Hợp tuyển Box - cơ sở văn hóa Việt Nam pptx

của tôi, một thành viên của box LS - VH.Mỗi người trong số chúng tôi đều sẽ cónhững cảm nhận khác biệt, tuy nhiên, quacuốn sách nhỏ này, chúng tôi hy vọng sẽđược chia sẻ với các bạn niềm

Hợp tuyển Box VH

TTVNONLINE lần thứ I Tháng 8 / 2002

T ổng biên tập:

NguCong

Phó t ổng biên tập:

nhất

Giới thiệu Box LS - VH

Lời nói đầu

M ở cuốn sách này, bạn sẽ có cảmtưởng như bước vào một căn phòng kínhdưới đáy biển Chính ởđây bạn sẽ phầnnào thấy được một thế giới khác với nhữngsắc màu riêng biệt - thế giới của kiến thứclịch sử và văn hoá

L ịch sử - văn hoá, đối với tôi,Yasunari, và nhiều bạn khác, thật là mộtthế giới rộng lớn và đầy bí ẩn Trước đây,khi lần đầu tiên tiếp xúc với những mônhọc này, trí óc non nớt của tôi cứ quanniệm một cách hình ảnh rằng Lịch sử làmột anh chàng râu quai nón lầm lì còn Vănhoá là một anh chàng già dặn, khô khan và

gầy khẳng khiu - Nhưng theo tháng năm,hình ảnh ấy ngày càng thay đổi Khuôn mặtcủa Lịch sử trở nên dễ mến hơn còn Vănhoá thì hay cười duyên Thậm chí bây giờtôi lại nghĩ Văn hoá là một cô gái Dầndần, Lịch sử - Văn hoá có nhiều khuôn mặthơn, nhiều tính cách hơn Ðó là khuôn mặtcủa những nhân vật có thật nổi tiếng tronglịch sử ; là chân dung các nghệ sĩ và nhữngtác phẩm của họ; là hình ảnh các cụ già,các em nhỏ, các chàng trai, cô gái trongngày hội làng - Hẳn các bạn cũng như tôicảm nhận được sự tồn tại của họ khi đọctừng cuốn sách, khi chạm tay vào nhữngbức tường rêu phong cổ kính hay đơn giảnchỉ là khi mở cuốn gia phả Lịch sử - Vănhoá thật giống một bức tranh hoành tráng

mà lại sâu sắc !

Ðây ch ỉ là những cảm nhận chủ quan

của tôi, một thành viên của box LS - VH.Mỗi người trong số chúng tôi đều sẽ cónhững cảm nhận khác biệt, tuy nhiên, quacuốn sách nhỏ này, chúng tôi hy vọng sẽđược chia sẻ với các bạn niềm say mê đốivới Lịch sử và Văn hoá.

Vì v ậy, được sựđồng ý của các tác giảcùng sựủng hộ của các thành viên trong vàngoài box, Ban Biên tập chúng tôi đã gắngsức tuyển chọn những bài viết hay, hấp dẫnđược nhiều người đọc của box LS

- VH trong hai tháng đầu thành lập và có

cả những bài viết trước ngày lập box đưavào Hợp tuyển với mong muốn làm cácthành viên TTVNONLINE xích lại gầnnhau !!! Thân ái Yasunari (đại diện BBT)

AI? AI? VÀ AI?

Box l ịch sử Văn hoá là một trongnhững box mới toanh của ttvnonline.com.Box mới chỉđược thành lập cách đây hơn

2 tháng do ý tưởng của Yasunari.Thực ranhu cầu hiểu biết về lịch sử của giới trẻViệt Nam là rất lớn, nhưng vấn đềđặt ra làhiện có một sân chơi nào mang tính họcthuật nghiêm túc, lại vừa trang nhã, vừagần gụi để có khả năng khơi gợi sự hammuốn hiểu biết đó không? Sự nỗ lực khôngngừng của Yasunari cùng với trên 50 thànhviên ủng hộđã tạo nên một kết quả tuyệtvời: box Lịch sử Văn hoá ra đời Bây giờ

ta thử lướt qua một số thành viên trongbox Trước hết là 4 Mod: Cuoihaymeu(Kiến thức ca, một con người bí ẩn, chưa

bao giờ offline, sao vậy bác Cười haymếu?); VNHL (điềm đạm, tự tin, offline đủnhưng thời gian chỉ vừa hết cốc nước),cdtphuc (1 mod ở thành phố Hồ Chí Minhgiấu mình trong một kho tài liệu mà ốingười mong muốn- có vẻ hơi nóng nhưngrất bản lĩnh); yasunari (thành viên “hùnghục” của Box) và mới đây thêm một Modmới toanh (vì chưa được ăn mừng chínhthức) hơn nữa lại có duyên ngầm (theo ýkiến của codet) NguCong Bây giờchúng ta hãy dùng “kính lúp” để tìm hiểuthêm !!!!!!!!

1 Yasunari: Là sáng lập viên vàmoderator của Box Đây là một tấm lòng

từ thiện của box Anh chàng rất nhạy cảm,các bài viết của hắn do vậy thường rấtmềm mại Nhưng đừng tưởng hẳn bẽn lẽn

và uỷ mị, khi cần, hắn vẫn có thểđanh đá

như bà bán cá Là một người nhiệt tình,thẳng thắn và không vụ lợi, hắn xứng đáng

là thủ lĩnh của box lịch sử văn hoá

2 VNHL: Moderator Chuyên giachăn dắt Rất phong độ và chững chạc.Nếu chỉ nhìn bề ngoài thì khó mà đánh giá

độ tuổi của anh Với những hiểu biết sâusắc trong nhiều lĩnh vực như lịch sử vănhoá, kinh tế chính trị cùng với phongcách nói chuyện từ tốn, bình dị, anh đã gâyđược nhiều thiện cảm đối với các thànhviên (nhất là các em _ Nguy hiểm !!!)

3 Cdtphuc: Moderator Nhà ngoạigiao của box Lịch sử văn hoá Mặc dù ởthành phố Hồ Chí Minh xa xôi nhưngCdtphuc rất nhiệt tình tham gia mọi hoạtđộng của box Nghiêm túc, quyết liệt, bảnlĩnh trong công việc, anh xứng đáng đượccoi như một Bao Công của box Lịch Sử

Văn Hoá.

4 Cuoihaymeu: Moderator Tổngbiên tập báo Địa Phủ Cười Là một người

có vốn kiến thức uyên thâm, sâu sắc vàrộng rãi bậc nhất của box Anh cũng làngười có uy tín cao trong cộng đồngTTVNonline Các bài viết của anh chứađựng những thông tin chính xác và sựđánhgiá sắc sảo, cùng với lối diễn đạt hàihước, anh được các thành viên rất thánphục PS: Theo thông tin chúng tôi mớinhận được vào lúc 0 giờ 30 phút đêm nay,một nhóm thành viên nữ của TTVNonline,đứng đầu là tiểu thư SongMinh, bông hoahéo một thời của box lịch sử văn hoá, đãđệđơn lên ban quản trị diễn đàn xin thànhlập cuoihaymeu crazy fan club Chúng tôi

sẽ nhanh chóng thu thập thông tin về sựkiện này và có lẽ sẽ tiếp tục cập nhật tới

các bạn trong hợp tuyển lần sau.

5 Lehongphu: Anh cả của box Lịch

Sử Văn Hoá, đồng thời là Mạnh ThườngQuân của box Với vốn kiến thức dày vàsâu của một con người từng trải, các bàiviết của anh thường rất chất lượng và trítuệ, nhưng, không vì thế mà mất đi tính trẻtrung, tươi mát Có lẽ bởi vì tâm hồn anhtrẻ hơn rất nhiều so với tuổi đời

6 Desert Rose: Em út của box Lịch

Sử Văn Hoá Cô nàng nhiều lần gây ngạcnhiên cho các thành viên lớn hơn mình gầnchục tuổi bởi những bài viết chứng tỏ mộtvốn kiến thức rất rộng và sâu so với tuổiđời và kỹ năng tổng hợp thành thạo củamình Cô nàng xứng đáng là một đại diệntiểu biểu cho một lực lượng trẻ sẽ gángvác trọng trách phát triển và gìn giữ boxLịch Sử Văn Hoá sau này, khi các thành

viên cốt cán hiện nay đã lấy vợ 7.

