bài tiểu luận kết thúc hc phần mỹ thuật mầm non

Tầm quan trọng của tâm lý, tính cách trong sự phát triển của trẻ...4 NỘI DUNG 2: VAI TRÒ CỦA TRANH VẼ GIA ĐÌNH TRONG TÂM LÝ, TNH CÁCH TRẺ .... Phạm vi nghiên cứu bao gồm các kĩ năng vận

TRƯNG ĐI HC SƯ PHM THÀNH PH H CH MINH

KHOA GIÁO DỤC MẦM NON

BÀI TIỂU LUẬN KẾT THÚC HC PHẦN

MỸ THUẬT MẦM NON

H VÀ TÊN: Nguyễn Bảo Trâm

MÃ S SINH VIÊN: 48.01.902.094

MÃ LỚP HC PHẦN: EARC182504

GIẢNG VIÊN: NGUYỄN SỸ BÌNH

Thành phố Hồ Chí Minh, tháng 12 năm 2023

MỤC LỤC

A GIỚI THIÊ@U CHUNG 2

1 Lời giới thiệu 2

B NỘI DUNG 3

NỘI DUNG 1: TỔNG QUAN VỀ TÂM LÝ, TNH CÁCH TRẺ 3

1.1 Khái niệm tâm lý, tính cách trẻ 3

1.2 Tầm quan trọng của tâm lý, tính cách trong sự phát triển của trẻ 4

NỘI DUNG 2: VAI TRÒ CỦA TRANH VẼ GIA ĐÌNH TRONG TÂM LÝ, TNH CÁCH TRẺ 5

2.1 Sự phát triển tâm lý, tính cách qua việc vẽ tranh gia đình 5

2.2 Các yếu tố ảnh hưởng đến tâm lý, tính cách của trẻ qua tranh vẽ gia đình 6

NỘI DUNG 3: THỰC TIỄN 7

3.1 Một số tranh vẽ và câu chuyện về gia đình tại trường Mầm non 7

C KẾT LUẬN 10

TÀI LIỆU THAM KHẢO 11

Lời giới thiệu

Danh họa Picasso từng nói: "Mỗi đứa trẻ là một họa sĩ" Quả không sai khi tiếp cận với các họa sĩ nhí Mỗi ngày một chủ đề và cách thể hiện khác nhau như: Gia đình, lớp học, thiên nhiên, môi trường và tĩnh vật… Thế giới xung quanh qua mắt trẻ được thể hiện bằng hình khối và màu sắc đầy sinh động Và qua các tranh vẽ ấy, khi quan sát kĩ chúng ta sẽ một phần hiểu thêm về tâm lý và tính cách của trẻ, đặc biệt là qua tranh vẽ

về gia đình Tâm lý và tính cách của trẻ em đóng vai trò quan trọng trong việc hình thành và phát triển cá nhân

Tranh vẽ gia đình là một công cụ mạnh mẽ để khám phá cảm xúc, quan hệ và sự phát triển của trẻ Em đã nghiên cứu về tác động của tranh vẽ gia đình đến tâm lý và tính cách của trẻ em Tiểu luận này bao gồm các nội dung như nhận biết các yếu tố như sự

ổn định gia đình, tình cảm quan tâm từ phụ huynh, vấn đề xã hội và mối quan hệ trong gia đình Thông qua đó có thể tìm ra các vấn đề của trẻ trong mối quan hệ gia đình, cách khắc phục cho các vấn đề đó Từ đó, giúp trẻ có thể trưởng thành trong một môi trường lành mạnh và chứa nhiều tình yêu thương hơn

NỘI DUNG 1: TỔNG QUAN VỀ TÂM LÝ, TNH CÁCH TRẺ 1.1 Khái niệm tâm lý, tính cách trẻ

Tâm lý trẻ em là một phần quan trọng của tâm lý học phát triển, nó rất rộng lớn và là chủ đề được nhiều nhà tâm lý học quan tâm nghiên cứu Ngành này tập trung vào việc nghiên cứu quá trình tâm lý đưa ra những phương pháp tư vấn trị liệu cho những đứa trẻ từ khi sinh ra cho đến khi chúng thành niên Nhưng trong đó, các nhà nghiên cứu đặc biệt quan tâm đến những thay đổi tâm lý xảy ra trong thời thơ ấu của trẻ Phạm vi nghiên cứu bao gồm các kĩ năng vận động, phát triển nhận thức, kĩ năng ngôn ngữ, thay đổi về mặt xã hội, phát triển tình cảm…

