Khái quát về thành tựu xây dựng và phát triển của thái lan trong thời hiện Đại

Vì vậy tôi chọn đề tài này không chỉ giúp tôi có thêm nhiều kiến thức hơn về đất nước Thái Lan mà qua đề tài này độc giả có thể hiểu thêm về một số thành tựu trong công cuộc xây dựng và

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN

KHOA ĐÔNG PHƯƠNG HỌC

*****

TIỂU LUẬN

KHÁI QUÁT VỀ THÀNH TỰU XÂY DỰNG

VÀ PHÁT TRIỂN CỦA THÁI LAN TRONG

THỜI HIỆN ĐẠI

GIẢNG VIÊN: LÊ ĐÌNH CHỈNH

SINH VIÊN: CỒ VĂN QUÂN

NGÀNH: ĐÔNG NAM Á HỌC

HỌC PHẦN: HK211-SEA1100-21- LỊCH SỬ VĂN HÓA TƯ TƯỞNG

PHƯƠNG ĐÔNG KHÓA: QH-2021-X

MỤC LỤC Mục lục ……… 2

Lời mở đầu ……… 3

Nội dung

1 Tổng quan về đất nước Thái Lan………4

2 Khái quát về thành tựu xây dựng và phát triển của Thái Lan… 6

2.1 Chính trị………6

2.2 Đối ngoại……….7

2.3 Kinh tế………….7

2.4 Xã hội……… 8

Kết luận……… 10

Tài liệu tham khảo……… 11

LỜI MỞ ĐẦU

Sau khi kết thúc học phần Lịch sử văn hóa tư tưởng phương Đông, tôi đã được hiểu hơn về lịch sử của các quốc gia ở phương Đông nói chung cũng như trong khu vực Đông Nam Á nói riêng Đồng thời, sau những buổi học về lịch sử của một số các quốc gia Đông Nam Á trong phần lịch sử phương Đông Tôi đã được giảng và hiểu hơn về một số nét cơ bản của lịch sử Thái Lan

Bên cạnh đó với sự yêu thích đất nước Thái Lan tôi muốn được tìm hiểu sâu rộng hơn về đất nước và con người nơi đây Vì vậy tôi chọn đề tài này không chỉ giúp tôi có thêm nhiều kiến thức hơn về đất nước Thái Lan mà qua đề tài này độc giả có thể hiểu thêm về một số thành tựu trong công cuộc xây dựng và phát triển của Thái Lan về một số mảng như kinh tế, chính trị, xã hội, …

Bài tiểu luận này được viết dựa trên những tài liệu tôi đã tham khảo để có thể đem đến cho giảng viên cũng như các bạn độc giả khác những cái nhìn khái quát nhất về thành tựu xây dựng và phát triển của một quốc gia tiêu biểu của khu vực Đông Nam Á, quốc gia duy nhất không bị thực dân xâm lược – đó chính là Vương quốc Thái Lan

Tôi mong muốn những thông tin tôi đem đến trong bài nghiên cứu này sẽ giúp độc giả phần nào hiểu thêm về đất nước Thái Lan

Trân trọng cảm ơn!

1 Tổng quan về đất nước Thái Lan

Thái Lan (tên chính thức: Vương quốc Thái Lan, Tiếng Thái: ราชอาณาจักรไทย Racha-anachak Thai) có diện tích 513.120 km² rộng thứ 3 tại Đông Nam Á Nằm

ở khu vực phía Đông Nam Châu Á, phía Tây của bán đảo Đông Dương và phía Bắc bán đảo Malakka trong vĩ độ nhiệt đới gần xích đạo Có hai dòng sông lớn chảy qua Thái Lan là Chao Phraya và Mekong Thủ đô của Thái Lan là Bangkok

