Quản Lý Thông Tin Văn Học, Nghệ Thuật Trên Báo Quân Đội Nhân Dân (Tt).Pdf

Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài * Các công trình nghiên cứu liên quan tới quản lý báo chí.Một số công trình đóng vai trò nền tảng, là cơ sở lý luận, phươngpháp luận khi vận dụn

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN

-HOÀNG THỊ MAI LOAN

QUẢN LÝ THÔNG TIN VĂN HỌC, NGHỆ THUẬT

TRÊN BÁO QUÂN ĐỘI NHÂN DÂN

Chuyên ngành Báo chí học

Mã số: 8320101

TÓM TẮT LUẬN VĂN THẠC SĨ BÁO CHÍ HỌC

Công trình được hoàn thành tại: Viện Đào tạo Báo chí vàTruyền thông, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn,Đại học Quốc gia Hà Nội.

Người hướng dẫn khoa học: PGS TS Đinh Văn HườngPhản biện 1: TS Phan Văn Kiền

Phản biện 2: TS Đặng Thị Huyền

Luận văn được bảo vệ trước Hội đồng chấm luận thạc sĩ họptại: Viện Đào tạo Báo chí và Truyền thông, Trường Đại học Khoahọc Xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia Hà Nội

15 giờ 30 phút, ngày 02 tháng 10 năm 2024

Có thể tìm hiểu luận văn tại:

- Trung tâm thư viện Đại học Quốc gia Hà Nội

sự kiện, chủ đề tư tưởng, chân dung tác giả, tác phẩm, diễn đàn, traođổi, nghiên cứu VHNT Tuy nhiên, quá trình thông tin VHNT trênBáo QĐND có mặt còn hạn chế, bất cập Thông tin về các sự kiệnhoạt động VHNT ở đơn vị cơ sở trong quân đội ít được đề cập Do

đó, để góp phần nâng cao chất lượng, hiệu quả, khắc phục những bấtcập, hạn chế thông tin VHNT trên Báo QĐND, tác giả lựa chọn vấnđề: “Quản lý thông tin VHNT trên Báo QĐND” làm đề tài luận vănthạc sĩ chuyên ngành Báo chí học

2 Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài

* Các công trình nghiên cứu liên quan tới quản lý báo chí.Một số công trình đóng vai trò nền tảng, là cơ sở lý luận, phươngpháp luận khi vận dụng vào quá trình nghiên cứu đề tài, một số côngtrình liên quan đến vấn đề lãnh đạo, quản lý báo chí, như: HoàngQuốc Bảo (2014), cuốn sách “Lãnh đạo, quản lý hoạt động báo chí

và xuất bản”, ; Phạm Lương Bằng (2012), “Bảo vệ bản quyền tácgiả sách VHNT trên internet trong sự phát triển của công nghệ thôngtin hiện nay”, Luận văn Thạc sĩ, Học viện Báo chí và Tuyên truyền,

Hà Nội; Nguyễn Thị Thanh Thư, (2015), “Thông tin lý luận, phê

bình văn nghệ trên báo in ở Việt Nam hiện nay”

3 Mục đích, nhiệm vụ nghiên cứu của đề tài

* Mục đích nghiên cứu

Trên cơ sở hệ thống hóa và luận giải một số vấn đề cơ bản về

lý luận liên quan đến quản lý thông tin VHNT trên Báo QĐND, luậnvăn tiến hành khảo sát thực trạng, đánh giá những ưu điểm, hạn chế

và nguyên nhân trong quản lý thông tin về VHNT, từ đó đề xuất một

số giải pháp góp phần nâng cao chất lượng quản lý thông tin VHNTtrên Báo QĐND hiện nay và thời gian tới

* Nhiệm vụ nghiên cứu

- Hệ thống hóa và luận giải một số vấn đề cơ bản về lý luậnliên quan đến quản lý thông tin VHNT trên Báo QĐND

- Khảo sát, phân tích, đánh giá thực trạng, làm rõ những ưuđiểm, hạn chế và nguyên nhân trong quản lý thông tin VHNT trênBáo QĐND

- Xác định những vấn đề đặt ra, từ đó đề xuất một số giảipháp chủ yếu góp phần nâng cao chất lượng quản lý thông tin VHNTtrên Báo QĐND trong thời gian tới

