Khóa luận tốt nghiệp: Hoạt động thẩm định dự thảo văn bản quy phạm pháp luật do Bô Tư pháp thực hiện

quan Về thực trạng hoạt động thâm đính dự thảo văn bản quy phạm pháp luật do Bộ Tư pháp thực hiện, bài luân đưa ra những số liệu thực tê trong những năm gan đây của Bộ Tư pháp đề đánh gi

BỘ TƯPHÁP BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

Ha Nội, 2023

BÔ TƯPHÁP BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

TRƯỜNG ĐẠI HỌC LUẬT HA NOL

Ha Nội, 2023

Lời cam đoan và ô xác nhận của giảng viên hướng dan

Xác nhận của

giảng viên hướng dẫn

Lê Thị Hồng Hạnh

LOI CAM ĐOAN

Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiền cứu của

riêng tôi các kết luận, số liệu trong khóa luận tốt

nghiệp là trung thực, dam bdo độ tin cấy./

Tác giả khóa luận tốt nghiệp

(Ky và ghi rõ họ tên)

Vii Vân Anh

DANH MỤC CÁC CHỮ VIET TAT

HTPL : Hệ thống pháp luật

VBQPPL : Văn bản quy phạm pháp luật

UBND : Ủy ban nhân dân

Lời cam đoan va 6 xác nhận của giảng viên hướng d

DANH MỤC CÁC CHỮ VIET TÁT

12127401118 RA AB ĐỀ co nuuo ko tieD0E016.G00669200304016400020c1002d8LxogerticcnronrorgrllL

2 Tình hình nghiên cứu đề ti cu h0 tt sec 2

SD ONIN RI fesccscascscssn cas eacrussonscianecv esses ease em EATEN cea

4 Đôi tương và phạm vi nghiên cứu đề tài neo 4

5 Phương pháp nghiên cứu dé tài

6 Bồ cục đề tài

NOI DUNG 6

CHƯƠNG 1 KHÁI QUAT VỀ HOAT DONG THAM ĐỊNH DỰ THẢO VĂN

BẢN QUY PHAM PHAP LUAT DO BO TƯ PHÁP THỰC HIỆN

1.1 Khái niêm thâm định dự thảo văn bản quy phạm pháp luật do Bô Tư pháp thực

1.11 Định ngtita thâm định dự thảo văn ban guy phạm pháp luật do Bộ Tư

'phái thane Taine cesses re cere icra toc ccc acest

1.1.2 Đặc điểm thẩm định cir thảo văn bản guy phạm pháp luật do Bồ Tư pháp

12 Y ngiĩa của hoạt động thâm định dự thảo văn bản quy phạm pháp luật do Bộ

Due 0BH60IDEHIỂHE-ossrssssctifosogtdtqitgtttoitts0depitgszicsiqtoyttssatezggtotszrssnesgasuEU,

1.3 Đổi tượng của hoạt động thâm định dự thảo văn bản quy phạm phép luật do Bộ

TRHáBI(ĐDS)HSSHaureoaoaanddinibndbaakannodbaikaoiaiidsdiiaalgausankshbssadiskeaonaau51L)

1.4 Nội dung thấm định dự thảo văn bản quy pham pháp luật do Bộ Tư pháp thực

TIẾN co 56 c0258ss9scrcSbposleSEecbecsAvsdfrecgicdiescfkosioirsleear-liieclEosEcbieirb.-E.

1.5 Trinh tu thâm dinh du thảo văn ban quy phạm pháp luật do Bộ Tư pháp thực

TIM uc le AWARE

Bước 1: Gin, tiếp nhân hồ sơ thẩm định

Bước 2: Chuẩn bi và tổ chức thẩm đình

Bước 3 Xay dựng báo cáo thẩm định

Bước 4- Gin, đăng tải bdo cáo thâm đình ial

CHU ONG 2 THỰC TRẠNG HOAT DONG THAM Ð DINH ¡ DỰ T THẢO VĂN

BẢN QUY PHAM PHAP LUAT DO BO TƯ PHÁP THUC HIEN 123

2.1 Kết quả dat được của hoạt động thêm đính dự thio văn bản quy pham pháp luật

do Bộ Tư pháp thực hiện 5 S02 C ey CaO es 0027742122122 CENTER? 2-)

BYE gi ct cu nibs igo iin Hi sheeadeestieioas inspects2.1.2 Vẻ chất lượng thẩm đình sai 5

2.1.3 Tả công tác phân công phối hợp trong hoạt động thẩm định 262.1.4 V8 nội dưng thẩm định Seo 82.2 Hạn chế của hoạt đông thêm định dự thảo văn bản quy pham pháp luật do Bộ

STG phap HC HIệThh::cacapcctiircidtitittoioistditgutirlfucillgtuitiatiNCiltlSgdkbsosifpsrtbebslatailsiákspoauS TẾ

2.2.1 VE nội dung báo cáo thẩm định 5s 34

2.2.2 Tả tin đồ thẩm đĩnh Seo 3

2.2.3 Tả tổ chức thực hiên thẩm định escsceeecoooo 38

2.2.4 Tả chất lượng báo cáo thẩm định sec 36

2.3 Nguyên nhân dan đến hạn chế của hoạt đông thâm đính dự thảo văn ban quy

phạm pháp luật do B6 Tư pháp thực hiện c 3Ổ

CHƯƠNG 3 GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUÁ HOẠT ĐỌNG ¢ THÂM

ĐỊNH DỰ THẢO VAN BẢN QUY PHAM PHÁP LUAT DO BO TƯ PHÁP THỰC HIEN 46

3.1 Hoàn thiện quy định pháp luật về hoat đông thâm định dy thảo văn bản quy

phạm pháp luật do Bộ Tư pháp thực hiện 46

3.2 Nâng cao hiệu quả tổ chức thực hiện hoat động thêm định dự thảo văn bản quy

phạm pháp luật do B6 Tư pháp thực hiện 0071720717719 29 2 0 ng

3.2.1 Tiếp tục đổi mới cách thức tổ chức thực hiên hoạt động thẩm định dự thảo

văn bẩn quy phạm pháp luật do Bộ Tư pháp thực liện 40

3.2.2 Nang cao ý thức trách nhiệm, kỳ luật ký cương trong hoạt động thẩm

32 3 Nâng cao số lương và chat hương đội ngii công chức làm công tác thâm

đình dự thảo văn ban quy phạm pháp luật tại BG Tư pháp 2

3.2.4 Tăng cường các đều kiện đâm bảo cho hoạt động thẩm đình dự thảo

PBQPPL do Bộ Tu pháp thực én Sates

3.2.5 Xây dựng mỗi quan hệ phối hợp giữa chit thé có liên quan trong hoat

động thâm đình.

Tiểu kết chương 3

MỜ DAU

1 Lý do hựa chon đề tài

Trong dòng chảy lịch sử của Việt Nam, hoat động thêm định dự thảo

VBOPPL, đặc biệt là hoạt đông thâm đính du thio do Bộ Tư pháp thực hiện không

chỉ là một quy trình chap hành pháp luật ma còn là bước đi quyết đính, hình thành

bô may pháp luật, đồng thời tao lap cơ sở cho việc xây dung xã hội công bảng,vững mạnh và phát triển Trải qua những nỗ lực không ngừng của Bộ Tư pháp,

những buổi thâm đính đã trở thành không gian sôi động nơi những trí thức và

chuyên gia, nha khoa học pháp luật hôi tụ, đưa ra những đánh giá sâu sắc về những

dự thảo V BQPPL được đề xuất Quá trình này không chỉ là quy trình công việc màcòn là hành trình trí tuệ, sự đối thoại và cùng nhau định hình nguyên tắc, quy định

pháp luật.

Hoạt động thâm đính đã cho thay vai trò quan trong và không ngừng mởrông đối với dự thảo Nó không chi đơn thuân là việc kiểm tra, đánh giá tinh pháp ly

của văn bản ma còn là dip để tạo ra những thay đổi, điều chỉnh và bd sung nhằm

đáp tg linh hoạt và kịp thời đổi với các biên động không ngừng của xã hội Bên

cạnh đó, những buổi thâm định còn là không gian quỷ báu dé kết nổi công đồng các

nha lập pháp, các chuyên gia, nhà khoa hoc Sự gop ý từ các chuyên gia và những.

nhà nghiên cứu có uy tin đang và sẽ là động lực manh mẽ, dua ra những quan điển

đa chiêu và chuân mực chuyên nghiệp dé nêng cao chất lượng pháp luật

Song cũng không thé phủ nhén rang hoạt động thêm định du thảo VBQPPLcũng đổi mat với những thách thức và ép lực lớn Đặc biệt, với su đa dạng ngàycàng gia tăng của xã hội, việc đâm bảo tính công bằng minh bach và đông nhấttrong qué trình nay trở nên ngày cảng khó khăn Trong bôi cảnh thách thức nay, sựcần thiét của việc liên tục cải tiên quy trình thêm đính, đào tạo và phát triển năng,lực cho đôi ngũ thâm đính viên là không thé phủ nhận Cân tạo ra những khungpháp lý linh hoạt, đồng thời dat ra những cơ chế kiểm soát và giám sát chat chếnham dam bảo tính minh bạch và công bằng

Với những điều này, chúng ta chúng kiên một Bộ Tư pháp ngày cảng tự tin

va mạnh mé trong việc thúc day sự phát triển toàn điện của nên pháp luật Viet Nam

Hoạt động thấm định không chỉ là quy trình hành chính ma còn là đính cao của sy

hiểu biết, sự tìm kiếm công lý và sự dong lòng của cộng đồng pháp luật Voi tâm

quan trong đó, tôi lua chon dé tài “Hoat động thâm định dự thảo văn bản guy phạmpháp luật do Bộ Tư pháp thực luện" Bài khóa luận này sẽ tiép tục tim hiéu sâu vào

những khia canh trên, đồng thời đưa ra những dé xuất cụ thể, nhằm góp phân tích.

cực vào sự phát triển bên vững của hoạt động thêm dinh du thảo VBQPPL do Bộ

Tư pháp thực hiện tại Việt Nam.

2 Tình hình nghiên cứu đề tài

Trong những ném gần đây, hoat động thầm đính trở thành dé tài nang được

nghién cứu ở nhiéu góc độ khác nhau Dưới góc độ pháp lý, các hoc giả, chuyên giapháp lý đã dành nhiéu thời gian nghiên cứu về thực trang pháp luật và thực tiễn ápdụng pháp luật về công tác thêm dinh dự thảo V BQPPL của Bô Tư phép Có nhiêucông trình nghién cứu về vân đề này ở các cấp độ khác rihau, từ các công trình khoahoc ở bậc đại học đến các công trình khoa học ở bậc sau đại học, các đề tai nghiêncứu khoa học cấp trường và các hội thảo điển hình niur

Luận vẻn của ThS Doan Thị Tó Uyên "Một sô van đề lý luận va ban hành

VBOPPL ở Việt Nam hién nay", Luận văn của Nguyễn Hương Ly “Hoạt động thậm.

