Tiểu luận HTCTQLXH - Phát huy vai trò nhân tố con người trong quản lý xã hội ở Việt Nam hiện nay

Chính trị còn là su tham gia của nhân dân vào công việc nhà nước và quản lý xã hội, là hoạt động thực tiễn của các giai cấp, lực lượng chính trị nhằm tìmkiếm khả năng thực hiện đường lối

I Mở đầu 1.Tính cấp thiết

Con người là thực thể sinh học xã hội Con người là một sinh vật có tính

xã hội, sản phẩm cao nhất của quá trình tiến hóa tự nhiên, là chủ thể sáng tạomọi thành tựu văn hóa trên Trái đất Triết học coi nhân tố con người về bản chất

là nhân tố con người, quy định vai trò chủ thể của con người Mác-Lê nin cóquan điểm:

“Con người là thực thể sinh học xã hội Con người là một sinh vật có tính

xã hội, vừa là sản phẩm cao nhất trong qua trình tiến hóa của tự nhiên và lịch

sử xã hội, vừa là chủ thể sáng tạo mọi thành tựu văn hóa trên Trái đất.”

Triết học Mác chỉ rõ hai mặt, hai yếu tố cơ bản cấu thành con người làmặt sinh học và mặt xã hội Con người có mặt tự nhiên, vật chất, nhục thể, sinhvật, tộc loại …Đồng thời, con người có mặt xã hội, tinh thần, ngôn ngữ, ý thức,

tư duy, lao động, giao tiếp, đạo đức Con người là chủ thể hoạt động thực tiễn,con người sáng tạo ra mọi của cải vật chất, tinh thần, sáng tạo ra cả bộ óc và tưduy của mình Con người là một động vật cao cấp nhất, là sản phẩm của quátrình tiến hóa lâu dài của giới tự nhiên Con người là một bộ phận của giới tựnhiên, tìm thức ăn, nước uống từ trong tự nhiên, cũng phải đấu tranh để tông tại

và sinh con đẻ cái Nhân tố con người đã được nhiều nhà nghiên cứu đề cập quanhững cách tiếp cận khác nhau Trong tài liệu triết học – xã hội về nhân tố conngười có nhiều cách tiếp cận khác nhau, trong đó có hai cách tiếp cận chính:Thứ nhất, coi nhân tố con người như là hoạt động của con người riêng biệt,những năng lực và khả năng của họ do các nhu cầu và lợi ích cũng như tiềmnăng trí lực và thể lực của mỗi người quyết định Thứ hai, coi nhân tố con người

là tổng thể những phẩm chất, thuộc tính, đặc trưng, năng lượng đa dạng của conngười, biểu hiện trong các dạng thức hoạt động khác nhau

Con người không chỉ tham gia vào đời sống chính trị, mà còn tham giavào nhiều tổ chức cộng đồng, tham gia hoạt động trong các lĩnh vuc khác nhau.

Từ đó, con người được xem xét dưới nhiều tư cách: con người kinh tế, conngười văn hóa, con người xã hội Vì vậy khi nghiên cứu con người với tư cách

là con người chính trị, cần phải đề cập đến các khía cạnh khác nhau

Những năm qua, Đảng và Nhà nước ta đã có nhiều chủ trương, chính sáchnhằm đổi mới, phát triển, có các chính sách về đào tạo, bồi dưỡng nguồn nhânlực, góp phần đáp ứng yêu cầu phát triển trong tình hình mới Tuy nhiên pháthuy vai trò nhân tố con người trong quản lý xã hội ở Việt Nam hiện nay cònnhiều hạn chế

Xuất phát từ lý do đó tác giả tiến hành lựa chọn đề tài: “Phát huy vai trò nhân tố con người trong quản lý xã hội ở Việt Nam hiện nay” để làm bài tập

b Nhiệm vụ nghiên cứu

- Làm rõ một số cơ sở lý luận và thực tiện về con người với tư cách là chủthể quản lý và con người chính trị với tư cách là đối tượng quản lý

- Phân tích nội dung mối quan hệ biện chứng giữa phát huy nhân tố conngười với phát triển Những yêu cầu đặt ra đối với con người chính trị trongquản lý xã hội

- Đề xuất những giải pháp phát huy vai trò con người chính trị trong quản

3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

a Đối tượng nghiên cứu

Phát huy vai trò nhân tố con người trong quản lý xã hội ở Việt Nam hiệnnay

b Phạm vi nghiên cứu

Phạm vi nghiên cứu: con người trong quản lý xã hội ở Việt Nam hiện nay

4 Phương pháp nghiên cứu

Tiểu luận sử dụng phương pháp phân tích, thống kê, tổng hợp, để đưuanhận định, đánh giá và đề xuất giải pháp cho thời gian tới

II Nội dung 2.1 Con người chính trị với tư cách là chủ thể quản lý xã hội

Chính trị là mối quan hệ giữa các giai cấp, dân tộc, quốc gia trong việcgiành, giữ và thực thi quyền lực chính trị, mà tập trung nhất là quyền lực nhànước Chính trị còn là su tham gia của nhân dân vào công việc nhà nước và quản

lý xã hội, là hoạt động thực tiễn của các giai cấp, lực lượng chính trị nhằm tìmkiếm khả năng thực hiện đường lối chính trị và lợi ích của mình Lịch sử pháttriển của xã hội loài người chia làm hai giai đoạn: giai đoạn cộng sản nguyênthủy-chưa có chính trị, các môi quan hệ giữa con người, cộng đồng người vớinhau là quan hệ xã hội Dựa trên nen kinh tế tự nhiên còn thấp kém, mọi tài sản,công cụ lao động đều là của chung (thị tộc, bộ lạc), mọi người sống tự do, bìnhđẳng, không có áp bức, bóc lột Cùng với sự ra đời của chể độ tư hữu, giai cấp vànhà nước ra đời, xuất hiện một lĩnh vực mới của đời sống xã hội con người-linhvực chính trị Bắt đầu từ đây, con người tồn tại với hai tư cách: tư cách thànhviên của cộng đồng xã hội và tư cách là thành viên của một giai cấp, một nhànước nhất định Chính vì vậy ngay từ thời kỷ cổ đại, nhà tư tưởng Hy LạpArixtôt khắng định: con người là động vật chính trị Xuất phát từ lợi ích giaicấp, con người tham gia đời sống chính trị vừa với tư cách cá thân, vừa với tưcách là một thành viên của giai cấp Mọi hoạt động của nhà nước (sau này là củacác đảng phái, tổ chức chính trị-xã hội) đều thông qua những cá nhân-con ngườichính trị Như vậy, con người chính trị là con người tham gia hoạt động chính trịvừa với tư cách cá nhân, vừa với tư cách thành viên của một giai cấp, tổ chứcchính trị, và có tác động nhất định đến đời sống chính trị

Theo quan điểm của chủ nghĩa Mác-Lênin, con người chính trị không chi

là sản phẩm của xã hội có nhà nước, mà trong quá trình tham gia đoi sống và cácquá trình chính trị, cá nhân bị chi phối bởi phân công lao động xã hội, trong đó

có phân công quyền lực chính trị Tính tất yếu của phân công lao động xã hộidẫn đến sự khác nhau về vị trí, vai trò của mỗi người, nhóm người, mỗi tổ chức,

đặc biệt là địa vị kinh tế và địa vị chính trị Trong mỗi giai cấp đều có các cánhân đóng vai trò là thủ lĩnh chính trị, lãnh tụ, một nhóm người thuộc nhóm tinhhoa chính trị (đội ngũ cán bộ lãnh đạo chính trị) và đại đa số các cá nhân trong

xã hội đóng vai trò quần chúng nhân dân Chủ nghĩa Mác-Lênin cũng nhấnmạnh vị trí, vai trò của cá nhân và xã hội có quan hệ biện chứng, trong đó quầnchúng nhân dân là người quyết định tiến trình phát triển của lịch sử, các thủ lĩnhchính trị, lãnh tụ chính trị có tài năng, uy tín có vai trò rất quan trọng trong quátrình phát triển xã hội

Con người không chỉ tham gia vào đời sống chính trị, mà còn tham giavào nhiều tổ chức cộng đồng, tham gia hoạt động trong các lĩnh vuc khác nhau

Từ đó, con người được xem xét dưới nhiều tư cách: con người kinh tế, conngười văn hóa, con người xã hội Vì vậy khi nghiên cứu con người với tư cách

là con người chính trị, cần phải đề cập đến các khía cạnh khác nhau

Trong xã hội dân chủ, con người chính trị tồn tại với hai tư cách: tư cáchchủ thế chính trị tham gia quản lý xã hội và tư cách đối tượng-chịu sự quản lýcủa các chủ thể chính trị khác

Con ngưrời chính trị tham gia quản lý xã hội

Sự tham gia tích cực của cá nhân vào đời sống chính trị tạo điều kiệnthuận lợi cho việc khám phá đầy đủ các tiềm năng, sự sáng tạo của con ngườitrong quá trình giải quyết các nhiệm vụ xã hội Trong lĩnh vực chính trị, conngười ngày càng trở thành nhân tố quyết định thắng lợi của các tổ chức chính trị,các hoạt động và các quá trình chính trị Hoạt động quản lý xã hội của con ngườichính trị có những đặc điểm sau:

- Cá nhân tham gia vào đời sống chính trị như là một chủ thể quản lý xãhội luôn gắn liền với một hệ thống chính trị của xã hội: Thông qua hệ thốngchính trị, nhân dân có thể tham gia điều hành và quản lý nhà nước, làm cho quan

hệ con người với con người trong chính trị trở nên dân chủ hơn Tham gia vào

kỹ năng quản lý xã hội, phát triển chính ngay nhu cầu tham gia vào đời sốngchính trị-xã hội của con người và tự hoàn thiện mình Con người phát triển toàndiện sẽ đồng thời là một nhà quản lý xã hội hiệu quả Việc tham gia vào quátrình quản lý nhà nước và xã hội của mỗi người thể hiện quyền công dân trongthực hiện các nhiệm vụ chính trị đạo đức, hoặc phục vụ các mong muốn khácnhau Dĩ nhiên, hoạt động chính trị là công việc gắn liền trực tiếp với các cánhân trong giới lãnh đạo của nhà nước, các đảng phái Và để tham gia được vàocác hoạt động như vậy, đầu tiên anh ta phải có các điều kiện cần thiết về ăn, ở,mặc, phải có những quan điểm khác nhau về mối quan hệ giữa sự phồn vinh của

xã hội với sự phát triển của hệ thống chính trị của xã hội đó

- Môi trường xã hội có ảnh hưởng mạnh mẽ đến việc hình thành quanđiểm chính trị của cá nhân với tư cách là chủ thể quản lý xã hội: Các yếu tố vănhoá, truyền thống dân tộc, học vấn có một ảnh hưởng lớn đến quá trình này.Chính Lênin cũng đã cho rằng, người mù chữ đứng ngoài chính trị Không có trithức, không thể trở thành các chủ thể tự giác của „hoạt động chính trị, mà chỉtham gia vào như một bộ phận thuộc đối tượng bị điều khiển, có tính chất phụthuộc Nhiều nhà nghiên cứu cho rằng, ngưoi có học vấn cao sẽ có tình cảm,trách nhiệm cao hơn, muốn đóng góp hiệu quả hơn vào hoạt động chính trị,quan tâm nhiều hơn đến đời sống chính trị, có khả năng phát triển nhận thứcchính trị, thảo luận các vấn đề chính trị, tổ chức các hoạt động chính trị Môitrường chính trị, thể chế chính trị ảnh hưởng truc tiếp đên su tham gia của cánhân vào các hoạt động chính trị Bên cạnh đó, những yếu tố văn hoá chính trị,văn hoá hành chính cũng có ảnh hưởng lớn đến quá trình chính trị

-Các nhà lãnh đạo, quản lý xã hội luôn hoạt động trong một tổ chức chínhtrị, gắn liền với một hệ thống quản lý nhất định Các chủ thể chính trị thực hiệnchức năng lãnh đạo trong quản lý xã hội gắn liền với hệ thống chính trị của xãhội, trước hết là các cán bộ lãnh đạo đảng, nhà nước, các tổ chức chính trị khác