Lan bao gồm dân tộc Thái, người gốc Hoa, người Mã Lai và những nhóm dân tộc thiểu số như Môn, Khmer và các bộ tộc khác Ngôn ngữ chính thức là tiếng Thái (ภาษาไทย)

tương ứng với các vùng kinh tế Đặc điểm nổi bật của địa hình Thái Lan là núi cao, một đồng bằng trung tâm và một vùng cao nguyên Thái Lan có các hệ thống sông như Chao Phraya và Mekong đã góp phần hỗ trợ trong vấn đề nông nghiệp như trồng lúa và cung cấp đường thủy cho việc vận chuyển hàng hóa, người Bên cạnh đó, các đặc điểm tự nhiên phân biệt của bán đảo Thái Lan là đường bờ biển dài, các hòn đảo ngoài khơi và đầm lầy ngập mặn Mặt khác, Hội đồng nghiên cứu Quốc gia đã dựa trên các đặc điểm tự nhiên để phân chia Thái Lan thành các vùng địa lý khác nhau, cũng như mô hình văn hóa của con người Mặc dù Bangkok

về mặt địa lý là một phần của đồng bằng trung tâm, vì là thủ đô và thành phố lớn nhất, nhưng khu vực này có thể coi là khía cạnh khác, một khu vực riêng biệt Mỗi vùng địa lý sẽ được so sánh với các vùng khác về dân số, các nguồn lực cơ bản, đặc điểm tự nhiên và mức độ phát triển kinh tế xã hội Sự đa dạng của các vùng thực tế là thuộc tính nổi bật trong địa chất Thái Lan Khí hậu Thái Lan chịu ảnh hưởng bởi gió mùa có đặc điểm theo mùa (gió mùa tây nam và gió mùa đông bắc) Gió mùa tây nam bắt đầu từ tháng 5 đến tháng 10 là luồng không khí ấm ẩm

từ Ấn Độ Dương tới Thái Lan, gây ra mưa dồi dào nhất cho đất nước này Gió mùa đông bắc bắt đầu từ tháng 10 đến tháng 2 mang lại không khí lạnh và khô cho Thái Lan Ở miền nam Thái Lan, gió mùa đông bắc mang lại thời tiết ấm áp

và mưa nhiều trên bờ biển phía đông Quanh năm Thái Lan có bốn mùa rõ rệt đó

là mùa khô, mùa nóng, mùa mưa, mùa mát

Có thể thấy, lịch sử Thái Lan trải qua rất nhiều giai đoạn nhưng có hai giai đoạn tiêu biểu nhất thể hiện quá trình hình thành của khu vực này Giai đoạn đầu

là khoảng thời gian trước khi người Thái vào đất nước và giai đoạn sau là khoảng thời gian sau khi người Thái vào đất nước “Rất lâu trước khi những nhóm người nói tiếng Thái đầu tiên định cư ở lòng chảo sông Menam Chao Phraya, miền Trung nước Xiêm, quê hương của người Môn, …” (Lịch sử Đông Nam Á, D.G.E

HALL, tr.267, NXB Chính trị Quốc gia) Như vậy có thể thấy trước khi người Thái đến khu vực này đã có sự xuất hiện của người Môn và ở giai đoạn này cũng

có nhiều quốc gia được thành lập trong giai đoạn này như Vương triều Dvaravati

ở miền Trung, Vương triều Srivijaya ở miền Nam, Vương quốc Phù Nam, … Khi người Thái di chuyển đến khu vực này đã tạo nên nhiều thay đổi trong lịch sử của quốc gia này Trong khoảng thời gian này, Thái Lan xuất hiện các vương quốc tiêu biểu như Sukhothai (1238 – 1438), Ayuthaya (1351 – 1767), và một vương triều vẫn tồn tại đến ngày nay đó là vương triều Chakri của các đời vua Rama từ vua Rama I (Chao Phraya Chakri) Dưới thời Sukhothai, vua Rama Khamhaeng (1283 – 1317) là người đã tạo ra bảng chữ cái đầu tiên của người Thái đồng thời