đính thân tra du thảo văn bản quy phạm pháp luật” năm 2010, Luận văn của Trinh

Hồng Lê “Hoạt đông thâm định dự án du thảo văn bản quy phạm pháp luật của Bộ

Tư pháp” năm 2018, Luận văn của Nguyễn Mạnh Trí “Tham định dur thao văn bản.

quy phạm pháp luật tại Bộ Tư pháp - Lí luận va thực tiễn” năm 2021,

Dé tài nghiên cứu khoa hoc cap cơ sở NCS Ngô Ngọc Linh (chủ nhiém dé

tà), ThS Ngô Tuyết Mai (thư ky) “Hoạt động thâm định của Bộ Tư pháp trong quy

trình xây dung văn bản quy pham pháp luật hién nay” năm 2019,

Chuyên đề thông tin khoa hoc pháp lý “Co sở lý luận và thực tiễn nhằm hoànthiện cơ chế thẩm định của Bộ Tư pháp đối với các dự án, du thảo VBQPPL" của

Viện Khoa học pháp lý, Bô Tư pháp số tháng 9 ném 2002; Chuyên dé "Các giải

pháp nâng cao chất lượng thâm định dự án, du thảo VBQPPL" của Viên Khoa học

pháp lý, Bộ Tư pháp sô 11/2007;

Bài việt “Nâng cao chat lượng xây dung và thêm định VBQPPL" - Tạp chí

Dân chủ và phép luật năm 2009 của tác giả Nguyễn Quốc Việt: Bai viết “Thực

trạng và giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả hoat động đảm bảo tinh hợp Hiên, hợppháp và tính thông nhật của HTPL” của TS Hoàng V ăn Tú, Viện Nghiên cứu Lậppháp, Bài viết "Thâm đính du án, dự thảo V BQPPL" - Tap chi Nghiên cứu lập pháp

số 2 năm 2002 của TS Hoang Thi Ngân, ThS Nguyễn Thi Hanh, Bộ Tư pháp, Baiviệt “Nâng cao chất lượng thẩm dink V BQPPL - một số van dé ly luận và thực tiến"

- Tạp chí Dân chủ va pháp luật sô 2 năm 2011 của tác giả Trương Thi Hong Hà, Baiviệt “Nâng cao hiệu quả hoạt động thêm định, thêm tra dự thảo VBQPPL" - Tap chíNghiên cứu lập pháp số tháng 7 năm 2012 của ThS Phí Thị Thanh Tuyên, Đại họcLuật Hà Nội: Bài việt "Bản thêm về chat lương thêm định dự thảo VBQPPL - Tạpchí Quản ly nha nước tháng 10 năm 2016 của tác giả Vũ Thi Hương Thảo; Bai viết

"Hoạt đông thẩm định dự án, du thảo VBQPPL của Bô Tư pháp về quyền con

người" - Tạp chí Nha nước và pháp luật, số 2 năm 2017 của tác giả Nguyễn VanHiện

Những công trình nghiên cứu nay về cơ ban đã giải thích được những nêntang lý luận và thực tiễn cho hoạt động thâm định V BQPPL theo quy đính trong cácđao Luật ban hành qua các thời ky Dé làm cụ thể hon, bải luận nay hướng tớinghiên cửu, đánh giá thực trạng hoạt động thêm đính dur án, dự thảo VBQPPL do

Bộ Tư pháp thực hiện từ khi Luật Ban hành V BQPPL năm 2015 được ban hành So

với Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật năm 2008, trách nhiêm của Bộ Tưpháp đã được bỗ sung rat nhiều về công tác thẩm định, do đó, bai luận đưa ra mat s6

kiên nghị để hoạt động này đạt liệu quả cao hơn

3 Mục đích nghiền cứu đề tài

3.1 Mục đích

Nghiên cứu cơ sở lý luận về hoạt động thẩm đính dự thảo VBQPPL do Bộ

Tư pháp thực liện Từ đó, lam cơ sở dé đánh giá đúng thực trạng và tim ra giải phápnang cao hiệu quả hoat đông thâm đính du thảo văn bản quy pham pháp luật do Bồ

Tư pháp thực lrện trong thời gian tới.

3.2 Mục tiên

Kê thừa và làm sâu sắc hơn các khái niém liên quan dén thâm dinh dy thảo

VBQPPL do Bộ Tư pháp thực hiện.

Nêu được đặc điểm, ý ngiĩa, đôi tượng nội dung trình tự thêm định dư thảo

VBQPPL do Bộ Tư pháp thực hiện trong quy trình xây dụng luật tai Viét Nam

Chi ra và đánh giá những kết quả đạt được và những hạn chê, nguyên nhân

của hạn ché trong thực tiễn của hoạt động thêm định dự thio VBQPPL do Bộ Tư

pháp thực hiện.

Dé ra những giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động thâm định dự thảo vănbản quy phạm pháp luật

4, Đối tượng và phạm vi nghiên cứu đề tài

Đối tượng nghiên cứu của đề tải là các quy định của pháp luật Việt Nam trực

tiếp hoặc gián tiếp đề cập tới hoạt động thâm định dự thảo V BQPPL do Bộ Tư pháp

thực hiện, đông thời nghiên cứu về thực tiến của công tác thâm định trong thực tê

Phạm vi nghiên cứu của đề tai: Lã những van đề thục y định

pháp luật và thực tiễn thực hiện hoạt động tham | định dự thio V BQPPL của các am

thé có thâm quyên được xác định theo các giới han sau đây.

Đổi với khái quát về hoạt động thâm định du thảo văn bản quy phạm pháp

luật do Bô Tư pháp thực hiên bài luận tap trung nghiên cứu khái niém hoạt độngthấm định dự thao VBQPPL theo quy định của Luật Ban hành văn bản quy phạm

pháp luật năm 2015, sửa đổi, bd sung năm 2020 và các văn bản pháp luật có liên

quan

Về thực trạng hoạt động thâm đính dự thảo văn bản quy phạm pháp luật do

Bộ Tư pháp thực hiện, bài luân đưa ra những số liệu thực tê trong những năm gan

đây của Bộ Tư pháp đề đánh giá các kết quả đã đạt được cũng như hạn chế của hoạt

đông này một cách khách quan, chính xác, đông thời cũng chỉ ra những nguyênnhân của những han ché đã nêu

Về giãi pháp nâng cao hiệu quả hoat động thâm định dự thảo văn bản quy

pham pháp luật do Bộ Tư pháp thực hiện, bai luận chỉ tập trung đề xuất một số giải

pháp cụ thé, cơ bản nhất, với mục dich tiép tục hoàn thiện quy định pháp luật và tô

chức thực hiện hoạt động thâm đính dự thảo VBQPPL do Bộ Tư pháp thực hién

5 Phương pháp nghiên cứu đề tài

Dé lam 16 các vân đề nghiên cứu trong dé tải, các phương pháp nghiên cứukhoa học chủ yêu được sử dung là phân tích và tổng hợp, trong đó

Phương pháp phân tích duce sử dung để nghiên cứu các van dé lý luân vềkhái miệm, đắc điểm, ý nghia, đối tương nội dung trình tự thêm đính dự thảoVBQPPL do Bộ Tư pháp thực hiện, về đánh giá những kết quả đạt được và han chế,nguyên nhân của hoạt động thâm định dự thảo VBQPPL do Bộ Tư pháp thực hiện

Nhất là phương pháp phân tích số liệu được sử dung để thu thập, phân tích, khai

thác va tông hợp thông tin từ các nguôn có sẵn liên quan đền dé tai nghiên cứu bao

gom văn bản pháp luật của Nhà trước, các số liệu thông kê, các số liệu thu thập

được từ các mẫu nghiên cứu, các công trình đã công bó, các báo cáo, thông kê của

cơ quan, tổ chức liên quan dén hoạt động thêm định dự thảo va quy trình xây dựng,

luật

Phương pháp tổng hợp được sử dụng nhằm kết hợp, đối chiều lý thuyết với

thực tiễn hoạt động thêm định dự thảo V BQPPL do Bộ Tư pháp thực hién, vận dung

lý thuyết để phân tích, đánh giá thực tiễn, đồng thời từ kết quả đánh giá thực tiễn lại

là cơ sở dé bô sung, điều chỉnh, phát triển tư duy nhân thức về vân đề thâm định dự

thao VBQPPL

6 Bố cục đề tài

Dé tài nghiên cứu gồm 3 chương chính để làm rõ vân đề: “Hoaf động thẩm

đình dự tháo văn ban quy phạm pháp luật do Bộ Tư pháp tuc hiền ”:

Chương 1 Khái quát về hoạt đông thẩm đính dự thảo văn bản quy phạm

pháp luật do Bộ Tư pháp thực hién

Chương 2 Thực trang hoạt động thêm định dự thio văn bản quy phạm pháp

luật do Bộ Tư pháp thực hiện

Chương 3 Giải phép nâng cao hiệu quả hoat động thâm định dự thảo văn.

bản quy pham pháp luật do Bộ Tư pháp thực hién

CHƯƠNG 1 KHÁI QUÁT VE HOAT DONG THAM ĐỊNH DỰ THẢO VĂNBẢN QUY PHAM PHÁP LUAT DO BO TƯ PHÁP THỰC HIỆN

1.1 Khái niệm thâm định dv thảo văn bản quy phạm pháp luật de Bộ Tư pháp

các Nhà nước sử dung là tập quán pháp, tiên lệ pháp va VBQPPL (trong đó

VBQPPL là hinh thức tiên bô và hiện đại nhat)

Theo kinh nghiệm pháp luật của một so quốc gia trên thé giới, có 3 tiêu chí

dé xác định: VBOPPL, cụ thé: @) là văn bản có nội dung là quy tắc chung, (ii) do cơ

quan nhà nước có thâm quyền ban hành, (iii) có hiệu lực bat bude chung được áp

dụng nhiều lên Ngoài ra, còn một số tiêu chỉ phân biệt giữa VBQPPL với các van

ban hành chính thông thường mà các quốc gia bd sung như Quy pham pháp luật là

những m ệnh lệnh mang tinh tam thời hoặc thường xuyên và được áp dung nhiêu lên(Kyrgyzstan); quy pham pháp luật được áp dung cho một số lượng không xác định

và không han chế các đối tượng (Bulgaria); VBQPPL là văn bản do cơ quan nha

nước có thẩm quyền ở Trung ương hoặc địa phương soan thảo, thông qua, công bố

(Lào), ụ

Tại Việt Nam, khái niém VBQPPL được quy định lân đầu tiên trong Luật

Ben hành văn bản quy pham pháp luật năm 1996, được kê thừa trong Luật Banhành văn ban quy pham pháp luật của Hội đông nhân dân, Ủy ban nhân dân năm

2004 và Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật năm 2008 Theo đó, VBQPPL

là văn bản do cơ quan nha nước ban hành hoặc phối hợp ban hanh theo thêm quyền,

tình thức, trình tự, thủ tục được quy định trong Luật này hoặc trong Luật ban hành.

văn bản quy phạm pháp luật của Hội đồng nhân dân, Ủy ban nhân dân, trong đó cóquy tắc xử sự chung, có hiệu lực bắt buộc chung được Nhà nước bảo đêm thực hiện

để điều chỉnh các quan hệ xã hội Tuy nhiên, khái niém đưa ra đã gây nhiều tranh

! Bộ Tw pháp (2010), Bio cáo tổng hợp kết quả nghiên cứu pháp Init của nước ngoài về ban hành vin bin

pháp bật, Ha Nội,tr4

Điều 1 Luật Bn hành vin bản quy phạm pháp lit nim 2008

cãi như khó xác định là văn bản hành chính hay VBQPPL; các VBQPPL do các chủ

thé ban hành có tên gọi giống nhau; củng mét loại văn bản nhưng có thé ban hanhdưới hình thức văn bản quy pham hoặc van bản hành chính (nhw Quyết đính của

Thủ tưởng Chính phi); cùng hình thức văn bản nhưng có loai chứa quy phạm và có

loại văn bản không chứa quy pham (như Nghị quyết của Quác hội), ” Việc quy

định khái niém V BQPPL thiêu rõ ràng, dé gây nhằm lẫn làm ảnh hưởng lớn tới quá

trình tuân thủ pháp luật và tính nghiêm minh của hệ thống pháp luật Do đó, để

khắc phục han ché trên, Luật Ban hành văn bản quy pham pháp luật năm 2015 đã

đính ngiữa: “ Văn ban quy phạm pháp luật là văn ban có chứa quy phạm pháp luật,

được ban hành theo đứng thâm quyền, hình thức, trình tự, thủ tục quy định trong

Luật nay." Như vay, một văn bản chỉ được coi là VBQPPL khi thỏa mãn đồng

thời cả 2 điều kiện về nội dung và hành thức Vé nội dụng văn bản đó phải chứaquy pham pháp luật Vé hình thức, văn bản đó phải được ban hành đúng thêmquyền, hình thức, trình tự, thủ tục quy định,

Để có được văn bản chứa đụng các quy pham pháp luật vừa có tinh khái quát,

vừa có tính cụ thể, đảm bảo tính hợp pháp và hợp lý thì việc ban hành VBQPPL

thường trải qua nhiêu giai đoạn với sự tham gia của nhiêu chủ thé khác nhau Trong

quá trinh đó, V BQPPL dan dan được hình thành dưới dang dự thảo Hiện nay, chưa

có văn bản nào quy đính thành văn vé khái niệm dự thảo VBQPPL mà chỉ ghi nhận

về trình tự thâm quyên soạn thảo dự thảo VBQPPL Tuy nhiên, qua quá trình

nghiên cứu, có thể hiểu dự thảo V BQPPL là bản thảo về một V BQPPL do cơ quan,

tô chức, cá nhân có quyền trình du thảo văn bản ma minh soan thảo, chuẩn bị theo

các giai đoan của quy trình ban hành V BQPPL chặt chế, được pháp luật quy dinh détrình lên cơ quan có thâm quyền xem xét, quyết định việc thông qua và ban hành:Một hoạt đông có ý ngiữa đáng kể với chat lương của dự thảo VBQPPL là hoạtđông thâm định của Bồ Tư pháp Việc thâm định được tiên hành trước khi dự thảo

