KỸ THUẬT DI ĐỘNG KHỚP KỸ THUẬT DI ĐỘNG KHỚP CỘT SỐNG NGỰC VÀ THẮT LƯNG pptx

Hầu như không có ai trong đời mình mà không một lần bị đau lưng  Cột sống của con người trong tư thế đi đứng thẳng đã phải chịu đựng hầu như tòan bộ trọng lượng phần thân trên của cơ t

KỸ THUẬT DI ĐỘNG KHỚP

CỘT SỐNG NGỰC VÀ THẮT LƯNG

CN ĐỖ THÀNH HƯƠNG

ĐẠI CƯƠNG

 Đau lưng là 1chứng bệnh rất phổ biến, có thể xảy ra với mọi người, không phân biệt tuổi tác, giới tính và nghề nghiệp Hầu như không có ai trong đời mình mà không một lần bị đau lưng

 Cột sống của con người trong tư thế đi đứng thẳng đã phải chịu đựng hầu như tòan bộ trọng lượng phần

thân trên của cơ thể,chưa kể tãi trọng phải mang vác thêm ở trạng thái tĩnh và động Do đó rất dễ bị tổn

thương

•Các nguyên nhân thường gặp của đau lưng là: tư

thế xấu, ngồi lâu, thóai hóa đốt sống, bệnh lý đĩa đệm, chấn thương…Thông thường là có sự phối hợp các nguyên nhân với nhau

• Đau lưng là hậu quả của các tác động đến các

cấu trúc nhận cảm giác đau như: gân cơ, dây

chằng, mạch máu, rể TK, đĩa đệm, và các bề mặt khớp

•Những mối liên hệ của các đốt sống giữa các bề

mặt khớp, dây chằng,gân cơ và hệ TK rất phức tạp

và khó phân biệt Điều này đòi hỏi người điều trị

Giải phẩu Cột sống thắt lưng

Gỉai phẩu cột sống thắt lưng

ĐƯỜNG CONG SINH LÝ CỘT SỐNG

 Các đường cong ra trước

ở vùng cổ và thắt lưng được gọi là lordosis

 Các đường cong ra sau ở vùng ngực và xương cùn được gọi là kyphosis

 Đường của trọng lực cắt qua các đường cong, cân bằng giữa phần trước và sau

 Sự uốn khúc của các đường cong tạo cho cột sống khả năng chịu lực

GÓC THẮT LƯNG - CÙNG

THE LUMBO-SACRAL ANGLE

Thoracic and Lumbar Spine Extension DUỖI CỘT SỐNG NGỰC & THẮT LƯNG

Thoracic and Lumbar Spine Flexion GẬP CỘT SỐNG NGỰC & THẮT LƯNG

Thoracic and Lumbar Spine Rotation XOAY CỘT SỐNG NGỰC & THẮT LƯNG

Thoracic and Lumbar Spine Sidebend

NGHIÊNG BÊN CỘT SỐNG NGỰC&THẮTLƯNG

CÁC TƯ THẾ SAI THÔNG THƯỜNG

THE COMMON FAULTY POSTURES

TƯ THẾ THẮT LƯNG ƯỠN THÁI QUÁ

HYPERLORDOSIS POSTURE

 Đặc trưng bởi sự tăng góc thắt lưng-cùng, tăng độ ưỡn vùng thắt lưng, và tăng độ nghiêng xương

chậu ra trước

 Nguyên nhân thường gặp: tư thế sai kéo dài,

mang thai, béo phì, yếu các cơ bụng

 Nguồn gốc đau: Tạo sức căng đến dây chằng dọc trước, hẹp phía sau khỏang đĩa và các lỗ liên hợp

TƯ THẾ THẮT LƯNG PHẲNG FLAT LOW BACK POSTURE

 Đặc trưng bởi sự giảm góc thắt lưng-cùng, giảm

độ ưỡn thắt lưng, và xương chậu nghiêng ra sau

 Nguyên nhân thường gặp: tư thế đứng hoặc ngồi với vai thõng hoặc gập lưng kéo dài, quá tập trung vào các bài tập gấp thân trong chương trình tập

sưng do phản ứng và đi kèm co cứng cơ

ĐAU LƯNG DO NGỒI LÂU PROLONGED SITTING BACK PAIN

 Nếu không được nghỉ ngơi sẽ tạo ra sức

căng tới các cấu trúc nhận cảm giác đau

như dây chằng, mạch máu, càc mặt khớp & bao khớp

 Đau là triệu chứng của viêm khớp thường gặp trong bệnh thoái hóa đĩa đệm

BỆNH LÝ LỒI ĐĨA ĐỆM

DISK PROTRUSION

LƯỢNG GIÁ VÀ ĐIỀU TRỊ

KHÁM XÉT CHỦ QUAN SUBJECTIVE EXAMINATION

 Sử dụng những thông tin sau đây để định

hướng cho những quyết định:

 Bệnh sử: Cách đây 2 tuần BN bị té trong khi

lao động, sau đó thấy đau nhiều vùng thắt

lưng, đã được kiểm tra X quang không thấy tổn thương xương và điều trị thuốc kháng

viêm-giãm đau Hiện tại BN thấy đau ít nhưng vẫn thấy khó khăn khi thay đổi tư thế, mặc

Hai vai và xương chậu phải ngang nhau

Mô mềm và xương bã vai ở 2 bên đường

giữa thân người phải cân đối Nếu bn đứng hơi nghiêng về 1 bên, có thể

là vẹo cột sống tư thế

SỜ NẮN XƯƠNG:

Để sờ nắn cột sống thắt lưng, người khám ngồi trên ghế đẩu phía sau BN, đặt các ngón tay trên đỉnh của mào chậu và ngón cái đặt trên đường giữa lưng ở chỗ nối L4-L5, sau đó sờ nắn khoảng

trống giữa 2 đốt sống Ta có thể xác định chỗ lồi phía trên là mấu gai của L4 và chỗ lồi phía dưới là mấu gai của L5 Từ đó có thể xác định các đốt sống L3,L2,L1 ở phía trên

Sau đó ta có thể sờ nắn phía dưới để tìm các mấu gai nhỏ hơn Xác định mấu gai S2 bằng cách kẽ 1 đường

giữa 2 gai chậu sau- trên

SỜ NẮN XƯƠNG

 Trong lúc khám xét, BN có thể đau ở lưng hoặc lan xuống chân

 Khi sờ nắn các mấu gai, nếu thấy có khe hỡ

ở giữa hoặc không sờ thấy mấu gai nghĩ

đến chứng gai đôi cột sống(spina bifida)

 Có thể nhìn hoặc sờ thấy độ chênh giữa 2 mấu gai liền nhau.Đó có thể là bệnh lý trượt đốt sống

 Sờ nắn mặt sau xương cụt, có khi rất đau, thường là do chấn thương trực tiếp

KHÁM ĐỘ TRƯỢT ĐỐT SỐNG VÀ ĐAU XƯƠNG CỤT

KHÁM XÉT KHÁCH QUAN

OBJECTIVE EXAMINATION

 Vận động chủ động cột sống : Gập, Duỗi, Nghiêng bên, Xoay bên

 Tăng sức ép thụ động lên cột sống nếu không có triệu chứng

 Đi trên ngón chân - Toe walk (S1)

 Đi trên gót chân - Heel walk (L4-5)

Khám xét khách quan (tt)

TƯ THẾ NGỒI

 Vận động chủ động của cột sống: Xoay bên

 Tăng sức ép thụ động lên cột sống nếu không có triệu chứng

 Duỗi gối có đề kháng (L3-4)

 Gập háng có đề kháng (L4,5,S1)

LƯU Ý

 Nếu không thấy các dấu hiệu hoặc triệu

chứng trong tầm vận động chủ động và khi tăng sức ép thì các khớp bình thường và không phải là nguyên nhân gây đau

 Nếu thử nghiệm có đề kháng mà không

thấy đau hoặc yếu cơ là các cơ bình

thường

LƯỢNG GIÁ ĐiỂM ĐAU VÀ ĐỘ

TRƯỢT ĐỐT SỐNG

 Trước khi thực hiện kỹ thuật di động khớp, người điều trị cần phải xác định chính xác vị trí các đốt sống bị hạn chế vận động, các

điểm đau để từ đó thiết lập 1 chương trình điều trị phù hợp và hiệu quả nhất

KỸ THUẬT XÁC ĐỊNH ĐiỂM ĐAU CỘT SỐNG NGỰC

D1(ngay dưới mấu gai đs C7)

mấu gai D1

độ 1,2,3.

BN, nếu có ghi nhận lại

đặt dọc theo xương sườn thứ 2 từ điểm tiếp giáp với cột sống hơi chếch xuống dưới Sau đó dùng lực ấn từ trên

KỸ THUẬT XÁC ĐỊNH ĐiỂM ĐAU CỘT SỐNG THẮT

LƯNG

 BN nằm sấp, xác định điểm mốc là mấu gai đốt sống L5

 Đặt gờ bàn tay trên mấu gai đốt sống

 Dùng lực ấn từ trên xuống theo mức độ

1,2,3 Sau đó chuyển lực sang từng bên của đốt sống

 Cãm nhận cãm giác đau và độ trượt

 Ghi nhận lại sự bất thường ở vị trí nào

Các kỹ thuật khám và điều trị cột

sống ngực bao gồm:

1-Trượt trước-sau trung tâm (nằm sấp)

2-Trượt trước sau 1 bên (nằm sấp)

3- Trượt khớp sườn- cột sống (nằm sấp)

4-Trượt ngang (nằm sấp)

5-Tách rời mặt khớp (nằm nghiêng)

Các kỹ thuật khám và điều trị cột

sống thắt lưng bao gồm:

1. Trượt trước - sau trung tâm (nằm sấp)

2. Trượt trước- sau 1 bên (nằm sấp)

3. Trượt ngang 1 bên (nằm sấp)

4. Tách rời mặt khớp (nằm nghiêng)

LỨU Ý: Các khớp ở cột sống là loại khớp trượt

nên không tuân theo qui luật lồi- lõm của

 THEO MAITLAND:

CỨNG KHỚP

kinh trầm trọng/Large disc prolapse with serious

neurologic decifit

Các bài tập sau

trượt khớp

CÁC BÀI TẬP CỘT SỐNG EXERCISES OF THE SPINE

 Bài tập cột sống là một phần rất quan trọng trong chương trình điều trị

 Để đạt được hiệu quả cao hơn trong điều trị, người thực hiện cần phải có sự lựa chọn các bài tập phù hợp với mục tiêu điều trị đã đưa

ra cho từng người cụ thể

MỤC ĐÍCH CÁC BÀI TẬP SAU KHI TRƯỢT KHỚP GOALS OF EXERCISES AFTER MOBILIZATION

 Duy trì tầm vận động đạt được sau điều trị

 Làm tăng sự linh động cho cột sống

 Tự kéo dãn các nhóm cơ bị co cứng

 Làm mạnh các nhóm cơ bụng & cơ duỗi lưng để nâng đỡ cột sống

LƯU Ý TRONG ĐiỀU TRỊ

ATTENTIONS OF TREATMENT

trong vài ngày đầu, nên giải thích cho

BN hiểu hoặc điều chỉnh mức độ và

thời gian điều trị cho phù hợp

nên được tái lượng giá sau khi điều trị

và lập lại trước lần điều trị kế tiếp