đã làm cho người dân hiểu rõ sự giá trị của nghệ thuật, “… người Thái đã hấp thu được những yếu tố tốt đẹp nhất của các nền văn minh mà họ được tiếp xúc… Sukhothai được gọi là “cái nôi của nền văn minh Xiêm”.” (Lịch sử Đông Nam Á, D.G.E HALL, tr.275, NXB Chính trị Quốc gia) Đến thời kỳ Ayuthaya, Thái Lan bắt đầu công cuộc xâm chiếm và mở rộng, gây chiến tranh với các nước láng giềng Và trong thời kì này, một hệ thống pháp luật đầu tiên đã được ban bố bởi vua Ramadhipati, hệ thống này đã có một tầm quan trọng nhất định thể hiện các phong tục cổ xưa của người Thái mà hiến pháp của thời hiện đại hầu như không thể thay thế hoàn toàn hệ thống này Tiếp đó, lịch sử của các triều đại Thái Lan luôn gắn liền với những cuộc chiến tranh với Miến Điện kéo dài hàng thế kỷ Vì vậy, dưới hai triều vua đầu tiên, Rama I và Rama II, Thái Lan tập trung khắc phục hậu quả chiến tranh xâm lược của Miến Điện, từng bước phát triển kinh tế, mở rộng ngoại thương, tăng cường sức mạnh quân sự, củng cố và nâng cao vị thế quốc gia đối với các nước láng giềng Chính vì vậy, Thái Lan được coi là quốc gia duy nhất không bị thực dân xâm lược, điều này đã thể hiện được sự ngoại giao khôn khéo của các đời vua Rama Hiện nay Thái Lan vẫn đang theo chế độ quân chủ lập hiến và vị vua đứng đầu là vua Rama X

Do Thái Lan là một nước quân chủ lập hiến nên đứng đầu nhà nước hiện nay vẫn là Vua và Thủ tướng là người đứng đầu chính phủ Bên cạnh đó có các cơ quan, bộ máy nhà nước khác như cơ quan lập pháp, cơ quan tư pháp, … Và những

cơ này điều hành nhà nước theo những Hiến Pháp được Quốc Vương thông qua Không những vậy, Thái Lan là một nước chịu ảnh hưởng sâu sắc của Phật giáo Chính vì vậy, văn hóa ở đất nước này cũng mang đậm bản sắc của tôn giáo,

từ phong tục tập quán cho đến những phong cách ứng xử hằng ngày của người dân nơi đây Những lễ hội truyền thống của đất nước này cũng phần nào nói lên được nét đặc trưng của Thái Lan, mang lại cho mọi người những trải nghiệm mới

mẻ, ví dụ như lễ hội té nước Songkran – đây là một ngày quan trọng của Thái Lan được coi như là ngày tết của người dân nơi đây Hoặc một lễ hội khác cũng rất

đặc biệt ở Thái, đó là lễ hội Loi Krathong “là lễ hội lớn thứ hai trong năm, Loi Krathong khiến Vương quốc Thái Lan trở nên rực rỡ và lung linh như chốn cổ tích với những chiếc đèn giấy sáng cả trời đêm và những ngọn đèn hoa đăng lấp kín sông nước” (Loi Krathong - lễ hội cổ và lung linh nhất của Thái Lan, Bình

An, Báo tuổi trẻ online, 20/11/2018)

Chính nhờ có một chiều dài lịch sử sâu rộng, cùng với những điều kiện về mặt địa lý, khí hậu mà Thái Lan đã có những thành tựu trong việc xây dựng và phát triển đất nước trong thời hiện đại

2 Khái quát thành tựu xây dựng và phát triển của Thái Lan thời hiện đại

Trong suốt chiều dài lịch sử, trải qua nhiều thời kì trị vì của nhiều quốc vương

cũng như nhiều vương quốc khác nhau, Thái Lan cũng có rất nhiều xung đột với các khu vực lân cận trong quá trình mở rộng lãnh thổ của mình nhưng cuối cùng với tài ngoại giao của mình Thái Lan vẫn giải quyết mọi vấn đề của đất nước một cách ổn thỏa Chính vì vậy, khi các nước phương Tây bắt đầu những kế hoạch xâm lược các nước ở khu vực châu Á nói chung, khu vực Đông Nam Á nói riêng thì Thái Lan lại là quốc gia duy nhất ở khu vực không bị thực dân của các nước phương Tây xâm lược Vì vậy, Thái Lan cũng có những thành tựu nhất định trong việc xây dựng và phát triển đất nước khi vừa có thể học hỏi các quốc gia phương Tây vừa không đánh mất chủ quyền khi các quốc gia phương Tây đến xâm lược Dưới đây sẽ khái quát một số thành tựu xây dựng và phát triển của Thái Lan thời hiện đại bao gồm thành tựu về chính trị, kinh tế, đối ngoại và xã hội