đó được trình lên cơ quan có tham quyên ban hành văn bản xem xét và quyết định

3 Đoàn Thủ Tổ Uyên (2009), “Bản về khái niệm VBQPPL”, Tạp chi Luật học, số 3/2009, Hà Nội

* Bio cáo đánh gui tác động chr ám Luật ban hành vin bản quy phạm pháp hit

Ê Điều 2 Luật Ban hành văn bin quy phạm pháp bật năm 2015

© Nguyễn Ding Phương Truyền (2019), “Hoan thiện các quy dinh của Init ban hành vin bản quy plum pháp

Init”, Nghiền cứu lip pháp - Vin nghiên cứu thuộc Ủy ban thường vụ Quốc hồi, nguôn:

tp /Mapphap vrVPagss/tEstic Aimchitiet aspx emhicid=20684 1,truy cập ngày 12/9/2023

Trong các tài liệu nước ngoài đã đưa ra một số thuật ngữ dé định nghĩa vềhoạt định thêm định Thâm định văn bản trong tiêng Anh (Determine value of

written text) có thể hiểu là “việc kiểm tra, đánh giá một cách toàn diện một van đề

theo một khuôn mẫu, quy trình nhằm đưa ra một kết luận được chủ thể ban hành

văn bản thửa nhận” Hay trong Từ điển bách khoa toàn thư Pháp năm 1993 - Le

Petit larousse đưa ra: “Contrôle (thẩm đỉnh) là việc kiểm tra, điều tra một cách kỹ

lưỡng tinh ding đến và giá trị của một văn bên”? Trong khí đó, Từ điển Luật họcCông hòa Liên bang Đức xác dinly “Gutachten (thâm định) là sự đánh giá của nhàchuyên môn đối với các dữ kiện để từ đó đưa ra kết luận "8

Theo Đại từ dién tiếng Việt năm 1998 thẩm định là xem xét dé xác đính vềchất lương Hay đưới góc đô pháp lý, theo Tử điển Luật học do Viện Khoa học

pháp lý, Bộ Tư pháp soạn thảo ghi nhận: “Tham định có nghiia là việc xem xét, danh

giá và đưa ra kết luận mang tính pháp ly bằng văn bản về một van đề nào đó Hoạtđộng này do tổ chức hoặc cá nhân co chuyên môn, nghiệp vụ thực hiên Việc

thẩm định có thể tiên hành với nluều đối tượng khác nhau như thẩm định dy án,

thấm định báo cáo, thêm định hồ sơ, thêm định dự thảo VBQPPL”® Tại Quyết định

số 1598/QĐ-BTP năm 2014 của Bộ Tư pháp có quy đính: “Thẩm đính là hoạt động

xem xét, đánh giá về nội dung hình thức của dự án, dự thảo, nhằm đảm bảo tính

hop hién, hợp pháp, tính thông nhất, đông bộ của dự án, dự thảo trong hệ thống

pháp luật”.

Từ các định nghia của các quốc gia trên thê giới vả của Việt Nam có thể hiéu,thâm định là hoạt đông được thực biện bởi một chủ thé có thâm quyên nhằm kiểmtra, đánh giá văn bản theo một sô tiêu chí nhật đình, từ đó xác đính tính đúng dan,phù hop của văn bản dưới các góc độ khác nhau Xét về bản chất, thâm định là việckiểm tra trước nhằm sớm khắc phục những tổn tại, khiếm khuyết va du báo, phòngngừa những sai pham có thé có trong dự thảo VBQPPL Nội hàm của hoạt địnhthấm định dự thảo VBQPPL chính là việc xem xét, đánh gia và trả lời câu hỏi duthảo đó nhằm mục đích giải quyết van đề gi và pham vi điều chỉnh của nó có đạt

7 Le petit Larousse (2018), N3XB Larousse tr.180

® Thông tn khoa học pháp ý, Viện nghiên cứu khoa học pháp BO Tự pháp (2002), Chọn để cơ sở tí Tudor và bực tiễn nhằm hoàn tiiện cơ chế thêu dink ca Bộ Tụ pháp đốt với các ce án dự thio VBOPPL,

Viện Khoa học pháp lý,tr7-8

® Bộ Tư pháp, Viện Khoa học pháp lý (2006), Từ điển Luật học, N3ZB Từ điển Bích khoa - NXB Tư pháp,

Ha Nội, 700

muc dich đã đề ra hay không? Đông thời, trọng tâm của hoạt đông này là trả lời câu.

hỏi chr thảo V BQPPL đó có đảm bảo phù hợp với Hiện pháp, có bảo đâm phủ hợp

với các văn bản pháp luật có thứ bậc pháp lý cao hơn, tương thích với quy định của

pháp luật quốc tế và các điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên hoặc gia nhập.Việc thâm định cũng tập trung vào giải quyết van đề việc ban hành văn bản phápluật đó có tạo nên sự mâu thuân, phá vỡ tông thể, đồng bô của HTPL đang hiện

hanh hay không? Bởi ý ngiĩa đó, thâm đính được coi là khâu bat buộc đổi với dự

thảo VBQPPL, do cơ quan chuyên môn về tư pháp tiên hành một cách khách quan,

toàn điện.

Qua những định ngiữa và phân tích, có thé hiểu thdm định dự thảo FBQPPL

là hoạt động nghiên cứu, xem xét, đánh giá toàn điện một dự thảo văn bản về nộiding hình thức, kỹ thuật soan thảo nhằm đâm bảo tính hợp hiển, tinh hợp pháp,tinh thông nhất đồng bô của văn ban với HIPL và các yêu cầu khác về chất lượng

của dự thảo VBQPPL theo quy định pháp luật `

Cén thẩm định dr thảo VBQPPL do Bé Tư pháp thục hiện là hoạt động

nghiên cứu, xem xét, đánh giá toàn điện những dự thảo VBQPPL nằm trong thẩmquyên của Bộ Tư pháp, về nội dưng hình thức, kỹ thuật soạn thảo nhằm đâm bảocác nội ding thẩm định theo quy định của pháp luật hiện hành:

1.1.2 Đặc điểm thâm định di thao van ban quy phạm pháp luật do Bộ Tw pháp

có thẩm quyền chính thức xem xét, ban hành văn bản hoặc xem xét trình lên cơ

quan có thêm quyền ban hành văn bản Bởi vay, công tác thâm định có vai trò xemxét, hướng tới bảo đâm chat lượng tốt nhất cho dự thảo VBQPPL

9 Yem thêm: Trường Đại học Luật Hi Nội (2022), Giáo mink KY năng Hiểm dink tam tra rong xây chong

văn bên guy phạm pháp luật NXB Tephap ,Hà Nội tr.13

That hai, hoạt động thâm định du thảo VBQPPL do Bộ Tư pháp thực hiệntheo quy định của Luật Ban hành văn ban quy phạm pháp luật Vi hoạt động thâm

đình là một khâu quan trong trong quá trình ban hành VBQPPL, vi vay hoạt động

nay cân được tiên hành bởi mét số chủ thể có chuyên môn và được trao quyên thực

liện Khi thực hiện hoạt đông thâm đính, các chủ thể có thêm quyền sé xem xét

đánh giá dự thio VBQPPL nhằm dam bảo tính hợp hiên, hợp pháp, tinh thông nhật

và đông bộ của văn bản trong hệ thông pháp luật và những yêu câu khác về chât

lượng của văn bản theo quy định pháp luật.

Thứ ba, Bộ Tư pháp có trách nhiém đánh giá toan diện về các van dé dé đảmbảo chất lượng của dự thảo VBQPPL như: đối tương, pham vi điều chỉnh, phù hợpvới đường lối chủ trương của Đảng, chính sách của nhà nước, tính hợp biên, hợppháp, thông nhật đông bộ, tính khả thi, sự cân thiết, ngôn ngữ, 1d năng soạn thảo,

dé điều chỉnh trước khi trình lên cơ quan ban hanh Đồng thời, Bộ Tư pháp sẽ chiutrách nhiệm vệ tinh đúng dan của nộ: dung thâm định

Thứ tr, két quả của hoạt đông thấm định cy thảo VBQPPL do Bộ Tư pháp

thực hiện được thể hiện đưới dang văn bản Cơ quan soạn thảo sẽ có trách nhiém

giải trình, tiếp thu ý kiến thâm đính để hoàn thiện nội dung để trình lên cấp trên.

Báo cáo thâm dinh được coi là một trong những tai liệu bat buộc trong hô sơ dự

chéo, lạc hậu, bất hop pháp được loai bỏ làm cho HTPL đồng bộ, minh bạch và đảm.

bảo chất lượng Do đó, nêu coi hoạt đông kiểm tra VBQPPL sau khi ban hành làbiện pháp “chồng” những dâu hiệu bat hợp pháp, bat hợp lý của V BQPPL thì thâmđịnh được coi là biện pháp “phòng” những dầu hiéu sai trái của dự thảo

Thứ hai hoạt động thấm đính dự thảo VBQPPL do Bộ Tư pháp thực hiện.

gop phân dam bảo tính khả thi của VBQPPL Với tư cách 1a “cơ quan tham muu’,

là “người gác công" Bộ Tư pháp tiền hành hoạt động thấm định có trách nhiệm xem

xét, đánh giá moi khía cạnh về chat lượng của dự thảo, trong đó có tính khả thi giúp

cơ quan hữu quan tiếp cân được với dur thảo VBQPPL một cách nhanh nhất, sâu.nhật va có trong tâm nhật Thông qua hoạt động nay, cơ quan có thêm quyên mới

đánh gia được những mặt được cũng như chưa được của dư thảo V BQPPL và từ đó

dam bảo tinh khả thi cũng như dé xuất những biên pháp thích hop dé nâng cao chat

lượng dự thảo Nêu Bộ Tư pháp không thêm định tốt sẽ dé lọt các văn bản không có

tính khả thi, không phù hợp với điêu kiện kinh tế - xã hội, làm ảnh hưởng lớn đền

niém tin của tổ chức và công dân đôi với tính nghiêm minh của pháp luật

Thứt ba, hoạt đông thêm đính dự thảo VBQPPL do Bô Tư pháp thực luận taodựng môi trưởng pháp lý minh bach, ổn đính và thực biện trật tự quản lý nhà nước,gop phân bảo dam quyên và lợi ích hợp pháp của cá nhân, tô chức Trong bối cảnh.kinh tế thị trường hiện nay các nhà đầu tư, doanh nghiệp, các đối tác nước ngoàiluôn quan tâm đến rủi ro có thể xảy ra từ hành lang pháp lý, chính sách, quy địnhpháp luật các lĩnh vực cu thé Vi vậy một hành lang pháp lý minh bach, én định vàlành mạnh 1a một trong những yêu cầu quan trong dé đây mạnh phát triển kinh tê

Chính vì vậy, hoạt đông thầm đính được Bộ Tư pháp thực hién để giảm thiểu tối đa

các rủi ro về chéng chéo, mâu thuan, thiêu thực tế, không pli hợp của các dự thảoVBOPPL gớp phan đâm bảo môi trường pháp lý minh bach

Hiện nay, có một số văn bản pháp luật được ban hành có dâu hiệu sai pham,

không đảm bảo về chat lượng nội dung làm xâm phạm đến trật tự quan lý nha nước,

lam giảm hiéu quả quản ly nhà nước, ảnh hưởng tới uy tin, sức mạnh của quan lý

nha nước đối với người din, đông thời xâm pham tới quyền va lợi ích hợp pháp của

cá nhân, tổ chức có liên quan Hoạt đông thâm đính được đặt ra dé dam bảo các cơquan có thêm quyên sẽ kịp thời phát hiên, chỉ ra những sai sót, tôn tai trong nộidung dự thảo VBQPPL dé kịp thời xử lý, khắc phục trước khí ban hành Hoạt độngnay giúp bảo đảm quyên và lợi ích hợp pháp của cá nhân, tổ chức trong và ngoàinước, đông thời tao dựng HTPL én định, củng cô niém tin của nhân dân về nhànước pháp quyên

Thứ tr, hoat động thâm định dự thảo VBQPPL do Bộ Tư pháp thực hiệngop phan nâng cao trách nhiém đổi với cơ quan chủ trì soan thảo Kết quả hoạt động

thâm đính du thảo VBQPPL được coi là hoạt đông đánh: giá lạt kết quả làm việc của

cơ quan soạn thảo, qua đó góp phân nâng cao hiệu quả của văn bản được soạn thảo

và nâng cao trách nhiệm, chuyên môn của cơ quan soạn thio Các ý kiên, đánh giá

trong báo cáo thâm đính của Bộ Tư pháp giúp cơ quan soạn thảo kịp thời sửa đôi,nang cao hiệu quả của dự thảo cả về nội dung và Ki thuật soạn thảo Thông qua

những đánh giá ý kiên này của cơ quan thâm đính, cơ quan soạn thảo có thể hoàn

thiện cả về kĩ năng, trách nhiệm và hiệu quả của văn bản trong quá trình soạn thảo

các VBQPPL sau này.