Đó là các nhà chính trị chuyên nghiệp đang lãnh đạo các tổ chức chính trị, hoạt

động chính trị nhằm duy trì, phát triển các đặc trưng cơ bản của xã hội, đạt đượccác mục tiêu xã hội trong những điều kiện nhất định Họ có tư duy logic, là bộ

óc của tổ chức, biết phân tích chính xác hoàn cảnh, đánh giá đúng tương quanlực lượng, đưa ra các quyết định chính xác và kịp thời phù hợp với qui luậtkhách quan, phối hợp được mọi nguồn luc để thực hiện tốt nhất các kế hoạch đặt

ra Đó là những người hội đủ những kỹ năng lãnh đạo từ tư duy đến tố chức, từkhả năng làm việc với con người đến các khâu kỹ thuật tác nghiệp Tuỳ theo cáccấp quản lý xã hội khác nhau mà các yêu cầu này cũng khác nhau, đảm bảo chocác chủ thể chính trị có thể thực hiện tốt nhất chức năng lãnh đạo của mình

Với một “tầm" tri thức rộng lớn, chủ thể chính trị cần có những phẩmchất đạo đức tinh thần, những phẩm chất cá nhân đáp ứng được vai trò lãnh đạotrong quản lý xã hội Đó là những người luôn trung thành với lý tưởng chính trị,

có niềm tin sâu sắc vào sự phát triển của xã hội theo đường lối đã vạch ra, cótinh thần trách nhiệm cao, hết lòng hy sinh vì sự nghiệp chung, có bản lĩnh chínhtrị kiên cưong "giàu sang không quyến rũ, nghèo khó không chuyển lay, uy vũkhông khuất phục" thể hiện đức độ “cần, kiệm, liêm, chính, chí công, vô tư"

Con người với tư cách là chủ thể quản lý xã hội có thể là cá nhân ngườilãnh đạo và quản lý được tổ chức giao quyền Anh ta hành động trong phạm vithẩm quyền được giao phù hợp với nhiệm vụ, chức năng và lợi ích của tổ chức,phù hợp với quy luật khách quan và mang tính sáng tạo Điều đó có nghĩa là đểtrở thành người quản lý xã hội, cần có những phẩm chất đặc biệt, vì lao độngquản lý là một loại lao động đặc biệt Cá nhân người quản lý luôn phải giảiquyết các nhiệm vụ, các quan hệ xã hội nhằm đạt đuoc mục tiêu quản lý đã đề ra

Về nguyên tắc họ phải thực hiện các hoạt động gắn liền với các chức năng củaquản lý xã hội Toàn bộ các hoạt động đó hình thành chu trình quản lý mà ngườiquản lý phải thực hiện Hiệu quả của các hoạt động này phụ thuộc trước hết vàonăng lực của các nhà quản lý Bản chất người quản lý thế hiện ngay trong quátrình này, từ việc xác lập mục đích, sứ mạng của tố chức, mục tiêu cần phải đạt

được, quyết định con đường để đi đến mục đích, cho đến việc sử dụng tất cả cácnguồn lực (vật chất, tài chính, lao động, thông tin) để đạt mục đích, huy độngmọi tiem năng của mọi thành viên trong tổ chức hoàn thành một cách hiệu quảnhất các mục tiêu trong thời hạn xác định, có tính tới các biển đổi của môitrường.