2.1 Chính trị

Như đã nói ở phần trên, vì Thái Lan không bị các nước Phương Tây xâm lược nên hiện nay nước này vẫn đang theo thể chế chính trị quân chủ lập hiến và có vua đứng đầu Mọi quyết định liên quan đến nhà nước đa số đều phải được nhà vua thông qua Có thể thấy rằng Thái Lan là một trong số những nước vẫn giữ được quyền cai trị của vua Hiện nay Thái Lan đã có khoảng 20 Hiến Pháp được Quốc Vương thông qua Chính phủ sẽ dựa trên những Hiến pháp đó để điều hành quốc gia Thái Lan đã duy trì chế độ quân chủ lập hiến trong một thời gian khá dài Đây có thể xem là một trong những thành tựu mà Thái Lan đạt được trong lĩnh vực chính trị

Vì Thái Lan là một quốc gia đa đảng, nên cũng giống như các nước phương Tây, khi có người đại diện của một đảng được bầu nhiều nhất thì sẽ được nhà vua, nghị viện thông qua và được làm thủ tướng của quốc gia này Cũng vì thế mà Thái Lan dạo gần đây cũng có rất nhiều cuộc biểu tình và những cuộc biểu tình này

gần như diễn ra hàng năm Những cuộc biểu tình này diễn ra với nhiều hình thức, với những quy mô lớn nhỏ khác nhau hoặc thậm chí có những hoạt động vô cùng

lạ lùng “Ngoài hóa trang thành khủng long, một số người cũng ăn mặc như các nhân vật trong phim điện ảnh như siêu nhân, người ngoài hành tinh Một số nhóm thậm chí còn đem theo những chú vịt vàng bơm hơi để thể hiện quan điểm.” (Biểu tình Thái Lan hay lễ hội hóa trang? Bảo Duy, Báo tuổi trẻ online, 11/2020) Có thể thấy tình hình chính trị của Thái Lan hiện nay cũng rất căng thẳng, làm ảnh hưởng đến nhiều vấn đề khác của Thái Lan

2.2 Đối ngoại

Từ thời kì của những vương quốc cổ cho đến thời hiện đại, có thể thấy được khả năng đối ngoại của Thái Lan rất tốt Những chính sách đối ngoại mà Thái Lan thực thi đã giúp ích cho đất nước của mình, giúp Thái Lan trở thành quốc gia duy nhất trong khu vực không bị xâm lược Tiếp đó, Thái Lan cùng một số nước đã thành lập ra ASEAN – Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á, là một tổ chức hợp tác về chính trị, kinh tế, văn hóa và xã hội trong khu vực Đông Nam Á

Thái Lan cũng là một nước có mối quan hệ rất tốt với Việt Nam Trải qua 45 năm hợp tác cùng phát triển, Thái Lan cũng đã có những chính sách đối ngoại, phù hợp để hỗ trợ Việt Nam trong nhiều trường hợp “Hai nước đều khẳng định coi trọng và quyết tâm phát triển quan hệ đối tác chiến lược tăng cường Việt Nam-Thái Lan ngày càng sâu rộng, hiệu quả và thực chất trên cơ sở tôn trọng, hiểu biết lẫn nhau, đôi bên cùng có lợi, ở các cấp và trên các lĩnh vực.” (Việt Nam - Thái Lan, 45 năm hợp tác cùng phát triển, Vĩnh An, 08/2021, Báo quân đội nhân dân)

2.3 Kinh tế

Trước đây, Thái Lan cũng là một nước theo nền kinh tế nông nghiệp nhưng hiện nay Thái Lan đang dần trở thành một nước có nền kinh tế công nghiệp “Năm