Thứ nam, hoạt động thấm dinh dư thảo VBQPPL do Bộ Tư pháp thực hiện

dam bảo tuân thủ đúng quy trình xây dung dự thảo VBQPPL Quy trình xây dựng

và ban hành các VBQPPL sẽ phải tuân thủ day đủ trật tư các khâu, các bước theo

quy đánh pháp luật ma không được phép bd qua hay lm tắt bước nào Hoạt động

thâm định dự thảo VBQPPL nhằm dam bảo các chủ thé có thêm quyên ban hànhVBQPPL sẽ tuân theo đúng quy trình xây dụng, hướng tới đảm bảo chất lượng cho

các văn bản sau khi ban hành.

1.3 Đối tượng của hoạt động thầm định dự thảo văn bản quy phạm pháp luật

do Bộ Tưpháp thực hiện

Việc xác định đối tượng thầm đính xuất phát từ cơ sở: Trong quá trình lập

pháp cũng như lập quy, thâm định được tiền hành ở giai đoạn trước khi dự thao văn

bản được trình lên Chính phủ hay nói ruột cách khác, nhà thấm đính có nhiệm vụ tư

vên cho Chính phủ về văn bản do Chính phủ trình hay do Chính phủ ban hành Bộ

Tư pháp với tư cách là cơ quan được giao nhiệm vụ thâm đính phát biêu ÿ kiến về

du thảo VBQPPL do Bộ, ngành khác chủ trì soạn thảo Đổi với các dự thảo

VBOPPL do chính cơ quan thấm định soạn thảo phải có một phương thức thích hợp

để kiểm tra trước đó là thành lập Hội đồng thêm định Trong quá trình thâm định,

cơ quan và cá nhân có thêm quyên phải xem xét, đánh giá mét cách toàn điện,

khách quan, vì lợi ich chung của cả nước.

Căn cứ theo quy dinh của Luật Ban hành văn bản quy pham pháp luật năm:

2015, Bộ Tư pháp có quyền thêm định du thảo sau:

@ Dự án Luật

Gd) Dư thảo Nghị quyết của Quốc hội,

(id) Dự án pháp lệnh.

Gv) Dự thảo Nghị quyết của Ủy ban thường vụ Quốc hội do Chính phủ trình,

(v) Dự thảo N ghi định của Chính phủ,

(v Dự thao Quyết định của Thủ tướng Chính phủ,

(vi) Dự thảo Nghị quyết liên tích giữa Chính phủ và Đoàn Chủ tích Ủy ban

Trung ương Mat trên Tổ quốc Viét Nam;

Như vậy, với phạm vi đổi tượng thâm dinh gom 07 loại đự thao VBQPPL,

liện nay các đối tượng thâm đính của Bộ Tư pháp khá rộng và số lượng rất lớn

Điệu nay doi hỏi các chủ thể tiễn hành thẩm định phải có chuyên môn nhất định để

đảm bảo các nội dung thâm định được xem xét kỹ lưỡng va thông qua trong các van

ban dự thảo.

1.4 Nội dung thâm định dự thảo văn bản quy phạm pháp luật do Be Tư pháp

thực hiện

Theo quy định pháp luật hiện hành, nội dung thấm định dự thảo VBQPPL có

sự khác nhau giữa dy thio văn bản đá thực hiên quy trình lập đề nghị xây dung

VBQPPL và dự thảo VBQPPL khác Tuy nhiên, nhìn chung hoạt động thâm định

dự thảo VBQPPL do Bô Tư pháp thực hiện" bao gồm các van đề sau:

Tht nhất, sự phù hợp của nội dung dự thảo văn bản với mục dich, yêu cau,

pham vi điều chỉnh, chính sách trong đề nghị xây dựng văn bản đã được thông qua,

sự phù hợp của nội dung dự thio V BQPPL với văn bản được quy định chi tiết Đối

với dự thảo văn bản đã thực hiện quy trình lập dé nghị xây dựng VBQPPL cần thâm

định sự phù hợp của nội dung dự thảo văn ban với mục đích, yêu cầu, phạm vi điềuchỉnh chính sách trong dé nghị xây dựng văn bản đã thông qua Còn đối với dự thảoVBOPPL khác cân thấm định sự phù hợp nôi dung du thảo VBQPPL với văn bản.được quy đính chỉ tiết Việc thấm định đối tương, phạm vi điều chỉnh của dự thảo

là cân thiết để đảm bảo khi du thảo di vào đời sống sẽ tác đông lên đúng các đối

tương, đúng pham vi va dat được hiệu quả trong việc điều chỉnh các mỗi quan hệ xã

hội Đồng thời thông qua nội dung thâm định này dam bão dự thảo thông nhật vớichủ trương, đường lôi, chính sách đã đề ra

Thút hai, tính hợp biên, tinh hợp pháp, tính thông nhất của dur thảo văn bảnvới hệ thông pháp luật “Day có thé coi là điểm quan trọng nhất của hoạt đông thẩmđịnh và có thé nói VBQPPL thâm định thành công nhật chủ yêu thé hiện ở thời

!Í Xem thêm: Khoin 3 Điều 58 Luật Bm hành văn bản quy phạm phip hitnim 2015

điểm này, bối đây là điểm người làm công tác thâm đính có cơ hội thé hiện trình độchuyên môn của minh tốt nhat”?

Tinh hợp hiện là nhân tổ hang đầu dam bảo sự thông nhật của toàn bộ HTPLĐiều này doi hỏi tat cả các dự thảo V BQPPL không được trái hoặc mau thuần vớiHiến pháp và dam bảo tính thông nhất theo trật tự thứ bậc, hiéu lực pháp lý của vănban pháp luật tạo thành hệ thông thông nhật Tinh hợp hién của du thảo được thể

luận dưới hai khía cạnh cơ bản, do là nội dung dự thảo V BQPPL phải phù hợp với

các quy đính cụ thé của Hiên pháp và nội dung dự thio V BQPPL phải phù hợp vớitinh thân của Hiên pháp

Tinh hop pháp là đúng với pháp luật, không trái với pháp luật, là biểu hiệncủa nguyên tắc pháp ch - một nguyên tắc liên định, nội dung này yêu câu sự phù

hop với quy đính của các đao luật và văn bản dưới luật Tinh hợp pháp là một trong

những tiêu chuẩn dé đánh giá chất lương dự thio VBQPPL được ban hành, quyếtđịnh sự tôn tại và biệu lực pháp lý của V BQPPL Tính hợp pháp của dự thảo là sư

phù hợp của văn bản đó với thâm quyền, nội dung, hình thức và các yêu cầu về thủ

tục xây đựng, ban hành văn bản do luật định.

Tính thông nhật, đông bộ thé hiện trên hai khía cạnh là tinh thông nhất trong

chính du thảo văn ban và tính thông nhật trong toàn bộ HTPL Điều nảy thể hiện

ngay trong cơ câu của nó, 1a môi liên hệ logic giữa các phan, chương mục, điều,

khoản, điểm với cách trình bay, cách đánh số thứ tự Vì vậy, các phan can được sắpxếp hợp ly, thể hiện phan chung phân riêng không mâu thuần và chẳng chéo Ởmét khía cạnh khác, khi xem xét tính thống nhat cần đặt dự thảo đó trong môi tươngquan với toàn bộ HTPL, tạo thành một thể thông nhật, dong bộ

Thất ba, tinh tương thích với điều ước quốc té có liên quan ma Công hòa xãhôi chủ nghĩa Việt Nam là thành viên Xuất phát từ thực tiễn, Việt Nam ngày càngtích cực ký kết và gia nhập các điều ước song phương và đa phương Do đó, việcthấm định đánh giá tính tương thích của dự thảo V BQPPL với điêu ước quốc té liênquan mà Việt Nam là thành viên là cân thiết, nhằm xem xét, đánh giá sự phù hợp về

nổi dung và tinh, thân của dự thảo với điều ước quốc tế, tránh tạo mâu thuẫn và khokhăn cho qua trình ban hành và thi hành sau này.

12 Nguyễn Am Hiểu (2013), Oia trờnh hâm đmÙi VBQPPL và ning vấn để thực tiến kỷ yêu Hội thio khoa

hoc: Ong minh xất ching VEQPPI và Anh Hướng hoàn Hưện, Bộ Tu pháp, 0.36

That tr, sự cần thiệt, tính hợp lý và chỉ phí tuân thủ các thủ tục hành chính.trong dự thảo văn bản, nêu trong chy thảo văn bản co quy đính thủ tục hành chính.Hoạt động đánh giá tác động của TTHC có ý nghĩa rat quan trọng, trong đó, tiêu chí

về sự cân thiết gúp cơ quan chủ trì chứng minh việc ban hành TTHC là cần thiết

với các mục tiêu giải quyết cụ thể trên cơ sở cân nhac lựa chọn các giải pháp khác

nhau Tiêu chí hop lý gup cơ quan chủ trì soạn thảo giải trình được vai trò, mục

dich của từng bộ phân, thành phân nhỏ nhật của quy định TTHC, dong thời phù hợpvới trình độ phát triển kinh tê xã hội, trình độ quân lý của cơ quan được giao nhiệm

vụ giải quyết TTHC Cuối củng tiêu chi chi phí tuân thủ các TTHC đất ra để cơquan chủ trì cân nhắc về chi phí tuân thủ TTHC, số lần thực hiện TTHC trong métnăm và số lượng đôi tượng tuân thủ dé đảm bảo chi phí tuân thủ của cá nhén, tổchức ở mức thấp nhật, được hưởng lợi nhiều nhật

Thứ năm, điều kiên bảo đâm về nguồn nhân lực, tài chính dé bão đảm thihanh văn bản quy phạm phép luật Cụ thể, tiêu chi nay được đánh giá trên hai khía

cạnh cơ bản:

@ Nguồn tai chính cho việc tô chức thực hién văn bản (chi phí cho công tác

tuyên truyền, giáo duc pháp luật, phô biên pháp luật, chi phí mà tổ chức, cá nhân va

các đối tượng áp dụng của văn bản bỏ ra khi thực luận văn bản, chi phí cho việc xây

dung cơ sở vật chất, trang thiết bị phục vụ việc tổ chức thực hiện văn ban; chi phí

cho việc thay đôi tô chức, bô máy, nhân sự của cơ quan hiện hành và chi phí khác

liên quan, ),

Gi) Đánh giá về dự kiên nguén nhân lực cho việc tổ chức thực hién văn bản.(việc thay đôi, sắp xép lại tô chức bô máy, nhân sự thê thực hiện văn bản; phươngthức xử lý đối với đôi ngũ cán bộ, công chức dư thừa khi có sự tinh giản bộ mayhoặc biện pháp b6 sung đôi ngũ công chức khi phát sinh bộ may mới dé thực hiện

văn bén, ).

