai trò dan dắt thế giới, một thé giới

Trang 9

chịu tác động sâu sắc của quá trình “toàn cầu hoá", chủ nghĩa tự do, chủ nghĩa kiến

tạo trong quan hệ quốc tế bộc lộ những hạn chế của nó tạo cơ hội trỗi đậy cho '* chủ

nghĩa dan tộc cực đoan” trong lòng nước Mĩ và trên thể giới Ở hai thời điểm đó, xuất

hiện hai nhân vật lịch sử với hai bài dién văn quan trọng mà nội dung của nó thẻ hiện

rõ tư tưởng lãnh đạo của họ và có tác động sâu sắc đến việc định hướng chính sách đối ngoại của chính quyền Mi sau đó Dó là bài phát biểu ngày 5/6/1947 tại đại học

Harvard của George Marshall, với tư cách là Bộ trưởng Bộ ngoại giao Mĩ lúc bấy giờ

và bài phát biểu trước câu lạc bộ Kinh tế New York ngày 15/9/2016 của DonaldTrump - với tư cách là ứng cử viên cho chức vụ Tổng thông thứ 45 của Hoa Kỳ.Không một nhà nghiên cứu lịch sử nào phủ nhận tam quan trọng đối với nước Mĩ và

thé giới khi hai bài phát biéu này ra đời Do vậy hai bài phát biéu này vẫn được sử

dụng với nhiều mục đích nghiên cứu khác nhau Trong công trình nghiên cứu này,

tác giả hướng đến hai mục đích chính sau:

- Những giá trị lịch sử và mức độ ảnh hưởng của hai bài phát biểu đối với việc

định hướng chính sách đổi ngoại của Mĩ ở hai thời điểm lịch sử nêu trên Trên cơ sở

nghiên cứu mối liên quan trực tiếp giữa hai bài phát biểu với chính sách đối ngoại

cúa Mĩ ở hai thời điểm lịch sứ, hai giai đoạn lịch đó, luận văn còn đề cập trực tiếp đến thực tế lich sử đã diễn ra dưới sự ảnh hưởng tử hai * tuyên ngôn” này - Thế giới

ở hai thời điểm lịch sử hiện lên, với những mỗi quan tâm khác nhau của nhân loại

- _ Việc nghiên cứu hai bài phát biêu đưới dạng văn bản góp phần vào việc đính

chính hay hiểu đúng hơn những diễn dịch, diễn giải từ quan điểm, tư tưởng của một

nhân vật (hay nhân vật đại diện cho một tô chức) đến đường lỗi, chính sách đối ngoại

thực tế sau đó của Mi (Sự ra đời của kế hoạch Marshall đối với bài phát biểu của

Marshall và những chính sách đối ngoại của Mĩ khi Donald Trump lên làm tổng

thông) Điều này cũng là dé làm rõ hơn ý nghĩa của hai bài phat biêu này trong nghiêncứu vẻ chính sách đối ngoại của Mi ở hai thời điềm lịch sử nêu trên

Vì những lý do đó, tôi mạnh dạn lựa chọn dé tài “Bài phát biểu của George

Marshall năm 1947 và Donald Trump năm 2016: Boi cảnh và những ảnh hưởng trong

định hướng chính sách đổi ngoại của Mi” cho luận văn tốt nghiệp của mình.

Trang 10

Bên cạnh đó, việc nghiên cứu hai văn bản này hiện nay vẫn được các sử gia, cácnhà chính trị, ngoại giao tiếp tục nghiên cứu - như một trường hợp điển hình minh

chứng cho sự ảnh hưởng của nôi bật của tư tưởng một cá nhân đến chính sách đối ngoại của một quốc gia Điều đó cho thấy như cau thực tiễn, tính thời sự của vẫn đẻ

nghiên cứu Tuy nhiên, với lý do chọn đề tài như đã trình bày ở trên, tác giả không

hướng mục đích nghiên cứu của mình về nhân vật lịch sử hay so sánh hai văn bản.

Việc so sánh sẽ là khập khiéng Bởi lẽ, Marshall phát biểu trong tư cách là Ngoạitrưởng Mĩ, là nhà hoạt động quân sự kì cựu người có tư duy chính trị sắc bén Trongkhi Donald Trump trong tu cách của ứng viên tông thông Mĩ lần thứ 45 Ông chưa hèhoạt động chính trị, ngược lại ông là nhà hoạt động kinh tế tài ba, là một tỷ phú Mi.Thêm vào đó ở hai thời điểm lịch sử khác nhau việc so sánh sẽ không phù hợp

2 Lịch sử nghiên cứu vấn đề

Đã có rất nhiều công trình, sách báo và tạp chí nghiên cứu về chính sách đối

ngoại của Mĩ qua các thời kì, đặc biệt là từ sau chiến tranh thể giới thứ hai Tuy nhiên,việc nghiên cứu cụ thé về sự ảnh hưởng, chi phối cụ thê từ một phát biéu thé hiện tưtưởng của cá nhân hay cá nhân đại điện cho một tô chức đôi với sự định hướng chính

sách đối ngoại trong từng giai đoạn thì chưa nhiều.

Bài phát biêu của George Marshall ngày 5/6/1947 tại Đại học Harvard được dé

cập trong khá nhiều tác phẩm, bài viết Mặc đù ở mỗi công trình, bài viết, sự đề cập

của các tác giả ở mỗi góc độ là khác nhau

Tác giả Meredith Hindley với bài viết ngắn “Ké hoạch Marshall đến như thể

nao” (How the Marshall plan came about), đăng trên tạp chí Nhân văn, (Tháng 11 /

Tháng 12 năm 1998, Tập 19 / Số 6) với phần trích dẫn từ các nguồn quan trọng Bài

viết trình bày quá trình, cơ sở dẫn tới sự ra đời của bài dién văn của Marshall Dé là

những mô tả song động vẻ bối cảnh của châu Âu của Bộ trưởng Will Clayton, là

những gợi ý của Bộ trưởng ngoại giao Dean Acheson Bài viết cũng đi sâu phân tích

những nội dung cơ bản của bài phát biêu, từ đó cho thay tầm ảnh hưởng đối với chính

phủ Mi lúc bay giờ Thẻ hiện rõ qua sự ủng hộ của Arthur Vanderberg — Chủ tịch Uy

ban đối ngoại Thượng viện day quyền lực của Đảng Cộng hòa, sự ủng hộ của chính

quyền Truman và những tín hiệu tích cực của châu Âu Mặc dù vay, bài viết đề cập

Trang 11

chưa nhiều đến tác động của văn bản đối với lịch sử sau này cũng như định hướng

chính sách đối ngoại cụ thé của Mi từ bài phát biều

Tiếp theo là công trình nghiên cứu của tác giá William F.Sanfod, Jr với tựa đề

“Ké hoạch Marshall: Nguồn gốc và Thực hiện" (The Marshall Plan: Origins and

Implementation), in trên tạp chí Bản tin thang 6 năm 1982 của Cục công vụ Bộ ngoại

giao Hoa Kỳ Bài viết xoay quanh nội dung của bài diễn văn của Marshall, đó là bốicảnh châu Âu, là thông điệp của chính phủ Hoa Kỳ qua bài diễn văn, Tác giả cho

thấy, bài diễn van là đỉnh điểm trong mỗi quan tâm của Hoa Kỷ đối với châu Âu trước

sự phát triển mạnh của chủ nghĩa cộng sản Cũng từ đây, tổng thong Truman tham

khảo ý kiến với Bộ ngoại giao và Quốc hội đã quyết định rút lại truyền thông đỗi

ngoại lâu đời của Mĩ đi với thế giới dé thay bằng một định hướng đối ngoại mới.

William F.Sanfod, Jr cũng nêu lên một luận điểm quan trọng của Clayton, phản ánh

một khía cạnh quan trọng cần giải quyết sau này được đúc kết trong câu nói: “Diéu

cần thiết là tong thong và ngoại trưởng phải đưa ra lời kêu gọi tinh thần mạnh mẽ đểngười dân Mi hi sinh một chút bản thân minh, thu vén cho mình một chút dé cứu châu

Âu khỏi nạn đói và hỗn loan”(Sanford Jr., 1982) William F.Sanfod, Jr nhận định:

Bài phát biéu được coi là cột mốc quan trọng trong sự phát triển vai trò lãnh đạo thé giới trong thời bình của Mi, là sự khởi đầu mạnh mẽ từ chủ nghĩa biệt lập dé chap

nhận những thách thức mới trong trách nhiệm đối với thé giới Nhìn chung, công trình

nghiên cứu này nêu lên được nội dung cơ bản của bài diễn văn và có đề cập đến sự

chuyên hướng trong chính sách đối ngoại của Mĩ sau chiến tranh với cột mốc là bàiphát biéu của Marshall Đây là nguồn thông tin quan trọng cho tôi trong bài luận văn

của mình.

Đặc biệt là bài phân tích bài dién văn: George C Marshall tại Harvard: Nghiên

cứu Nguồn gốc và Xây dung Bài phát biểu “Kế hoạch Marshall” (Georgr C.Marshall

at Harvard Astudy of the Origins and Construction of the “Marshall plan” Speech)

của Ferald J.Bryan, đăng trên tap chí Nghiên cứu tông thông hàng quý- là một tạp chí

khoa học chính trị được bình duyệt hàng quý đành riêng cho nghiên cứu học thuật về

nhiệm ky tong thông của Hoa Kỳ, trang 489-502 Tác giả phân tích bối cảnh lịch sử

của châu Âu sau chiến tranh, những ảnh hưởng dẫn đến sự ra đời của bài phát biểu

Trang 12

của Marshall qua những ý tưởng của Kennan, Acheson Bài phân tích cũng đi sâu

phân tích nội dung của bài phát biéu qua từng đoạn dé làm nôi bật nội dung và nhữngnhận định, đánh giá của tác giả về tác động của bài phát biểu đối với Mi Bài viết

cung cấp những thông tin cần thiết về bài diễn văn, là cơ sở dé tôi nghiên cứu tiếp về

sự tác động đến chính sách đối ngoại của Mi thé hiện bằng sự ra đời của kế hoạch

Marshall.

Cùng với đó là Đọc câu chuyện về bài phát biếu: Bài viết “Harvard hears of the

Marshall Plan” được xuất bản trên tạp chí The Crimson Review ngày 4 tháng 5 năm

1962 của tác giả Robert E.Smith Trên cơ sở trình bày nội dung bài phát biêu của

Marshall ngày 5/6/1947 Tác giả nêu lên những luận điểm quan trọng về vai trò củaMarshall cũng như bài diễn văn Trong khung cảnh của Đại hoc Harvard, Marshallđược coi là người truyền cảm hứng và là niềm tự hào của Harvard Tác giả cho rằng,

Marshall là "một người Mĩ mà tự do mắc nợ ân tình lâu dài, một người lính và chính

khách có khả năng và tính cách chỉ có một so sánh trong lịch sử của quốc gia

này ”(Robert E Smith, 1997) Tam quan trọng của bài phát biéu được tác giả dé cao,

đến cả trường Đại học Harvard cũng không lường trước được độ hoành tráng của nó.Với nội dung và tác động to lớn của bài diễn văn đã khiến nhiều khán giá cho tới tận

ngày nay tin rằng “Kế hoạch Marshall là một nét vẽ ngẫu hứng của thiên tài mà Đại

tướng đã tình cờ đưa ra vào cuỗi bài diễn văn đã chuẩn bị của minh”(Robert E Smith,

1997) Bản thân Marshall năm 1950 cũng xem đó là một phép màu đã được thực hiện.

Đây là những nhận định hay, tạo ấn tượng mạnh khi tìm hiểu về vai trò của bài diễnvăn cũng như kế hoạch Marshall sau này

Bài diễn văn ngày 5/6/1947 của Marshall là cơ sở cho sự ra đời của Kế hoạch

Marshall, đồng thời là điền hình trong việc định hình chính sách đối ngoại mới của

Mi sau chiến tranh Có rất nhiều công trình nghiên cứu xoay quanh các van dé trên

như;

Sách “Kế hoạch Marshall và ý nghĩa của nó” (The Marshall Plan and Its

meaning) của tác giả Harry Bayard Price Công trình xoay quanh những nội dung

quan trọng của kế hoạch Marshall từ nguồn gốc, nội dung và quá trình trién khai kếhoạch qua từng năm cũng như những đánh giá nhiều chiều cho kế hoạch Hiệu quả to

Trang 13

lớn mă kế hoạch mang lại đối với chđu Đu lă điều không thí chối cêi Kế hoạch đượctiền hănh dĩ giúp khôi phục lại một chđu Đu mạnh mẽ vă độc lập, mở ra thời kì hợp

tâc kinh tế rộng lớn ở chđu Đu, đồng thời lă một biện phâp phòng thủ hữu hiệu nhằm

chống lại chủ nghĩa cộng sản từ Liín Xô, mở ra kỉ nguyín mới trong quan hệ giữa

câc dan tộc Cuồn sâch cung cấp nhiều thông tin quan trọng liín quan đến Kế hoạch

Marshall vă những tâc động của nó đối với chđu Đu vă Mĩ, từ đó giúp tôi lăm rõ mỗiliín hệ thực tế lịch sử đê điễn ra với định hướng tư tưởng của Marshall qua băi phât

biĩu Qua đó cho thay tam nhìn bao quât của ông trước bối cảnh quốc tế đương thời.

Tâc phẩm The Marshall Plan — a fifty year perspective của tâc giả Randall

B.Woods Tâc phẩm ra đời nhđn dịp ki niệm 50 năm thực hiện kế hoạch Marshall — được coi lă chính sâch đôi ngoại thănh công nhất trong thĩ ki XX Tâc phẩm cung

cấp nguôn tư liệu về bối cảnh chđu Đu sau chiến tranh, sự bùng nỗ chiến tranh lạnh

cũng như việc thực hiện kế hoạch Marshall vă hiệu quả của nó Tâc giả đânh giâ cao

giâ trị của kế hoạch Marshall cũng như năng lực lênh đạo tăi tình của Marshall mẵng cho rang, đđy lă một nhđn vật vĩ đại với tam ảnh hưởng mạnh mẽ đê tạo ra nhữngđiều tốt đẹp cho chđu Đu

Công trình nghiín cứu The Marshall Plan a new deal for Europe của tắc gia

Micheal Holm - ông lă giảng viín Lich sử tại Đại hoc Boston, xuất bản năm 2017của Nhă xuất bản New York and London Tâc phẩm xem xĩt chương trình viện trợ

vă nguồn gốc tư tưởng của nó, đồng thời khâm phâ câch những ý tưởng về trật tự thế

giới Mỹ đê truyền cảm hứng vă ảnh hưởng đến việc tạo ra vă thực hiện Kế hoạch

Marshall Cuốn sâch nhằm đânh giâ lại kế hoạch nhằm giúp người đọc hiểu được tâc

động tức thời của nó vă di sản chính tri, xê hội vă văn hóa của nó Cuốn sâch giúp

người đọc tim hiĩu vai trò lịch sử của Hoa Kỳ đối với thĩ giới sau chiến tranh thể giới

thứ hai.

Cùng với đó lă hăng loạt câc băi bâo, băi viết, tạp chí nghiín cứu về Marshall cũng như kế hoạch của ông Băi viết The George Washington of the 20th Centurry

của tâc gia LTC David Saltman AUS (ret) được tâi bản từ tạp chí Đânh giâ nhđn viín,

thâng 12 năm 1995 Băi viết ca ngợi những phẩm chất, năng lực nôi trội của Marshall,

quâ trình vươn lĩn trong hoạt động chính trị, quđn sự của ông Marshall được tâc giả

Trang 14

so sánh với Washington, đây là những nhà lãnh đạo xuất sắc, họ đã công hiến trọn

đời băng những chính sách, kế hoạch có hiệu qua to lớn đối với Mĩ Những công hiến

của Marshall chứng tỏ ông là người Mĩ kiệt xuất của thé ki XX.

Bài viết Marshall Plan 1947-1997: A German view của Susan Stern, trích từ kho lưu trữ kĩ thuật số, tháng 9 năm 2006 Bài viết thé hiện cái nhìn của người Đức

về kế hoạch Marshall và những giá trị mang lại cho nước Đức cũng như thế giới sau chiến tranh thé giới thứ hai Kế hoạch không chỉ giúp Đức phục hỏi nên kinh tế mà còn giúp Đức lấy lại lòng tự trọng, tao ra động lực, tư duy tích cực cho người Đức.

Dưới cái nhìn của các học giả nước ngoài, hau hết đều có cái nhìn thiện cảm, sự

đánh giá cao đối với bài phát biêu cũng như kế hoạch Marshall Cho đến thời điểm

hiện tại kế hoạch Marshall được coi là một mô hình lý tưởng cho thé giới dé khắc

phục khó khăn trong từng giai đoạn.

Đối với Donald Trump và bài phát biểu của ông ngày 15/9/2016Việc nghiên cứu bài điển văn của Donald Trump tại CLB Kinh tế NewYork

ngày 15/9/2016 so với Marshall có phan han ché hon Tuy nhiên, thực tế lịch sử cho

thấy, bài diễn văn thể hiện đầy đủ những quan điểm, định hướng chính sách củaDonald Trump trong quá trình vận động tranh cứ cũng như cầm quyền sau này, Vănbản là tư liệu quan trọng trong việc tìm hiệu và nghiên cứu định hướng chính sách

đối ngoại của Trump sau khi lên cam quyền Từ đó giúp chúng ta hiểu được xu thé

đối ngoại của Mĩ giai đoạn 2017-2021 và những tác động đến thé giới Trong đề tàinghiên cứu của mình, tôi mạnh dan sử dung tư liệu gốc này kết hợp với các công trình

nghiên cứu liên quan đến quan điểm, chính sách lãnh đạo của Trump và nước Mĩ đầu

thé ki XXI dé chỉ ra sự tương quan từ bài phát biểu đến thực tế các chính sách của

Trump sau khi lên cằm quyền cùng sự thay đôi trong định hướng chính sách đối ngoại

của ông Thê hiện qua các công trình nghiên cứu sau:

Bài báo khoa học “Cách tiếp cận chính sách đối ngoại của Donald Trump:Hướng tới một viễn cảnh mới ” (An Approach to Donald Trump's Foreign Policy:

Towards a New Perspective ) cua tác gia Pedro Francisco Ramos Josa đăng trên tạp

chí của Hiệp hội giáo duc IEEE số 95 năm 2019 Bài viết nhằm phân tích chính sách

đỗi ngoại của Trump trong thời gian cam quyên từ các góc độ khác nhau Phân tích

Trang 15

nguyên nhân của những chính sách mà Trump ban hành cũng như đánh giá về các

chính sách ấy Từ đó có cái nhìn khách quan hơn về những thách thức mà chính quyền

Trump đặt ra đối với trật tự quốc tế hiện tại, và đặc biệt là đối với mi quan hệ xuyên

Đại Tây Dương Bài viết rất sâu sắc và mới mẻ trong quan điểm khi đánh giá về nhân

vật gây nhiều tranh cãi như Trump Đông thời, bài viết cũng đưa ra các khái niệm

như chủ nghĩa tự do, chủ nghĩa hiện thực chủ nghĩa biệt lập là những phạm trù

đang được đi sâu nghiên cứu hiện nay.

Bài viết “Donald Trump và chính sách đối ngoại của Mĩ: sự trở lại của truyền

thong Jacksonian "(Donald Trump and American foreign policy: The return of the

Jacksonian tradition) của Michael Clarke & Anthony Ricketts, được đăng trên tạp

chí Chiến lược so sánh Bài vết nhằm xem xét nguồn gốc trong chương trình chính

sách đối ngoại sơ khai của Donald Trump Tác giả đưa ra nhận định trọng tâm củachương trình chính sách đối ngoại của tông thông Đảng Cộng hòa được tìm thấy trongtruyền thong Jacksonian về chính sách đối ngoại của Mĩ do Walter Russell Mead xác

định Bản chất là sự quay trở lại của đường lối đối ngoại biệt lập trước đây của Mi,

di ngược lại với cách tiếp cận quốc tế chủ nghĩa tự do của các chính quyền kế nhiệm

kẻ từ năm 1945 Bài viết giúp người đọc phần nào hiểu được nguồn gốc trong việc đưa ra các chính sách đỗi ngoại khác biệt của Trump, sự nỗi tiếp của một truyền thong đối ngoại của Mĩ tạo nên một bản sắc rất Trump.

Công trình nghiên cứu “Téng thống Donald Trump và việc theo đuổi học thuyết

“Nước Mĩ trên hết ”” (President Donald Trump and the Pursuit of “America First”

Doctrine ) của Michael Magcamit, Đại hoc Musashi, Tokyo Trên nén tảng nghiên

cứu vẻ chủ nghĩa dân túy trong tư tưởng lãnh đạo của Donald Trump tác giả sử dụng

một mô hình minh họa mối liên hệ ba chiều giữa chủ nghĩa dân túy, chứng khoán hóa

và chủ nghĩa hiện thực dé giải thích cơ sở lý luận học thuyết "Nước Mi trên hết của

Tổng thống Donald Trump, cũng như tác động của nó đôi với việc hoạch định chính

sách đối ngoại của Hoa Kỳ Bài viết giúp chúng ta có góc nhìn rộng hơn về chínhsách đối ngoại của Trump, đứng trên lập trường quan điểm của tic giả - một quốc gia

châu A Bài viết thé hiện xuất sắc tư tưởng dân tộc chủ nghĩa trong con người Trump

Trang 16

qua các chính sách mà ông đưa ra phần nào giúp người đọc có cái nhìn khách quanhơn, thiện cảm hơn khi nghiên cứu về Trump.

Tác gia đã giải đáp câu hỏi làm thé nào dé các nhà lãnh đạo theo chú nghĩa dân túy có được quyền lực nhà nước đầy đủ dé thực hiện các chính sách đối ngoại theo chủ nghĩa hiện thực, mà không làm mắt đi vốn chính trị và tính hợp pháp của thẻ chế chính trị Với chủ nghĩa dân túy khiến cho các hành vi phát ngôn của Trump trở nên đặc biệt hấp dẫn đối với những khán giả vốn có xu hướng theo chủ nghĩa đân túy, phi

tự do Từ đó, cho phép Trump đạt được mức quyền lực nhà nước cần thiết dé tán

thành các chính sách đối ngoại theo chủ nghĩa hiện thực, mà không phải chịu rủi ro

về vốn chính trị đáng kê và tính hợp pháp của thê chế trong quá trình này Điều này

tạo ra một lập trường thực tế đối với việc hoạch định chính sách đối ngoại cho Mĩ giai đoạn Trump cam quyền.

Bài viết “Lam cho nước Mi vĩ dai trở lại: Donald Trump và Xác định lai vai trò

của Hoa Kỳ trên thé giới” (Make America Great Again: Donald Trump and

Redefining the U.S Role in the World ) của tác gia Jason A Edwards, đăng trên

Communication Quarterly Vol 66, No 2, 2018, pp 176-195 Bài viết trình bày việcxác định vai trò của Hoa Kỳ trong lich sử, đó là quốc gia phi thường có vai trò đặc

biệt trong lịch sử nhân loại Đặc biệt là tầm nhìn trong chính sách đỗi ngoại của Mi.

Tác giả cũng đưa ra hai quan điểm chính trong việc xác định vai trò lịch sử và chính

sách đối ngoại của Mĩ qua các đời tông thống Từ do, đưa ra những nhìn nhận, đánh

giá về chính sách đối ngoại của Trump qua các bài phát biểu và những chính sách

trong quá trình vận động tranh cử mà Trump đưa ra Tác giả chỉ ra sự khác biệt của

Trump cũng như sự chuyên hướng trong chính sách đối ngoại của ông Sự khác biệtnày mang lại sự đặc biệt trong tư duy chính trị của Trump Đề đánh giá được hiệu

quả tác giả cũng cho rằng cần phải trải qua thực tế lịch sử chứng minh Tác giả đưa

ra thông điệp: Không có gì sai khi dẫn dau thé giới bằng sức mạnh của chính mình

nhưng liệu đó có phải là một hình mẫu mà thé giới thực sự muốn noi theo Bài viết

cung cấp tư liệu về cách lý giải, hùng biện của Trump khi lựa chọn xu thẻ đối ngoại

cho Mi trong giai đoạn ông cam quyền.

Trang 17

Sách Donald Trump — Sự Lựa Chọn Lich Sử Của Nước M¥ của PGS TS Cù

Chí Lợi, 12-2016, Nhà xuất bản : Chính trị quốc gia - sự thật Công trình tập trung phân tích nhiều chiều cạnh cúa cuộc bầu cử 2016 của nước Mi, trong đó giới thiệu tông quan về hệ thông chính tri, cơ chế bau cử, bối cảnh trong nước và quốc tế hiện

nay mà nước Mi đang trải qua, quan điềm của hai ứng cử viên thuộc dang Dân chủ

và đáng Cộng hoà về các van dé đối nội và đối ngoại của nước Mi đặc biệt đưa ra

một số phân tích sơ bộ về chính sách của Mĩ trong những năm sắp tới dưới quyền của

tân thông thống Donald Trump Tác giả khăng định, Donald Trump là sự lựa chọn

lịch sử của nước Mi với sự ủng hộ của hàng triệu dân Mi Việc trúng cứ tông thong

của ông báo hiệu những thay đôi trong quan hệ quốc tế và định hướng phát triển của

nước Mĩ trong tương lai, là phiên bản "Brexit của nước Mi" Tác phâm cung cấp mộtquan điểm, cách nhìn về cuộc bau cử cũng như những chính sách của Donald Trump

Tuy nhiên tác phâm chưa dé cập nhiều đến bài phát biéu của Trump tại CLB kinh tế.

Mặc dù vậy, đây là nguồn tư liệu cần thiết đẻ tôi có thể tham khảo khi tìm hiểu về các

van đề của nước Mĩ trong kì bau ctr tông thong, đặc biệt là định hướng chính sách

của Trump.

Sách Donald Trump - Đã Đến Lúc Phải Cứng Ran Dé Khôi Phục Sự Vi Đại

Của Nước Mĩ Đây là cuén sách do chính Donald Trump viết được đánh giá là cuốnsách bestseller của New York Times Cuỗn sách chia sẻ những quan điểm và hành

động kiên định của Trump khi lên kế hoạch sẽ làm cho nước Mĩ vĩ đại trở lại như

xưa Trong tác phẩm, Trump đã liên tiếp chỉ ra những hạn chế, hậu quả của những

chính sách do nhà lãnh đạo tiên nhiệm Obama dé ra ông cho rằng tông thông Obama

là thảm họa của nước Mi, dẫn đến hàng loạt những bat ôn cho nước Mĩ hiện tại Từ

đó, bằng tư duy, tư tưởng khác biệt, Trump đưa ra kế hoạch toàn điện dé phát triển

và khôi phục lại nước Mi Sự thăng thắn, dứt khoát và lập luận chặt chẽ, thuyết phục

được độc giả cho thay năng lực lãnh đạo của Trump Cuốn sách này chính là tập hợp

các diễn ngôn Donald J Trump cùng những quan điểm về đối nội và đối ngoại của

ông, những chỉ trích đối với tông thông sắp mãn nhiệm trong quá trình vận động tranh

cử Là tư liệu bô trợ quan trọng khi nghiên cứu bài dién văn cũng như thực tế lịch sửsau khi Trump lên làm tông thông Mi dé so sánh đối chiều

Trang 18

Sách Nước Mi Dưới Thời Donald Trump của David Cay Johnston, phóng viên

điều tra đã bám sát các hoạt động của Trump từ năm 1988, đã phơi bày nội bộ nước

Mi dưới thời Trump Tác phẩm đưa ra hàng loạt các van đẻ thu nhập, thuế, việc làm, bức tường biên giới, biến đôi khí hậu, quân đội quan hệ ngoại giao, chủng tộc dân

nhập cư — là những khía cạnh sông còn của nước Mĩ đang được chính quyền Trump

thay đôi, cai cách ra sao Tác phâm đưa ra những dữ liệu hiếm khi được công khai về

Donald Trump, đồng thời cung cap một góc nhìn khác về Donald Trump dé người

đọc có cái nhìn đa diện hơn về bản chất của chính quyền Trump nhìn từ bên trong.

Bên cạnh các công trình nghiên cứu trên, có rất nhiều trang web, tạp chí nghiên

cứu vẻ Marshall và Donald Trump trên nhiều lĩnh vực Phải kê đến như trang như

https://www.marshallfoundation.org Đây là trang chuyên nghiên cứu về Marshall và

sự nghiệp của ông với nhiều bài viết hay và cần thiết Hay trang

http://nghiencuuquocte.org với nhiều bài báo xuất sắc về các vấn dé, sự kiện lịch sử quốc tế, cung cấp nhiều nguôn tư liệu liên quan đến nội dung nghiên cứu.

3 Dối tượng và phạm vi nghiên cứu

- Sự điều chính chính sách đối ngoại của Mĩ trong hai giai đoạn lịch sử sau chiến

tranh thế giới thứ hai và giai đoạn 2017-2021.

* Phạm vi

- Thời gian: Sau chiến tranh thé giới thứ hai và những thập niên đầu thé ki XXI

- Không gian: Thể giới và nước Mi

4 Phương pháp nghiên cứu

Trong quá trình thực hiện đề tài, tôi đã dựa trên cơ sở phương pháp luận của

Chủ nghĩa Mac — Lénin và sử dụng những phương pháp nghiên cứu đặc trưng của

ngành học Trong đó những phương pháp cần thiết là phương pháp lịch sử phương

pháp logic và phương pháp đặc trưng của lịch sử quan hệ quốc tế dé làm sáng tỏ bối

Trang 19

cảnh lịch sử, phản ánh trung thực nội dung của các văn bản cũng như những ảnh

hưởng trong định hướng chính sách đối ngoại của Mĩ ở hai thời điểm lịch sử

- Phương pháp hàn lâm, thông qua việc nghiên cứu tư liệu, văn bản liên quan dé

rút ra các quy luật, mỗi liên hệ và bản chất của quan hệ quốc tế ở mỗi giai đoạn lịch

sử liên quan Dùng các phương pháp phân tích, tông hợp đánh giá và rút ra những nhận xét riêng làm cơ sở phục vụ dé tài luận van.

- Ngoài ra, chúng tôi còn sử dụng phương pháp khác như: Phương pháp nghiên

cứu của Quan hệ Quốc tế, Phương pháp tiếp cận hệ thông, nhằm mục đích phân tích

đánh giá van dé một cách toàn diện

5 Cầu trúc của dé tài.

Luận văn được chia làm các phan sau:

- Mở dau

- Phần nội dung: Gồm 3 chương:

+ Chương 1: Bối cảnh và nội dung bài phát biểu của Marshall năm 1947

+ Chương 2: Bồi cảnh và nội dung bài phát biều của Donald Trump năm 2016

+ Chương 3: Những ảnh hướng trong định hướng chính sách đối ngoại của Mĩ

qua hai bài phát biêu

- Kết luận

- Tài liệu tham khảo

Trang 20

Chương I

BOI CẢNH VA NOI DUNG BÀI PHAT BIEU

CUA MARSHALL NAM 1947

1.1 Bối cảnh lịch sử

1.1.1 Thế giới

Thang 8 năm 1945 chiến tranh thế giới thứ hai kết thúc dé lại dau ấn vô cùng

sâu sắc đối với lịch sử nhân loại trong thé ki XX “Cuộc chiến tranh này có quy mô

to lớn và sự tàn phá ghê gớm trên tat cả mọi khía cạnh của đời sống và nền văn minh

loài người Nó tác động đến phạm vi từng nước và cục điện thé giới, ảnh hưởng sâu

xa tới sự phát triển của lịch sử sau chiến tranh"”(Đỗ Thanh Bình, Nguyễn Công Khanh,

Ngô Minh Oanh, 2007) Trong bối cảnh mới các nước đều phải điều chỉnh chiến lượcphát trién của mình cho phù hợp với xu thé phát triển chung của nhân loại, đồng thời

khăng định vị thế của mình trên trường quốc tế.

Với sự bại trận của phe Trục, hệ thong thé giới Vexai-Oasinhton đã cham dứt.Thay vào đó là sự hình thành trật tự thé giới mới thông qua các cuộc gặp gỡ của “Ba

ông lớn" (Anh, Liên Xô Mi): trật tự 2 cực lanta — đã làm thay đổi về cơ bản cau trúc cúa hệ thông thé giới với nội dung và hình thức hoàn toàn khác, diện mạo thé giới cũng thay đôi đáng kể Đồng thời thấy được sự thông nhất bè nỗi của phe Đồng minh

bị phá vỡ, thay vào đó là sự đối lập giữa hai cực, hai phe đứng dau là Liên Xô và Mi.

Quan hệ đồng minh dan chuyên sang thé doi đầu “Do đó, như nhận định của nhà xã

hội học chính tri Alexis de Tocqueville đã dự đoán từ hơn một thé ki trước, người Mi

và người Nga sẽ thong trị số phận của một nửa nhân loại Trong trận chiến sau cùng

được biết đến với cái tên Chiên tranh lạnh, hai người không 16 bắt đầu cuộc chiến đầu

giành quyền bá chủ thứ ba và cuối cùng của thé ki XX”(Raymond, 2014) Quan hệ

quốc tế sau chiến tranh bị chì phối mạnh mẽ bởi tình hình trên.

Song song với sự thay đôi trong quan hệ quốc tế là sự thay đổi tương quan lực lượng giữa các nước Hầu hết các nước châu Âu và Nhật Bản bị tàn phá nặng nè, kê

ca hai nước thắng trận là Anh và Pháp Sau chiến tranh, cả châu Âu bị phân chia thànhhai nửa Đông Âu và Tây Âu phụ thuộc vào hai siêu cường là Liên Xô và Mĩ Sự phân

Trang 21

chia này tác động không nhỏ đến việc hoạch định chính sách của các cường quốctrong việc xác lập ảnh hưởng của mình sau chiến tranh

1.1.2 Ở châu Âu

Là nơi chiến sự diễn ra chủ yếu, sau chiến tranh, châu Âu hoang tàn trong đồng

đỗ nát và chết chóc Chiến tranh đã tàn phá mọi mặt đời sống xã hội, kinh tế, chính

trị của châu Âu Châu Âu rơi vào cuộc khủng hoảng tram trong trén tat các lĩnh vực.

bởi lẽ “Vi thé chính trị phản ánh kinh tế Cuộc khủng hoảng chính trị này đến cuộc

khủng hoảng chính trị khác chỉ đơn thuan biêu thị sự tồn tai của tình trạng kinh tế khó

khăn nghiêm trọng ”(Hindley, 1998) Theo thông kê năm 1965 của Liên Hợp Quốc,

số người thiệt mạng trong chiến tranh ở châu Âu là 49.257.000 người Hàng triệu người dân và người ti nạn trở thành người vô gia cư Nên kinh tế châu Âu sụp dé, ha

tang công nghiệp bj phá hủy trầm trọng Trong số đó, Liên Xô chịu hậu quả nặng né

nhất về cả người và của, kinh tế Liên Xô thiệt hại lên tới 30% Các nước Đức, Ý,

Nhật bại trận hoàn toàn, phải bồi thường chiến phí Hai nước Anh và Pháp tuy thắngtrận nhưng cũng bị thiệt hại và tàn phá nặng nề

Tong sản pham của Tây Đức nam 1946 chi bang 70% của năm 1937 và ở Nhật

còn nặng nề hơn, chỉ bing 30% Tỉ trọng của các nước tư bản chú yếu trong tông khối lượng xuất khẩu của thế giới tư bản giảm sút nghiêm trọng: Anh từ 11.3 % (1937) xuống còn 9.8% năm (1947), Pháp từ 4.1% xuống còn 4%, Nhật từ 5.2% xuống còn 0.4% tỷ trọng về công nghiệp cũng tương tự Anh giảm từ 12.5% (1937) xuống còn

11.7% (1848) Pháp từ 6% còn 4.1% Nhật từ 4.8% xuống còn 1.5% (Lê Văn Quang, 1998)

Nền kinh tế châu Âu những năm đầu sau chiến tranh gần như rơi vào thé tuyệt vọng, bề tắc Bat kỳ van dé nào trên đây đều không dé dé giải quyết vì phan

lớn các quốc gia tham chiến đều đã kiệt quệ vẻ tài chính Hai năm sau chiến tranh,

nên kinh tế châu Âu vẫn còn ở dưới mức trước chiến tranh, và hau như không có

dau hiệu tăng trưởng Sản lượng nông nghiệp ở khoảng 83% mức năm 1938, sản

xuất công nghiệp là 88%, xuất khâu chỉ ở mức 59% Châu Âu “phải đối mặt với

một tình huống trong đó các trung tâm công nghiệp và dân cư quan trọng của lục

Trang 22

địa này không thé phục hồi bằng những nỗ lực của chính ho dé dat được mức sông

mà người dân của họ được hưởng trước chiến tranh (Coussy & Price, 1957)

Ba yeu tô đặc biệt nghiềm trọng trong cuộc khủng hoảng kinh tế của châu Âu sau chiến tranh là sản xuất thấp, lạm phát, và không có khả năng chi trả cho nhập

khâu những mặt hàng cap bách can thiết từ các bộ phận khác trên thé giới, đặc biệt là

từ Hoa Kỳ.

Những khó khăn về kinh tế kéo theo các bat ôn vẻ chính trị-xã hội khác Sự

chiếm đóng và tàn phá của Đức Quốc xã gây nhiều khó khăn cho các chính quyền

mới sau chiến tranh, tình trạng chia cắt của các đảng phái chính trị phô biến ở một số

quốc gia chau Âu như Pháp, Đức, Ý Đặc biệt là tại Đức, là tâm điểm của sự chia rễ

và thù địch ngày càng sâu sắc giữa Liên Xô và các cường quốc phương Tây sau chiến

tranh Mỗi quan hệ giữa Mĩ và Liên Xô ngày càng căng thăng khi tong thong Truman

ban hành học thuyết của mình, mở đầu cho chiến tranh lạnh Cuộc chiến tranh “bắt đầu vào thời điểm mà tinh than của phan lớn Tây Âu đang xuống thấp Đối với nhiều người hai năm hòa bình vẫn chưa giải phóng được mệt mỏi, lo lắng và cuộc dau tranh

tiêu hao cho những nhu cau thiết yếu của cuộc sống Sự nản lòng và chu nghĩa phòngngự làm trầm trọng thêm khó khăn kinh tế và thúc đây chủ nghĩa cực đoan chính

trị "(Coussy & Price, 1957)

Ở Anh: Là một quốc đảo, đông dân cư, Anh tổn tại và phát triển chủ yếu nhờ

vào ngoại thương Anh nhập khâu khoảng “55% thịt, 75% lúa mì, 85% bơ và 75%

đường "(Woods, 1997) Tuy nhiên, chiến tranh đã làm tê liệt hang hải quốc gia và buộc phải thanh lý hơn một nửa các khoản đầu tư nước ngoài Do nền kinh tế một

giải đoạn chỉ phục vu chiến tranh cũng như sự lạc hậu của nên kĩ thuật trong nước

càng làm tăng thêm khó khăn cho nước này Thêm vào đó là sự khắc nghiệt của thời tiết những năm 1946-47, nhiệt độ xuống dưới 0 độ và tuyết rơi với lượng kỉ lục làm cho hệ thống giao thông té liệt và ảnh hưởng lớn đến sản xuất.

Nước Dức: Là kẻ chủ mưu và là nước bại trận trong chiến tranh Hơn bat cứ

quốc gia nào sau chiến tranh, Đức bị tàn phá tram trọng Rat ít thành phố hoặc thị tranthoát khỏi các cuộc ném bom của Đồng Minh hay sự tàn phá có chủ ý của Đức Quốc

xã khi họ rút lui Cùng với đó là sự bất mãn của 10 triệu người thuộc dân tộc Đức từ

Trang 23

các vùng lãnh thé bị Ba Lan sáp nhập Hàng triệu người rơi vào cảnh bế tắc, những

nhu cầu thiết yếu trong cuộc sông như thực phẩm, nơi ở, y tế đều không được đảm

bao Ba phan tư các nhà máy còn sót lại ở phía Tây đã bị đóng cửa vào cudi năm

1946 *Vào đầu năm 1947, sản lượng công nghiệp ở Đức chỉ bằng 27% sản lượng

trước chiến tranh Nó chưa đạt 2/3 mức năm 1938 ”(Coussy & Price, 1957)

Pháp: là nước thắng trận trong chiến tranh nhưng bị tàn phá nặng nề Tuy

Pháp có sự phục hồi đáng kế vào cuối năm 1946 nhưng nhiều ngành nghé vẫn trongtình trạng khủng hoảng trầm trọng đặc biệt là sự giảm sút của sản lượng sắt thép.Ngành công nghiệp của Pháp không thé sản xuất đủ hàng hóa dé cung ứng cho nhu

cầu của đất nước Thời tiết mùa đông năm 1946-1947 quá khắc nghiệt đã phá hủy một diện tích lúa mì ước tính từ 3 đến 4 triệu mẫu Anh, càng gây khó khăn cho người

nông dan.

Thảm cánh trên là vấn dé đau đầu cho các nhà chức trách cua mỗi nước lúc

bay giờ Lam sao dé đưa đất nước thoát khỏi khó khăn và phát triển trở lại như trước đây Yêu câu khôi phục lại châu Au, đưa kinh tế phát triển, ôn định đời sông nhân

dân sau chiến tranh là vô cùng quan trọng Trong bối cảnh chung của toàn châu Âu

lúc đó, thực sự là một bài toán khó.

Châu Âu là châu lục phát triển năng động chiếm ti trọng kinh tế thé giới lớn.

Sự khủng hoảng kinh tế - chính trị của châu Âu tác động mạnh mẽ đến nén kinh chính trị toàn cầu Vì vay, muốn thé giới phát triển ôn định trở lại việc đưa châu Âu

tế-trở lại trạng thái bình thường là nhiệm vụ quan trọng của thé giới, đặc biệt là các nướclớn trên thế giới

1.1.3 Bối cảnh ở Mĩ

Cường quốc duy nhất mà cơ sở hạ tang không bị thiệt hại trong thé chiến thứ

hai là Mĩ Họ tham chiến muộn hơn hầu hết các quốc gia châu Âu, ít bị chiến tranh

tan phá Trong giai đoạn dau của chiến tranh, Mĩ đã thu được món hoi không 16 từviệc buôn bán vũ khí và phương tiện chiến tranh cho các nước tham chiến Lại là

nước thắng trận và là quốc gia mạnh nhất lúc bấy giờ, những lợi nhuận sau chiến

tranh của Mi là vô cùng to lớn Vì thê, Mĩ có cơ sở kinh tê vững chắc với nguôn dự

Trang 24

trữ vàng lớn, khoa học kĩ thuật hiện đại Sau chiến tranh, nước Mĩ đã trở thành nước

giàu mạnh nhất, chiếm ưu thé về mọi mặt trong thé giới tư bản chủ nghĩa

Khối lượng sản phẩm công nghiệp của Mĩ năm 1946 vượt năm 1937 tới 14%.

Ti trong của Mĩ trong tông khỏi lượng xuất khâu của thé giới tư bản tăng từ 14.2% lên

32.5% năm 1947, còn ti trọng sản xuất công nghiệp tăng từ 41.4% (1937) lên tới 56.4%

năm 1948 Dự trừ vàng của Mĩ từ khoảng 4.5 tỷ đô la đã đạt đến con số 24.§ tỷ vào tháng 8/1949 nghĩa là chiếm 2/3 dự trữ vàng của thể giới tư bản (Lê Văn Quang,

1998)

Nhìn chung, Mi vượt trội hơn tất cả các nước về kinh tế, quân sự và chính

trị Từ day, tham vọng làm bá chủ thé giới của Mĩ ngày càng bộc lộ và đây cũng là

cơ sở đề Mĩ triển khai nhanh chóng kế hoạch của mình trong một bồi cảnh quốc tế và tương quan so sánh lực lượng hết sức thuận lợi đứng cả về hai phía quan hệ: Mi với các nước trong khối đồng minh tư bản chủ nghĩa; Mi với Liên Xô và các nước xã hội chủ nghĩa Mĩ tiến hành triển khai Kế hoạch toàn cầu với 4 mục tiêu:

- Phát triển nước Mĩ hùng mạnh vẻ các mặt kinh tế, quân sự, chính trị, làm chỗ

dựa cho việc thực hiện tham vọng làm bá chủ the gioi.

- Ngăn chặn, day lùi Liên Xô và phong trào cộng sản quốc tế

- Không chế đồng minh phương Tây trong quỹ đạo Mĩ Tăng cường vai trò của Mĩ trong hệ thống TBCN trên thế giới.

- Ngăn chặn, day lùi, làm thất bại phong trào giải phóng dan tộc trên thé giới

Tranh chấp giành giật thuộc địa của những nước dé quốc bị suy yếu.

Việc thực hiện chiến lược toàn cầu của Mĩ được mở dau từ tông thong Ha-ri

Truman với nhiều biện pháp mạnh mẽ và quyết đoán nhằm xác lập vị thé của Mi trên

trường quốc tế thông qua chính sách đối ngoại chủ chốt này Đây là sự định hình

chính sách đối ngoại với nhiều thay đôi của Mi từ sau chiến tranh, tạo ra một xu thé,

một truyền thống đối ngoại mới của chính quyền Mi so với trước đây.

Bởi lẽ, ngay từ thời George Washington đã đi theo chính sách đối ngoại của

chủ nghĩa biệt lập các chính trị gia đã cảnh báo người dân Mi tránh vướng vào các

van dé chính trị và chiến lược của châu Âu Tuy nhiên, từ những năm sau chiến tranh

thé giới thứ hai, chính quyền Mi cũng như người dân Mi bắt đầu có sự đồng cảm rộng

Trang 25

thức được rằng châu Âu đã từng là đối tác thương mại chính của Mĩ trước chiến tranh.

