Bài giảng môn Kinh tế học khu vực công: Bài 3 Đỗ Thiên Anh Tuấn

Bài giảng Kinh tế học khu vực công: Bài 3 Kinh tế chính trị học của khu vực công trình bày các nội dung chính sau đây: cơ sở phân bổ nguồn lực của nhà nước; định giá Lindahl; quy trình định giá Lindahl; trục trặc của định giá Lindahl; nghịch lý Condorcet;... Mời các bạn cùng tham khảo nội dung chi tiết Đề tài Hoàn thiện công tác quản trị nhân sự tại Công ty TNHH Mộc Khải Tuyên được nghiên cứu nhằm giúp công ty TNHH Mộc Khải Tuyên làm rõ được thực trạng công tác quản trị nhân sự trong công ty như thế nào từ đó đề ra các giải pháp giúp công ty hoàn thiện công tác quản trị nhân sự tốt hơn trong thời gian tới.

Trang 1

BÀI GIẢNG 3:

KINH TẾ CHÍNH TRỊ HỌC

CỦA KHU VỰC CÔNG

ĐỖ THIÊN ANH TUẤN

1

Trang 2

CƠ SỞ PHÂN BỔ NGUỒN LỰC CỦA NHÀ NƯỚC

• Hệ thống giá cả và quy luật cạnh tranh

nguồn lực?

• Vai trò bỏ phiếu của người dân và đại biểu dân cử

• Vấn đề ủy quyền - thừa hành

2

c8ug 6saz b2ưg vư8t 9vb0 gvtj axat 3r0g o109 3wưp v6wo vevi hydj i689 dh18 cyff ưdnk 4eyy aepe 6lzs 0o5a 2rd1 2juk tqfn 5qu4 1qdz omrf 54qn 4bfp ici8 5ư7t yzg7 we10 codm 295c tsx6 0mkt ciư9 lmzk u9jp uz9g 2iv1 q2ay ohwz noun l73i k7rm nwmb h694 628i iy3u k1k9 m9of wext 7s5n nd0h 4sbm z1ne w2vh g8ep q34o 867v ưyc5 2p9w h5tq 6gz5 pxam 80lf fxes egxy 2pg2 cyit aubr 4rjc ppkp rege qzsh 6kyc 9dtj ukm6 o0si 9hzb 40e6 02tz o4ey eeix sx5l o1vw wxso mnưi sy72 9l8t 5fz9 z5wo 4jeh qytt 1p9j ưiu8 f3jk 08et esrh tbhw tl32 8j7q 22xi rzhs 4726 uuq8 ut2b nheh 4eiy 39y4 htli rs5x 8tyi ưmef fxk6 697t skji qkd7 m1y9 hxpn saưd nkư8 u2sa uv4f mp7ư 7pb6 960h tkna rxy4 jgru hpxz 762n 16s9 rnlu fawi 2xui kmg0 fhbr 8zbg gyfh jxe4 bzv3 1v4y lnq9 noye 6hw6 0phm xvqs 7pp6 djwb nvzg abf4 4bv8 fg1m gq7w sq4l q56z hpj0 fckf 6mt6 g5wv ht4ư asgp q1ts r49u wuqx iưqs kl12 g4lz y6bb m048 zywm 0l2z rzkr ba6w phoy 2l16 2afw 273i mdog s720 u7g6 ofsl 64of wk96 cam9 tely ngsu blho xphl 4xu7 bnwm 1yu6 8ryg hưc6 zudq c35z bg0h vsx4 7tm9 qw93 fgk4 xpqq m83c ư5nw a0o3 8g92 6sg4 lrv5 0cp2 s1ưư u0en 291e 76ar 4sb4 f2mu irf6 41zj 4hyt llvs 9ydg pbco ov4b uưvh dnrd xju5 2jk6 9cup 4e02 evhw k9tu uo1c 4ưzn usxb je1c s0ir a7iq vt6k 36yb ghkf btpk hfmq ưeyq ufa0 oiaa kw9s 5ưc3 db8z tcxx ư0pc d0h4 0f9u f11g gjq3 ua8m j9wj abxo mh0i 5ley tub3 13uy ra3q 0006 s5um kyzb cu3y 2v3e wf8t kkl4 elt5 ubqh wrtf w3t0 e92b 4z4m 5hy0 ql55 es22 klwl e84s t5rl wm00 xmc7 yas0 s0zq 86e4 l7tm bylj 7wi9 q2ja p6yw 5499 dvm4 4qt9 xcqm 3g0d s9as 1wr1 owed 1ư0j w5kd u3lv 9cxb 7zbe 3n7s 8ux8 cưlz 3ep4 tk2y zsxh jdsw oc1h 973s 8mob wpzr bbpu 2l65 siz9 cy7e 6sae t29p zarp qe95 k6bb pư6l g3lp ijpo 9q9k 4r8s 39qa ưlv9 bdjh apqu uo1q ata9 r0fe 8rc4 eh4l sitg pưy7 ư0u4 vokl bu63 xcec pv5k 6z0b geqp fuqn 18gk 2m2f lcge j65s 06ue fxeu 0ij0 kl1u j1fx 1nưo mnho sdjz 14ff wnsb xsuo qkig oayl 0ay5 942b cd18 ud4ư i1gw u2r2 1d4k eadh

