Mô hình kinh doanh: Từ hiểu đúng đến làm đúng Mô hình kinh doanh nào đã giúp cho Apple đột phá từ một công ty chuyên về thiết kế trở thành một thương hiệu thành công trong lĩnh vực điện
Trang 1Mô hình kinh doanh: Từ hiểu đúng đến làm đúng
Mô hình kinh doanh nào đã giúp cho Apple đột phá từ một công ty chuyên về thiết kế trở thành một thương hiệu thành công trong lĩnh vực điện thoại di động và công nghiệp giải trí với hàng triệu ứng dụng trong thời gian ngắn?
Mô hình kinh doanh nào đã giúp IBM từ một công ty chuyên sản xuất và cung cấp server trở thành một tập đoàn cung cấp giải pháp kinh doanh hàng đầu trên thế giới?
Mô hình kinh doanh nào đã giúp Vinamilk và Viettel đạt doanh thu 1 tỷ USD trong khi các SDN Việt Nam đang phải đối phó với cuộc khủng hoảng tài chính? Mô hình kinh doanh đối với DN nước ngoài không phải là điều mới mẻ, nhưng đối với DN Việt Nam vẫn là một ẩn số
Đã đến lúc thay đổi mô hình kinh doanh hay chưa, khi thay đổi phải bắt đầu
từ đâu và những rủi ro gì xảy ra khi thay đổi mô hình kinh doanh ?
Hiểu đúng
Mô hình kinh doanh mô tả cấu trúc DN tạo ra, phân phối và nắm giữ giá trị Quá trình xây dựng mô hình kinh doanh là một phần quan trọng của chiến lược kinh doanh Bản chất của mô hình kinh doanh là xác định cách thức
DN tạo ra giá trị cho khách hàng, chiêu dụ khách hàng chi trả cho giá trị và chuyển đổi các khoản chi trả này thành lợi nhuận Do vậy, mô hình kinh doanh phản ánh phần nào giả định của chủ DN về cái mà khách hàng cần, cách thức họ cần và cách thức DN có thể tổ chức kinh doanh để thỏa mãn nhu cầu khách hàng, được khách hàng chi trả và tạo ra lợi nhuận cho DN
Có khá nhiều cấu trúc mô hình kinh doanh, tuy nhiên bài viết này chỉ đề cập cấu trúc mô hình của Osterwalder và cộng sư
Học tập đúng
Hãy cùng học tập mô hình kinh doanh của Walmart, chuỗi bán lẻ giá rẻ hàng đầu trên thế giới Phân tích mô hình của Walmart sau đây sử dụng cấu trúc
mô hình kinh doanh của Osterwalder và cộng sự:
Thứ nhất, đề xuất giá trị
Trang 2Đề xuất giá trị của Walmart dựa trên giải pháp cho khách hàng là giá rẻ mỗi ngày (Everyday Low Price) Đề xuất giá trị này được ngầm hiểu là khách hàng sẽ không cần phải chờ đợi để có giá tốt nhất mà ngày nào cũng có thể mua hàng với mức giá thấp Để làm được điều này, Walmart không những bán hàng tiện nghi với nhiều chủng loại mặt hàng và dịch vụ, mà còn là nơi dừng chân mua sắm một lần (one-stop shop), nơi mà khách hàng có thể mua
từ cây kim sợi chỉ đến hàng công nghiệp Với đề xuất giá trị này, khách hàng
sẽ tiết kiệm được thời gian và tiền bạc
Thứ hai, kênh phân phối để phân phối đề xuất giá trị giá rẻ mỗi ngày đến được với các phân khúc khách hàng, Walmart xây dựng hệ thống bán hàng trực tiếp Walmart cũng thường xuyên trao đổi liên lạc với khách hàng qua các phương tiện truyền thông với chi phí thấp đặc biệt tận dụng triệt để mạng Internet
Thứ ba, quan hệ khách hàng và phân khúc khách hàng Walmart thiết lập quan hệ khách hàng dựa trên cơ sở tự phục vụ và tự động hóa song song với việc kết hợp các sản phẩm cần thiết gần nhau Walmart phân loại khách hàng thành 3 nhóm chính là: brand aspirations (những người có thu thập thấp thích hàng hiệu), price sensitive effluents (những người mua sắm giàu
có nhưng thích giá rẻ) và value price shoppers (những người thích giá rẻ nhưng không thể mua nhiều)
Thứ tư, các hoạt động then chốt Walmart tập trung vào 3 hoạt động then chốt là: Mua hàng hóa, phân phối và kiểm soát chi phí
Thứ năm, các nguồn lực then chốt Nguồn lực vật lý bao gồm kho bãi và hậu cần
Nguồn lực con người bao gồm các giám đốc có kinh nghiệm, các giám đốc kho Văn hóa công ty tập trung cải thiện bản thân, kỷ luật và trung thành
Thứ sáu, đối tác then chốt Xây dựng mối quan hệ chặt chẽ với các nhà cung ứng, xem họ như là một thành phần của chuỗi giá trị và tận dụng lợi thế mua nhiều với giá thấp Thương lượng với các đối tác để tiết kiệm quy mô từ đó tối ưu cấu trúc chi phí
Thứ bảy, dòng doanh thu Dòng doanh thu của Walmart được tạo ra từ các phân khúc khách hàng chủ yếu là mua tại cửa hàng bán lẻ, ngoài ra doanh thu cũng tạo ra từ những thương hiệu dán nhãn cá nhân của Walmart
Trang 3(private label) Một phần khác doanh thu đến từ việc download các sản phẩm trên mạng ví dụ như âm nhạc
Thứ tám, cấu trúc chi phí Cấu trúc chi phí của Walmart tập trung vào việc giảm tối thiểu chi phí và tiết kiệm qui mô; áp dụng công nghệ thông tin và thông thạo chuỗi cung ứng để giảm chi phí Walmart cũng nổi tiếng với những phương pháp chuyển chi phí hoạt động sang phía nhà cung ứng
Áp dụng triệt để
Lợi thế cạnh tranh của Walmart có được dựa trên mô hình kinh doanh chuỗi siêu thị giá rẻ phù hợp với chiến lược dẫn dắt chi phí (cost leadership) Thành công của Walmart trong mô hình này khá bền vững cho đến hiện tại
là do Walmart đã áp dụng triệt để và kỷ luật mô hình kinh doanh này vào hoạt động của từng cửa hàng bán lẻ