Các cá nhân chính trị tham gia quản lý xã hội mang những phongcách khác nhau, tuỳ theo các cách thức tác động đến nhu cầu, lợi ích, động cơcủa con ngưoi nhằm dẫn dắt, điều khiển họ trong quá trình quản lý xã hội.Thông thường, người ta căn cứ vào việc sử dụng quyền lực, mức độ tham giacủa cấp dưới, mối quan hệ giữa sự quan tâm đến con người và công việc, phânchia ra những phong cách lãnh đạo trong quản lý xã hội Các phong cách lãnhđạo khác nhau này thể hiện mức độ nhất định của việc sử dụng các phương phápquản lý xã hội, khả năng vận dụng các nguyện tắc quản lý xã hội và mang dấu ấnchủ quan của chủ thể chính trị trong quá trình quản lý xã hội

Cho dù có sự khác nhau ở các thời đại, các khu vực, quốc gia,nhưng yêu cầu chung đối với những người quản lý xã hội là: 1) Có năng lựcquản lý tốt; 2) Có năng lực chuyên môn kỹ thuật tốt; 3) Cỏ đạo đức và phẩmchất cá nhân tốt Họ có khả năng quán xuyến toàn bộ tổ chức và hợp nhất các bộphận của tổ chức; biết truyền đạt thông tin và hiểu ý những người khác; có thểvận dụng những kiến thức chuyên môn, kỹ thuật và các nguồn tài nguyên đểthực hiện tốt công việc

Con người chính trị tham gia quản lý xã hộiởcác mức độ với các hìnhthức khác nhau Điều đó phụ thuộc trước hết vào vai trò và vị trí của cá nhântrong các cơ cấu quyền lực, trong hệ thống cấp bậc, chức vụ của một tổ chức,trong hệ thống chính trị, kinh tế, văn hóa-xã hội nói chung Hoạt động của cácchủ thể chính trị có thể được thực hiện trực tiếp hoặc gián tiếp trong quá trìnhquản lý xã hội

-Trong quản lý xã hội, con người chính trị, cũng như các chủ thể khác khiquản lý các đối tượng, phải thực hiện các chức năng quản lý cơ bản: dự báo, lập

kế hoạch, tổ chức, điều khiển, lãnh đạo, thông tin và kiểm tra Các chủ thể quản

lý xã hội có thể là các thiết chế xã hội khác nhau, nhưng xét đến cùng đều do conngười, thông qua các cá nhân Các chủ thể chính trị là một bộ phận quan trọngnhất trong các chủ thể quản lý xã hội, bỏi vì các chủ thể chính trị gắn liền với các

cơ quan quyền lực nhà nước, với hệ thống chính trị của xã hội

Con người chính trị tham gia chuẩn bị và ban hành các quyết định trongquản lý xã hội Khác với con vật; hoạt động của con người có tính mục đích, có

ý thức Con người luôn để ra những nhiệm vụ, mục tiêu cho mình trên cơ sởnhận thức các điều kiện, quy luật khách quan Đó không chi là nhiệm vụ, mụctiêu của một cá thể, mà bao giờ cũng mang ý nghĩa xã hội, gắn với những tậpthề, giai cấp và xã hội Trong quản lý xã hội, trước hết trong việc chuẩn bị và raquyết định quản lý, tính mục đích thể hiện một cách rõ ràng và các chủ thể chínhtrị thực hiện chức năng này một cách trực tiếp

-Con người-chủ thế quản lý xã hội phải xác định mục tiêu, đề ra nhiệm vụcho đổi tượng quản lý, chi rõ phương hướng công tác và các nguồn lực để đạtđược mục tiêu đề ra

Đế xác định được các mục tiêu, nhiệm vụ, các cá nhân chủ thế phảinghiên cứu đánh giá thực trạng của tổ chức, đánh giá đúng các tiền đề,, thu nhập

và xử lý thông tin để có được các phương án cụ thế, từ đó lựa chọn một phương

án hợp lý nhất để ra quyết định Điểu đó phụ thuộc rất nhiều vào năng lực củacon người chính trị Ví dụ, việc xác định các mục tiêu chính trị-xã hội khôngquá cao, không quá thấp, đắm bảo tính hệ thống Khi xác định mục tiêu, phảichú ý đến “tính có giới hạn" của chính các chủ thế, của các yêu tố bên trong vàbên ngoài tổ chức Khi ra quyết định,.buộc phải chấp nhận một mức độ mạohiểm nhất định, tuỳ thuộc vào các tình huống cụ thể