Tht sáu, việc lông ghép vận dé bình ding giới trong chr thảo văn bản, nêutrong du thảo văn bản có quy định liên quan đến van dé bình đẳng giới

Việc lổng ghép van đề bình đẳng giới trong xây dung văn bản quy phạm

pháp luật là biện pháp nhằm thực hiện mục tiêu bình đẳng giới bằng cách xác định

van đề giới, đự báo tác động giới của văn bản, trách nhiém, nguồn lực dé giải quyết

van đề giới trong các quan hệ xã hôi được văn bản quy phạm pháp luật điều chính).Trước hết, van dé bình đăng giới muôn được thực hiện trên thực té thì phải được ghinhận trong các VBQPPL, điều nay phải được đưa vào ngay trong dự thảo các vănbản ghi nhân quy tắc xử sự (như Bộ luật dân sự, Luật Hôn nhân và gia dinh, )

nhằm dim bảo bình đẳng giới, xóa bỏ phân biệt đối xử về giới, bảo đảm quyền con

người, quyên công dan của moi cá thể không có sự phân biệt về giới,

Hiện nay, Dang và Nhà nước ngày cảng quan tâm và có sự nhật quán trong

van đề bình đẳng giới Cùng với Luật Bình đẳng giới năm 2006, ngày 03/3/2021

Thủ tướng Chính phi đã ban hành Nghi quyét số 28/NQ-CP ghi nhận về Chiến lược

quốc gia về bình đẳng giới giai đoạn 2021-2030 Theo đó, nghị quyét nay cũng quyđịnh riêng nhiệm vụ của Bộ Tư pháp: “Thực hiện việc hướng dan long ghép van đềbình đẳng giới trong xây dung văn bản quy phạm pháp luật, thâm đính việc lồngghép van đề bình đẳng giới trong xây dựng văn bản quy phạm pháp luật" Do đó,hoạt động thâm đính van đề bình dang giới là cân thiết nhằm tạo sự thông nhất,dong bộ trong HTPL và phủ hợp với đường lối, chủ trương của Đăng

Thứt bay, ngôn ngữ, kỹ thuật và trình tự, thủ tục soạn thảo văn bản.

Các yêu tô về nội dung thẩm đính trên yêu câu cơ quan thâm định xem xét,

đánh giá về nôi dung, tuy nhiên dé dim bảo VBQPPL có liệu lực thì Bồ Tư pháp

phải tiên hành thấm định dự thảo cả về mat hình thức Trình tự và thủ tục soan thio

du thảo VBQPPL được quy đính cu thé trong Luật Ban hành văn bản quy phạm:

pháp luật năm 2015 và các văn bản khác liên quan Đối với ngôn ngữ, người soạn

thảo phải lựa chọn, sử đựng ngôn ngữ đúng quy định pháp luật và phù hợp với văn.

phong pháp lý Đông thời, việc phân chia, sắp xếp các nội dung can có sự thốngnhất, tránh tình trang mdi cơ quan chủ trì soạn thảo lại sử dung cách thức phân chia,sap xếp khác nhau

1.5 Trình tự tham định dự thả văn bản quy phạm pháp luat do Bộ Tư pháp

thực hiện

Bước 1: Giti, tiếp thận hỗ sơ thẩm dinh

8) Gũi hô sơ thẩm định

'3 Khoin 7 Điều 5 Luật Bình đẳng giới năm 2006 ; l l

** Nghị quyết số 2S/NQ-CP của Thủ tướng Chinh phũ ngày 03/3/2021 về Ban hảnh Chiến hroc quốc gia về

‘inh đẳng giới giai đoạn 2021-2030

Trên cơ sở ý kiên góp ý của các cơ quan, tổ chức, cá nhân, cơ quan chủ trì

soạn thảo du thảo VBQPPL có trách nhiệm nghiên cứu, tiệp thu giải trình ý kiến

gop ý và hoàn thiện hỗ sơ dự án, dự thảo gũi Bộ Tư pháp thâm định:

Hỗ sơ gửi thâm đính gồm các tài liệu:

@ Tờ trình Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ đự thảo V BQPPL;

(i) Dự thảo văn bản,

Gii) Bản đánh giá thủ tục hành chính trong du án, dự thảo văn bản nêu trong

du thao văn ban có quy đính thủ tục hành chính,

(9 Báo cáo về lông ghép van đề bình dang giới trong du án, dự thảo, nêutrong dự thảo có quy định liên quan dén van đề bình đẳng giới,

(+) Bản tổng hợp, giải trình, tiếp thu y kiên góp ý; bên chụp ý kiên góp ý củacác bộ, cơ quan ngang bộ Ngoài các tai liệu trên, cơ quan chủ tri soan thao có thégửi thêm các tai liệu khác (nêu cd) để cung cấp thêm cho các cơ quan thâm định cácthông tin liên quan đến dự thao văn bản

Đ) Tiệp nhân, kiểm tra hồ sơ

Ngay sau khi nhiên được hô sơ đề nghị thêm định, V ăn phòng Bộ Tư pháp co

trách nhiém tiếp nhận và kiểm tra sơ bô tính hợp lệ của hô so Trường hợp hé sơ dự

thảo gũi thẩm đính không đáp ứng yêu cầu quy đính tại khoản 2 Điều 58, khoản 2

Điều 92, khoản 2 Điều 98, khoản 4 Điêu 109 của Luật Ban hanh văn bản quy pham

pháp luật năm 2015 thì chậm nhất là 01 ngày lam việc, kế từ ngày tiệp nhân ho sơ,Văn phòng Bồ đề nghị cơ quan, đơn vi chủ trì soan thão dự thảo văn bản bô sung ho

so.

Sau khi nhận di hô sơ gửi thâm dinh, V ăn phòng Bộ có trách nhiệm chuyển

hỗ sơ gũi thâm định đền đơn vị thuộc Bộ Tư pháp được giao chủ tri thẩm định, cácđơn vị tham gia phôi hợp thêm định, đông thời chuyên đến Bộ trưởng hoặc Thứtrưởng phụ trách một bộ hô sơ dé theo đối, chi đạo

Bước 2: Chnam bị và tô chức thâm định

Đơn vị được giao chủ trì thâm định có trách nhiệm:

+ Kiểm tra tinh đây đủ về thành phan ho sơ và nội dung của tùng thành phân

hỗ sơ theo quy định Luật ban hành văn ban quy phạm pháp luật ngay sau khi nhận

được hỗ sơ thẩm định Trường hợp phát hiện hỗ sơ thẩm dinh chưa day di, thi trong

vòng 01 ngày làm việc, ké từ ngày nhân được ho sơ thêm đính, cơ quan chủ trì thêm

định có văn bản dé nghĩ cơ quan chủ trì soan thảo bổ sung hô sơ theo đúng quy định.

của Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật.

+ Tổ chức nghiên cửu các nội dung liên quan đến dự thảo văn bản Trong

trường hợp cân thiệt, có thé đề nghị cơ quan, đơn vị chủ trì soạn thảo thuyết trinh và

cung cấp thêm thông tin, tải liệu có liên quan dén dự thao hoặc tổ chức các hội thảo,

toa đàm về du thảo văn bản

+ Chuẩn bị thêm đính trên cơ sở quyết dinh theo một trong hai hình thức sau:

(1) Thành lập Hội dong thâm đính đổi với dự thảo VBQPPL có nội dungphức tạp, liên quan đến nhiều ngành, nhiêu lĩnh vực hoặc do Bộ Tư pháp/ Sở Tưpháp chủ tri soạn thảo Đơn vị được phân công chủ trì thâm dinh căn cứ hồ sơ dựthảo văn bản, có trách nhiém đề xuất việc thành lập Hôi đồng thẩm định và dự kiến

số lượng, thành viên của Hội đồng dé báo cáo lãnh đạo quyét định, phát hành côngvăn đề nghĩ các cơ quan, tô chức cử người tham gia hoặc dé nghị cá nhiên là chuyên.gia, nhà khoa học tham gia; trình lãnh đao cơ quan chủ trì thâm đính quyết định

thành lập Hội đồng thấm định Trong thời hen luật định, trước ngày tổ chức cuộc

hop của Hội đồng thâm định, cơ quan chủ trì thâm định phải gửi giây mời và ho sơ

dự án, chy thảo văn bản dén các thành viên Hội đồng.

(2) Tô chức cuộc hop tư van thêm đính đổi với dự thio VBQPPL có nộidung đơn giản, rõ rang, không phức tạp, không liên quan đến nhiều ngành, nhiêuTính vực Đơn vị được giao chủ trị thâm định căn cứ hô sơ dur thảo văn bản quyếtđịnh tô chức cuộc hop tư vân thâm định, phát hành Giấy mới dé nghi các cơ quan,

tô chức cử người tham gia hoặc đề nghi cá nhân là chuyên gia, nhà khoa học thamgia cuộc hop tư vấn thêm định và gũi hô sơ thâm đính đến các cơ quan, tổ chức, cá

nhan tham gia cuộc hợp.

+ Hoạt động thêm dink được thực hiện như sau:

(1) Tham đính theo hình thức thành lập Hội đông thâm định: Tổ chức cuộc

hop của Hội đồng thẩm định dưới sự chủ tri của Chủ tích Hội đồng Cuôc hop chỉ

được tiên hành trong trường hợp có mắt ít nhật 2/3 tông sô thành viên của Hội đông.

Trường hợp không thể tham dự phién họp của Hội đông, thánh viên vắng mat phải

gửi Chủ tịch Hội dong ý kiên thâm đính của minh bằng van bản, trong do thé hiện

rõ quan điểm về các nội dung thấm đính quy đính tại Luật Ban hành văn bản quy

phạm pháp luật Cuộc hop của Hội đông được tiên hành theo trình tự sau đây:

- Đại diện cơ quan, đơn vị chủ trì soạn thảo dir thảo văn bản trình bay những

nổi dung cơ bản của dự thảo văn bản,

- Đại điện đơn vị được giao chủ tri thâm định cung cấp thông tin liên quan

tới dur thảo văn bản và nêu những van dé cân thảo luận đối với trường hợp thêm

định dự thảo văn bản liên quan đến nhiều ngành, lính vực,

- Thành viên Hội đồng thảo luận về các nội dung thâm dinh được quy định

tại Luật Ban hành văn bản quy pham pháp luật Đối với thành viên vắng mắt, The

ký Hội đồng có trách nhiệm đọc ý kiên thâm đính của thành viên đỏ,

- Đại điện cơ quan chủ trì soạn thảo phát biêu ý kiến tiếp thu, giải trình vềnhững van đề thảo luận chưa thông nhật, còn có ý kiên khác nhau,

- Chủ tịch Hội dong thẩm đính kết luận và nêu rõ ý kién của Hội đồng vềviệc dự thao văn bản đủ điều kiện hoặc không đủ điều kiện trình cơ quan có thâmquyền để xem xét, thông qua

Trên cơ sở ý kiến phát biểu tại cuộc hop và kết luận của Chủ tịch Hồi đồng

thấm định Thư ký Hội đông có trách nhiém hoàn thiên biên bản phiên hop, trình

Chủ tịch Hội đồng ký

Q) Thẩm đính theo hình thức tổ chức cuộc hop tư van thấm dink: Cuộc hop

tư van thẩm định do dai điện Lãnh đạo đơn vi chủ tri thấm định chủ toa và được tiên

hành theo trinh tu sau đây:

- Chủ toa cuôc hop chỉ định mot chuyên viên của đơn vị chủ trì thâm định

lâm thư ký cuộc họp;

- Đại điện cơ quan, đơn vị chủ trì soan thảo thuyết trình về du thao văn bản

hoặc cung cap thêm thông tin va tai liệu có liên quan dén du án, dư thảo văn bản(nếu cd);

- Đại điện đơn vị chủ trì thêm định cung cấp thông tin liên quan tới dự thảovan bản và nêu những van đề cân thảo luận;

- Các thành viên tham dur cuộc hop thảo luận và phát biểu y kiên, tập trungvào những vên đề thuộc nội dung thêm định quy định tại Luật Ban hành văn bảnquy pham pháp luật Thư ký cuộc hop tư van có trách nhiém đọc văn bản góp y kiêncủa thành viên Hội đông vắng mat,

- Đại điện cơ quan, đơn vị chủ trì soạn thảo giải trình về một số van đề thảoluận chưa thông nhất, con có ý kiến khác nhau về du án, dự thảo văn bản,