1960, Thái Lan tiến hành nền kinh tế thị trường với việc mở cửa và thu hút nguồn đầu tư nước ngoài.” (Tăng trưởng kinh tế và an sinh xã hội ở Thái Lan - bài học kinh nghiệm đối với Việt Nam, TS Nguyễn Minh Trí, 04/2020) Từ khi thực hiện các kế hoạch phát triển kinh tế từ năm 1960, kinh tế Thái Lan đã có những sự phát triển nhất định nhưng cũng không tránh khỏi sự khủng hoảng kinh tế năm 1997 –

1998 Nhưng với những chính sách phát triển kinh tế Thái Lan cũng đã vực dậy sau cơn khủng hoảng đó, sau đó Thái Lan cũng đã tham gia các tổ chức, hiệp định thương mại trong khu vực và quốc tế “Thái Lan xác định 5 lĩnh vực ưu tiên bao gồm lúa gạo; hải sản; ôtô và phụ tùng ôtô; sản phẩm từ cao su và phụ tùng máy móc.” (Tình hình phát triển kinh tế Thái Lan những năm gần đây, Sở ngoại vụ Tiền Giang), chính vì vậy mà hiện nay Thái Lan đang là nước xuất khẩu gạo lớn

thứ 3 thế giới sau Việt Nam Dù là đang tập trung hướng đến những ngành kinh

tế công nghiệp nhưng Thái Lan vẫn không vì thế mà để lại nền kinh tế nông nghiệp lại phía sau

Những năm gần đây, Thái Lan đang hướng tới nền “kinh tế 4.0”, tập trung vào những ngành liên quan đến công nghiệp, kỹ thuật, thúc đẩy nền kinh tế tăng trưởng “Thái Lan tập trung tăng cường sử dụng công nghệ kỹ thuật số trong mọi hoạt động kinh tế - xã hội.” (Phát triển kinh tế số tại Thái Lan và những gợi ý cho Việt Nam, Ts Bùi Kim Thanh - Ths Lê Minh Hằng, Tạp chí Cộng Sản, 09/2020)

Có thể thấy Thái Lan đang nắm bắt xu hướng rất tốt khi cả thế giới cùng đang theo thời đại công nghệ 4.0, Thái Lan cũng theo đó mà hướng nền kinh tế của mình theo hướng đó Áp dụng những công nghệ số vào nền kinh tế là một điều mới mẻ mà các nước trong khu vực Đông Nam Á có thể học hỏi theo Thái Lan

Du lịch cũng là một ngành góp phần vào nền kinh tế của Thái Lan rất nhiều với rất nhiều địa điểm du lịch đẹp như bãi biển Phuket, ChiangMai, … Ngành du lịch ở Thái Lan hiện nay rất phát triển đồng thời cũng thu hút được rất nhiều khách

du lịch từ nhiều khu vực trên thế giới đến đây để nghỉ dưỡng hoặc trải nghiệm Vì vậy, Thái Lan cũng rất chú trọng đến những vấn đề liên quan đến ngành “công nghiệp không khói” này Nhưng trong hai năm vừa qua do tình hình dịch

COVID-19 căng thẳng liên hồi cũng phần nào cũng ảnh hưởng đến những ngành du lịch của Thái Lan nói riêng và của cả thế giới nói chung Mặc dù vậy, cuối năm 2021 vừa rồi Thái Lan đã có những hoạt động để bắt đầu vực dậy ngành công nghiệp này “Chính phủ Thái Lan vừa mới thông qua một chiến dịch xúc tiến du lịch mới cho năm 2022” (Thái Lan thông qua chiến dịch thu hút du khách quốc tế cho năm

2022, Ngọc Quang, Vietnamplus, 11/2021)

2.4 Xã hội

Xã hội bao gồm rất nhiều ngành khác nhau nhưng dưới đây sẽ là một số ngành

mà tôi thấy rằng có thể nói lên được những thành tựu của Thái Lan

Trước hết là về ngành giáo dục, một lĩnh vực rất được Thái Lan để tâm Với

hệ thống giáo dục bao gồm: giáo dục cơ sở và trung học, các trường dạy nghề và các trường đại học, cao đẳng Trước đây, nền giáo dục của Thái Lan có rất nhiều bất cập, có nhiều sự chênh lệch giữa học sinh, sinh viên của các khu vực khác nhau Nhưng hiện nay Thái Lan đang bắt đầu cải cách ngành giáo dục của mình

