PHÂN TÍCH SWOT CỦA SÀN THƯƠNG MẠI ĐIỆN TