Cách tiếp cận tạo vacxinTruyền thống: từ kháng nguyên đặc hiệu Vacxin Hiện đại: từ thông tin di truyền của kháng nguyên trực tiếp hoặc gián tiếp phân tích in silico các kháng ngu
Trang 1TS BSTY Đinh Xuân Phát
VACXIN VÀ ỨNG DỤNG VACXIN
CHƯƠNG 8 CÔNG NGHỆ NGHIÊN CỨU VÀ
SẢN XUẤT VACXIN
Trang 2Cách tiếp cận tạo vacxin
Truyền thống: từ kháng nguyên đặc hiệu Vacxin
Hiện đại: từ thông tin di truyền của kháng nguyên (trực tiếp hoặc gián tiếp) phân tích in silico các kháng nguyên tiềm năng Thử nghiệm từng kháng nguyên Kháng nguyên thực sự hiệu quả làm vacxin : CÔNG NGHỆ VACXIN NGƯỢC
Trang 3Công nghệ phát triển vacxin mới
z
Trang 4Công nghệ phát triển vacxin mới
z
Trang 5Các bệnh truyền nhiễm mới
Trang 6Motif nhận biết và dự đoán
1 Lipoprotein thường chứa motif lipobox, LXXC (L:
leucine, X: bất kỳ; C: cystein).
2 Lipoprotein cũng có thể chứa motif RGD (arginine,
glycine, aspartate), như một vị trí bám lên màng tế bào vi khuẩn
3 Motif nhận diện bởi sortase: đây là enzyme vi
khuẩn chuyên hiệu chỉnh các protein màng tế bào của chúng; LPXTG (L: leucine; P: proline; X: axit amin bất kỳ; T: threonine; G: glycine).
4 Motif glycosylation là NXS/T N là asparagine, X là
một axit amin bất kỳ ngoại trừ proline, S là serine
và T là threonine.
Trang 7Peptid tín hiệu (Signal peptide)
Trang 8Peptid tín hiệu có thể chính là các motif xuyên màng, gồm aa kỵ nước
Trang 9Tín hiệu LPXPG của Sortase
Trang 10Motif xuyên màng của HIV1 – gp41
Rhodopsin in disk membrane
Trang 11Motif xuyên màng của HIV1 – gp41
Trang 12Glycosylation motif và đa hình GP5
Chủng virus Peptid 1 Peptid 2
NADC-9 LAALICFVIRLAKNC KGRLYRWRSPVI V EK
NVSL14 LAALICFVIRLAKNC KGRLYRWRSPVI I EK
Trình tự aa
của GP5
(200 aa)
(chủng Bắc
Mỹ, FL12)
MLGRCLTAGCCSRLLSLWCIVPFCFAALVNAN
SNSSSHLQLIYNLTLCELNGTDWLKDKFDWAV ETFVIFPVLTHIVSYGALTTSHFLDTVGLVTVST AGFYHGRYVLSSIYAVCALAALICFVIRLAKNC MSWRYSCTRYTNFLLDTKGRLYRWRSPVIIEK GGKVEVEGHLIDLKRVVLDGSVATPLTRVSAE QWGRL
Trang 13Rappuoli – Novatis/WHO plan
Daniel Bernoulli (1700-1782, nhà toán-vật lý học) ước tính tại châu Âu, có trung bình 600,000 người chết vì Smallpox mỗi năm Tương đương với tỷ lệ 1/140 người đã chết vì đậu mùa Thời đó dân số EU khoảng 80 triệu
- 1709: 14000 ca chết tại Paris
- 1753: 20000 ca chết tại Paris
- 1768: 60000 ca chết tại Naples
Đến 2011: ngành vacxin đã phòng bệnh cho >700 tr người và cứu >150 triệu cái chết
2011-2020: dự đoán vacxin sẽ cứu 25 tr người khỏi chết = 2.5 tr/năm = 7000/ngày = 300/giờ = 5/phút
Trang 14Công nghệ vacxin ngược
Trang 16Quá trình phát triển công nghệ sản
xuất Vacxin
Trang 17Tìm kiếm chất bổ trợ hiệu quả mới