- Đại điện lãnh đạo đơn vị được giao chủ trì thẩm đính kết luận, trong do,néu rõ ý kiên về việc dự án, dự thảo văn bản đủ điều kiên hoặc không đủ điêu kiện

trình cơ quan có thâm quyên

Trên cơ sở y kiên của các thành viên tham đự cuộc hợp và két luận - cuộc

hop tư vân thâm định, don vị được giao chủ trì thâm định có trách nhiệm hoàn thiện

biên bản cuộc hop

Bước 3: Xây đựng báo cáo thâm dink

Trường hợp tô chức Hội đông thâm dinh: trên cơ sở biên bản cuộc hợp hôi

dong, ý kiến két luận của Chủ tịch hội đồng, kết quả nghiên cứu chr thảo va căn cử

nội dung thêm định theo quy định tại tại khoản 3 Điều 58, khoản 3 Điều 92, khoản 3Điệu 98, khoản 4 Điều 109 Luật Ban hành V ăn bản quy pham pháp luật năm 2015,đơn vị được giao tiên hành thâm định có trách nhiệm chuẩn bị Báo cáo thêm định

dư thảo trình lãnh đao Bô Tư pháp xem xét, ký báo cáo thấm đính

Trưởng hợp tổ chức Cuộc hop tư van thâm định: dua trên cơ sở biên bản.cuộc họp, kết luận của chủ tọa, két quả nghiên cứu với hô sơ chr thao văn bản, ýkiên tham gia bằng văn bản của đại diện lãnh đao các đơn vị có liên quan thuộc Bồ,

các chuyên gia, nhà khoa học tham dự cuộc hop tư van thêm định và căn cứ vào nội

dụng thêm đính quy định tại khoản 3 Điều 58, khoản 3 Điều 92, khoản 3 Điều 98,khoản 4 Điêu 109 Luật Ban hành V én bản quy pham pháp luật năm 2015, đơn vịđược giao chủ trì thâm định có trách nhiém chuẩn bị du thảo Báo cáo thâm địnhtrình Lãnh đạo Bô Tư pháp xem xét, ký báo cáo thêm định

Trong hô sơ dự thảo văn bản quy phạm pháp luật, Báo cáo thêm định là méttai liệu bắt buộc Báo cáo thâm đính, thể hiện rõ ý kiến của Bộ Tư pháp về nội dungthâm định va ý kiên về việc dự thảo đủ/chưa đủ điều kiện trình Chính phủ Trong

trường hop Bộ Tư pháp kết luân dự thảo chưa đủ điều kiện trình Chính phủ thì trả

lạt hô sơ cho cơ quan soạn thảo để tiếp tục sửa đổi, hoàn thién du thao văn bản Co

quan chủ trì soan thảo có trách nhiém nghién cứu, giải trình, tiép thu ý kiến thêmđịnh dé chỉnh sửa, hoàn thiên dự thảo văn bản quy pham pháp luật Đông thời cơquan soạn thảo cũng co trách nhiệm gửi bảo cáo giải trình, tiếp thu kèm theo dựthao văn bản đã được chỉnh lý đến Bộ Tư pháp trước khi trình Chính phủ

Bước 4: Gửi, đăng tai báo cáo thâm dink

Ngay sau khi Báo cáo thâm định được Lãnh đạo B6 Tư pháp ký, Bộ Tư pháp

có trách nhiệm gửi báo cáo đến cơ quan chủ tri soan thảo Thời hạn gửi báo cáothêm định đến cơ quan chủ tri soan thảo được thực hiện như sau:

- Cham nhật là 20 ngày, ké từ ngày Bộ Tư pháp nhân đủ hô sơ đối với dự án.

luật, pháp lậnh, dự thảo nghị quyét do Chính phủ trình;

- Cham nhật là 15 ngày, ké từ ngày Bộ Tư pháp nhận đủ hồ sơ đối với dựthảo nghỉ đính, dự thảo quyết định của Thủ tướng Chính phủ

Cục Công nghệ thông tin chiu trách nhiệm thực hién việc dang tải báo cáo

thâm định trên Công thông tin điện tử của BO Tư pháp, trừ trường hợp có quy định

khác

Tiểu kết Chương 1:

Nêu như giai đoạn lập dé nghị VBQPPL đặt nên tảng cho việc lựa chonchính sách pháp luật, thi gai đoan soạn thảo văn bản sẽ quyết định chat lượng củachính sách về sau Nội dung chính sách, phương án tác động cu thé được quy định

đây đủ, chính xác hay không sẽ phụ thuộc nhiều vào các công việc thực biên ở giai

đoạn này Do đó, mat cơ chế để kiểm soát tinh đúng din, mach lạc của các dự thảo.

VBQPPL trong giai đoạn soan thảo là đặc biệt cân thiệt Đáp ứng nhu cầu thực tiến,

sau khi ban hành Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật năm 1996, hoat động

thêm định đã trở thành “người gác công” đối với dự thảo VBQPPL cả trong giaiđoạn lập dé nghị và soạn thao văn bản Bởi thông qua hoat động nay, hau hết cáchen chế, tôn tại của văn bản được xử lý va nâng cao tính khả thi của văn bin Vớivai trò quan trong đó, việc thiết lập mé hình cơ chế thêm đính là cân thiệt, thôngqua đó cân tim hiểu nhũng vân dé lý luận liên quan đến khái niêm, ý nghĩa, đốitương néi dung và trình tự thâm đình dự thảo VBQPPL của Bộ Tư pháp Qua đó,

tiếp tục nghiên cửu, tim hiểu và hoàn thiện cơ chế thâm định để khẳng đính và phát

huy vai trò của công tác này đối với việc bảo đảm chất lượng của V BQPPL

CHƯƠNG 2 THỰC TRẠNG HOẠT ĐỌNG THAM ĐỊNH DỰ THẢO VĂNBẢN QUY PHAM PHAP LUAT DO BO TƯ PHÁP THỰC HIỆN

2.1 Kết quả đạt được của hoạt động tham định dw thảo văn bản quy phạm

pháp luật do Bộ Tư pháp thực hien

Trước khi Luật Ban hành văn bản quy pham pháp luật năm 2015 được ban

hành, công tác thêm định dự thảo VBQPPL do Bộ Tư pháp thực hiện đã đạt những.kết quả kha quan, góp phan rất lớn nâng cao chất lương dự thảo Tuy rứiên, để phùhop với tình hình kinh tê, chính trị, xã hội của dat rước, Luật Ban hành văn bản quyphạm pháp luật năm 2015 “ra đời” và có những sửa đổi, bd sung năm 2020, cùngvới đó là các văn bản quy phạm pháp luật kèm theo dé hướng dẫn thực hiện nhưNgủ đính số 34/2016/NĐ-CP của Chính phủ năm 2016 hay Quyết định số2410/QĐ-BTP của Bô Tư pháp năm 2017 về thâm dinh dé nghị xây dựng VBQPPL

và dự án, dự thảo V BQPPL

Sau hon 8 năm thi hành Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật năm

2015, sửa đổi, bd sung nẽm 2020, công tác thâm định của Bồ Tư pháp theo quy định.

của Luật này đã dân đi vào nền nép, có chất lương hơn, tuân thủ thời hạn thấm định

và đạt hiéu quả nhật dink, góp phân nâng cao chat lượng, bảo đảm tiên độ soan thảo,

trình dự thảo VBQPPL Nhìn chung, hoat động thâm định dự thảo VBQPPL do Bộ

Tư pháp thực hiện đã dat những kết quả sau:

2.1.1 Về sô hrợng dit thao được tham dink

Năm 2021, việc tham định dự thảo VBQPPL được thực hiện khẩn trương,bảo dam tiên đô Toàn ngành Tư pháp để tô chức thêm định 7649 dự thảo VBQPPL(tang 28.1% so với năm 2020), trong đó Bộ Tư pháp thâm đính 232 dự thảoVBQPPL (chiếm 3,09%)”, nổi bật 1a các nghị định về xử lý vi phạm hành chính vàcác nghị định quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ câu tô chức các bộ,ngành, đắc biệt có mat số văn ban thâm đính phải: tập trung khẩn trương hoàn thànhtheo yêu câu của Chính phủ dé kip thời ban hành các quy đính ứng phó với dich

bệnh Covid-19 1

‘© Bộ Tephip, Báo cáo số 01/BC-BTP ngày 01/1/2022 và tổng kết công tác tư pháp nim 2021 vả nhiém vụ, gỗipháp chủ yêu cổng tác nim 2022

'S Các Báo cáo thảm định: dự thảo Nghị định số 92/2021/NĐ-CP ngày 27/10/2021 của Chính phit quy dink

chi tiết thi hành: Nghị quyết số 406/NQ-UBTVQH15 của Uy ban thường vụ Quốc hội bạn hành mit số gi

pháp nhằm hỗ trợ domh nghiệp, người din chat tác đồng của địch Covid-19; dự thảo Nghỉ quyết số

Năm 2022, Công tác thêm định dự thảo VBQPPL luôn được Bộ, ngành Tưpháp tập trung thực hiện, chú trong nâng cao chat lượng, dim bảo tiên độ theo quy

định Các báo cáo thâm định của Bộ, ngành Tư pháp được các cơ quan, người có

thâm quyên ban hành VBQPPL đánh giá cao, coi là kênh ý kiên quan trong dé quyết

đính ban hành văn bản!” Tổng kết toàn ngành Tư pháp đã thêm định 8606 dự thảo

VBOPPL (tang 112,5% so với năm 2021), trong đó Bộ Tư pháp đã tô chức thâmdinh 251 dự thảo V BQPPL (chiếm 2,996)18

Chính phủ đã đánh giá cao công tác thâm định văn bản, thé hiên sự tin tưởngthông qua việc chi ký ban hành văn bản khi đá có ý kiên thâm định của cơ quan Tưpháp Điều này đã phần ánh nỗ lực toàn ngành trong việc phan đầu trở thành “ngườigác công” đáng tin cây của Chính phủ trong việc ban hành chính sách, pháp luật vàkhẳng định vị thé của Bộ Tư pháp trong công tác tham mưu ban hành V BQPPL

Dé thể hiện rõ hon, bai viết đưa ra sơ đô về số lương dự thảo VBQPPL doToản ngành Tư pháp thâm định trong hai năm: năm 2021 và năm 2023 nhw sau:

Số lượng dự thảo VBQPPL do Toàn ngành Tư pháp thẩm định

Dự thio VBQPPL đa cơ quan Tư pháp khic thie dinh Dy thio VBQPPL doBộ Tu phap thim din

03/2021/UBTVQHIS ngày 24/0/2021 của Ủy ban turing vụ Quốc hội ban hành chứ: sich hố trợ người ho

đồng và người sử dụng lào đồng bi inh hướng bởi dat dich Covid- 19 tử quỹ bảo hiểm thất nghiệp,

” Các báo cáo thim dink thể hiện đây đã nội ding thám dish tập trưng phát biểu ý kiến thẩm dinh về th

hop hiễn, tít hợp pháp, títh thông zbát, khả thi của chính sichiquy định trong dé nghị xây dụng VBQPPL,

hư in, đự thio VBQPEL với hệ thing pháp hit, sự cin thất, tính hop WV, chỉ phí tuin thủ TTHC; việc lắng

ghép vin di bình ding giới; điều kiện bio dim thi hành VBQEPL, ho sơ, trì tự, thủ tục soa thio VAQPPE

và thể hiền rổ ý kiến của Bộ Tư pháp về việc đề ng?ủ xiy dưng VBQPPL, chr an, der thảo VBQPPL di điều

kiện hoặc không đã điền kiện tinh Chính ph, Thủ tưởng Clưnh phố

18 Bộ Tư pháp, Bio cáo số 01/BC-BTP ngày 01/1/2023 và tổng kết công tác tư pháp năm 2022 và nhiệm vụ,

giải pháp chủ yêu công tác năm 2023

2.1.2 Và chat hrợng thấm định

Song song với việc gia tăng về so lượng, có thé thay công tác thêm đính dang

dân được đây nhanh tiền đô và nâng cao chat lượng Ý kiến thâm đính ngày càng

bam sát nôi dung thấm dinh theo quy định của Luật Ban hành văn bản quy phạm

pháp luật năm 2015 và Nghị định sô 34/2016/NĐ-CP của Chính phủ về quy địnhchị tiệt một số điều và biện pháp thi hành Luật Ban hành văn bản quy pham phápluật Kết quả dat được về chất lượng của hoạt động thêm định VBQPPL do Bộ Tưpháp thực hién được g thé hiện ở một số khía cạnh:

Thứ nhất, ohiéu ý kiên tham định của cơ quan Tư pháp đã được các cơ quanchủ tri soạn thảo nghiên cửu, tiếp thu, chỉnh ly dự thảo văn bản Chẳng hen, đối với