4 Đối tượng, phạm vi nghiên cứu

* Đối tượng nghiên cứu

Quản lý thông tin VHNT trên Báo Quân đội nhân dân

* Phạm vi nghiên cứu

- Phạm vi về nội dung: Luận văn nghiên cứu quản lý thôngtin VHNT trên Báo QĐND với tính chất là một quá trình quản lýthông tin VHNT với sự gắn kết thống nhất chặt chẽ, không tách rờigiữa hai lĩnh vực văn học và nghệ thuật

- Phạm vi không gian: Luận văn nghiên cứu, khảo sát hoạt

động quản lý thông tin VHNT trên Báo QĐND, chủ yếu tập trungvào ấn phẩm Báo QĐND hằng ngày và loại hình Báo QĐND điện tử.

- Luận văn dựa trên cơ sở lý thuyết: Khoa học quản lý; Lýluận về báo chí và quản lý báo chí; Các lý thuyết về VHNT; Xã hộihọc truyền thông đại chúng; kế thừa kết quả nghiên cứu của các côngtrình khoa học về nghiên cứu báo chí, truyền thông

5.2 Phương pháp nghiên cứu

- Phương pháp nghiên cứu tài liệu

- Phương pháp phân tích nội dung

- Phương pháp phỏng vấn sâu

6 Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của đề tài

6.1 Ý nghĩa lý luận

Luận văn góp phần làm rõ các khái niệm có liên quan đến quản

lý thông tin VHNT của báo chí nói chung và Báo QĐND nói riêng trongbối cảnh báo chí, truyền thông số hiện nay

6.2 Về thực tiễn

Luận văn cung cấp dữ liệu khảo sát, gợi ý đề xuất cho BáoQĐND nâng cao chất lượng quản lý thông tin VHNT trong thời kỳmới Luận văn có thể làm tài liệu tham khảo hữu ích cho việc nghiêncứu, giáo dục, đào tạo, học tập, bồi dưỡng về báo chí, truyền thông

về quản lý thông tin VHNT trên báo chí

7 Cấu trúc của Luận văn

Ngoài phần mở đầu, kết luận, tài liệu tham khảo, phụ lục,luận văn được kết cấu 3 chương:

Chương 1: Cơ sở lý luận của vấn đề nghiên cứu.

Chương 2: Thực trạng quản lý thông tin văn học, nghệ thuật trên Báo Quân đội nhân dân.

Chương 3: Một số vấn đề đặt ra và giải pháp nâng cao chất lượng quản lý thông tin văn học, nghệ thuật trên Báo Quân đội nhân dân.

Nội dung của luận văn sẽ được trình bày theo thứ tự cácchương trên

Chương 1:

CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU

1.1 Khái niệm về quản lý, thông tin, văn học, nghệ thuật, báo chí

Quản lý là hoạt động có ý thức của chủ thể tác động vào đối tượng quản lý, nhằm mục đích xác định đánh giá, nhận xét, đưa ra chương trình, kế hoạch, giải pháp phát huy, nâng cao chất lượng hiệu quả của hoạt động, phù hợp với mục tiêu, chiến lược phát triển của chủ thể.

1.1.2 Khái niệm thông tin:

Thông tin là phần tri thức được sử dụng để định hướng, tác động đến những hành động tích cực và quản lý xã hội, thực hiện mục đích giữ gìn những đặc điểm phẩm chất, sự hoàn thiện và phát triển

hệ thống Như vậy, thông tin là một khái niệm cơ bản được chủ thể

dùng để giải thích, trình bày, thông báo đến đối tượng về một vấn đề,

sự kiện nào đó trong đời sống xã hội

1.1.3 Văn học, nghệ thuật:

Văn học: văn học là sản phẩm của tư duy hình tượng phản

ánh đời sống vật chất và tinh thần của xã hội, là sự sáng tạo mangtính nghệ thuật, được biểu hiện bằng ngôn từ

Nghệ thuật: Nghệ thuật là một hình thái ý thức xã hội phản

ánh hiện thực khách quan thông qua hình tượng, dùng hình tượngnhằm biểu lộ, thể hiện, giãi bày quan điểm, thái độ, cảm xúc, tìnhcảm… để phản ánh thế giới quan, thế giới nội tâm của con người.Nghệ thuật có 7 loại hình, đó là: văn học, hội họa, điêu khắc,

âm nhạc, sân khấu, điện ảnh, kiến trúc - trang trí Như vậy, văn học

là một loại hình nghệ thuật, một bộ phận quan trọng của nghệ thuật.

Cho nên, thuật ngữ VHNT có nội hàm chính là lĩnh vực nghệ thuật nhưng được sử dụng với ý đồ nhấn mạnh lĩnh vực quan trọng hàng đầu này của nghệ thuật.

1.1.4 Khái niệm Báo chí:

“Báo chí là phương tiện truyền thông đại chúng truyền tảithông tin các sự kiện, sự việc, hiện tượng đang diễn ra trong hiệnthực khách quan một cách nhanh chóng, chính xác và trung thực đếnđông đảo công chúng, nhằm tích cực hóa đời sống thực tiễn” Báochí có nhiều loại hình, mỗi loại hình có những đặc trưng riêng, có vịtrí vai trò nhất định trong phản ánh các sự kiện trong đời sống xã hộihiện thực, có thể khái quát báo chí gồm các loại hình cơ bản như:Báo in, Phát thanh, Truyền hình, Báo điện tử

1.1.1.6 Quản lý thông tin văn học, nghệ thuật

Quản lý thông tin VHNT trên báo chí là sự tác động có mục đích, có kế hoạch của chủ thể quản lý báo chí lên đối tượng quản lý bằng những nội dung, phương thức nhất định nhằm đạt mục tiêu đề

ra về vấn đề có liên quan đến thông tin VHNT.

1.2 Các yếu tố quản lý thông tin

1.2.1 Chủ thể quản lý

Quản lý thông tin là một trong những thành tố quan trọngcủa các chủ thể, cá nhân và tổ chức Xét theo cấp độ quản lý thôngtin trong phạm vi một quốc gia dân tộc, chủ thể quản lý thông tin là

hệ thống các cơ quan, đơn vị, tổ chức và cá nhân thực hiện quyền lựcquản lý, bảo vệ, tuyên truyền, phổ biến thông tin đến công chúng xãhội Chủ thể lãnh đạo, quản lý thông tin là các cấp ủy tổ chức đảng,các cơ quan chủ quản phát hành, tuyên truyền thông tin

1.2 2 Đối tượng quản lý

Đối tượng quản lý thông tin là các đối tượng tham gia vàoquá trình thu thập, xử lý, tuyên truyền thông tin về một lĩnh vực hoạtđộng nào đó trong xã hội; là nguồn nhân lực, đội ngũ những ngườilàm báo, phóng viên, BTV, cộng tác viên trực tiếp tham gia vào quátrình sản xuất thông tin VHNT trong tổ chức, cơ quan báo chí

1.2.3 Nội dung quản lý

Trong phạm vi đề tài, nội dung quản lý thông tin về VHNTgồm: (1) Thông tin sự kiện VHNT; (2) Thông tin hoạt động VHNT; (3)Thông tin chân dung văn nghệ sĩ và tác phẩm VHNT; (4) Thông tinbình luận, trao đổi về các vấn đề và giá trị của VHNT

1.2.4 Phương thức quản lý

- Phương thức quản lý trực tiếp

- Phương thức quản lý giản tiếp

1.3 Vai trò của quản lý thông tin văn học, nghệ thuật trên báo chí

1.3.1 Quản lý thông tin VHNT đảm bảo thông tin chính xác, kịp thời, đạt chất lượng tốt cả về nội dung và hình thức.

1.3.2 Quản lý thông tin VHNT đảm bảo đáp ứng các nhu cầu đa dạng về thông tin VHNT, nâng cao hiểu biết của công chúng

1.3.5 Đảm bảo đối tượng được quản lý thực hiện đúng chức

năng, nhiệm vụ, quyền hạn, đúng pháp luật và đúng tôn chỉ, mục đích.

1.3 6 Quản lý chẽ chẽ thông tin VHNT làm cơ sở để đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, phản động, thù địch; ngăn chặn, phòng chống tự diễn biến, tự chuyển hóa trên lĩnh vực tư tưởng văn hóa; thị hiếu thiếu lành mạnh trong sáng tác và thưởng thức VHNT.

1.4 Yêu cầu đặt ra đối với quản lý thông tin văn học, nghệ thuật

1.4.1 Yêu cầu đối với chủ thể quản lý

Trong hoạt động quản lý, chủ thể quản lý và đối tượng quản

lý có mối quan hệ mật thiết, qua lại lẫn nhau Hoạt động quản lý làhoạt động giải quyết quan hệ chủ yếu giữa con người với con người,

cụ thể ở đây là giữa lãnh đạo cơ quan báo chí với ekip sản xuất cácthông tin VHNT

1.4.2 Yêu cầu đối với đối tượng quản lý

Đối tượng quản lý trong việc quản lý thông tin VHNT trên

cơ quan báo chí cần đạt yêu cầu về chất lượng tin, bài, tiến độ làmviệc, hoạt động đúng chức năng và phù hợp với đối tượng côngchúng Đội ngũ làm báo cần thành thạo các công cụ công nghệ; biếtcách tối ưu hóa nội dung để phù hợp với các nền tảng trực tuyến, từwebsite, mạng xã hội

1.4.3 Yêu cầu đối với nội dung quản lý

Quản lý chiến lược, định hướng, kế hoạch thông tin

Quản lý chất lượng về nội dung và hình thức thông tin.Quản lý quy trình sản xuất thông tin

1.4.4 Yêu cầu đối với phương thức quản lý

Phương thức quản lý khoa học, logic, dựa trên cơ sở quyếtđịnh do chủ thể quản lý đưa ra, các khách thể quản lý sẽ thực hiệnnhững công việc cụ thể một cách hiệu quả; công tác quản lý phảithực hiện chủ động, thường xuyên và liên tục; phương thức quản lýthông qua kiểm tra, giám sát, khen thưởng, kỷ luật có hiệu quả khiđược chủ thể quản lý tiến hành thường xuyên, công bằng và minhbạch

Như vậy, tuy yêu cầu đối với mỗi trường hợp là khác nhau,nhưng đều thống nhất là điều kiện cần và đủ để công tác quản lýthông tin đạt mục đích đề ra

Tiểu kết Chương 1

Trong chương 1 của luận văn, tác giả đã làm rõ cơ sở lý luận

về quản lý thông VHNT nói chung và trên Báo QĐND nói riêng Từnhững khái niệm đã nêu, tác giả phân tích và đưa ra khái niệm chung:quản lý thông tin VHNT trên báo chí là sự tác động có mục đích, có

kế hoạch của chủ thể quản lý báo chí lên đối tượng quản lý bằngnhững nội dung, phương thức nhất định nhằm đạt mục tiêu đề ra vềvấn đề có liên quan đến thông tin VHNT

Những nội dung trình bày trong chương 1 là cơ sở lý luậncần thiết, quan trọng để tác giả tiến hành khảo sát, phân tích, đánhgiá thực trạng của Báo QĐND trong chương 2

Chương 2:

THỰC TRẠNG QUẢN LÝ THÔNG TIN VĂN HỌC, NGHỆ THUẬT TRÊN BÁO QUÂN ĐỘI NHÂN DÂN

2.1 Giới thiệu khái quát về Báo Quân đội nhân dân

Báo QĐND là cơ quan của Quân ủy Trung ương và Bộ Quốcphòng, tiếng nói của lực lượng vũ trang và nhân dân Việt Nam

Hiện nay Báo QĐND có 4 ấn phẩm chính: Báo QĐND hằngngày, Báo QĐND Cuối tuần, Nguyệt san Sự kiện và Nhân chứng,Báo QĐND điện tử

2.2 Khảo sát thực trạng quản lý thông tin văn học nghệ thuật trên Báo Quân đội nhân dân

2.2.2 Đối tượng quản lý

Đối tượng quản lý về thông tin VHNT trên Báo QĐND gồm:Các tác phẩm báo chí cung cấp thông tin liên quan đến lĩnh vựcVHNT trên Báo QĐND; Đội ngũ phóng viên, BTV trực tiếp thamgia vào các khâu tổ chức sản xuất thông tin Quản lý các sản phẩmbáo chí trên Báo QĐND.