Cuối cùng, có những người ở Hoa Ky, đặc biệt là các dân biéu và quan chức chính

phủ, tin rằng Hoa Kỳ sẽ phải đến giải cứu châu Âu dé chống lại Liên Xô và sự lật đồcủa cộng san, “nếu không có viện trợ đáng kê và nhanh chóng hơn nữa từ Hoa Ky,

sự tan rã vẻ kinh tế, xã hội và chính trị sẽ bao trùm châu Âu`(Hindley, 1998)

Bối cảnh trên là cơ sở cho các nhà cằm quyền Mĩ đã lên ý tưởng hoặc đặt vấn

dé can lên kế hoạch tái thiết châu Âu Không ít ý tưởng kế hoạch tái thiết đã ra đời.

Tuy nhiên, ý tưởng được đánh giá cao và tam ảnh hưởng lớn nhất lúc bay giờ phải kéđến bài diễn văn của Ngoại trưởng My George Marshall tai Dai học Harvard vào ngày

Š tháng 6 năm 1947 Bai dién văn đã định hình cho một kế hoạch tái thiết vĩ đại ra đời sau đó, được đánh giá là chính sách đối ngoại thành công nhất của Mĩ sau chiến

tranh thé giới thứ hai

1.2 Nội dung bài phát biéu của George Marshall

1.2.1 Ý tưởng ban đầu

Ý tưởng vẻ kế hoạch tái thiết đã từng xuất hiện ở Mi từ cuộc khủng hoảng kinh

tế 1929-1933 Bằng việc thực hiện chính sách Kinh tế mới (New Deal) đã giúp Mi

không những vượt qua khủng hoảng mà còn phát triển mạnh mẽ Giờ đây, trong bồi

cảnh mới sau chiến tranh thế giới thứ hai họ muốn áp dụng bài học này cho châu Âu

trong cơn khủng hoảng Rat nhiêu nhà hoạch định chính sách của Mĩ tin rang, sự phục

hồi châu Âu là điều cần thiết cho lợi ích lâu dai của Mi.

Trong suốt mùa đông năm 1946-47, chủ đề tái thiết châu Âu đã được thảo luận rộng rãi Từ trước khi có bài điển văn của Marshall, một số người đã nhận thấy và

đưa ra kế hoạch khôi phục lại châu Âu sau chiến tranh.

Giai đoạn đầu sau chiến tranh kết thúc, các ý tưởng, kế hoạch tập trung chủ

yếu vào việc khôi phục nước Đức tuy nhiên gần như vẫn chưa đạt được sự thông

nhất chung Ngày 6 tháng 9 năm 1946, ngoại trưởng Mĩ James F Byrnes với bài diễn

Trang 26

văn "Restatement of Policy on Germany" (Tuyên bố chính sách cho nước Đức) tại

Nha hát Opera ở Stuttgart Cựu tông thong Herbert Hoover đã đưa ra một quan điểmnghiêm túc về kết qua chính sách chiêm đóng Đức qua loạt các báo cáo với tên “ThePresident's Economic Mission to Germany and Austria” (Chương trình kinh tế củaTông thống cho Đức va Ao), một báo cáo được Tổng thông Harry S Truman ủy thác

Kế hoạch Morgenthau, theo tên Bộ trưởng Tài chính Mĩ là Henry Morgenthau,

Jr Kế hoạch đó sẽ trích một lượng bồi thường chiến phí không 16 từ nước Đức dé tái

xây dựng các quốc gia đã bị Đức tấn công tàn phá và cũng là dé ngăn nước Đức

không bao giờ có thể vươn dậy được, tuy nhiên vào thời điểm diễn ra Hội nghị

Potsdam, các nhà hoạch định chính sách Mi đã loại bỏ kế hoạch này, họ hướng tớichính sách mới sẽ được kết tinh vào năm 1947

Kẻ hoạch Monnet của một viên chức Pháp tên Jean Monnet đề xuất sau khi

Thể chiến II kết thúc Day là một kế hoạch tái thiết nước Pháp đề xuất trao cho Pháp

quyền kiểm soát các khu vực than và thép của Đức ở vùng Ruhr va Saar và sử đụng

các nguồn tài nguyên này nhằm mang lại cho Pháp 150% sản lượng công nghiệp

trước chiến tranh Kế hoạch này được Charles de Gaulle thông qua vào đầu năm 1946

Kể hoạch này sẽ hạn chế vĩnh viễn năng lực kinh tế của Đức, và làm gia tăng đáng

ké sức mạnh của Pháp Tuy nhiên, về cơ bản các kế hoạch này đều bị bác bỏ Một

số ý tưởng của họ phan nào vẫn có đất sống trong chi thị JSC 1067 (Joint Chiefs of

Staff Directive 1067) kế hoạch này trên thực tế là phan cơ ban chính sách chiếm đóng

của Mi cho tới tháng 7 năm 1947.

Trong các ý tưởng về phục hỏi châu Âu ở Wasinhton, ý tưởng được đánh giá

cao và ảnh hưởng lớn đến bài phát biểu của Marshall, phải kể đến nhân viên hoạch

định chiến lược Geogre Kennan Trong các tài liệu nghiên cứu, ông đã đưa ra các nguyên tắc sẽ chi phối bat kì nỗ lực nào nhằm sửa chữa tình trạng kinh tế ở châu Âu bởi chủ nghĩa cộng sản Ông muốn những người châu Âu phải hành động chung trong

khung chương trình phục hồi toàn diện Về phần mình Hoa Kỳ sẽ cùng cấp viện trợ

hữu nghị cho châu Âu

Những khuyến nghị của Kennan và cả bài điển văn nỗi tiếng sau này củaAcheson về hội nhập viện trợ châu Âu nhanh chóng được đưa vào các tuyên bố công

Trang 27

khai và quan trọng của bộ ngoại giao, và ảnh hướng lớn đến nội dung bài phát biểu

của Marshall.

Bản ghi nhớ của William Clayton (thư kí của Marshall) cũng là tài liệu có ảnh

hưởng trực tiếp đến bài phát biéu Marshall Được viết cho Acheson và Marshall sau các chuyển đi châu Âu, nội dung quan trọng nhất bản ghi nhớ có lẽ là việc dé xuất

khoản viện trợ khoảng 6-7 ti USD mỗi năm trong thời gian 3 năm cho châu Âu Mứcchi này là can thiết dé ngắn chặn sự hỗn loạn vẻ kinh tế, xã hội và chính trị ở châu

Âu, ngăn chặn chủ nghĩa cộng sản ngăn chặn sự sụp đỗ của thương mại xuất khẩu

Mi và đạt được mục tiêu đa phương hóa Giống như Kennan, ông tin rằng, bat kì kếhoạch phục hồi nào cũng phải khuyến khích “ một liên minh kinh tế châu Âu”

Vào ngày 28 tháng 5 năm 1947, Kennan, Clayton và những người đứng đầu

các ban ngành khác đã gặp Marshall để thảo luận khuyến nghị của Clayton và nhắn

mạnh về sự hợp tác kinh tế chặt chẽ ở châu Âu Tất cả dường như đã đồng ý với cách

tiếp cận này và mục tiêu "liên minh kinh tế” trở thành cơ sở cho các quyết định sau

đó(Michael J Hogan, 1987)

Sau cuộc thảo luận, trợ lý đặc biệt của Marshall là Charles E.Bohlen đã soạn

thao bài phát biéu cho Marshall ngày 5 tháng 6 năm 1947 tại Dai học Harvard Bài

phát biểu trở thành điểm sáng trong chính sách đối ngoại của Mĩ sau chiến tranh, đồng thời vai trò lịch sử của Marshall cũng được đánh giá cao hơn bao giờ hết.

“Marshall là nhân vật hang đầu trong việc phát trién một lực lượng toàn cau, trong

việc hợp tác với các cường quốc Đồng minh, trong việc lãnh đạo cuộc chiến giành sự

thong nhất chỉ huy, trong việc chia sẻ các nguồn lực và ưu tiên sản xuất của mình với

các lực lượng Đồng minh xung quanh thé giới, và cổ gắng tìm ra các biện pháp dé

giúp đỡ các lợi ích của Dong minh trong khi cũng bảo vệ các lợi ích hoàn toàn là của

Mi."(Dr Forrest C Pogue, 1956.)

Ngày 5/6/1947, trong lễ trao tặng bang Tiến sĩ danh dự luật học cho tướng

Marshall của trường Đại học Harvard, Hiệu trưởng Harvard đã ca ngợi George €.

Marshall với George Washington - người sáng lập nước Mi: “Ca hai nhân vật này

đều là chiến tướng đều có khả năng tự kiêm chế và vượt qua chính minh dé hoà nhập

hoàn toàn cuộc đời họ vào sự nghiệp của nén dân chủ M?'(Nguyễn Hải Hoành, 2017)

Trang 28

Không chi là vị tướng quân sự tài ba, với tam nhìn của một nhà chính trị đầytài năng, Marshall hướng tới một chính sách đối ngoại bao quát tới nền dân chủ vàhoà bình ở châu Âu và thế giới Trong khung cảnh hoang tàn đô nát của châu Âu sau

chiến tranh, nêu không nhanh chóng thay đôi tình hình thì chính trị châu Âu và thé

giới sẽ mat yên ôn, tat nhiên, Mĩ cũng bị ảnh hưởng không nhỏ

Trong đáp từ khi nhận bằng tiền sĩ danh dự ở trường đại học Harvard, Marshall đọc bài điển văn trước 15000 sinh viên, nội dung bài diễn văn đưa ra ý tưởng về

Chương trình khôi phục kinh tế châu Âu (European Recovery Program) Ý tưởng nàyđưa đến việc ra đời một chính sách đối ngoại táo bạo và cũng là thành công nhất của

Mĩ những năm sau chiến tranh thể giới thứ hai

Yếu t6 quan trọng nhất của bài diễn văn này là việc kêu gọi các quốc gia châu

Âu thống nhất dé lập ra kế hoạch khôi phục châu Âu, trong đó, Mĩ có vai trò cung

cấp tài chính Nhận định kế hoạch ban đầu sẽ không nhận được sự đồng thuận từ

nhiều người Mĩ, bài điển văn hướng chủ yếu vào các thính giả châu Âu Vì vậy, các

kí giả đã không được thông báo về sự kiện này Cùng ngày hôm đó Tông thống

Truman đã tô chức một buôi họp báo dé thu hút sự quan tâm tir báo giới Mỹ Ngượclại, truyền thông châu Âu, đặc biệt là truyền thông Anh đã được Acheson liên hệ và

bài diễn văn được đọc toàn văn trên dai BBC Day là một cách làm khôn ngoan dé

don đường trước cho một kế hoạch phục hưng kinh tế vĩ đại mà chính quyền Mĩ giành

cho châu Au Theo Marshall, “đó là điều can thiết dé duy trì nền văn minh mà lối

sống của người Mỹ đã bắt nguồn từ đó."(Coussy & Price, 1957) Trong bồi cảnh thực tại của châu Âu, ý tưởng của Marshall nhằm phục hưng châu Âu giải đáp được những

trăn trở, băn khoăn trong chính quyền Mi, bao gồm cả tông thống Truman Điều này

thé hiện sự thống nhất trong tư duy lãnh đạo của chính quyền Mi Dù có những nét khác biệt nhưng ông đã đại diện cho một luồng tư tưởng chính trị mới một xu thé

mới của Mĩ trong tiến trình xác lập vị thé quốc gia của mình trên trường quốc tế sau

chiến tranh

1.2.2 Nội dung bài phát biểu

Trong phan mở đầu bài phát biéu, bên cạnh việc thé hiện sự xúc động và biết

ơn trước các nhà chức trách của Harvard cũng như an tượng của ông trong khung

Trang 29

Mĩ trong quá trình thúc đây hòa bình thế giới Vì vậy, ông cho rằng cần phải trình

bay van dé này với người dân Mi.