Tính cách là các đặc điểm nội tâm, tính chất của trẻ để hướng trẻ suy nghĩ, thể hiện cảm xúc, hành động, lời nói hay còn được hiểu là sự bao hàm thái độ, ý kiến, tâm trạng khi tương tác với người khác

Việc phát triển đa dạng các đặc điểm tính cách (giao tiếp với bạn bè, tăng khả năng thấu hiểu, kiểm soát cảm xúc,…) sẽ hỗ trợ trẻ rất tốt trong các tình huống khác nhau

và giúp trẻ đạt được nhiều thành công hơn thay vì chỉ tập trung vào một đặc điểm nhất định

Từ hai khái niệm trên có thể khẳng định rằng tâm lý, tính cách ảnh hưởng rất lớn đến quá trình phát triển và trưởng thành của trẻ Mỗi đứa trẻ đều có những nét tương đồng trong việc phát triển về mặt tâm lý, tính cách vì đó là đặc điểm phát triển theo lứa tuổi

ở trẻ Thế nhưng vì một số tác động chủ quan hay khách quan sẽ vẫn có những điểm khác biệt để tạo nên một cá thể riêng biệt

Những biểu hiện bất thường có thể ảnh hưởng đến trẻ như:

+ Trẻ thường xuyên lo lắng, bất an, vô cơ nổi giận, tính tình thay đổi thất thường + Trẻ luôn ủ rũ, chán nản, cơ thể luôn trong tình trạng mất hết năng lượng, kết quả học tập sa sút

+ Trẻ bỏ qua, không hứng thú với những sở thích, hoạt động yêu thích của mình + Trẻ giảm khả năng tập trung, kết quả học tập ngày càng kém

+ Trẻ có xu hướng tìm đến không gian riêng tư, tự nhốt mình trong phòng, không thích tiếp xúc với mọi người

+ Trẻ thường xuyên bị rối loạn hành vi, rối loạn cảm xúc, ám ảnh cưỡng chế…

Người lớn cần nắm bắt được những nét tâm lý ấy để kịp thời phát hiện những điều bất thường của trẻ, tìm cách khắc phục để tránh ảnh hưởng đến các mối quan hệ xung quanh và quá trình phát triển của trẻ

1.2 Tầm quan trọng của tâm lý, tính cách trong sự phát triển của trẻ

Sự phát triển tâm lý là tiền đề phát triển nhân cách trẻ em

Nhân cách là khái niệm không có sẵn khi chúng ta mới sinh ra, mà được hình thành trong suốt quá trình sống, rèn luyện, học tập, lao động, giao tiếp xã hội,… Do đó, chúng ta cần tìm hiểu vai trò của sự phát triển tâm lý trẻ em đối với sự hình thành nhân cách của trẻ khi trưởng thành, để có định hướng giáo dục đúng đắn, kịp thời, phù hợp

Ví dụ, một đứa trẻ lên 3 có đặc điểm tâm lý nổi trội nhất là sự hình thành ý thức cá nhân, hay nói cách khác, là sự xuất hiện của cái tôi cá nhân Trong quá trình này, trẻ xem bản thân mình là “cái rốn của vũ trụ”, là trung tâm của mọi sự chú ý, và cho rằng cách người khác nhìn nhận cũng giống như cách mình nhìn nhận (dù điều này còn rất hạn chế, vì bé còn nhỏ)

Các chuyên gia tâm lý trẻ em khuyên rằng, nếu không được giáo dục phù hợp, đặc điểm tâm lý này sẽ ảnh hưởng rất nhiều đến sự phát triển nhân cách của trẻ sau này (trẻ có học được cách chia sẻ hay không/ hay ích kỉ giữ mọi thứ cho bản thân, trẻ có quan tâm đến người khác không/ hay chỉ nhìn nhận sự việc theo cách riêng của mình,

…)

Giáo dục trong suốt quá trình phát triển tâm lý trẻ

Gia đình ảnh hưởng đến nhân cách trẻ khi trưởng thành

Để có hướng giáo dục phù hợp cho mỗi trẻ phát huy đầy đủ khả năng của mình, chúng ta cần tìm hiểu đặc điểm phát triển của từng bé Như chúng ta đều biết, giáo dục

có ý vai trò quan trọng đối với nhân cách trẻ, vì nhiều lý do:

Giáo dục hướng trẻ đến một mục đích tốt đẹp về giá trị sống, giá trị kiến thức, cũng như trong các mối quan hệ của trẻ với môi trường xung quanh, với người khác – một cách có tổ chức

Giáo dục đem đến cho trẻ những tiến bộ, thành tựu, ý chí luyện rèn mà các nhân tố khác không thể làm được Ví dụ, một em bé mới sinh ra không thể biết nói Tuy nhiên, nếu được quan sát người lớn nói chuyện nhiều, trẻ sẽ có cơ sở để bắt chước hoạt động

cơ miệng theo Cùng với sự luyện tập của bố mẹ, khả năng ngôn ngữ của trẻ dần trở nên hoàn chỉnh hơn

Giáo dục giúp phát hiện những khả năng riêng của từng trẻ, từ đó, định hướng và có phương pháp thúc đẩy phù hợp, nhân cách dần được hoàn thiện

Như vậy, vai trò của sự phát triển tâm lý trẻ em đối với sự hình thành và phát triển nhân cách trong tương lai rất quan trọng Đây là chủ đề mà mỗi bố mẹ cần tìm hiểu kỹ lưỡng, cẩn thận trước khi đề ra kế hoạch giáo dục cho con phù hợp, đúng đắn

NỘI DUNG 2: VAI TRÒ CỦA TRANH VẼ GIA ĐÌNH TRONG TÂM LÝ,

TNH CÁCH TRẺ 2.1 Sự phát triển tâm lý, tính cách qua việc vẽ tranh gia đình

Vẽ tranh gia đình có thể là một cách thú vị để thể hiện sự phát triển tâm lý và tính cách của trẻ Việc vẽ tranh gia đình cho phép trẻ thể hiện mối quan hệ và cảm xúc với các thành viên trong gia đình của mình Dựa trên cách vẽ, người khác có thể suy ra một số thông tin về tình cảm, quan hệ và sự phát triển tình cảm

Ví dụ như khi trẻ vẽ tranh gia đình có đầy đủ cha mẹ, kích thước lớn ngang nhau, màu sắc tươi sáng và mọi người trong bức tranh ấy biểu cảm vui vẻ, nụ cười tươi rói

và các hành động gần gũi, thì có thể đoán rằng đó là một gia đình hạnh phúc, yêu thương nhau và ổn định Ngược lại, nếu trong tranh của trẻ thiếu hình ảnh của cha hoặc mẹ, thì có thể trẻ thiếu đi tình thương, sự gắn kết đối với một trong hai người Hay khi trẻ vẽ kích thước của cha lớn hơn mẹ hoặc ngược lại, đoán rằng người được

vẽ với kích thước lớn hơn sẽ ảnh hưởng nhiều hơn đến trẻ, trẻ dành nhiều sự thương yêu cho người đó hơn, còn người được vẽ với kích thước nhỏ hơn sẽ ít ảnh hưởng đến

trẻ hơn, trẻ có những điều chưa thật sự thích về người đó Khi toàn cảnh bức tranh gia đình có những biểu hiện tiêu cực như: Ánh mắt buồn bã, cử chỉ hướng ra xa hoặc cảm giác xa lạ với gia đình, mọi người có thể suy nghĩ rằng trẻ có thể đang trải qua những khó khăn trong mối quan hệ gia đình hoặc mất đi sự gần gũi, gắn kết trong gia đình Việc trẻ ưu tiên vẽ ai trước cũng cho thấy được tầm quan trọng của người đó trong lòng trẻ, trẻ sẽ ưu tiên vẽ người mà mình yêu thương, gần gũi hơn và tiếp các nhân vật

sẽ được xuất hiện trong tranh theo trình tự ưu tiên như vậy

Tuy nhiên, suy cho cùng việc suy đoán tâm lý, tính cách của trẻ qua tranh vẽ cũng chỉ mang tính tương đối và không thể chính xác 100% Nó chỉ là một phần nhỏ trong việc hiểu sự phát triển tâm lý và tính cách của trẻ Việc khám phá sự phát triển tâm lý

và tính cách là một quá trình phức tạp và cần được tiếp cận thông qua nhiều phương pháp và nguồn thông tin khác nhau