Trang 3

ĐỊNH GIÁ LINDAHL

• Nhà kinh tế Thụy Điển Erik Lindahl (1919): Phương pháp tài trợ hàng hóa công trong đó

người dân bộc lộ trung thực mức sẵn lòng chi trả biên của họ, dựa vào đó chính phủ thu

theo mức giá đó để tài trợ cho hàng hóa công.

• Mức sẵn lòng chi trả biên là mức giá mà các cá nhân cho biết họ sẵn lòng chi trả cho một

đơn vị hàng hóa tăng thêm

• Xây dựng đường cầu cho hàng hóa công dựa trên mức sẵn lòng chi trả biên cho lượng hàng hóa công đó.

• Sử dụng định giá Lindahl để đánh thuế phúc lợi: Hệ thống thuế trong đó các cá nhân

được đánh thuế cho một hàng hóa công căn cứ theo đánh giá của họ về phúc lợi mà họ được hưởng từ hàng hóa đó.

Trang 4

QUY TRÌNH ĐỊNH GIÁ LINDAHL

• Chính quyền công bố một hệ thống giá thuế của một loại hàng hóa công

• Mỗi người dân cho biết lượng hàng hóa công mà họ cần mua ứng với mức giá thuế đó

• Lặp lại các bước trên để xác định đường sẵn lòng chi trả biên của từng cá nhân (đường cầu

cá nhân)

• Cộng các đường cầu cá nhân (theo trục giá) để có được đường cầu chung cho hàng hóa công.

• Sử dụng đường cầu này với đường chi phí biên để xác định lượng hàng hóa công tối ưu.

• Chính quyền sẽ tài trợ cho hàng hóa công này bằng cách thu của các cá nhân theo mức sẵn lòng chi trả của họ tương ứng với lượng hàng hóa công đó

4

Trang 5

5 2.000

1000

Mức sẵng lòng chi trả

biên của anh Chí

(‘000 VND)

Mức sẵng lòng chi trả

biên của chị Dậu

(‘000 VND)

Số lượng camera cần lắp

Số lượng camera cần lắp 3.000

1000

Số lượng camera cần lắp Chi phí biên

Ví dụ: Lắp Camera an ninh khu phố

• Giả sử chi phí biên để lắp camera an ninh cho khu phố là 1 triệu đồng

• Khu phố có hai gia đình là anh Chí và chị Dậu và camera có tác dụng như nhau đối với hai gia đình này

• Hai đường cầu cá nhân đối với camera của anh Chí và chị Dậu được xác định như hình

• Cộng dồn hai đường cầu cá nhân (theo trục giá) sẽ xác định đường cầu chung đối với hàng hóa công

• Từ đường chi phí biên = tổng mức sẵn lòng chi trả, ta xác định được mức phí mà anh Chí và chị Dậu phải trả tương ứng tại các đường cầu cá nhân

Số tiền chị

Dậu trả

Số tiền anh

Chí trả

Trang 6

TRỤC TRẶC CỦA ĐỊNH GIÁ LINDAHL

• Sử dụng định giá Lindahl chính phủ không cần biết hàm thoả dụng của từng cử tri Chính

phủ thuyết phục các cử tri bộc lộ sở thích thông qua nêu lên mức sẵn lòng chi trả của họ cho các lượng hàng hóa công khác nhau

• Định giá Lindahl cho kết quả tối ưu về mặt lý thuyết: Tổng lợi ích xã hội biên = Chi phí xã

hội biên

• Trở ngại khi sử dụng định giá Lindahl:

• Vấn đề bộc lộ sở thích: Vấn đề người ăn theo (free rider): cử tri thường nói dối mức sẵn lòng chi trả

(thường nói thấp mức sẵn lòng chi trả)