-Con người-chủ thể quản lý xã hội phải thấy được tính đa dạng của cáeloại quyết định, phạm vi tác động của nó, các đối tượng cần tác động, điều.chinh, tính chất đặc thù của các quyết định này Thông thường, các chủ thể lãnhđạo, quản lý thể hiện các quyết định của mình dưới hình thức văn bản như:cương lĩnh của dảng chính trị, nghị quyết đại hội đảng, hội nghị ban chấp hànhtrung ương Các nghị quyết này thế hiện quan điểm, đường lối của Đảng đốivới toàn xã hội cũng như các lĩnh vực của doi sống xã hội Đó là những nghịđịnh của các cơ quan nhà nước từ trung ương đến địa phương, là các đạo luật,các chỉ thị, thông tư, các mệnh lệnh quản lý do các cơ quan, những người lãnhđạo khác nhau ban hành.

Một trong những quyết định quản lý xã hội quan trọng là kế hoạch pháttriển kinh tế-xã hội Các kế hoạch này chi rõ những nhiệm vụ cơ bản, những conđường và phương tiện chủ yếu để giải quyết các nhiệm vụ ấy Đây là một trongnhững hình thức hoạt động chủ quan quan trọng của conngười dựa trên các quyluật khách quan Con người quản lý phải nhận thức đúng các quy luật, phát hiện

ra cơ chế tác động của nó, vận dụng khéo léo vào việc quản lý xã hội Bản thâncác kế hoạch kinh tế-xã hội này nhằm thực hiện đường lối lãnh đạo của đảngcầm quyền và hiện thực hóa vai trò quản lý xã hội của nhà nước Các kế hoạchnày không chi mang tính chất xã hội–chính trị, mà còn mang tính giai cấp Nókhông chỉ giải quyết các vấn đề kinh tế, mà còn liên quan đến các lĩnh vực chínhtrị-văn hóa, xã hội Điều đó đòi hỏi các chủ thể quản lý xã hội phải có một quanđiểm hệ thống, toàn diện trong quá trình lập kế hoạch và ra quyết định

-Với công tác tổ chức thực hiện quyết định, con người quản lý xã hội thếhiện năng lực tổ chức của mình Công tác tổ chức là một hình thái lao động quản

lý quan trọng, một chức năng của quản lý xã hội Bản chất của công tác này làởchỗ làm sao thực hiện đuợc quyết định một cách có tổ chức, tạo ra một mạnglưới những quan hệ bảo đảm tính hoàn chinh của hệ thống được quản lý, bảođảm mối quan'hệ qua lại hữu cơ, có hiệu quả nhất giữa các yếu tố của hệ thống,

những quan hệ phối hợp nhằm đạt được các mục tiêuđã đặt ra Đó là tổng thểcác thao tác, những nỗ lực của chủ thể nhằm xây dựng phân hệ quản lý và phần

hệ bị quản lý, kênh liên lạc và bảo đảm thông tin Lao động tổ chức là lao độngxây dựng trạng thái trật tự của chủ thể và khách thể quản lý với những quan hệtương ứng

Trong xã hội xã hội chủ nghĩa, việc nhận thức rõ những quy luật lịch sửtrong công cuộc sảng tạo ra xã hội mới một cách có ýthức, có mục đích rõ ràng,nhiệm vụ tổ chức trong quản lý xã hội trở thành nhiệm vụ chủ yếu, quyết địnhthắng lợi của chủ nghĩa xã hội Điều đó đòi hỏi sự sáng tạo của các chủ thể quản

lý, của toàn thể nhân dân, đòi hỏi phải xây dựng hệ thống các cơ quan và tổ chứcthực hiện việc quản lý xã hội nói chung

Khi thực hiện công tác tổ chức trong quản lý xã hội, con người với tưcách chủ thể quản lý luôn quan tâm giải quyết những nhiệm vụ cốt yếu là xâydựng cơ cấu tổ chức-bộ máy, công tác cán bộ-nhân sự, thiết kế hệ thống quyềnlực, hệ thống chức vị, hệ thống thông tin và cơ chế hoạt động của toàn bộ hệthống cũng như của từng bộ phận, từng.cấp quản lý xã hội