Trong đoạn 2, 3, 4, Marshall làm rõ van đề đã trở nên nghiêm trọng như thế

nào Ông chỉ ra rằng các yêu cau dé phục hồi châu Âu đã được “ude tính chính xác”

thông qua sự tàn phá nghiêm trọng của chiến tranh, nhưng việc tính toán thông kê về sản lượng mỏ và năng lực đường sắt dường như không đáng kẻ, sự tàn phá có thê

nhìn thay này có lẻ ít nghiêm trọng hơn sự phá hủy toàn bộ cau trúc của nén kinh tế

châu Âu Sự tàn phá cầu trúc nên kinh tế châu Âu Marshall cho rằng đã xảy ra trong

mười năm qua ở Châu Âu Chính việc chuẩn bị cho chiến tranh đã nhắn chìm nền

kinh tế các nước Máy móc đã xuống cấp hoặc hoàn toàn lỗi thời Dưới sự cai trị độc

đoán và phá hoại của Đức Quốc xã, hầu như mọi xí nghiệp sản xuất đều nhằm mụcđích chiến tranh Các mối quan hệ thương mại lâu đời, các tô chức tư nhân, ngân

hang, công ty bảo hiểm và công ty vận chuyên đã biến mat, thông qua mat von, hap

thụ thông qua quốc hữu hóa hoặc bang cách phá hủy đơn giản Tại nhiêu quốc gia,

niềm tin vào đồng nội tệ đã bị lung lay nghiêm trọng Sự phá vỡ cấu trúc kinh tế của

châu Au đã hoàn tat trong chiến tranh Marshall nhẫn mạnh rằng cỗ máy chiến tranh

của Đức đã biến hầu hết các tô chức công nghiệp tư nhân và thương mại hàng đầu ở

châu Âu thành tro bụi Cùng với đó, sau khi chiến tranh kết thúc, quá trình phục hôi

kinh tế đã chậm lại do thỏa thuận hòa bình với Đức và Áo vẫn chưa được thông nhất.

Nhưng ngay cả khi đã có giải pháp thì việc phục hồi kinh tế châu Âu vẫn đòi hỏi mộtthời gian đài và nỗ lực lớn so với dự kiến

Với cách này ông đã chứng minh cho người dân châu Âu thấy rằng Hoa Kỳ

thực sự hiểu được ban chất phức tạp của quá trình phục hôi Do đó, rõ ràng là khuyến

nghị của Kennan về việc cô gang và nêu cao tinh thần của người dân châu Âu thực

sự là một mục tiêu chính trong bài phát biéu của Marshall Marshall đã bày tỏ ` I need

Trang 30

not tell you gentlemen that the world situation is very serious”(Marshall, 1947) - đó

là van dé của ca thé giới, và nước Mỹ không ngoài thẻ giới đó Chính phủ Hoa Kỳhiểu được khó khăn, nỗi đau khô hiện tại của người dân châu Âu

Trong các đoạn tiếp theo (5.6.7.8) ông giải thích đầy đủ sự phức tạp của tình

hình kinh tế ở châu Âu cho người dân, ông mô tả “vòng luân quan” đặc trưng cho sự

dé vỡ Dé là sự phụ thuộc lẫn nhau giữa nông thôn và thành pho Người nông dân

luôn sản xuất lương thực đề trao đôi với cu dan thành phố những nhu cầu thiết yếu

khác của cuộc sông Sự phân công lao động này là cơ sở của nên văn minh hiện đại.

Tuy nhiên, mỗi quan hệ kinh tế này đang bị phá vỡ ở thời điểm hiện tại Ông chỉ ra

những sai lâm trong tô chức nên kinh tế của các nước dẫn đến cạn kiệt nguồn tài chính quốc gia, ảnh hưởng lớn đến việc tái thiết Vì vậy nhu cầu về hàng hóa (thực phẩm

và các sản phẩm thiết yêu) của châu Âu từ bên ngoài trong khoảng 3-4 năm tới là rấtlớn Điều này vượt quá khả năng chi trả của họ Vì vậy, họ cần phải có thêm sự trợ

giúp đáng kẻ, hoặc phải đối mặt với van dé kinh tế, sự suy thoái xã hội và chính trị rất nghiêm trọng Marshall chỉ ra cho người Mĩ rằng, các quốc gia châu Âu sẽ cần

viện trợ của Mĩ trong khoảng 3-4 năm tới dé giúp cho nhân dân của họ không bị đói.

Qua đó, ông chỉ ra các biện pháp đề giúp châu Âu thoát khỏi vòng luan quan khó khăn ở thực tại Vì chìa khóa của sự phục hồi kinh tế là “khéi phục niềm tin của người din châu Âu vào tương lai kinh tế của đất nước họ và của cả châu Âu nói chung” Ông chi ra rằng có biện pháp hợp lý là Hoa Kỳ nên làm bat cứ điều gì dé hỗ

trợ nền kinh tế thế giới có thẻ hoat động bình thường trở lại Lập luận này đặc biệtphù hợp với thông điệp trong bài phát biéu của tông thông Truman tháng 3.1947 về

việc viện trợ cho Hy Lạp và Thô Nhĩ Ki Marshall kết luận đoạn này bằng cách nhắn

mạnh tiền đề cơ bản của học thuyết Truman lập luận rằng nếu không có sự ôn định chính trị khu vực sẽ không có sự thay đổi chắc chắn cho hòa bình.

Mục đích những nỗ lực của Mĩ không nhằm chống lại bat cứ quốc gia, dan tộc

nào mà chống lại sự nghèo doi, tuyệt vọng và hỗn loạn Trong lập luận này, cảMarshall và Charles Bohlen đều nỗ lực dé làm giảm bớt yếu tố chống cộng trong bài

phát biéu của Truman, cho rằng đây là van dé "tế nhị nhất” với hy vọng đến các nước

châu Đông Âu Marshall tuyên bố rằng mục đích của chính sách này là để kích thích

Trang 31

sự hoi sinh của một nên kinh tế đang hoạt động trên thé giới, cho phép sự xuất hiện

của các điều kiện chính trị và xã hội trong đó các thẻ chế tự do có thé tôn tại Bat kìchính phủ nào sẵn sàng hỗ trợ trong nhiệm vụ khôi phục sẽ tìm thấy sự hợp tác đây

đủ từ phía chính phủ Hoa Kỳ Và bat kì chính phủ nào điều động dé ngăn chặn sự phục hồi của các quốc gia khác không thẻ mong đợi sự giúp đỡ từ phía Mĩ.

Trong đoạn 9, noi tiép lập luận của đoạn 8, Marshall tuyên bố các chính phủ.

đảng phái chính trị hoặc các nhóm tìm cách kéo đài sự khốn cùng của con người đểtrục lợi về mặt chính trị hoặc theo cách khác sẽ gặp phải sự phản đối của Hoa Kỳ.Điều này ngầm như một lời cảnh báo rất mạnh mẽ đối với Liên Xô Đoạn văn này cóthé phan ánh nhiều hơn thái độ của Bohlen hoặc Marshall về cuộc khủng hoảng châu

Âu vì cả hai nhà ngoại giao đều rời khỏi Moscow với những lo ngại nghiêm trọng về

ý định của Stalin.

Trong đoạn 10 và 11, Marshall chỉ rõ sự cần thiết giữa các nước châu Âu phải

có một số thỏa thuận vẻ các yêu cầu của tình hình và phan mà chính các quốc gia đó

sẽ thực hiện dé tạo ra hiệu quả thích hợp cho bất kỳ hành động nào mà chính phủ này

có thê thực hiện với Hoa Kỳ Bởi lẽ sẽ không phù hợp và hiệu quả nếu chính phủ Mĩ

đơn phương vạch ra một chương trình được thiết kế dé đặt châu Âu đứng vững về kinh tế Vì đây là việc của châu Au, nên phải đến từ nỗ lực của cộng đồng các quốc

gia châu Âu Một khi người Châu Âu chủ động, vai trò của Hoa Kỳ, theo Marshall,

là “bao gom viện trợ hữu nghị trong việc soạn thao một chương trình của Châu Âu

và hỗ trợ sau này cho một chương trình như vậy, miễn là Hoa Kỳ có thể thiết thựclàm vậy” Vi không có giới hạn viện trợ nào được đề cập và cũng không có ngày cụthé nào mà lời hứa viện trợ này sẽ hết hiệu lực, Marshall, trên thực tế, đường như

cung cấp cho người châu Âu loại "động lực tinh thần" hoặc "dấu hiệu của hy vọng”

mà Kennan và Clayton đã khuyến nghị.

Cuỗi bài phát biểu, Marshall nêu lên vai trò quan trọng của người Mi đối với

việc giúp đỡ châu Âu phục hồi Đây là trách nhiệm to lớn mà lịch sử đã đặt lên vai

họ Việc thực hiện trọng trách này phải dựa trên “tam nhìn xa và sự sẵn long” chứ

+

A 9s

không phải dựa trên “đam mê và thành kiên” Marshall hiểu rằng đề nhận được sự

déng thuận của người dân Mĩ phải rất thận trọng và còn nhiều khó khăn

Trang 32

Ngay sau khi nhận được thông điệp của bài phát biểu, các quốc gia châu Âu

đi đầu là Anh và Pháp có những phản ứng nhanh chóng và tích cực Các cuộc gặp gỡ

của các Bộ trưởng bộ Ngoại giao Anh, Pháp, Nga được tiên hành tại Paris, dé “dé ra một kế hoạch khôi phục châu Âu, các yêu cầu của nó và các phan ma ho sé thực hiện”.

Tuy nhiên sau đó, Liên Xô đã rút lui.

Đối với người Mi, tác động của bài phát biéu tai Harvard của Marshall khôngnhanh chóng như phản ứng ở châu Âu, nhưng dư luận dan dan chuyển sang ủng hộ

kế hoạch mà Mi đang đặt ra Dưới tác động từ nhiều chiều, đa số người dân Mi đãđồng ý về vai trò, trách nhiệm của Hoa Kỳ “Hoa Kỳ nên làm điều gì đó đề giải quyếtvan dé đó” Điều này phan nào phan ánh tính đúng đắn của kế hoạch, cũng như phannào giải quyết khó khăn của Marshall trong việc thuyết phục người dan Mĩ tng hộ kế

hoạch.

Nhắn mạnh vai trò của nước Mi, bài phát biêu hướng tới một quan điểm nước

Mi chia sẻ trách nhiệm với toàn cau, coi sự ôn định của thé giới tạo nên sự ôn định

của nước Mĩ Toàn cầu hoá với những giá trị tự do, dân chủ, quyền của các quốc gia,

sự chia sẻ lợi ích vì một thé giới thịnh vượng chung thông qua tự do thương mại đã được thẻ hiện rat rõ trong bài phát biểu.