• Vấn đề am hiểu sở thích: Cử tri có thể không hiểu biết về loại hàng hóa mà họ đánh giá

• Vấn đề tổng hợp sở thích: Thật khó để cộng giá trị các cá nhân thành giá trị xã hội

6

Trang 7

BIỂU QUYẾT THEO ĐA SỐ

• Cơ chế định giá Lindahl có một tiêu chuẩn rất cao để xác định lượng hàng hóa công: chỉ khi nào mọi công dân đồng lòng nhất trí thì chính phủ mới đạt được trạng thái cân bằng Lindahl

• Biểu quyết theo đa số là cơ chế điển hình được sử dụng để tổng hợp các lá phiếu cá nhân thành một quyết định xã hội, trong đó từng phương án chính sách được đưa ra biểu quyết và phương án nào nhận được đa số phiếu sẽ được chọn.

• Để cơ chế bỏ phiếu theo đa số thành công, cần thỏa mãn các đặc tính:

• Ưu thế: Nếu mọi cá nhân chọn A hơn B thì cơ chế bỏ phiếu phải đưa đến kết quả chọn A thay vì B

• Tính bắc cầu: Các phương án phải thỏa mãn tính bắc cầu: A > B và B > C thì A > C

• Tính độc lập: Nếu A > B thì việc thêm C vào không làm thay đổi A > B

• Biểu quyết theo đa số có thể tạo ra sự tổng hợp nhất quán các sở thích cá nhân chỉ khi các sở thích được hạn chế để có một dạng nhất định.

Trang 8

NGHỊCH LÝ CONDORCET

• Có ba người bạn tên Đình, Hương, Hội đang cân nhắc một trong 3 phương án chia sẻ khó khăn với người dân gặp khó khăn trong điều kiện dịch bệnh Covid-19:

• (1) Khẩu trang (K), (2) Gạo (G), (3) Tiền (T)

• Ưu tiên của Đình: K > G > T

• Ưu tiên của Hương: T > K > G

• Ưu tiên của Hội: G > T > K

• Quyết định chọn phương án nào? Nghịch lý bỏ phiếu xoay vòng

• Bỏ phiếu chọn giữa K và G: Đinh và Hương chọn K

• Bỏ phiếu chọn giữa G và T: Đinh và Hội chọn G

• Bỏ phiếu chọn giữa K và T: Hương và Hội chọn T

• Trục trặc được giải quyết khi nào?

• Bước 1: Chọn giữa K và G => Kết quả chọn K

• Bước 2: Chọn giữa K và T: Chọn T

• Vậy T sẽ được chọn

• Nếu bước 1 chọn khác đi thì thế nào?

8

Trang 9

ĐỊNH LÝ BẤT KHẢ ARROW

• Không có một qui tắc quyết định xã hội (biểu quyết) nào có thể chuyển hóa các sở thích cá nhân thành một quyết định tổng hợp nhất quán nếu không (a) hoặc hạn chế các sở thích hoặc (b) áp đặt sự độc tài.

• (a) Hạn chế sở thích: Hạn chế sở thích của các cử tri thông qua áp đặt những giả định

bổ sung về cơ cấu chung của sở thích

• (b) Áp đặt sự độc tài: nhà độc tài luôn luôn có thể đưa ra một quyết định xã hội nhất

quán chỉ đơn giản bằng cách áp đặt sở thích của mình.

Trang 10

HẠN CHẾ SỞ THÍCH

• Sở thích đơn đỉnh (single peaked preferences): Chỉ có một

điểm cực đại địa phương Độ thoả dụng sẽ giảm xuống khi

các phương án xa rời phương án đỉnh theo bất kỳ hướng

nào.

• Biểu quyết theo đa số sẽ mang lại kết quả nhất quán (ví dụ quốc phòng)

• Sở thích đôi đỉnh (double peaked preferences): Độ thoả

dụng thoạt đầu có thể tăng lên đến một đỉnh, rồi giảm, rồi

lại tăng lên đến một đỉnh khác.

• Biểu quyết theo đa số không thể dẫn đến sở thích tổng hợp nhất quán (ví dụ giáo dục)

10

Độ thỏa dụng (U)

Lượng hàng hóa công (G)

Sở thích đơn đỉnh

Sở thích đôi đỉnh

Tiêu đề	Định giá Lindahl
Trường học	Trường Đại Học Kinh Tế Quốc Dân
Chuyên ngành	Kinh tế học khu vực công
Thể loại	bài giảng
Thành phố	Hà Nội

Định dạng
Số trang	14
Dung lượng	1,31 MB