2.2 Các yếu tố ảnh hưởng đến tâm lý, tính cách của trẻ qua tranh vẽ gia đình

Có nhiều yếu tố ảnh hưởng đến tâm lý và tính cách của trẻ thông qua tranh vẽ về gia đình Dưới đây là một số yếu tố quan trọng:

1 Môi trường gia đình: Gia đình có vai trò quan trọng trong việc hình thành tâm lý

và tính cách của trẻ Một gia đình ổn định, hạnh phúc và có tình yêu thương sẽ thúc đẩy sự phát triển tích cực của trẻ

2 Mối quan hệ gia đình: Mối quan hệ giữa các thành viên trong gia đình có thể được phản ánh qua tranh vẽ Việc tranh vẽ gia đình có thể thể hiện cảm xúc, sự gắn kết và mức độ hỗ trợ trong gia đình

3 Sự an toàn và ổn định: Tranh vẽ gia đình cũng có thể phản ánh mức độ an toàn và

ổn định mà trẻ đang trải qua trong gia đình Nếu tranh vẽ thể hiện sự lo lắng, không ổn định, đây có thể là dấu hiệu của một môi trường không tốt đối với trẻ

4 Vấn đề tình cảm: Tranh vẽ gia đình có thể thể hiện các mối quan tâm, niềm vui, sự buồn bã, sự bất an hoặc sự tự hào của trẻ đối với gia đình Điều này có thể từ chối mô hình cảm xúc và mối quan hệ xã hội của trẻ

5 Giới tính và vai trò gia đình: Qua tranh vẽ gia đình, trẻ có thể thể hiện sự nhận thức về vai trò và mối quan hệ giữa các thành viên trong gia đình Điều này có thể ảnh hưởng đến cách trẻ nhìn nhận địa vị của mình trong gia đình và xã hội

Qua những yếu tố được nêu trên, có thể thấy được rằng tranh vẽ gia đình chính là cách để trẻ phản ánh chân thực nhất những suy nghĩ, cách nhìn của mình về chính gia đình và những người thân trong gia đình của mình Không thể ép một đứa trẻ không cảm nhận đủ tình yêu thương từ gia đình phải vẽ một bức tranh hoàn hảo về gia đình, mọi người phải luôn mỉm cười và toát lên vẻ hạnh phúc được Cách duy nhất để có thể thay đổi những bức tranh ấy chính là khi cuộc sống gia đình của trẻ phải được cải thiện trong chính thực tiễn cuộc sống

NỘI DUNG 3: THỰC TIỄN 3.1 Một số tranh vẽ và câu chuyện về gia đình tại trường Mầm non

Trong quá trình tham gia rèn luyện nghiệp vụ Sư phạm tại trường Mầm non được

tiếp xúc gần, quan sát hành vi, tranh vẽ và trò chuyện cùng các bé, phần nào em có thể hình dung được cái mối quan hệ trong gia đình của các bé Em lấy hai câu chuyện, tranh ảnh của hai trẻ tiêu biểu để cho thấy được tâm lý, tính cách của trẻ được thể hiện

rõ thông qua tranh gia đình

Đầu tiên là về bé Yên Chu, bé sống trong một gia đình bốn người hạnh phúc và bé là chị của một em trai Sáng đi học ba sẽ là người dẫn bé đến lớp, bé vui vẻ ôm, nói lời tạm biệt ba và đi vào lớp Chiều bé được mẹ đến đón về bé cũng chạy đến ôm mẹ và chào mẹ Khi được vẽ tranh chủ đề gia đình bé rất vui, luôn miệng cười nói và khi được hỏi về ba mẹ và các em, bé trả lời tất cả các câu hỏi bằng gương mặt tự hào và rất phấn khích Dưới đây là tranh vẽ của bé Yên Chu:

Vì sống trong một môi trường thuận lợi cho sự phát triển về mặt tâm lý cũng như tính cách nên có thể thấy tổng quan bức tranh của Yên Chu rất hài hòa về cả kích thước và màu sắc Biểu hiện trên khuôn mặt của các thành viên cũng là những nụ cười

và khoảng cách giữa các thành viên gần nhau thể hiện rằng trẻ có sự gắn kết với các thành viên trong gia đình Thế nhưng vị trí vẽ lần lượt là ba, mẹ, em trai và sau cùng mới là trẻ, có thể đoán rằng ba là người có ảnh hưởng đến trẻ nhất, tiếp theo là mẹ và

em trai Việc trẻ vẽ bản thân cuối cùng cho thấy rằng trẻ yêu thương, quan tâm đến người thân rất nhiều, nhiều hơn cả bản thân trẻ nên trẻ ưu tiên vẽ họ trước khi vẽ mình Thông qua bức tranh của trẻ có thể thấy được trẻ được bảo bọc và nhận đầy đủ sự yêu thương từ tất cả người thân trong gia đình, trẻ hạnh phúc, hài lòng với gia đình hiện tại Bức tranh của trẻ đã phản ánh được rõ các mối quan hệ, vai trò quan trọng của gia đình đối với cuộc sống của trẻ, trẻ luôn cần được che chở và quan tâm từ chính gia đình của mình

Tiếp đến là bé An Hy, gia đình bé có bốn người gồm ba, mẹ, chị gái và bé Thế nhưng qua lời kể từ giáo viên của bé, hiện tại ba mẹ bé đã ly hôn Chị gái và bé hiện tại đang sống cùng ông bà và nhận được sự trợ cấp từ hoàn toàn từ mẹ mà không có sự giúp đỡ gì từ ba Vào khoảng thời gian rảnh, mẹ cũng thường sang thăm và dẫn hai chị

em bé đi chơi Vậy nên sáng hay chiều thì người đi đón bé vẫn sẽ là ông hoặc bà chứ không phải là ba mẹ bé Bé vẫn rất hồn nhiên và vui vẻ khi được ông bà đến đón Nhưng khi được cho đề tài vẽ về gia đình thì gương mặt trẻ không mang nét hứng thú, phấn khởi như các bạn cùng lớp Khi được hỏi về người thân trong gia đình trẻ cũng

có phần lãng tránh những câu hỏi về ba, chỉ trả lời khi được nhắc về ông bà, mẹ và chị gái Tuy nhiên bé có trả lời một câu về ba nhưng câu trả lời lại mang nhiều ý tiêu cực Khi được hỏi :“ Ba của con làm nghề gì ?”, trẻ đã trả lời rằng :“ Ba của con làm ăn trộm” Qua câu trả lời có thể thấy trong lòng trẻ ba là một người không tốt và trẻ không muốn đề cập đến ba của mình như những bạn khác Dưới đây là tranh vẽ của trẻ:

Chính sự thiếu hụt tình thương từ ba nên có thể rõ ràng tìm ra điểm bất thường từ bức tranh của trẻ, đó chính là trong tranh chỉ có mẹ và chị gái chứ không có sự xuất hiện của ba Tuy vẫn là một gam màu tươi sáng nhưng không thể lấp đi sự thiếu hụt của một thành viên trong gia đình Tình cảm của trẻ đối với ba rất ít hoặc có thể là bằng không, nên trẻ không muốn có sự xuất hiện của ba trong bức tranh gia đình của mình Thứ tự vẽ cũng đã cho thấy, đối với trẻ sự ưu tiên nhiều hơn vẫn dành cho chị gái là người bên cạnh trẻ mỗi ngày Tiếp đến là mẹ, người vẫn luôn dành tình thương,

sự chăm sóc cho trẻ nhiều nhất có thể cho hai con Sự bảo bọc của mẹ vẫn là rất lớn với trẻ vì trong tranh mẹ vẫn được vẽ với kích thước lớn hơn so với hai chị em và mẹ

sẽ là chỗ dựa vững chắc cho cả hai chị em trẻ Chính vì thế hai chị em đều đang hướng

về phía mẹ, người có thể dành cho trẻ sự quan tâm, yêu thương như những người mẹ khác

Bức tranh đã có thể lột tả được suy nghĩ của trẻ rằng dù nhận được sự yêu thương, chăm sóc của mẹ Nhưng sâu bên trong trẻ vẫn luôn cảm thấy bị hụt hẫng, thiếu vắng

đi tình cảm của ba Bức tranh này có thể thể hiện mong muốn của trẻ được có mặt của

ba trong cuộc sống hàng ngày và sự kết nối gia đình đầy đủ