-Trong quản lý xã hội, chức năng kiểm tra là khâu cuối của chu trìnhquản lý, nhằm phát hiện các sai lầm, sai lệch trong quả trình tổ chức thực hiệncác quyết định, các kế hoạch, từ đó sửa chữa, điều chỉnh nhằm thực hiện có hiệuquả nhất các mục tiêu xã hội đã đề ra Con người-chủ thể chính trị bao giờ cũngnhận thức rõ "tính hạn chế" trong quá trình ra quyết định, nên luôn cố gắng bổsung thêm vào kế hoạch phù hợp với quá trình thực hiện các mục tiêu đã đặt ra.Các chủ thể quản lý thực hiện việc kiểm tra đã lường trước ngay trước khi đưa

kế hoạch vào thực hiện, kiểm tra mọi khẩu trong quá trình thực hiện kế hoạch,kiểm tra sau khi đã hoàn thành kế hoạch Họ cần thực hiện đầy đủ nội dung vàcác bước của công tác kiểm tra, phải bố sung, hoàn thiện, các cơ quan kiểm travới những cán bộ kiểm tra chuyên nghiệp có đủ năng lực và phẩm chất

Chủ thể quản lý xã hội phải nhận thức được cái mới, ủng hộ cái mới, dọnđường cho nó, dỡ bỏ những chướng ngại trên đường đi tới cái mới Đó là mộtcông việc khó khăn, phức tạp.

Nhạy cảm với cái mới là một phẩm chất quan trọng không thể thiếu đượccủa chủ thể chính trị trong quản lý xã hội Cái mới vừa đa dạng, vừa khó đượcchấp nhận ngay, thậm chí bị cái cũ chống đối kịch liệt, nó cung de doa sự ốnđịnh của hệ thống trong thời gian nhất định, Thích nghi với cái mới, đổi mớiquản lý và quản lý đổi mới là một quá trình phức tạp, đòi hỏi các nhà lãnh đạo,quản lý phải có một năng lực và bản lĩnh vững vàng, đủ để giải quyết được cácnhiệm vụ mới mẻ đang đặt ra Đó là quá trình điều chỉnh vừa đổi mới, vừa giữđược sự ổn định, duy trì sự cân bằng vận động của hệ thống xã hội tiến tới cácmục tiêu đã đặt ra

2.2 Con người chính trị với tư cách là đối tượng quản lý xã hội

Sự phân biệt giữa chủ thể, đối tượng, khách thể trong quản lý xã hội làtương đối, được xác định trong các mối quan hệ cụ thể gắn với các tổ chức, hệthống và các mục tiêu cụ thể Con người chính trị với tu cách là đối tượng củaquản lý xã hội trước hết là tổng thể mọi thành viên các giai cấp, tầng lớp xã hội,các nhóm, các tập thế, các cá nhân trong các quan hệ quản lý gắn liền với cáchoạt động quản lý và hệ thống thiết chế, thể chế Tuỳ theo các quốc gia với cácchế độ chính trị, các đặc điểm truyền thống dân tộc hoặc khu vực khác nhau, cácgiai cấp thống trị và giới cầm quyền có thể thực hiện việc quản lý xã hội theo xuhướng độc quyền hay phân quyền, chuyên chế hay dân chủ, do đó vai trò củanhân dân trong quản lý nhà nước, quản lý xã hội cung rất khác nhau

Điều này ảnh hưởng dến việc xác định vai trò của nhân tố con người, củacác tầng lớp xã hội, của nhóm và cá nhân trong quá trình quản lý xã hội

Con người chính trị trước hết phải là những công dân gương mẫu

Con người-đối tượng của quản lý xã hoi trước hết phải là những công dângương mẫu, có ý thức tự giác cao, tích cực tham gia các hoạt động xã hội Hotham gia sinh hoạt trong nhiều tổ chức chính trị, xã hội, nghề nghiệp khác nhau.

