BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC QUỐC TẾ HỒNG BÀNG NGHÀNH SINH HỌC VÀ MÔI TRƯỜNG KHOA CÔNG NGHỆ SINH HỌC_MÔI TRƯỜNG -------- BÁO CÁO KHOA HỌC BẢO TỒN THIÊN NHIÊN MỘT SỐ LOÀI ĐỘNG
Trang 1BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC QUỐC TẾ HỒNG BÀNG NGHÀNH SINH HỌC VÀ MÔI TRƯỜNG KHOA CÔNG NGHỆ SINH HỌC_MÔI TRƯỜNG
BÁO CÁO KHOA HỌC
BẢO TỒN THIÊN NHIÊN
MỘT SỐ LOÀI ĐỘNG VẬT HOANG DÃ KÊU CỨU
Đề tài
SVTH:Phan VănThành
TP.HỒ CHÍ MINH 2009
Trang 2Nội dung trình bày
4 VƯỜN QUỐC GIA - KHU BẢO TỒN
1 TÀI NGUYÊN THỰC VẬT VÀ ĐỘNG VẬT
HOANG DÃ
2.BẢO VỆ CÁC LOÀI HOANG DÃ
3.MỘT SỐ LOÀI ĐỘNG VẬT HOANG DÃ ÐANG KÊU CỨU.
5.MỘT SỐ KHU BẢO TỒN KHÁC
Trang 31 TÀI NGUYÊN THỰC VẬT VÀ ĐỘNG VẬT HOANG DÃ
Thiên nhiên đã cho chúng ta một nguồn tài nguyên vô cùng quý giá,phong phú và đa dạng,theo dự đoán của các nhà sinh thái học thì trên hành tinh chúng ta có khoảng từ 13-14 triệu loài.tuy nhiên cho đến nay chỉ mới biết được hơn 1.750.000 loài
Trong số 80.000 loài thực vật có khả năng cung cấp lương thực thực phẩm,chúng ta chỉ mới sử dụng được khoang 1.500 loài.các nguồn lợi về cây thuốc trong tự nhiên rất lớn,cho đến nay khoa học chỉ mới phát hiện được hơn 5000 ngàn loài chứa các hoạt chất đặc biệt có thể chống được bệnh.với nguồn tài nguyên quý giá như
vậy,hàng năm ch thế giới khoảng 4 tỉ đôla.
Trang 4thực sự không phải một số loài chim kể trên bị tuyệt chủng mà hiện có những thực vật và động vật khác cũng đang bị đe doạ.Thí dụ:
-về động vật:
+khỉ “mắt kiếng” ở Vân Nam Trung Quốc đang hiếm hoi
+chim ưng,gấu trúc,khỉ lông vàng ở Tân cương,Trung quốc đang bị săn trộm
+cọp ở châu á cũng như châu âu đang trên đà tuyệt chủng-về thực vật:
+một số lan và xương rồng cũng đang có nguy cơ bị đe
dọa
Trang 5tổ chức liên hợp quốc về bảo tồn thiên nhiên và tài nguyên thiên nhiên(IUCN).hội đồng quốc tế bảo tồn chim,quỹ loài vật hoang dã thế gới đã chứng minh những loài có nguy cơ bị đe doạ,và tìm cách bảo vệ chúng.hiện nay một số hiệp ước thế giới và những hiệp định đẻ bảo tồn những loài hoang dã đã được đặt ra,nhưng còn hạn chế ở một số
quốc gia
2.Bảo vệ các loài hoang dã.
2.1 tiến đến sự thành lập các hiệp ước
và luật
năm 1987,bảng danh sách thực vật và động vật nguy cơ và đe doạ
đã được bảo vệ dưới mọt đạo luật gồm 928 loài,trong đó có 385 loài được tìm thấy trong nước mỹ và các nơi khác
Trang 6Vào năm 1903,tổng thống Theodore Roosevelt đã thiết lập khu bảo tồn động vật hoang dã liên bang đầu tiên trong nước mỹ và đảo pelican trên bờ biển phía đông Florida để bảo vệchim bồ nông xám
nguy cơ.
vào năm 1987 ,hệ thống khu bảo tồn động vật hoang dã bao gồm
437 khu , được quản lý do cơ quan động vật hoang dã và thuỷ sản
đã có ¾ khu bỏ tồn đất ướt để bảo vệ cho le le di trú ,còn nhiều loại
khác thì được bảo vệ trong khu bảo tồn.
từ năm 1980 ,chính quyền Reagan đã bành trướng nhiều hoạt động thương mại,gây cản trở đến việc bảo vệ động vật hoang dã của khu
này
2.2 tiến đến sự thành lập các khu bảo tồn loài thú hoang dã
Trang 73.1 ÁC LÀ= Pica pica
3.MỘT SỐ LOÀI ĐỘNG VẬT HOANG DÃ KÊU CỨU
Một số người cho rằng chính con người đã thúc đẩy sự tuyệt chủng của những loài là những vi pham về đạo đức và luân lý.
thật vậy, đối với những loài hoang dã,phần lớn ns không gây cản trở cho con người,cần phải bảo tồn loài vì chính nó là tiêm năng của nhân lọi trong tương lai.