Mystery_aries: Bộ trưởng bộ tài chính.Thành viên rất nhiệt tình, vui vẻ và thânthiện của box Là người đóng góp rất nhiềucông sức (có lẽ là nhất) cho việc xuất bảnhợp tuyển Chị là người rất đáng tin tưởng

để trao trọng trách giữ "tay hòm chìakhóa" của box

8 NguCong: Tổng biên tập hợp tuyển.Đẹp "rai", hơi già dặn so với tuổi đời Làsinh viên thuộc khối chuyên ngành kỹthuật chân tay, cụ thể là xây cầu, xâycống, nhưng hắn cũng rất quan tâm tới cácvấn đề về lịch sử văn hoá Y là một trong

số rất ít sinh viên hiện nay có một kiếnthức toàn diện

9 Annonymous: Hoa khôi của box.Người tình trong mơ của VNHL Nguyênnhân trực tiếp gây ra những cuộc bút chiến

kịch liệt trên box Lịch Sử Văn Hoá màmục đích duy nhất của các địch thủ làchiếm được trái tim trong trắng của nàng.Nàng xinh !!! Điều này hiển nhiên ! Nhưngkhác với đa phần các hoa khôi Việt Nam,nàng cũng rất uyên bác Giống nhưNguCong, nàng là sinh viên trường kỹthuật, và cũng là thanh niên thế kỉ 21 (đúngnghĩa) Nàng thực sự là làn gió tươi trẻ vàmát mẻ (tất nhiên rồi) mà ông trời đã ưu áidành riêng cho box lịch sử văn hoá.

10 Ghen: Một chàng Ghen có ghen điêncuồng không? Tiếp xúc với Ghen thì cáititle đó chẳng đúng tẹo

nào Ðây là một biên tập viên hăng hái hếtmình vì công việc chung!

Và ai nữa? Một nhà biên kịch từng trải hơihào phóng - đó là La Trung Tiếc thay boxLS-VH không có

mỹ nhân đểđóng Dương Vân Nga nên tađành ngậm ngùi giã từ vở kịch!

Còn nh ững ai nữa? Ðó là Hector,Yahaha22, yuyu, codet, là (Tự thêmvào nhé! ) và rất nhiều thành viênkhác Nhìn chung sự nhiệt tình là điềukhông thể thiếu được ở các mod nói riêng,

ở toàn bộ thành viên và những người yêuthích lịch sử nói chung Trong những ngàycuối tháng 7 năm 2002, lượng người thamgia truy cập vào box LS-VH ngày càngtăng (càng về khuya theo giờ Việt Namcàng đông người online!) Các chủđề mớikhông quá nhiều nhưng có thể nói là đạtchất lượng (Tất nhiên là trong khuôn khổ!)

Ða số các cuộc tranh luận đều tuân theotiêu chí nôi quy của box và của TTVN.Các mod cũng hoạt động hết công suất kịpthời đưa box LS - Vh đi đúng hướng Ðặc

biệt là sự ra đời hợp tuyển đầu tiên - đánhdấu một bước trưởng thành của box.

Trên đây là nhận xét sơ lược một số gươngmặt của box Hy vọng mọi người sẽ hiểunhau hơn và hãy

c ố gắng vì một box LS - VH đúngnghĩa! Hà nội, mùa thu, 11.8.2002

PhantinCodet, NguCong & Ghen thựchiện

Phần thứ hai Tìm hiểu Lịch sử

Trong cu ộc sống, chúng ta luôn quantâm đến nguồn gốc của mình Chúng tathường tự hỏi: Ta là ai? Ta từđâu đến? Tổtiên chúng ta đã làm gì để tồn tại? vânvân và vân vân Những câu hỏi đó luônlàm bận tâm nhiều thế hệ, thậm chí cả giới

mê Internet, đặc biệt là các thành viênmạng TTVNONLINE Cũng vì thế, có biếtbao người, sau cả cuộc đời bôn ba nơi hảingoại, lại muốn tìm về cội nguồn dù cộinguồn thì khác xa nơi họ sống Lại cónhững người phải xa quê hương vì nhiều lý

do cũng đau đáu nhớ về Tổ Quốc Cónhững thanh niên còn rất trẻ, tay múa trên

keyboard chơi games và lang thangInternet nhưng thực sự ham hiểu biết vàtràn đầy nhiệt huyết với Lịch sử Tất cảhọđã tìm thấy ở TTVNONLINE và đặcbiệt là box LS-VH, một địa chỉđáng tincậy để cùng tìm về nguồn cội bởi mộtlẽđơn giản - chỉ khi nhìn lại quá khứ,chúng ta mới có thể tìm được hướng điđến tương lai.