Có thê thay ba su phat trién ngau nhién da dan dén sự ra đời của kế hoạch phục

hồi kinh tế đặc biệt của Mĩ để giúp đỡ Tây Âu vào mùa xuân năm 1947 Dau tiên là

tình trạng của châu Âu sau thé chiến thứ hai và những tác động của thời tiết khắc

nghiệt năm 1946-1947 gây ra Thứ hai là ra đời của Học thuyết Truman - một kế

hoạch thang thắn giúp Hy Lạp và Thô Nhĩ Kỳ chống lại áp lực của Liên Xô - dé chi

ra một con đường mang tính xây dựng vẻ phía trước ảnh hưởng lớn đến tư tưởng của

Marshall Thứ ba là kinh nghiệm sâu sắc của Ngoại trưởng George Marshall trong

Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao Moscow, đành cho tương lai của nước Đức, vào tháng

Trang 33

William Clayton và Charles Bohlen đều có công xây dựng chính sách này và đề xuất

các chiến lược mà Marshall sau này đã sử dụng trong bài diễn văn ở Harvard

Tiểu kết: Chiến tranh thé giới thứ hai đã tạo ra những thay đổi cơ ban trong

cục diện chính trị thé giới Cũng từ đó, quan hệ quốc tế cũng dan thay đổi, các cường quốc đặc biệt là Mĩ ngày càng chiếm vai trò quan trọng trong việc định hình và chi

phối quan hệ quốc tẾ Hậu quả nặng né của chiến tranh dé lại cho hầu hết các quốc

gia tham chiến trừ Mi, sự bat lực của các nước châu Âu sau chiến trong trong việc ỗn

định lại tình hình đất nước, sự lớn mạnh của chủ nghĩa cộng sản đã tạo nên tảng cho

những thay đôi mang tính bước ngoặt trong xu thế đối ngoại của Mĩ sau chiến tranh

Nắm bắt được bồi cảnh chung, tầm nhìn bao quát của giới tinh hoa Mi đã tạo

nên những ý tưởng tuyệt vời trong việc định hướng chính sách đối ngoại của Mi sauchiến tranh Marshall với bài phát biểu của mình ngày 5/6/1947 được cộng đông quốc

tế đánh giá cao hơn bao giờ hết Bởi nó đã mở nút thất cho những khó khăn của Tây

Âu lúc bay giờ, giống như cơn mưa mùa hạn Phục hoi kính tế sẽ tạo điều kiện cho

các quốc gia Tây Âu giải quyết những khó khăn còn lại Đồng thời giúp Mĩ xác lập

vị thế của mình trong hệ thống đồng minh, tạo ra một lực lượng mạnh trong cuộc

chiến chong cộng sản Quy mô và mức độ tác động của bài phát biểu là rat lớn Không chỉ đối với chính quyền Mĩ đặc biệt là tong thong Truman, Quốc hội Mi, chính phủ

các nước châu Âu mà còn cả người dân Mi Nội dung của bài phát biểu rõ ràng, cụ

thé, nêu lên được những thực trạng không ai có thê chối cãi được dé từ dé, ông gửi

gắm thông điệp vẻ sự phục hồi — một tư tưởng có lẽ không chỉ riêng mình Marshall

mà là của cả hệ thống chính quyền Mĩ

Trang 34

Chương 2

BOI CẢNH VA NOI DUNG BÀI PHÁT BIEU

CUA DONALD TRUMP NAM 2016

2.1 Bối cảnh lịch sử

2.1.1 Thế giới

Chiến tranh lạnh kết thúc, nên chính tri thế giới thay đôi to lớn, đặc biệt là

trong quan hệ quốc tế Vị thé của mỗi quốc gia, nhóm nước có sự khác biệt so vớitrước đây Trật tự thế giới đa cực hình thành thay vì trật tự đơn cực như mong muốncủa Mi Dù vậy, Mĩ vẫn luôn cỗ gắng dé khang định vị thé hàng đầu thé giới thông

qua các chiến lược đối ngoại của mình.

Bước sang thé ki XXI xu thé toàn cầu hóa ngày càng phát triển mạnh mẽ, trở

thành xu thé áp dao trong quan hệ quốc tế Thẻ giới đang dan trở thành một cộng

đồng thống nhất, trong đó các quốc gia dân tộc là những nhân tổ cầu thành của một

cơ cầu toàn câu thông nhất đó Vì vậy, sự phát triển của một nước, một khu vực đòi

hỏi sự giao lưu hợp tác với các nước bên ngoài là rất lớn

The ki XXI cũng gắn liền với nhiều sự kiện, nhiều biến cỗ thăng tram của các

cường quốc dan tới quá trình tái cầu trúc trật tự thể giới Chiến tranh bùng phát với tần suất lớn Sau sự kiện 11/9/2001, Mĩ day mạnh cuộc chiến chống khủng bố Trong

bỗi cảnh đó, Mĩ đã phát động chiến tranh ở Afghanistan và Iraq cho dù bị nhiều nước

lớn phản đối Tiếp đó, năm 2011 Mĩ đứng dau NATO kích động các biến động chính

trị mang tên “Mia xuân Arab” ở Trung Đông, Bắc Phi Trai qua nhiều năm những sựkiện này vẫn chưa kết thúc làm cho Mi bị sa lay, lâm vào khủng hoảng cả về đối nội

và đối ngoại.

Mặc dù vẫn là cường quốc số một thé giới nhưng Mi cũng không thé chối bỏ

sự suy giảm thé mạnh của mình trên trường quốc tế, Mĩ ra sức níu kéo trật tự thé giới

do mình đứng đầu bằng nhiều biện pháp nhưng không khả quan Trung Quốc ngày

càng lớn mạnh quốc gia này đang theo đuôi tham vọng xây dựng trật tự thế giới theo

sự đồng thuận Bắc Kinh Cùng với sự lớn mạnh của mình, Trung Quốc ngày càng

mở rộng sức mạnh ra biên dẫn đến tranh chấp trên biên Đông và biên Hoa Đông gây

căng thăng về chính trị giữa Trung Quốc với các nước Đông Nam A và giữa Trung

Trang 35

Quốc với Nhật Bản Với việc nhận thấy tầm quan trọng chiến lược về kinh tế và quốc

phòng của biển, các quốc gia đang tăng cường thực hiện chính sách "tiến ra biển” Sự

trỗi đậy của Trung Quốc cùng những hành động đứng trên luật pháp quốc tế của nước này gây cho thé giới nhiều lo ngại về nền hòa bình của nhiều khu vực.

Cùng với đó, tiền trình toàn cầu hóa gặp nhiều thách thức Trong những năm gan day, một số quốc gia nhận thấy mặt trái của quá trình toàn cầu hóa như nạn vi

phạm bản quyền, làn sóng nhập cư bat hợp pháp, nạn thao túng tiền tệ, làn sóng đơn

phương cắm vận hoàn toàn trái với quy định của WTO nên họ đã có những bước

điều chỉnh chính sách theo hướng gia tăng chủ nghĩa bảo hộ, chủ nghĩa dân tộc Điều

này dẫn đến những hệ lụy trong quan hệ quốc tế,

Thế ki XXI cũng chứng kiến làn sóng di cu 6 ạt đến châu Âu Châu Âu trở

thành thiên đường cho người dân các quốc gia đang gặp nhiều khó khăn, chiến tranh

và bất ôn Làn sóng di cư kéo theo những khó khăn to lớn cho châu Âu về văn hóa,

tôn giáo Một châu Âu chưa bao giờ lục đục như thé bởi những chính sách trục xuất

người di cư gây ra sự hỗn loạn về chính trị-xã hội Muốn cham dứt tình trạng này chỉ

có thé bằng cách cham dứt chiến tranh, khủng bố Trách nhiệm này dé nặng lên vai

cộng đông quốc tế trong thời gian tới.

Xuất phát từ van đề trên, kết hợp với những nội tại trong đời sông chính trị Anh và hệ lụy từ khủng hoảng nợ công Hy Lạp, Anh đã quyết định rời khỏi EU Người dân Anh không muốn họ phải gong gánh thêm gánh nặng chỉ ngân sách trong

thời buổi kinh tế khó khăn Sự kiện này gây ra cú sốc trên toàn cầu Đồng thời cũng

cho thay phan nào sự phát trién của chủ nghĩa dân túy đang dan lan rộng anh hướng

lớn đến quan hệ quốc tế trước những biển động của thé giới

2.1.2 Tại Mi

Mĩ là một siêu cường thé giới trên tất cả các lĩnh vực và là chủ thê quan trọng chi phối quan hệ quốc tế Mỗi động thái, chính sách của Mĩ ở mỗi thời điểm đều tác

động mạnh mẽ đến các nước trong khu vực và trên thế giới Vị thé lớn mạnh của Mi

vẻ chính trị cũng như vai trò chỉ phối quan hệ quốc tế đã được khăng định từ lâu trong

lịch str, đặc biệt là từ sau chiến tranh thế giới thứ hai đến nay.

Trang 36

Trong bối cảnh day biến động của thé giới những năm dau thé ki XXI, nước

Mi đang trong một thời điểm đặc biệt của lịch sử Năm 2016, kì bau cử tông thống

thứ 45 của Mĩ dién ra trong bôi cảnh đặc biệt với nhiều van đẻ thách thức.

Kinh tế Mĩ là van dé được dư luận quan tâm và cũng nhiều thách thức nhất

cho người kế nhiệm tông thong Barack Obama Cuộc khủng hoảng kinh tế năm 2008

để lại hậu quá nặng né va lâu dài cho kinh tế Mĩ bởi sự phục hồi chậm chap Vì vay,

sau 8 năm kinh tế Mi vẫn đang rơi vào thời kì giảm sút mạnh, tỉ lệ thất nghiệp cao, thâm hụt ngân sách gia tăng Tính từ năm 2009 nền kinh tế Mĩ ở giai đoạn phát triển

chậm nhất từ sau chiến tranh lạnh, tăng trưởng trung bình 2%/năm Xuất hiện thâm

hụt ngân sách lần đầu tiên trong năm năm.

Mặc dù vẫn là nén kinh tế đứng đầu thé giới tuy nhiên với tốc độ phát triển

hiện tại của Mĩ cùng với tốc độ phát triển nhanh chóng của các quốc gia trên thế giới,

nước Mi khó có thê duy trì được vị trí của mình Nền kinh tế Trung Quốc đang rút

ngắn khoảng cách so với Mĩ trong giai đoạn này

Theo Bloomberg, vào năm 2008, khi kinh tế Mi rơi vào khủng hoảng, quy

mô của kinh tế Mĩ gấp khoảng 4,2 lần kinh tế Trung Quốc Tuy nhiên, khoảng cách này giữa kinh tế Mĩ và kinh tế Trung Quốc đang thu hẹp khá nhanh chóng.

Năm 2012, khoảng cách chỉ còn 1,9 lần và năm 2015 chỉ còn 1,6 lần Theo dự đoán của Bloomberg, vào 2025, Trung Quốc sẽ san lắp hoàn toàn độ chênh lệch

về quy mô với kinh tế Mi(Donald Trump, 2016).

Sự phục hồi của nên kinh tế Mĩ đã tạo ra khối lượng việc làm lớn cho đất nước.

tuy nhiên với tỷ lén thất nghiệp 5% vẫn chưa đáp ứng được kì vọng của người lao

động Vì vậy việc giải quyết việc làm cũng như thu nhập là một trong những vấn đề

lớn trong giai đoạn tới của MI.