Giới(regnum): malia Ngành(phylum) : Chordata Lớp(class) Aves
Trang 8Ác là, bồ các, ác xắc, hỉ thước, ác là châu Âu (danh pháp khoa học: Pica pica) là một loài chim định cư trong khu vực châu Âu, phần lớn châu Á, tây bắc châu Phi Nó là một trong vài loài chim trong họ Quạ (Corvidae) có tên gọi chung là ác là và thuộc về
nhánh phân tỏa cận Bắc cực của ác là "đơn sắc"
Trang 9Bộ lông khoang nổi bật và dài (20-30cm), đuôi xòe dần, tiếng kêu khàn khàn và to là những đặc điểm làm chúng không thể nhầm lẫn với các loài khác Trong các khu vực nông thôn thưa thớt cây cối, ác là thường gây chú
ý do chúng thường bay theo nhóm, 1 đến 3 con hoặc nhiều hơn, với
chuyển động nhanh, dường như là với các cánh ngắn, bay nối tiếp nhau và kêu ríu rít khi chúng bay ngang qua Khi chúng đậu xuống thì chiếc đuôi dài ngay lập tức dựng lên để không quét đất
3.1.2 Sinh thái học và hành vi
Trang 103.1.3 Trong văn hóa
Ác là là phổ biến trong văn hóa dân gian châu Âu, với nhiều điều mê tín
về nó Nói chung, loài chim này gắn liền với bất hạnh và phiền muộn Điều này có thể là do xu hướng đã được biết khá rõ của nó trong việc
"trộm cắp" các vật thể sáng bóng, cũng như tiếng kêu khàn khàn, ríu rít của nó Chẳng hạn tại Scotland, ác là gần cửa sổ của nhà là điềm báo trước cái chết còn trong văn hóa dân gian Đức thì ác là được nhìn
nhận như là kẻ trộm Tuy nhiên, tại Trung Quốc, thay vì là dấu hiệu của
sự không may mắn, ác là lại được coi là dấu hiệu của may mắn Tên của nó trong tiếng Trung ( 喜鹊 : hỉ thước) nghĩa là con chim báo điềm lành.
Trang 11Báo gấm hay báo mây (Neofelis nebulosa) là một loài mèo cỡ trung bình, 60 tới 110 cm (2' - 3'6") dài và cân nặng khoảng 11 - 20 kg
(25 lbs 4oz - 44lbs) Nó có màu nâu hay hung, dấu hiệu đặc biệt là các hình elip lớn, hình dạng không đều, gờ màu sẫm trông giống như các đám mây: vì thế tên khoa học và một số tên nước ngoài của
nó đều ẩn ý tới mây
3.2 BÁO GẤM= Neofelis nebulosa
Họ mèo:Felidae
Bộ ăn thịt :Canrivora
Trang 12Báo gấm có thân hình săn chắc và cân đối, có răng nanh dài nhất trong số các loài mèo hiện còn tồn tại Điều này dẫn đến giả thiết suy đoán là
chúng săn các động vật có vú lớn sống dưới đất Tuy nhiên, mặc dù còn biết rất ít thói quen của chúng trong tự nhiên, hiện nay người ta cho rằng chúng chủ yếu săn bắt các loài động vật có vú sống trên cây, cụ thể là
vượn, khỉ đuôi lợn hay khỉ Proboscis, phụ thêm vào là các động vật có vú khác như nai, nhím hay chim và các gia súc.Vì nguồn thức ăn chủ yếu là các động vật sống trên cây, báo gấm là những kẻ leo trèo giỏi Chân ngắn
và mềm dẻo, bàn chân rộng và móng vuốt sắc cùng với nhau làm chúng là những động vật có chân rất chắc chắn
3.2.1 Đặc trưng
Trang 13Báo gấm cái đẻ một lần từ 1 tới 5 con non sau khi mang thai khoảng
85 đến 93 ngày Con non là mù và yếu ớt, giống như con non của các loài mèo khác Không giống như con đã trưởng thành, các đốm của con non là "đặc"—sẫm hoàn toàn hơn là các vòng sẫm Sau khi sinh khoảng 10 ngày, chúng có thể nhìn được và hoạt động được sau khoảng 5 tuần, có thể sau khoảng 10 tháng tuổi thì chúng trở thành các cá thể độc lập Báo gấm đạt đến độ tuổi sinh sản sau 2 năm và con cái có thể mang thai mỗi năm một lần Báo gấm bị giam cầm có thể sống tới 17 năm
3.2.2 Sinh sản
Trang 14Gà lôi lam mào trắng (Lophura edwardsi) là một loài chim thuộc họ Phasianidae, đặc hữu tại các khu vực rừng mưa nhiệt đới của
Việt Nam Loài này có chiều dài 58–67 cm, chân và da mặt đỏ Con trống chủ yếu có màu xanh da trời-đen còn con mái có màu nâu
3.3 Gà lôi lam mào trắng=
Trang 15Bò xám (Bos sauveli) còn gọi là bò Kouprey là động vật hoang dã thuộc họ Bovidae cư ngụ chủ yếu trong các vùng rừng núi thuộc miền bắc Cam pu chia, nam Lào, đông Thái Lan và tây Việt Nam
Chúng được phát hiện năm 1937.