Những mốc lịch sử quan trọng nhất của Hà Nội

Username:

Koibeto81

Câu "Hà Nội ngàn năm văn vật" chắc ai

cũng biết và cũng có thể nói ra được, vậy

mà chẳng mấy ai

nhớ nổi những thời khắc quan trọng nhất

mà Hà Nội đã trải qua

Cái tên Hà N ội thực ra xuất hiện lầnđầu tiên vào năm 1931 nhân một cuộc cải

cách hành chính lớn thời Minh Mạng Lúc

đó nhà Nguyễn gọi là tỉnh Hà Nội, Hà Nộicủa nhà mình được gọi là thành phố khiPháp thành lập "thành phố Hà Nội" vàonăm 1886 sau khi chiếm được tỉnh Hà Nộivào năm 1883 Còn bà con mình thì vẫn cứgọi là Hà Nội cho ngắn gọn Nhưng theo tớnếu tính lịch sử Hà Nội từ năm nào thì nêntính từ khi Hà Nội bắt đầu đóng vai tròquan trọng nổi bật trong đời sống kinh tế,văn hoá, chính trị của nước mình, do đó tớthấy bắt đầu từ năm 1010 là được, giốngbác cuoihaymeu

Đúng là kể từ thời điểm đó Thăng Long

-Hà Nội luôn là nơi xảy ra những sự kiệnquan trọng đối với

mệnh hệ của dân tộc mình

Vua Lý Thái T ổ khi dời đô vềĐại La,rồi như chúng ta vẫn biết là dựa vào

truyền thuyết "rồng bay lên" mà sinh ra cáitên Thăng Long Chuyện có thể không thậtnhưng các cụ nghĩ ra chuyện đó chắckhông phải đề loè ai cả mà có lẽ chỉ làmột niềm tin, một dựđoán, một mong muốnrằng từđây Thăng Long rồi Hà Nội saunày, đi vào lịch sử như là trái tim của dântộc Việt.

Tớ xin được nhắc lại một số mốc quantrọng trong lịch sử 1000 năm Thăng Long -

Hà Nội

Trong 3 l ần kháng chiến chốngNguyên Mông, Thăng Long đã 3 lần thành

"vườn không nhà trống" làm cho quân giặclâm vào cái cảnh "lui thì không xong màđánh thì chẳng biết đánh nhau với ai" rồicuối cùng cũng bịđánh cho chạy mất dép.Đến thời Lê Lợi, Nguyễn Trãi đánh giặcMinh Thăng Long trở thành chiến trường

cuối cùng khi quân giặc, khiếp sợ trướcsức mạnh của nghĩa quân Lam Sơn, đãphải thềở cổng thành phía Nam (không biết

là cửa ô nào trong năm cửa ô), xin đầuhàng Trong cuộc khởi nghĩa Tây Sơn,Thăng Long lại trở thành nơi chứng kiếnthiên tài quân sự của người anh hùng áovải Nguyễn Huệ, bằng một cuộc cuộc hànhquân thần tốc (tớ không rõ nó diễn ra trongbao lâu mà chỉ biết điểm đến là ThăngLong và vào ngày mồng 5 Tết) đã đánh tan

20 vạn quân xâm lược Mãn Thanh Dướitriều Nguyễn (kể từ Nguyễn Ánh) tuykhông còn là thủđô nữa nhưng Thăng Long

- Hà Nội vẫn là một trung tâm văn hóa,kinh tế, chính trị quan trọng của thời đó.Trong hai cuộc kháng chiến chống Pháprồi Mỹ, Thăng Long - Hà Nội vẫn xứngđáng là trái tim của cả nước Nổi bật là

trong Cách mạng tháng Tám, Hà Nội làmột trong những địa phương nổi dậy giànhchính quyền sớm nhất trong cả nước, vàđến ngày 2/9/1945 tại quảng trường BaĐình lịch sử, chủ tịch Hồ Chí Minh đã đọc

bản Tuyên ngôn độc lập khai sinh ra nước

Việt Nam Dân chủ Cộng hòa , rồi đếnngày 19/12/1946, Hà Nội lại là nơi mởđầucho cuộc kháng chiến 9 năm của cả dântộc Đến thời chống Mỹ thì Hà Nội cùngvới các tỉnh miền Bắc trở thành hậuphương lớn của miền Nam ruột thịt Rồitrong 12 ngày đêm ác liệt năm 1972 nhândân Hà Nội đã làm lên một Điện Biên Phủtrên không, buộc Mỹ phải ký hiệp ướcParis chấm dứt chiến tranh xâm lược ViệtNam

Ha Hà Nội nhà mình cũng anh hùng raphết đấy chứ nhỉ

Tản mạn về kiến trúc lăng tẩm Huế

Username:

NguCong

Ng ười du khách đã từng một lần đếnvới Huế, nơi dòng sông Hương lững lờchảy, tất không tránh khỏi ngỡ ngàng Làmột trung tâm du lịch lớn nhất cả nước, thếnhưng, khác với các thành phố phát triểnanh em, ở Huế, ta bắt gặp một nhịp sốngnhẹ nhàng, thanh thản Con người Huế ungdung, tự tại Cảnh sắc Huế dịu dàng, thơmộng Kiến trúc Huếđộc đáo và tinh tế Ba

yếu tốđó hoà quyện với nhau, nâng đỡnhau và nuôi dưỡng lẫn nhau tạo nên mộtmiền đất cốđô xinh xắn Huếđẹp và ngâythơ như một cô gái đương thì.

Nói đến Huế là nói đến cả chiều dàicủa một nền phong kiến Việt Nam Huế làmảnh đất cuối cùng lưu lại được nhữngđường nét kiến trúc độc đáo, đặc trưngcho một nền quân chủđã tồn tại trên đấtnước ta suốt hơn một nghìn năm lịch sử.Thế nên, nghiên cứu lịch sử kiến trúc ViệtNam mà không tìm đến với Huế là mộtthiếu sót lớn Và sẽ lại càng thiếu sót hơnnếu nghiên cứu kiến trúc Huế mà khôngcảm được con người Huế, thiên nhiên Huế.Trong bài vi ết nho nhỏ này, tôi không

hề có ý định trình bày tất cảđặc điểm kiếntrúc Huế Việc đó vượt xa khả năng củamột bài báo Chỉ xin mời bạn cùng tôi tìm

đến và cảm nhận một loại hình kiến trúcrất đặc trưng cho Huế Đó là kiến trúc lăngtẩm Theo quan điểm của triết học phươngĐông, vua là biểu trưng của mặt trời cao

cả, là đấng chí tôn của muôn vật Hình ảnhmặt trời lặn biểu thị khái niệm vua băng

hà Thế nên, các vua triều Nguyễn trướckhi mất đều chọn cho mình mảnh đất annghỉ tại vùng đồi núi tĩnh mịch nằm khábiệt lập ở phía Tây và Tây Nam kinhthành Trải qua 13 đời vua, nhưng do điềukiện lịch sử có nhiều biến động của đấtnước ta dưới thế kỉ 19, đầu thế kỉ 20, tạiHuế hiện nay chỉ có 7 khu lăng tẩm Đó làcác lăng Gia Long, Minh Mạng, Thiệu Trị,TựĐức, Dục Đức, Đồng Khánh và KhảiĐịnh Xây dựng lăng tẩm cho nhà vua, cácnhà kiến trúc thời Nguyễn phải triệt đểtuân thủ yếu tố phong thuỷ Âm phần nhà

vua, hậu vận của hoàng tộc tốt hay xấu đềuphụ thuộc vào sự lựa chọn đất để xây lăng,

sự định đặt phương hướng và ngày khởicông xây dựng Lăng tẩm nào cũng phảitheo đúng các nguyên tắc phong thuỷphương Đông như sơn triều, thuỷ tụ, tiền

án, hậu chẩm, tả long hữu hổ, huyền thuỷminh đường và "huyền cung", nơi trungtâm điểm của kiến trúc, phải toạ lạc đúnglong mạch Để tìm được một mảnh đất hội

đủ những yếu tố như vậy, các nhà địa lýgiỏi nhất thời bấy giờđã phải bỏ công sứchàng tháng, thậm chí cả năm trời đi khắpvùng đồi núi phía Tây kinh thành Thế nên,đến thăm lăng tẩm vua chúa triều Nguyễn,

ta không thể chỉ quan tâm đến những côngtrình kiến trúc ngay trước mặt mà phảiphóng tầm mắt ra rất xa Có như vậy, tamới thấy hết được thực thểđịa lý thiên

nhiên gắn liền với nó, mới thưởng thứcđược sự hoà quyện tuyệt vời giữa yếu tố tựnhiên và yếu tố con người Ít ai ngờ rằng,tổng diện tích lăng Gia Long lên tới 2875

ha, có đến 42 ngọn núi chầu vào trung tâmđiểm là mộđịa Vùng lăng Triêu Trị rộngtới 475 ha, phía trước, bên phải có đồiVọng Cảnh, bên trái của núi Ngọc Trảnđứng thành thế "tả long hữu hổ", ngọn núiChằm đứng làm tiền án cách xa tới 8m.Còn trước mặt lăng Khải Định là dòng kheChâu Ê chảy khuất khúc từ trái sang phảirồi rẽ lại theo thế "chi huyền thuỷ" Ởđây,mọi chi tiết của thiên nhiên đều đã đượccác nhà kiến trúc thời Nguyễn khai thácmột cách triệt để, tận dụng và chỉnh tranglại để phục vụ cho ý tưởng của mình, tạo

ra bối cảnh cho kiến trúc lăng Sự hoà hợpởđây đã đặt tới mức tuyệt diệu Có thể nói

là kiệt tác nhân tạo nằm trong lòng kiệt tácthiên nhiên vậy Bảy lăng tẩm, mỗi lăngmột tên gọi, và mỗi lăng lại cho ta mộtkiến trúc độc đáo, khác biệt Tại lăngMinh Mạng, các công trình kiên trúc được

bố trí đối xứng từng cặp qua một trụcchính đi xuyên qua tâm lăng, thưa ở phầnđầu và dày dần lên ở phần cuối trục Cách

bố trí này tạo nên một bố cục chặt chẽ,thống nhất Xen kẽ giữa các các công trìnhkiến trúc là hai hồ lớn được uốn nắn, điềuchỉnh, tạo cho lăng sự cân đối về âmdương Sụ kết hợp hài hoà của kiến trúclăng đem đến cho du khách một cảm giácthành kính, nghiêm cẩn nhưng vẫn rất bình

ổn trong tâm hồn Trái ngược lại vớiphong cách kiến trúc chặt chẽ của lăngMinh Mạng là phong cách kiến trúc hếtsức phóng khoáng của lăng TựĐức Tại

đây, mô hình đối xứng trong nghệ thuậtkiên trúc cổđiển phương Đông bị phá vỡ.Mỗi công trình đều mang một đường nétkhác nhau về nghệ thuật tạo hình, không hềtrùng lặp, hết sức sinh động nhưng vẫnđảm bảo được tính nhất quán, gần gũi củamột thực thể thống nhất Các nhà kiến trúcthời TựĐức đã khéo léo lợi dụng nguồnnước tự nhiên của một con suối nhỏđể nớirộng, đào sâu và uốn nắn các thếđất, tạonên hồ Lưu Khiêm và đắp thành đảo TịnhKhiêm thơ mộng, tạo ra những con đườnguốn lượn mềm mại như dải lụa phất phơtrước gió Tại đây, ta nhận thấy một sự hoàquyện tuyệt vời giữa kiến trúc nhân tao vàkiến trúc thiên nhiên."Lăng TựĐức trởthành một bài thơ tuyệt tác, một bức tranhsơn thuỷ hữu tình, gợi cho du khác một hồn