Họ ý thức được trách nhiệm và nghĩa vụ của mình đối với cộng đồng, tham giađóng góp sức mình vào sự nghiệp xây dựng đất nước yà bảo vệ Tổ quốc Với tưcách là con người chính trị-công dân, giai cấp công nhân hăng hái lao động sảnxuất trong lĩnh vực công nghiệp, là lực lượng tiên phong trong sự nghiệp côngnghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, xứng đáng là giai cấp tiên phong, lãnh đạo xãhội Giai cấp nông dân thực hiện trách nhiệm chính trị của mình trong lĩnh vucsản xuất nông nghiệp, xây dựng cuộc sống nông thôn giàu mạnh, văn minh Độingũ trí thức thực hiện vai trò chính trị của mình trong các hoạt động trí óc, sángtạo ra những giá trị tinh thần

Đây là bộ phận không lớn trong quần chúng nhân dân nhưng có vai trò tolớn trong phát triển trí tuệ, tư tưởng, văn hóa, khoa học,ytế, giáo dục

Trong giai đoạn hiện nay, trách nhiệm của mỗi công dân là phát huy tinhthần yêu nước, ý thức đoàn kết gắn bó cộng đồng, quyết tâm phấn đấu vươn lênhoàn thành tốt mọi nhiệm vụ được giao, thông qua đó đóng góp sức mình mộtcách thiết thực cho sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc

Con người chính trị phải có trách nhiệm xã hội

Một trong những phẩm chất rất quan trọng của con người chính trị với tưcách là đối tượng quản lý xã hội là trách nhiệm xã hội Trách nhiệm xã hội lànăng lực của con người ý thức được những hậu quả do hành động của mìnhmang lại

Đó là ý thức của công dân, của cộng đồng về nghĩa vụ, bổn phận củamình đối với xã hội, biểu hiện thông qua mối quan hệ giữa con người với conngười và giữa con người với tự nhiên Trách nhiệm xã hội thể hiện ở cho conngười ý thức được và thực hiện được những đòi hỏi của xã hội Trong quản lý xã

phận, nghĩa vụ công dân, thực hiện nghiêm túc những quy định, luật lệ do chủthể quản lý xã hội (chủ yếu là nhà nước) đặt ra Trách nhiệm xã hội của mỗi cánhân có vai trò quan trọng đối với phát triển xã hội, nó vừa kiềm chế nhữnghành động đi ngược với lợi ích chung của xã hội, vừa kích thích hành động tíchcực, phù hợp với lợi ích chung của xã hội Trách nhiệm xã hội góp phần điềuchỉnh các nhu cầu của con người trên cơ sở sự thống nhất các lợi ích Sự thốngnhất giữa lợi ích cá nhân và lợi ích xã hội sẽ kích thích sự quan tâm cũng nhưtính tự nguyện, tự giác của con người trong thực hiện lợi ích chung của xã hội,

nó làm gia tăng trách nhiệm xã hội của mỗi cá nhận Trong nền kinh tế thịtrường, trách nhiệm xã hội càng có ý nghĩa to lớn Khi mỗi người đều ý thức vềtrách nhiệm xã hội của mình, sẽ góp phần tích cực trong kiểm chế và ngăn chặnnhững tác động tiêu cực của kinh tế thị trưong, đồng thời giúp các chủ thể quản

lý tự điều chinh hành vi của mình sao cho phù hợp với những đòi hỏi của nhữngchuẩn mực pháp lý, đạo đức chung của xã hội để hướng tới các giá trị chân-thiện-mỹ Trên cơ sở đó, xã hội sẽ ổn định và phát triển, các quan hệ xã hội sẽlành mạnh, tốt đẹp hơn

Con nguời chính trị phải có ý thức thực hiện pháp luật

Trong xã hội hiện đại, chủ thể quản lý thường quản lý xã hội bằng phápluật Các đối tượng quản lý xã hội phải tuân thủ pháp luật, hoạt động trongkhuôn khổ pháp luật, góp phần xây dựng nhà nước pháp quyền bền vững và tiến

bộ Nhưng cần nhấn mạnh rằng, chi có phát huy đầy đủ sức mạnh và sự sáng tạocủa nhân dân, của các đối tượng bị quản lý, mới có hy vọng xây dựng được nhànước của dân, do dân và vì dân, góp phần thực hiện thắng lợi các mục tiêu xã hội