3.4 Bò xám= Bos sauveli
Họ (familia): Bovidae
Bộ (ordo): Artiodactyla
Trang 163.4.1Hình dạng & tập tính
Bò xám có hai ngón chân móng guốc ở phần trung tâm của phần móng guốc Ngón chân trỏ và ngón út là móng guốc nhỏ hơn, gần với xương mắt cá chân Bò xám đực có yếm dài tới 40 cm (16 inch)
Trong điều kiện tự nhiên chúng có thể sống tới 20 năm.
Bò xám đực có thể dài tới 2 m và nặng từ 680 tới 900 kg (1.500 - 2.000 lb) Chúng có thân dài nhưng dẹt, chân dài và có bướu trên lưng Bò
xám có lông màu xám, nâu đen hay đen Cặp sừng của bò xám cái có
hình dạng như chiếc đàn lia, cong về phía trên giống như sừng linh
dương Cặp sừng của con đực vòng hình cung rộng hơn và cong lên và chĩa về phía trước
Trang 17Bò xám sinh sống trên những sườn đồi thấp và ăn cỏ Chúng là loài động vật ăn cả ngày lẫn đêm, ban đêm chúng ăn cỏ trong những khu vực rộng rãi ngoài trời
và ban ngày chúng ăn cỏ dưới những cánh rừng
Chúng sống thành bầy đàn tới 20 con, chủ yếu là bò cái trưởng thành và bê con nhưng trong mùa khô thì
Trang 18Toàn thân tê tê có lớp vảy cứng bao bọc, chỉ chừa phần phía bụng Mép vảy sắc và nhọn để giúp việc phòng thủ Vảy cấu tạo bằng chất keratin giống như móng vuốt, sừng, và lông các động vật có
vú khác
Trang 19Toàn thân tê tê có lớp vảy cứng bao bọc, chỉ chừa phần phía bụng Mép
vảy sắc và nhọn để giúp việc phòng thủ Vảy cấu tạo bằng chất keratin
giống như móng vuốt, sừng, và lông các động vật có vú khác
3.5.1Sinh sản
3.5.1Đặc điểm
Tê tê mang thai khoảng 120-150 ngày, đẻ lứa từ một (tê tê Phi châu) đến ba con (tê tê Á châu) Tê tê con cân từ 80-450 g Chúng bám vào đuôi mẹ nhưng cũng có loài tê tê ẩn trong hang đến 2-4 tuần thì mới
ra ngoài Chúng thôi sữa ở khoảng ba tháng và đến hai tuổi thì trưởng thành, có thể sinh sản được
Trang 20Hồng hoàng hay phượng hoàng đất (danh pháp khoa học: Buceros
bicornis) là thành viên to lớn nhất trong họ Hồng hoàng
(Bucerotidae) Hồng hoàng sinh sống trong các khu rừng của Ấn
Độ, Đông Nam Á và miền nam Trung Quốc Kích thước to lớn và màu sắc đầy ấn tượng của chúng đã góp phần làm cho chúng trở
thành một phần trong văn hóa.