êm thơ mộng"(Phan Thuân An) Nội thất

lăng tẩm vua chúa triều Nguyễn thực sự lànhững viện bảo tàng vô giá Nơi đây lưugiữ những kiệt tác của dân tộc về hội hoạ,

về trang trí, về gốm, sứ phản ánh bàn taytài hoa và bộ óc nghệ thuật tinh tế của cácnghệ nhân nước ta qua hai thế kỉ Đỉnh caocủa sự xa hoa và hoành tránh trong trangtrí nội thất lăng tẩm phải kểđến lăng KhảiĐịnh, vị vua được biết đến do tính cáchthích trưng diện, do tác phẩm "Con rồngtre" nhiều hơn là do tài năng cai trịđấtnước Theo một số tư liệu còn lưugiữđược đến nay thì để có tiền xây lăngcho mình, nhà vua đã quyết định tăng thuếtrên toàn quốc lên thêm 30% Một con sốcho thấy tính xa hoa đến kì lạ của conngười đứng đầu đất nước này Trên cácbức tường trong cung Thiên Định, côngtrình kiến trúc chủ yếu của lăng, các nghệ

nhân đầu thế kỉ hai mươi đã dùng hàng vạnmẩu sành, sứ, thuỷ tinh đủ màu sặcsỡđểđắp nổi thành hàng ngàn hình ảnh, hoạtiết sống đông, vui mắt, và hết sức tinhxảo Đặc biệt trên nóc trần của cung ThiênĐịnh, còn lưu lại bức hoạ long vân độcđáo với diện tích hàng chục mét vuông, do

cụ Phan Văn Tánh, một nghệ nhân nổi tiếngtrong " Nê ngoã tượng cuộc" ở Huế thời

đó tạo thành bằng cả chân và tay

Bức hoạ Long Vân - Cung Thiên Ðịnh - Huế

Bức hoạ dùng màu xanh sẫm vẽ lên nềnchất liệu ximăng trông như làm từ cẩm

thạch, đến nay

vẫn được coi là bức hoạ hoành tráng cógiá trị mĩ thuật cao nhất của nền hội hoạnước nhà

Xu ất phát từ quan điểm "sống gửi thácvề" của con người thời bấy giờ, mà theo

đó, cuộc sống dù có dài đến trăm năm thìcũng sẽ qua đi như một giấc mộng, chếtkhông phải là hết, mà chết tức là bước vàomột cuộc sống vĩnh hằng Quan điểm này

ta có thể tìm thấy ở hai câu thơ trong bài

"Ngẫm sựđời" của TựĐức, vị vua thứ tư

và cũng đồng thời là vị vua thi sĩ bậc nhấttrong các vua triều Nguyễn

Sựđời ngẫm nghĩ, nghĩ mà ghê

Sống gửi rồi ra thác lại về

Th ế nên, các ông vua triều Nguyễnđều có ý định xây lăng cho mình ngay từlúc còn sống Nhà vua chính là người phê

duyệt việc chọn đất, tự lựa chọn kiến trúc

và cũng là người trực tiếp đôn đốc việc thicông lăng tẩm cho mình Điều đó lý giảitại sao, sau này, khi nhìn vào toàn bộ quyhoạch, kiến trúc và nội thất của lăng, tanhư thấy thấp thoáng tính cảch, phẩm chấtcủa từng ông vua trong đó Lăng Gia Longhoành tráng, uy nghiêm mà thanh thản nhưcuộc đời một võ tướng đã công thành,danh toại Lăng Minh Mạng chặt chẽ, hệthống và đường bệ Lăng TựĐức phóngkhoáng, hữu tình phản ánh tâm hồn lãngmạn của một ông vua thi sĩ Lăng KhảiĐịnh xa hoa tráng lệ mà thô cứng Cũngchính xuất phát từ quan niệm về sự sống,cái chết rất phóng khoáng, nhẹ nhàng ấy

mà đến với lăng tẩm của các vua chúatriều Nguyễn, ta không hề nhận thấy cảmgiác ảm đạm, tang tóc Trái lại, du khách

nhưđặt chân đến chốn bồng lai tiên cảnh,

để hồn khơi lên những cảm xúc lâng lâng,nhẹ nhõm Làm cho cái tang tóc biết cười,

e rằng chỉđây mới có

Sự phân tranh Trịnh Nguyễn

-Username:

Trinity

Đây là những nguyên nhân sâu xa và quátrình phân tranh Trịnh - Nguyễn, một giaiđoạn lịch sử thể

hi ện rõ tính phong kiến trong các triềuđại Việt Nam Duy về cái sự Trịnh -Nguyễn thì tôi xin phép bàn thêm và mởrộng ngọn nguồn nó ra một tí Chắc cácbạn vẫn còn nhớ chuyện triều Lê Sơ sauthời vua Lê Thánh Tông thì dần dà suy yếudẫn

đế n nội loạn, đến Lê Cung Hoàng (LêXuân) thì mất nuớc vào tay Mạc ÐăngDung Dung là nguời khôn ngoan, mưuluợc, giữ tới chức Thái phó, từng buớcđoạt quyền bính để thoán ngôi Năm 1527,sau khi bức tử Lê Cung Hoàng khi ấy mới

21 tuổi, Dung lập ra triều Mạc Triều Mạcthực ra cũng chẳng đến nỗi nào Tương đốithịnh trị! Mạc Ðăng Dung theo lối nhàTrần, sớm thoái vịđể nhuờng ngôi cho con

là Mạc Ðăng Doanh, còn mình làm Tháithuợng hoàng nhưng vẫn quán xuyến nhữngcông việc trọng đại của quốc gia Cứ 3năm mở một kỳ thi hội và thi đình CụNguyễn Bỉnh Khiêm -Trạng Trình củachúng ta đã đỗ Trạng Nguyên và rất đuợc

vị nể duới triều Mạc Ân tình ấy, BạchVân cư sĩ Nguyễn Bỉnh Khiêm sau này cólẽđã báo đáp bằng cách mách nuớc cho

Mạc Hậu Hợp “Cao Bằng tuy tiểu, khả

dung sổ thế” (Cao Bằng nhỏ nhưng cũng

nương thân được vài đời) Ðến thời MạcÐăng Doanh, ở khu vực rừng núi hiểm trởThanh Hóa giáp biên giới Việt Lào, mộtlực luợng mới đang ầm thầm nổi lên màsau này sẽ kết liễu họ Mạc Nguyễn Kim,cựu thần trung thành của nhà Lê, tích cực

mộ quân, quy tụ anh hào các nơi dể khởiphục tiên triều Ðến năm 1533 thì Kim lập

Lê Duy Ninh, hạt giống còn rơi rớt của nhà

Lê lên ngôi, Ninh lấy hiệu Lê Trang Tông,mởđầu thời kỳ Lê Trung Hưng (các bạncòn nhớ chuyện Chúa Chổm không?)Nguyễn Kim có nguời con rể tên là TrịnhKiểm và con trai tên là Nguyễn Hoàng.Lực luợng nhà Lê Trung Hung ngày cànglớn mạnh Năm 1543 Nguyễn Kim chiếmTây Ðô (Thanh Hóa), cho đóng đô ởđấy,

hình thành nên cục diện Nam-Bắc triều.Cung mở khoa thi đàng hoàng như ai, năm

1554 khoa thi đầu tiên tuyển mộđuợc khánhiều nhân tài phò tá Nhiều văn nhân võtướng trong thiên hạ bỏ Mạc mà phù Lê.Năm 1545, Nguyễn Kim không may bịhàng tuớng của nhà Mạc đánh thuốc độcchết, con rể Trịnh Kiểm lên nắm quyền,bắt đầu thời kỳ “vua Lê-chúa Trịnh” Năm

1577 Mạc Kính Ðiển đem quân tiễu phạt,không ngờ thua to phải nhảy xuống sôngmới thoát Trịnh Kiểm lại khôn khéo choquân băng rừng vuợt núi, vòng ra sau lưngKinh thành mà đánh vào hậu phương nhàMạc như Tuyên Quang, Sơn Tây,…, tạothành thế gọng kìm Mạc ngày càng lụn bại,thêm nỗi đến đời vua Mạc Hậu Hợp thìông này sa vào gái gú, ruợu chè suốt ngàynên lòng nguời chán nản Ðến 1592, thuỷ