Các van đề như phân biệt sắc tộc còn nặng nề Sau khi Obama rời nhà trắng,

nước Mi bị chia rẻ chủng tộc nặng tới mức không thé tin nỗi Một cuộc thăm dd vàotháng 7 năm 2016 cho biết có gan 70% người Mi đồng ý rằng quan hệ chủng tộc đãtrở nên tôi tệ Cũng trong giai đoạn này khoảng cách giàu nghèo tăng đáng kẻ, tỉ lệ

nghèo đói ở trẻ em da den đạt ngudng ki lục, người đa đen mắt chỗ đứng trong các

ngành kinh tế chủ chốt

Trang 37

Bên cạnh đó, sự phân hóa giàu nghèo ngày càng gia tang ở Mi Mi là nước có

sự phân hóa giàu nghèo cao nhất trong các nước phát triển Hiện nay, 1% cư dan giàu

nhất đang sở hữu một lượng tài sản bang tài sản của 90% những người có thu nhập thấp hơn Tình trạng trên làm cho nhiều người lo ngại về tương lai của nước Mĩ khi

tần lớp trung lưu bị suy yếu sẽ ảnh hưởng đến nền kinh tế Mi

Với tình trạng trên của nên kinh tế, việc phục hồi kinh tế trở thành nhiệm vụ

quan trọng của các ứng cử viên trong cuộc bau cử tong thong năm 2016

Tình hình chính trị Mĩ trước bầu cử tông thống 2016 cũng đang có nhiều vấn

đẻ phức tạp Nỗi bật là sự chia rẽ, bất đồng trong nội bộ hệ thống chính trị giữa chínhphủ và Quốc hội Sự phân chia, kiểm soát quyền lực giữa chính quyền, quốc hội và

tòa án đã trở thành một nguyên tắc của nước Mĩ vì vậy các quyết sách lớn của quốc

gia thường được trao đôi, tham van giữa 3 cơ quan này Tuy nhiên, sự bat đồng xuất

hiện ngày càng nhiều trong nhiệm kì thứ hai của tong thong Obama Thực chat của

những bat đồng này là bat đồng giữa hai Đảng Dân chủ và Cộng Hòa bởi mỗi đảng

đều có hệ tư tưởng và triết lý riêng Trong béi cảnh nước Mi với nhiều van dé kinh tế

xã hội như hiện tại đòi hỏi một quan điểm mới, một nhãn quan chính trị mới, vì vậy

nó dé dan đến những bat đồng về quan điểm giữa các bên.

Bat ôn xã hội của Mĩ cũng đang có xu hướng gia tăng khi các vụ bao động.các cuộc đối dau giữa lực lượng bảo vệ pháp luật và người dan, các vụ xả súng ngày

càng nhiêu Tình trạng trên phản ánh sự không hài lòng của người dân đối với các

van đẻ chính trị và kinh tế Mĩ trong giai đoạn hiện tại.

Các van dé giáo dục, sức khỏe, nhập cư cũng tôn tại nhiều vướng mắc Dao

luật chăm sóc sức khỏe Obamacare được coi là cuộc cải cách lớn nhất hệ thông chăm

sóc sức khỏe của Mĩ từ năm 1965 đến nay Tuy nhiên, chính đạo luật này là nguồn cơn của mâu thuẫn giũa chính quyền và quốc hội Mi trong suốt những năm nó tồn

tại Bên cạnh đó, van đẻ dan nhập cư cũng gây ra nhiều tranh cãi cho chính quyền Mi

về cách xử lý Được coi là thiên đường cho những người nhập cư, Mĩ lo ngại khi số

dân nhập cư quá đông sẽ ảnh hưởng đến các van dé chính trị - xã hội của nước này.Đặc biệt là tình trạng khủng bố va bạo loạn xã hội ngày càng gia tăng ở Mi Trước kì

Trang 38

bau cử tong thống, Donald Trump đã có những động thái thé hiện quan điểm cứng

rắn của mình đỗi với vẫn đẻ này

Vẻ quốc phòng, trong suốt § năm cầm quyên, tông thông Obama đã đưa quan

đội Mi chién dau trén nhiéu mat tran Tuy nhién, két qua lai không kha quan: chủ

nghĩa khủng bố ngày càng lan rộng, chiến tranh ở Trung Đông sa lay Mặc dù đẻ lại

cho Mĩ nhiều thành tựu nhưng những rắc rồi còn lại cũng không ít.

Một đặc điểm để nhận thay ở thời điểm năm 2016, người Mĩ đã mệt mỏi với

chủ nghĩa tự do, mệt mỏi với làn sóng toàn cầu hóa, nhập cư và cuộc sống ngày càng

đi xuống Đại đa số cử trì Mĩ có xu hướng hướng nội, quay trở lại với việc làm của

chính mình và hướng tới mục tiêu nước Mĩ vĩ đại “M6t kỷ nguyên mới của chủ nghĩa

dân túy có lẽ đang bắt đầu không chỉ tại Mĩ mà còn diễn ra tại châu Âu và một số xã

hội khác trên thé giới.”(Phạm Huân - Vũ Hợp, 2016) Việc tiếp tục đưa đất nước phát

triên theo các nhà tiền nhiệm hay có lối đi mới, khác biệt hơn là điều mà người Mĩ đang tò mò, trăn trở trong kì bầu cử tông thống này.

Cuộc bầu cử tông thống Mi năm 2016 đi vào lich str với những điều chưa từng có tiền lệ: lần đầu tiên nước Mĩ có một ứng viên tham gia tranh cử tông thông

là nữ và một ứng viên chưa hé có bat kì kinh nghiệm chính trị nào Nước Mĩ như

đang ở ngã ba đường khi các khuynh hướng chính sách đo các ứng viên đưa ra bị coi

là quá bảo thủ hoặc thuẫn túy mang tính dân túy, mị dân Hiện tượng Donald Trump

có vẻ cho thay nước Mi đang rơi vào một cuộc khủng hoảng tram trọng với việc xã hội Mi bị chia rẽ sâu sắc khi người dan Mi mắt niềm tin vào giới lãnh đạo tỉnh hoa truyền thong, còn nền chính trị thì bị chi phối bởi mâu thuẫn đảng phái chứ không phải bởi những van dé cap thiết của đất nước.(Cù Chí Lợi, 2016)

Trong bối cảnh quốc tế mới, nhân loại chứng kiến sự thay đổi ngoạn mục trong

tư tưởng lãnh đạo của giới cam quyền Mi, đó là sự xuất hiện của một nhân vật đặc

biệt: Donal Trump Tư tưởng của Trump muốn thay đổi nước Mi, khang định giá trị

Mi với tinh than “nước Mĩ trên hết" được thé biện qua Bài phát biểu trước CLB Kinh

tế của New York vào ngày 15 tháng 9 năm 2016 trong chiến dịch tranh cử tông thông

thứ 45.

Trang 39

Bài phát biéu mang nhiều nội dung nóng hồi của nước Mĩ và những hành động

quyết đoán của Trump cho lợi ích của Mĩ Thông qua bài phát biểu, nhân loại có thể

dự đoán được những chính sách của nhà cam quyền trong tương lai Là nền tảng cho những định hướng đối ngoại của Mĩ trong giai đoạn sắp tới dé thay đôi tình hình thực

tế của Mi.

2.2 Nội dung bài phát biểu

Bài phát biêu được Trump trình bày trong tư cách khách mời của Câu lạc bộ

kinh tế của New York Đây là diễn đàn phi dang phái hàng đầu của Mĩ về các van dékinh tế, xã hội và chính trị Đã có hàng nghìn khách mời nỗi tiếng ở CLB này tạo ra

một truyền thống và tầm ảnh hưởng to lớn của tô chức này ở Mĩ Theo ông Michael

R Pence - ứng cử viên Thống đốc và Phó Tông thông Indiana: đây là một địa điểm

lịch sử và lâu đời - nơi mà những người không chi dẫn dat thành phố vi đại này mà

còn phân lớn nên kinh tế nang động của Mi trong nhiều thập kỷ của lịch sử dân tộc

mình theo nhiều cách khác nhau

Trong vai trò là người giới thiệu vị Tông thống tiếp theo của Hợp chủng quốc

Hoa Kỳ, ông Michael R Pence đã giới thiệu về những dự định, định hướng củaDonald Trump trong tương lai đổi với nước Mi Trong bối cảnh giữa thing 9 năm

2016 nền kinh tế phục hồi yếu nhất ké từ cuộc Đại suy thoái nền kinh tế tăng trưởng

chậm chap, tỷ lệ tham gia lao động thấp nhất kẻ từ những năm 1970 Số lượng người

nghèo đói tăng lên so với năm 2009 Tình cảnh trên làm cho nhiều người nhớ đến

cuộc khủng hoảng kinh tế những năm 1970 Michael R Pence khăng định, tại diễndan lịch sử này, tmg cứ viên của Đảng Cộng hòa cho chức Tông thông Hoa Kỳ sẽlàm được điều mà rất nhiều nhà lãnh đạo Hoa Kỳ khác đã làm từ chính bục vinh

quang này Ong ấy sẽ tận dụng thời điểm này đẻ vạch ra một tam nhìn kinh tế mới tầm nhìn dé đưa đất nước nay trở nên vĩ đại và mạnh mẽ và thịnh vượng trở lại Với

tam nhìn sáng suốt của Trump sẽ giải phóng tiém năng vô biên của nền kinh tế Mĩ

-một nên kinh tế Mĩ sẽ được thúc đây bằng cách trao quyền cho các gia đình và doanh

nghiệp lao động, lớn và nhỏ, khuyến khích các doanh nhân đầu tư, xây dựng và pháttriển và sản xuất lại ngay tại Mỹ

Trang 40

Trong phan đầu của bai phát biêu, Donald Trump nêu lên sự ủng hộ của các

bang trong chiến dich tranh cử, những khu vực mà Đảng của ông dang dẫn đầu như

ở Ohio, Bắc Carolina, Florida Đây là những tín hiệu tốt trong quá trình vận động

tranh cử của ông.

Bài phát biểu đầy dp những con số, những chi tiết nhằm phác thảo một kế

hoạch phục hồi kinh tế Mĩ dựa trên cơ sở cho rằng, năm 2016, nước Mi đã mat đi địa

vị là nền kinh tế hang dau của thé giới Đó là một kế hoạch táo bạo, day tham vọng,

hướng tới tương lai nhằm tăng hàng loạt việc làm, tiền lương thu nhập và cơ hội cho

người dân Mi, kế hoạch sẽ khai thác tiềm năng chưa thực hiện được đáng kinh ngạc

của người lao động và ước mơ của họ.

Trump chỉ ra hàng loạt các van đề đang tồn tại trong nên kinh tế Mi, những sai

lam của chính quyền đương nhiệm và biện pháp nhằm giúp giải quyết các vẫn đề khó

khăn hiện tai của Mi.

Không còn quan tâm đến thé giới, bài dién văn nhân mạnh đến lợi ích của nước

Mi, đặt nước Mĩ lên trên mọi giá trị Lợi ích đó bắt đầu từ việc dem lại việc làm chonhững tầng lớp thấp trong xã hội, tầng lớp người da trắng, sông ở nông thôn, không

có học van cao can công việc Ong cho rằng, nhiều nhà lãnh đạo đã quên rằng nhiệm

vụ của họ là phải bảo vệ công ăn việc làm, tiền lương và phúc lợi của người lao động

Mi trước bat kỳ sự quan tâm nào khác

* Vấn đề việc làm

La van đề đầu tiên trong bài phát biểu Trước tiên, Trump chỉ ra tình trạng thatnghiệp của Mi hiện tại Do sự dịch chuyền của việc làm ra khỏi nước Mĩ, cơ sở hạtang bị sụp đô Cùng với đó là những hứa hẹn vẻ việc làm, đó là sẽ tạo ra một cú sốc

cho nên kinh tế và tạo ra 25 triệu việc làm mới trong thập kỷ tới.

Nước Mi dang trải qua giai đoạn khó khăn về việc làm khi ti lệ thất nghiệp

cao Công nhân đang bị mắt đi việc làm vì các công ty chuyên những việc làm lương

cao xuống miền nam Hoa Kỳ Như ở thành phô Flint, Vào nam 1970, có hơn 80.000

người ở Flint làm việc cho GM - ngày nay chỉ còn dưới 8.000 người Hiện Ford đã

thông báo rằng họ đang chuyên toàn bộ hoạt động sản xuất ô tô cỡ nhỏ sang Mexico

Sự chuyên dịch việc làm ra khỏi quốc gia vì đây là nơi có nguôn lao động rẻ cộng

Ngày đăng: 06/03/2025, 07:12

TRÍCH ĐOẠN

TÀI LIỆU CÙNG NGƯỜI DÙNG

TÀI LIỆU LIÊN QUAN

🧩 Sản phẩm bạn có thể quan tâm

w