3.6 Hồng hoàng= Buceros bicornis
Bộ (ordo): Coraciiformes
Họ (familia): Bucerotidae
Trang 21Hồng hoàng là loài chim lớn, có thể dài tới 95-120 cm (38-47 inch), với sải cánh dài tới 152 cm (60 inch) và cân nặng 2,15-4 kg (4,7-8,8 lb) Đặc trưng nổi bật nhất của hồng hoàng là phần mũ mỏ màu vàng tươi
và đen trên đỉnh chiếc mỏ lớn của nó Mũ mỏ rỗng và chưa rõ mục đích để làm gì mặc dù người ta tin rằng nó là kết quả của chọn lọc giới tính [1] Hồng hoàng mái nhỏ hơn và có mắt màu xanh lam thay vì mắt
đỏ
3.6.1 Miêu tả
3.6.2Thức ăn
Trong tự nhiên, thức ăn của hồng hoàng chủ yếu là các loại quả
Nó cũng ăn cả các loài thú, chim, thằn lằn rắn và côn trùng nhỏ
Trang 223.6.3Sinh sản
Hồng hoàng mái làm tổ trong lỗ rỗng trên thân các cây lớn và miệng tổ được bịt bằng một lớp trát bằng phân Nó tự giam mình trong tổ cho tới khi chim non phát triển tương đối, dựa trên thức ăn cho chim trống đem
về thông qua khe nứt trong lớp trát Trong thời kỳ này chim mái trải qua thời kỳ rụng lông hoàn toàn Mỗi lứa đẻ gồm 1 tới 2 trứng và được ấp
trong 38-40 ngày
Trang 233.6.4Nuôi nhốt
3.6.5Tình trạng bảo tồn
Khoảng 60 con hồng hoàng hiện tại bị nuôi nhốt tại Hoa Kỳ và ít hơn tại một
số quốc gia khác Trong khi việc nuôi dưỡng chúng cũng như cung cấp thức
ăn ít gặp khó khăn thì việc nhân giống chúng là rất khó khăn với rất ít ý định
đã thành công
Do việc mất trường sống đang diễn ra cũng như bị săn bắn ở một số nơi nên hồng hoàng được đánh giá là gần (cận) nguy cấp trong sách đỏ của IUCN về các loài nguy cấp.Nó được liệt kê trong Phụ lục I của CITES
Trang 243.7 Rắn hổ mang chúa= Ophiophagus hannah
Bộ (ordo): Squamata
Họ (familia) Elapidae
Rắn hổ mang chúa (tên khoa học: Ophiophagus hannah) là loài rắn
độc cỡ lớn nhất thế giới, có chiều dài có thể lên đến 5,7 m Đầu, lưng màu nâu xám, vàng lục hay màu chì Những vảy thân từ giữa cơ thể tới hết đuôi có viền xám đen Nọc độc của rắn hổ mang chúa chủ yếu là đầu độc thần kinh, và con rắn này hoàn toàn có thể giết chết một người chỉ bằng một cú cắn Rắn hổ mang chúa thường sống trong hang dưới nhũng gốc cây lớn hay thân cây gỗ trong rừng, bên bờ suối
Trang 253.7.1Hình ảnh
3.7.2Bảo vệ, săn bắt
Rắn hổ mang chúa được cho là một món ăn có nhiều giá trị bổ dưỡng nên hay bị săn bắt, Rắn hổ mang chúa là loài rất quý hiếm rất cần được bảo vệ
Trang 263.8 Rùa hộp ba vạch= Cuora trifasciata
Bộ (ordo): Testudines
Họ (familia): Geoemydidae
Rùa hộp ba vạch (tên khoa học: Cuora trifasciata) là một loài
rùa hộp cỡ trung bình
Trang 273.8.1Đặc điểm sinh học
3.8.2Phân bố
Mai hơi dẹp, trên mai có 3 gờ (1 gờ sống lưng, 2 gờ bên) Yếm rùa gồm 2 mảnh cử động được có thể kép kín vào mai Lưng màu nâu,
có 3 vạch xám đen chạy dọc theo 3 gờ trên.
Rùa hộp ba vạch ăn các loại quả, lá cây, các loại rong, bèo mọc ở ven suối và khe rãnh, kể cả sâu bọ Rùa hộp ba vạch có sức nhịn đói lâu, có thể tới 2 tháng Rùa thường đẻ 2 trứng vào mùa hè,
trứng có hình ô van, kích thước 27 đến 50mm.
Trang 28Rùa hộp ba vạch phân bố tại bắc Myanma, nam Trung Quốc (kể cả đảo Hải Nam), Việt Nam (Cao Bằng, Lạng Sơn, Vĩnh Phú (Tam Đảo), Hà Tĩnh).