2.2.3 Nội dung quản lý

- Quản lý nội dung thông tin

Thông tin bình luận, trao đổi về các vấn đề và giá trị VHNT Thông tin sự kiện VHNT

Thông tin chân dung văn nghệ sĩ và tác phẩm VHNT

Thông tin hoạt động VHNT

- Quản lý hình thức thông tin VHNT

Quản lý về Tần suất:

Báo QĐND điện tử đang đẩy mạnh công tác thông tin VHNTvới các tác phẩm báo chí có tính chuyên môn cao, đi sâu vào khaithác đời sống VHNT trong bối cảnh đất nước tập trung vào phát triểncông nghiệp văn hóa, trong có sự ảnh hưởng và tác động mạnh mẽcủa các vấn đề thuộc lĩnh vực VHNT đối với sự vận động của đấtnước, và hội nhập quốc tế

Quản lý về Nguồn đăng

Báo QĐND đã tạo môi trường thuận lợi để phóng viên, nhàbáo của cơ quan mình trực tiếp tham gia vào quá trình sản xuất cáctác phẩm báo chí, đó là biện pháp hữu hiệu vừa phát huy vài trò sángtạo của đội ngũ phóng viên, nhà báo, vừa quản lý chặt chẽ mọi hoạtđộng của họ Cộng tác viên trong và ngoài quân đội, là những phóngviên, nhà báo của các cơ quan đơn, vị trong toàn quân; phóng viêncủa các tờ báo khác ngoài quân đội…

Quản lý về Ngôn ngữ

Ngôn ngữ sự kiện: giữ nguyên được ý nghĩa truyền tải của

thông tin, đảm bảo tính chính xác và khách quan về các sự kiệnVHNT đã diễn ra Đồng thời, chú trọng tới đối tượng độc giả muốntìm kiếm thông tin VHNT nhanh chóng, đáp ứng nhu cầu cập nhậttin tức một cách kịp thời và hiệu quả

Ngôn ngữ chính luận: Báo QĐND đã sử dụng đa dạng phong

cách ngôn ngữ báo trong sản xuất các tác phẩm báo chí thông tin vềVHNT; lựa chọn bố cục các bài viết hợp lý, thời điểm đăng tải phùhợp với đối tượng hiệu quả truyền tải của các nội dung thông tin

Quản lý về Hình ảnh:

Kết quả khảo sát cho thấy, Báo QĐND luôn sử dụng hình ảnhtrong hầu hết các tác phẩm thông tin VHNT Số lượng bài báo sửdụng 1 hình ảnh là nhiều nhất với 390 tác phẩm, dùng từ 2 đến 4 ảnh

có 257 tác phẩm, số lượng tác phẩm không sử dụng ảnh là rất ít

2.2.4 Phương thức quản lý

- Quản lý theo phương thức trực tiếp

- Quản lý theo phương thức gián tiếp

2.3 Đánh giá thành công, hạn chế và nguyên nhân

2.3.1 Thành công và nguyên nhân

cơ quan báo chí Quân đội

Ba là, quản lý tốt quy trình sản xuất thông tin VHNT.

Bốn là, phương thức quản lý phù hợp với từng đối tượng quản lý, giúp quá trình lãnh đạo, điều hành hoạt động báo chí tốt hơn, từ đó nâng cao chất lượng các tác phẩm báo chí.

Nguyên nhân của những thành công

Sự lãnh đạo, chỉ đạo của Quân ủy Trung ương, Bộ Quốcphòng, trực tiếp thường xuyên là Đảng ủy Cơ quan Tổng cục Chínhtrị, sự hướng dẫn nghiệp vụ của các cơ quan chức năng Lãnh đạoBáo QĐND đã có nhận thức tốt về phát triển nội dung thông tinVHNT, cập nhật kiến thức, kỹ năng về thông tin VHNT hiện đại, phùhợp thực tiễn Lãnh đạo Báo QĐND đã lãnh đạo, chỉ đạo sát sao vềvấn đề này, sự đoàn kết và nỗ lực không ngừng của toàn thể cán bộ,phóng viên, BTV Ban Biên tập báo đã không ngừng tìm kiếm,nghiên cứu và áp dụng các phương pháp mới để cải tiến nội dung vàhình thức tuyên truyền, đảm bảo thông tin luôn chính xác, phong phú

Ba là, các tác phẩm đấu tranh, phản bác các quan điểm sai trái, thù địch, phản động, phòng, chống “diễn biến hòa bình”, nguy cơ suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức lối sống, “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” trên lĩnh VHNT còn hạn chế về số lượng