Dư án Luật Bảo vê quyên loi người tiêu ding (sửa đổ) đã được Bộ Công thươngtiếp thu các ý kiên trong Báo cáo thâm định của Bộ Tư pháp để chỉnh lý va hoànthiện Theo đó, tai cuộc hop, các thành viên Ban soạn thảo, Tổ biên tập đã tập trungthảo luận tiếp thu, giải trình y kiên thêm định của Bộ Tư pháp dé hoàn thiện du án

Luật trong đó, mét sô van dé được thảo luận sôi nỗi gom:

@ Hoàn thiện các quy định về hang hóa co khuyết tật và thu hôi hang hóa có

khuyết tật nham nâng cao trách nhiệm và hiệu quả thực thi các quy đính có liên

quan,

G Hoàn thiện các quy đính liên quan đến cơ chế giải quyết tranh chap; bd

sung quy định về vai trò hỗ trợ của cơ quan nha nước, vai trò của tô chức xã hộitrong công tác giải quyết tranh chap giữa người tiêu ding và tô chức, cá nhén kinhdoanh phi hợp với thực tiễn,

ii) Hoàn thiện các quy định bảo vệ quyên lợi người tiêu dùng trong giao

dich có yêu tô đặc thù, co tính mới trong điều kiện chuyển đôi số nên kinh tê,

Gy) Hoàn thiện quy định về vai trò, trách nhiém của tổ chức xã hội tham giabảo vệ quyên lợi người tiêu dùng nhằm nâng cao hiệu quả hoạt đồng bảo vệ quyên

lợi người tiêu dùng 19,

Co trường hợp, cơ quan chủ trì soan thảo không tiệp thu ý kiên thâm định

của Bộ Tư pháp, nhưng khi thảo luận Chính phủ đã nhất trí với y kiên thẩm dinh đó

!® Hoàng Lan (2023), “Bộ Công Thương hoàn thiên Dự in Luật Bảo vi quyền lợi người tiêu ding (sữa đổi)”,

Công dương nguồn:

TMtos./fcongtlmteng taVbo-cone.thueng-boan:thủen-ếu-an-bat-bao-ve-quven.lošneuoktieu: ag:

sua-doš-179989 ium, truy cập ngày 13/10/2023

hay một sô trường hep do dự thảo VBQPPL có nội dung phức tạp, có nhiều ý kiên

khác nhau, Bô Tư pháp đã dé xuất ý kién và đưa ra phương án phù hop dé Chínhphủ xem xét, quyết định:

Thất hai, quy trình thậm định được nêng cao, việc thành lập Hội dong thâmđịnh là bat buộc đối với các dự thảo VBQPPL có nội dung phức tạp, liên quan đền.nhiéu ngành, lĩnh vực Do tâm quan trong cũng như phạm vi tác động tới nhiêu đôitượng khác nhau của du thảo VBQPPL, việc thành lập Hồi đồng tư van thấm định.bao gom đại điện các cơ quan, tô clức có liên quan, các chuyên gia, nhà khoa hoc là

vô cling cần thiết Bởi đây đều là các chủ thé có cái nhìn chuyén sâu về van dé, nhìn

nhận được những vướng mac, tén tại, đưa ra cacy kiến hoàn thiện du thao dé dam

bảo tính khả thi trên thực tế Chẳng han, ngày 09/6/2021 Bộ Tư pháp đã ban hànhQuyết đính 976/QD-BTP Hội đồng thâm định du thao Nghị định kiểm tra ATTPhang nhập khẩu Đồng thời, đối với dự thảo VBQPPL do cơ quan tu pháp chủ trìsoạn thảo việc thành lập Hồi đồng thâm định giúp đêm bão tính khách quan, đa

chiều, có sự kiểm soát lần nhau trong công tác thêm định.

Thất ba, huy động được sự tham gia của nhiêu nhà khoa học, các chuyên giathuộc nhiều ngành, lĩnh vực có liên quan, qua đó đưa ra các ý kiên phan biện tập thégiúp cơ quan soan thảo nhìn nhận van đề một cách khách quan, chính xác hon

Cũng thông qua hoạt động góp ý, thẩm định các chủ thé nay đã phát hiện và kiến

nghị chỉnh lý một số dự thảo VBQPPL chưa đâm bảo tinh hợp hiến, hợp pháp,

thông nhất, qua đó đề xuật sửa đôi, bỏ sung và ban hành mới nhiêu quy đính pháp

luật phục vụ lợi ích chung của xã hôi.

2.1.3 Về công tác phan công, phối hop trong hoạt động thâm định

Thất nhất, về công tác phân công thẩm định dự thảo VBQPPL đã được Bộ

Tư pháp thực hiện trong nhiều năm qua và ngày cảng được cải tiền, nghiên cứu để

hoàn thiện hơn Hiên nay, việc phân công các đơn vị chủ trì được thực hiện som

hon, bài bản hon.

Vi duc tai số thứ tự 4, phên II, Bên phân công thêm đính, gớp ý, tham gia xây

dựng đề nghị xây dựng văn bản quy pham pháp luật và dự án, dy thảo văn bản quy

phạm pháp luật năm 2022 (Ban hành kèm theo quyết định số: 445/QD-BTP ngày 23

tháng 3 năm 2022 của Bộ trưởng Bộ Tư pháp) có nội dung thâm dinh Luật Tai

nguyên nước (sửa đôi) do Vụ Pháp luật Dân sự - Kinh tê là đơn vị chủ tri cùng đơn

vi phối hợp là Vu Các van đề chung về xây dựng pháp luật, Vụ Pháp luật Hình sự Hành chính, Vụ Pháp luật quốc tế, Cục Kiểm tra văn bản, Viện Khoa học pháp ly

-cùng thâm đính, gop ý Có thể thấy, thâm định dự thảo trên, có sự tham gia và phân

công cụ thể của các cơ quan (vụ, cục, viện), tạo nên quy trình làm việc khoa học,

khối lượng công việc giảm.

Trong khi đó, tại vị tri số 8, phân I, Bản phân công các đơn vi tham gia thâm

đính, góp ý, xây dung dự án, du thảo văn bản quy phạm pháp luật ném 2011 (Ban

hành kèm theo Quyết đnh số 613/QĐ-BTP ngày 28/4/2011 của Bộ trưởng Bo Tư

pháp về việc phân công thầm định, góp ý, xây dung dự án, dự thảo văn bản quyphạm pháp luật năm 2011) cơ quan chủ trì thâm đính Luật Tài nguyên nước (sửađổi) là Vu Pháp luật Dân sự - Kinh tổ, cùng với Vụ Pháp luật quốc tế là đơn vị phốihợp Như vậy, có thể thây công tác phân công trong hoạt động thâm định của Bộ Tư

pháp ngày càng có sư rö ràng và được thực hiên bài bản hơn.

Thất hai, trong những năm trở lại đây cơ quan chủ trì thêm định tập trung

vào các đơn vi xây dung pháp luật (Vụ Pháp luật Hình sự - Hành chính, Vu Pháp

luật Dân sự - Kinh tế, Vu Phép luật quốc tê, Vu V ân đề chung xây dung pháp luậÐ

thực hiện mà không cờn do đơn vị quản lý (Thanh tra Bộ, Cục Kiểm tra văn bản

quy phạm pháp luật, Cục hộ tịch ) thực hiện như trước đây.

Vi du: trong Quyết định số 613 QĐÐ-BTP ngày 28/4/2011 của Bộ trưởng Bộ

Tư pháp năm 2011 về thâm định Nghị định về ban hènh Quy chê tiếp công dân sẽ

do Thanh tra bộ là đơn vị chủ trì thực hiện, đây được cơi là đơn vị quản lý chủ trì.

Tuy nhiên, tại quyết định số: 445/QD-BTP ngày 23 tháng 3 ném 2022 của

Bô trưởng Bộ Tư pháp các hoạt động thâm định du thio V BQPPL tập trưng hau hệt

là các đơn vị xây dựng pháp luật thực hiện Việc các đơn vị quản lý hiện nay chỉ có

chức năng phối hợp trong công tác thẩm định mà không chủ trì thâm định nên côngtác thâm định bảo dam tinh chuyên môn cao hơn, chất lượng báo cáo chuyên nghiệp

và khoa học hơn.

Tint ba, về công tác phôi hợp giữa các cơ quan cũng đạt rhững kết quả đángmung, nâng cao chất lương dự thao VBQPPL Đơn vị chủ trì soạn thảo tham dựcuộc hop của Hội đông thâm định, Hội dong tư van thẩm inh, cuộc hop tư van

thẩm đính đã tích cực giải trình, làm 16 nội dung trong dự thảo giúp đơn vi chủ trì

hiéu rõ, hiểu đúng toàn bộ quá trình soạn thảo, mục tiêu, dinh hướng chính sách,

quy định trong dự thảo Từ đó, tạo sự thông nhất cao về nội dung, tinh thân của dự

thảo, giúp quá trình thâm đính dé dàng, thuận lợi, tao su đông thuận cao, tránh nêu

quá nhiêu nội dung trong báo cáo thâm đính Sự phối hợp này còn được thé hiện rõ

nét ngay tử giai đoạn tiếp nhận, kiểm tra ho sơ thông qua sự phối hợp giữa các Bồ,

ban ngành Ngay sau khi nhận được công văn đề nghị thẩm định, don vị chủ trì

thâm định kiểm tra tinh hợp lệ của Hỗ sơ gũi thêm định và chủ động liên hệ với cơquan chủ trì soạn thao bổ sung trong trường hợp Hồ sơ thiếu tai liệu Khi tô chứcthâm định, các đơn vị đều tích cực, chủ động lam việc và đưa ra ý kiên đóng gop

dưới tinh thân vi lợi ich chung

Tint te, trong cuộc hop thêm định, các đơn vị xây dung pháp luật, Cục Kiểmtra văn bản quy pham pháp luật đều được moi tham dự với tư cách thành viên đểđảm bảo tính khách quan, toàn diện, nâng cao chất lượng của dự thao Y kiên tham

gia của các đơn vị xây dựng pháp luật và đơn vi quan lý được coi là đầu vào quan

trong dé Vụ Các van đề chung về xây dụng pháp luật hoàn thiên bảo cáo thêm định.Bên cạnh đó, với yêu câu cao về chat lượng bảo cáo thâm định việc lưuy động cácchuyên gia, nhà khoa học tham gia cuộc hợp thêm định ngay càng được Vu quan

tâm và đưa vào thực tiễn Thông qua cuộc hop, các chuyên gia và nhà khoa học đưa

ra ý kiên đóng góp giúp công tác thâm đính thuận loi, sâu sắc hơn, các van đề

chuyên sâu, nghiệp vụ của ngành được lý giải cu thể, rõ rang Đối với các dy thảo

VBOQPPL liên quan dén nhiều ngành, lĩnh vực, hình thức nay ngày cảng được các

cơ quan chủ trì soan thảo sử dung, từ đó tạo thành một thé phối hợp đa chiêu, da

lính vực.