3.8.3Giá trị
Rùa hộp ba vạch có giá trị thẩm mỹ và kinh tế (dùng
làm thực phẩm, mai và yếm được nấu cao) Bột mai rùa
được dùng trong món cao quy linh theo truyền thống
của người Hoa vùng Ngô Châu
3.8.4Tình trạng
Rùa hộp ba vạch đang bị săn bắt mạnh không kể mùa vụ, và có
nguy cơ bị tiêu diệt
Trang 294 VƯỜN QUỐC GIA - KHU BẢO TỒN
4.1 Vườn quốc gia Cúc Phương
Vị trí : miền Bắc Việt Nam Thành phố gần nhất:Ninh
Bình, Thanh Hóa
Diện tích: 222,00 km ²
thành lập: 1966
Vườn Quốc gia Cúc Phương (hay rừng Cúc Phương) là một khu bảo tồn thiên
nhiên, khu rừng đặc dụng nằm trên địa phận ranh giới 3 khu vực Tây Bắc, đồng bằng sông Hồng và Bắc Trung Bộ thuộc ba tỉnh: Ninh Bình, Hòa Bình, Thanh Hóa Vườn quốc gia này có hệ động thực vật phong phú đa dạng mang đặc trưng rừng mưa nhiệt đới Nhiều loài động thực vật có nguy cơ tuyệt chủng cao được phát hiện và bảo tồn tại đây Đây cũng là vườn quốc gia đầu tiên tại Việt Nam
Trang 304.2Vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng
Vườn quốc gia Phong Nha-Kẻ Bàng là một vườn quốc gia tại
huyện Bố Trạch, và Minh Hóa, tỉnh Quảng Bình, cách thành phố Đồng Hới khoảng 50 km về phía Tây Bắc, cách thủ đô Hà Nội khoảng 500 km về phía nam[1][2] Vườn quốc gia này giáp khu bảo tồn thiên nhiên Hin Namno ở tỉnh Khammouan, Lào về phía tây, cách Biển Đông 42 km về phía đông kể từ biên giới của hai quốc
Trang 31Phong Nha-Kẻ Bàng nằm ở một khu vực núi đá vôi rộng khoảng 200.000 ha thuộc lãnh thổ Việt Nam, khu vực lãnh thổ Lào tiếp giáp vườn quốc gia này cũng có diện tích núi đá vôi khoảng
200.000 ha Diện tích vùng lõi của vườn quốc gia là 85.754 ha
và một vùng đệm rộng 195.400 ha Vườn quốc gia này được thiết lập để bảo vệ một trong hai vùng carxtơ lớn nhất thế giới với khoảng 300 hang động và bảo tồn hệ sinh thái bắc Trường
vườn quốc gia này là các kiến tạo đá vôi, 300 hang động, các sông ngầm và hệ động thực vật quý hiếm nằm trong Sách đỏ
Trang 32Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh Cà Mau phối hợp cùng với các cơ quan chức năng, triển khai kế hoạch quản lý và bảo
vệ các vườn chim tự nhiên, vì đây
là tài sản quí hiếm không phải nơi nào cũng có.
4.3 Cà Mau bảo vệ nghiêm ngặt vườn chim tự nhiên
Trang 335.Một số khu bảo tồn khác
vốn được địa phương và các tổ chức nghiên cứu khoa học trong
nước và quốc tế đang dày công bảo vệ
Vườn di sản ASEAN Hoàng Liên cần được
bảo vệ
công nhận là vườn di sản ASEAN, đồng nghĩa với việc thu hút du khách đến với địa danh này Bởi vậy, vấn đề được đặt ra là, liệu việc đưa khu vườn quốc gia này vào khai thác vì mục đích du lịch có làm ảnh hưởng tới cảnh quan tự nhiên của khu rừng,.
Trang 34Thung lũng Sinh Tồn thuộc địa phận Vườn Quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng tỉnh Quảng Bình, cách động Phong Nha 15km
về hướng tây nam là một thung lũng khá bằng phẳng, mọc
đầy cỏ tranh và tre nứa, nơi đa dạng về sinh học và sinh thái nhân văn.
Thung lũng Sinh Tồn - Vườn Quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng
Trang 35Thiên nhiên đã cho con người rất nhiều lợi
ích,từ những sự phong phú, đa dạng của những loài sinh vật ở những khu rừng nhiệt đới,tới
những nơi sa mạc khô cằn,hay là những nơi hết sức lạnh lẽo băng giá,những loại động ,thực
vật đã góp phần tạo nên cuộc sống thêm phần
đa dạng.
lời kết
hãy thể hiện một hành động bảo vệ môi trường,bảo vệ các loài hoang dã.thiên nhiên đang kêu cứư, “hãy lắng nghe âm thanh của thiên nhiên,nó đang gọi chúng ta.dù chỉ một lần,bạn hãy dừng lại
để lắng nghe,và hành động”