“Ông Nataphol nhận định nền giáo dục Thái Lan phải thay đổi, trong đó học sinh cần rời khỏi “tư duy cố định” trong quá khứ và bắt đầu tích hợp “tư duy phát triển” vào cuộc sống hàng ngày.” (Thái Lan cải cách toàn diện hệ thống giáo dục, Ngọc Quang, TTXVN, 08/2020) Như vậy, Thái Lan đang có những hành động nhằm đẩy mạnh nền giáo dục nước nhà, thúc đẩy sự phát triển của đất nước Điều này

cũng có thể thấy được khi cũng có nhiều bạn học sinh ở các quốc gia trong khu vực và trên thế giới, lựa chọn Thái Lan để du học, để học tập nhiều điều tại quốc gia này

Tiếp đó, lĩnh vực y tế cũng được Thái Lan rất quan tâm “Ở thời điểm năm

2007, Thái Lan đã cung cấp các dịch vụ y tế cho 1,4 triệu bệnh nhân nước ngoài, bao gồm cả khách du lịch y tế, khách du lịch nói chung và người nước ngoài đang làm việc hoặc sinh sống tại Thái Lan.”( Bài học kinh nghiệm của Thái Lan về phát triển du lịch y tế, 2019, Sở y tế Thành phố Hồ Chí Minh), dịch vụ y tế Thái Lan được mọi người đánh giá cao, luôn được mọi người trọng dụng Hiện nay, do đại dịch hoành hành trong những năm gần đây nên nền y tế của Thái Lan cũng được chú trọng nhiều hơn, với sự phát triển của dịch vụ y tế chất lượng cuộc sống của người dân cũng được nâng cao hơn Với khả năng tiêm chủng cao, tình hình dịch bệnh ở Thái Lan cũng đang có cải thiện

KẾT LUẬN

Tóm lại, thông qua những giới thiệu tổng quan về đất nước Thái Lan, độc giả phần nào sẽ hiểu một cách đơn giản về đất nước, con người, văn hóa của Thái Lan Tiếp đó, trong suốt những quá trình lịch sử hình thành Thái Lan đã đối mặt với rất nhiều biến cố nhưng cũng từ đó mà đất nước này có được nhiều kinh nghiệm để đối mặt với những vấn đề sau này mà đất nước có thể gặp phải Đến thời kì hiện đại, Thái Lan đang dần thay mình hơn, phát triển đất nước theo nhiều mặt tích cực và đạt được nhiều thành tựu trong công cuộc xậy dựng và phát triển đất nước của mình Những thành tựu mà Thái Lan trong thời kì hiện đại đã đạt được vừa ưu điểm vừa có nhược điểm nhưng các quốc gia khác cũng có thể qua

đó để rút kinh nghiệm trong việc phát triển đất nước

Tôi thấy được rằng trong những tài liệu mà tôi tham khảo đã có rất nhiều thông tin mới và có thể sẽ nhiều người không để ý và sẽ bỏ qua những thành tựu mà Thái Lan đã đạt được trong thời kì hiện đại, đặc biệt là trong những năm gần đây Trong bản báo cáo trên tôi đã tóm gọn được những ý kiến của các tác giả trong những tài liệu mà tôi đã tham khảo một cách ngắn gọn, cô đọng nhất

Hi vọng rằng những thông tin mà tôi đã tóm gọn được trên đây sẽ đem lại nhiều điều hữu ích cho độc giả Đồng thời qua bản báo cáo này tôi cũng đã có thêm được rất nhiều kiến thức hơn về những thành tựu mà Thái Lan đã đạt được trong thời kì hiện đại

Một lần nữa xin chân thành cảm ơn giảng viên và độc giả đã đọc bài báo cáo này của tôi