2.1.4 Về uội dung thẩm định

Bồ Tư pháp đã tiên hành thâm định dự thảo VBQPPL theo các nội dungpháp luật quy định và đạt được những kết quả nhật định Cu thé”:

a) Sie phit hợp của nội dimg die thao văn ban với mue dich yên cẩu phạm vi

điều chính chính sách trong đề nghi xân dung văn bản đã được thông qua; sự phà

hop của nội ding dự thảo VBQPPL với văn ban được quy đình chỉ tiết

Khi xem xét dự thảo Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng (sửa đô), Bộ

Tư pháp đã tiên hành cuộc hop Hội đông thâm định va đưa ra ý kiên sau:

2 Yen thêm: Dự thảo online - Nơi cir tri tham git vào hoạt động lập pháp của Quốc hội nguồn:

Ttps.//etthaoonlue quochoiva/Ðagss/dsdutlhao/ch#istduthao aspx2xì=7470,truy cập ngày 15/10/2023

Và sự phù hop của nội dung du thảo Luật với mục đích, yêu câu đã đượcthông qua trong dé nghị xây dụng Luật “Nội đứng dự thảo Luật cơ bản phù hop

với muc đích yêu câu đã được Chính phù thông qua tại Nghi quyết số 48/NQ-CP

ngày 06/5/2021 của Chính phit về Phiên hợp Chính phù thường kỳ tháng 4 năm

2021 về đề nghị xây dung Luật Bao vệ quyển lợi người tiêu ding (sửa đổi) Tuy

nhién, tại Tờ trình Chính phí, can bỗ sung muc đích của việc sữa đổi Luật lần nay

là dé xứ lý những mâu thuẫn, chẳng chéo, bắt cập của Luật Bảo vệ quyền lợi người

tiểu ding với các văn bản guy phạm pháp luật được Quốc hội ban hành sau như Bộluật Dân sự năm 2015; Bồ luật Hình sự năm 2015, sữa đổi, bd sung năm 2017; Bộluật TỔ ting đản sự năm 2015: Luật Xữ lý vi phạm hành chính năm 2012, sữa đối,

bố sưng năm 2014, năm 2017 và năm 2020: Luật Doanh nghiệp năm 2020; LuậtĐầu te năm 2020; Luật Cạnh tranh năm 2018 nhằm đâm bảo tinh thống nhất,đồng bộ của hệ thống pháp luật ”

VỆ sự phủ hợp của nội dung dự thảo Luật với phạm vi điều chỉnh, chính sách

đã được thông qua trong đề nghị xây dung Luật: “Nội ding dur tháo Luật đã cụ thé

hóa tương đối đây đu nội dung của 07 chính sách đã được Chính phú thông qua tai

Nghỉ quyết số 48/NQ-CP ngéy 06/5/2021 của Chính phù về Phiên hop Chính phit

thường Ip tháng 4 năm 2021 về đề nghỉ xây dựng Luật Bao vệ quyển loi người tiêu

ding (sữa đổi)

Tuy nhiền, về phạm vi điều chỉnh và đối tương dp dung của die thảo Luật,Điều 2 dự thảo Luật guy định Luật nay áp dụng đối với người tiểu đàng và khoản 1Điều 3 dự thảo Luật đình nghia “người tiêu dimg là cả nhân mua hoặc sử dimg sanphẩm, hàng hóa, dich vụ cho mục đích tiên dimg ” Tới cách diễn dat trên thì dự

án Luật này chi dp dụng đối với người tiêu dimg là cá nhân mà không dp ding đốivới người tiêu ding là tổ chức Nếu vậy thi đây là một điểm sửa đối lớn so với Luậtbảo vệ quyên lợi người tiêu đừng năm 2010 nhưng tại hồ sơ đề nghĩ xân dung Luật

cơ quan chủ trì soan thảo chưa thực hiện đánh gid tác động đỗi với chính sách nay.

Vi vậy, đề nghị cơ quan chit trì soạn thảo bỗ sung đánh giá tác động chính sách đối

với việc thay đổi phạm vi điều chỉnh đối tương dp ding của dur án Luật theo ding

quy đình tại khoản 1 Điều 35 Luật Ban hành văn ban guy phạm pháp luật Đồng

thời, tại dự thao Tờ trình và dự thảo Luật đề nghị cơ quan chit trì soạn tháo làm ré

Luật này có áp dung đối với các tô chức, cá nhân kinh doanh nước ngoài có hoat

đồng thương mại xuyên biên giới, cung cấp sản phẩm, hàng hóa, dich vu cho người

tiên dimg tại liệt Nam hay không.

b) Tinh hợp hién, tính hợp pháp, tinh thông nhất của dir thảo văn bản với hệthông pháp luật

B6 Tư pháp đã có những ý kiên đóng góp xác đáng về tính hợp biên, hợp

pháp của đự thảo.

Vi dụ: phát biéu về tính hợp pháp của dự thảo Luật điện ảnh (sửa đổ), Bộ Tư

pháp đá đưa ra ý kiến: “VE cơ bản, nội dung dir án Luật phù hợp với quy định taiĐiều 60 Hiến pháp năm 2013 về định hướng xây dựng và phát triển nên văn hóaDiệt Nam tiên tiễn đâm đà bản sắc dân tộc, tiếp thu tinh hoa văn hóa nhân loại,bảo đâm quyển con người, quyên công dain về chính trị, dan sự; lanh tế, văn hóa ”

Hay đổi với Dự án Luật sửa đổi, bô sung một số điều của Luật Xuất cảnh,nhập cảnh của công dân Việt Nam và Luật nhập cảnh, xuat cảnh, quá cảnh, cư trúcủa người trước ngoài tei Việt Nam về tinh hợp pháp và tính thông nhật của đự án

Luật như sau: “Bồ Từ pháp nhận thập Dự án Luật cơ bản thống nhất với Luật Du

lịch năm 2017; Luật đâu he năm 2020; Luật Cơ quan đại điện nước Cộng hòa xã

hôi chủ nghĩa Liệt Nam ở nước ngoài năm 2009, sữa đổi, bỗ sưng năm 2017 Bên

cạnh dé, Bộ Tư pháp dé nghị guy’ bộ rà soát, đãm bao tính thông nhất giữa dự anLuật sữa đổi, bỗ sung một số đều của Luật Xuất cảnh, nhập cảnh của công dinDiệt Nam và Luật xuất, nhập cảnh người nước ngoài và dự án Luật Căn cứ cụ thể:

(1) Va giá trí sử dụng hộ chiéu, khoản 2 Điều 21 dự án Luật Căn cước guy

dinh: “Thả căn cước công dan được sir ding thay cho việc sử dung hộ chiếu ”

Như vậy, thé căn cước công dân được sử dung thay cho việc sử dung hỗ chiếu: Ty

nhiên, Điều 25 và Điều 26 Luật YCNCCDN đã quy định rõ về mục dich sử đụng

hỗ chiếu Đông thời, Điều 6 Luật này cũng quy đinh giấy tờ xuất nhập cảnh chỉ baogồm hộ chiếu và giấy thông hành mà không đặt ra vấn đề sữa đôi dé bỗ sing thécăn cước công dan là một trong những gidy tờ xuất nhập cảnh Nội ding này cũng

đã được Bộ Tư pháp nêu tại Báo cáo thẩm đình số 29/BCTĐ-BTP ngay 22/3/2023

Do dé, Bộ Tư pháp cho rằng để đâm bảo tính thống nhất giữa các văn bản quy

phạm pháp luật cùng dang được dự kiến sữa đổi, bỗ sung Quý: Bồ cân rà soát hai

Dự án nàn dé đâm báo sự thông nhất và đặc biệt là dm bảo sự phù hợp với các

điều ước quốc té mà Viét Nam là thành viên trí tuệ nhân tạo

(2) Vé nhém đối tương người không quốc tich Bộ Tư pháp thay rằng LuậtXNCNNN và Dur án Luật Căn cước đều điều chỉnh về van đề người không quốc tịch

Do đó, dé đâm bảo tính thông nhất, tránh chéng chéo về phạm vi điều chỉnh giữa

các Luật sau khi được ban hành Bộ Tư pháp đề nghi Quý: Bộ nghién cứu theo

hướng chỉ điều chỉnh nhóm chủ thé này tại một Luật ”

¢) Tĩnh tương thích với điều ước quốc tế có liên quan mà Cộng hèa xã hội

chủ nghĩa Viét Nam là thành viên

Do xu hướng toàn cầu hóa, Việt Nam ngày cảng tham gia vào các điều ướcquốc tế song phương và đa phương trên moi lính vực Một trong số các chr thảo

VBQPPL, dự thảo Bộ luật lao động cũng được Bộ Tư pháp đưa ra dong góp sau khi

thấm định như sau: “Nhin cling nội dung đự thảo Bộ luật đâm bảo tương thích vớicác điều ước quốc tế có lién quan mà Công héa xã hội chủ nghĩa Viét Nam là thànhviễn Hiệp đình Đối tác Toàn điện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP)

Tuy nhiền, đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo rà soát dự thao Bộ Tuật để trên cơ sở

đó thé hiện cho phù hop với diéu ước quốc tế có liên quan mà Công hòa xã hội chủ

nghĩa Viét Nam là thành viên Hiệp định Đối tác Toàn điễn và Tiến bộ xuyên Thai

Binh Dương (CPTPP) như:

- Quy dinh liệt kê các ht do phân biết đối xix bị cẩm tại khoản 1 Điều 8 dựthảo Bồ luật dẫn dén liệt kê không đẩy dit Quy đình liệt ké là quy định đóng dẫn tớikhả năng bỏ sót các trường hợp phân biệt đối xứ có thé phát sinh trên thục tế Vi vậy,

đề nghĩ co quem chit trì cân nhắc chỉnh sữa khoản 1 Điều 8 dự thảo Bộ luật để đảm

bảo sự phù hop với khoản 2 Điều 2 Công ước ICCPR và khoản 1 Điều 2 Công ước

ICESCR

- VỀ ạp: định chênh lệch tuổi nghĩ luni giữa lao động nam và nit vẫn đượccác tổ chức quốc tế đảnh giá là bat bình đẳng giới (năm 2014 Uy ban Chống phânbiệt đỗi xix đối với phụ nữ CEDAW đã nêu van dé này trong khuyên nghị của Ủyban) Vi vay, đề nghi làm rõ hơn cơ sở thực tiễn dẫn chi dé xuất phương dn về tăng

đồ tuổi nghĩ hưu và không có lộ trình dé tăng theo hướng độ tudi nghi hun đồng đều

ở cd lao động nam và lao đồng nit.”

a) 8z cân thiét, tính hợp lý và chỉ phí tuân thủ các thù tuc hành chính trong

dự thảo văn ban, nếu trong dự thảo văn bản có guy định thit tục hành chính

Đôi với nội dung này, Bộ Tư pháp đưa ra ý kiên với Dư thảo Nghị định quyđính và hướng dan thực hiện Công ước Cam phát triển, sản xuất, tang tri, sử dung

và phá hủy vũ khí hóa học như sau: “Ƒ# sự cẩn thiết, tính hop Ii chỉ phí huấn thủ

các TTHC, Bộ Tư pháp nhận thay Dự thảo Nghĩ đình có qnp đình TTHC mới là thủ

tue đều chỉnh gia hạn gidy phép xuất khẩu, nhập khẩu hóa chất Bảng 1, 2, 3.Trong khi đó, tại 3 Muc IV.2.13 Tờ trình số 5903/TTr-BCT chưa liệt kê các TTHCmới này Đông thời, hồ sơ đề nghủ thâm đình chưa có Bản đánh giá thủ tục hànhchính Biéu tinh chỉ phí tân thủ TTHC tại Thông tư số 03/2022/TT-BTP ngày10/02/2022 của Bộ trưởng Bộ Tư pháp hưởng dẫn việc đánh giá tác đồng TTHCtrong lập đề nghĩ xân dựng văn bản guy phạm pháp luật và soạn thảo dir án, đựthảo văn bản quy phạm pháp luật; Biên đánh giá tác động TTHC cũng chua đánhgiá tác động đối với thit tuc gia han giấy phép xuất khẩu, nhập khẩu hóa chất Bang

1, 2 3 Do đó, Bồ Tw pháp đề nghị Bồ Công Thương rà soát chỉnh If, bé sung hồ

sơ dé đâm bảo chỉnh xác, day dic“

e) Điều kiên bảo đâm về nguồn nhân lực, tài chính để bảo đâm thi hành văn

ban quy phạm pháp luật

Đã VBQPPL đi vào đời sông, cân có nguôn nhân lực và tai chính rất lớn déthi hành các văn bản này, do đó đây được xem là môt nội dung quan trong với Bộ

Tư pháp khi tiên hành hoạt động thẩm định Dua ra ý kiên với Dự thảo Nghị định.

quy đính xử phạt vi phạm hành chính trong lính vực lao động bảo hiểm xã hội,

người lao động Việt Nam ci làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng Bộ Tư pháp đưa

ra quan điểm như sau: “Nội đương dir thảo Nghi định về cơ bản kế thừa các guy định

có tính én dinh, đã được thực tế kiêm nghiệm tai Nghỉ định số 28/2020/NĐ-CP ngày

01/3/2020 của Chính phit qguy đình xứ phat vi pham hành chính trong lĩnh vue lao

đông bao hiểm xã hội, đưa người lao động Viét Nam di làm việc ở nước ngoài theohop đồng Dự thảo Nghỉ định nay được xay dung dé báo đâm sự phù hợp với yêucâu của thực tién và báo đảm phù hợp với guy định của Luật sữa đôi, bé sung mét

số điều của Luật XLVPHC (Luật số 67/2020/QH14) Những quy đình trong dur thảo

Nghỉ đình về cơ bản không làm phát sinh thêm các yêu cầu phải đáp img nguồn lực

về tài chính và nhân luc, mà chi cẩn sir dung nguén lực, bộ may tổ chức hiện có tai

các cơ quan của người có thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính được quy định

trong dhự tháo Nghị định nay.”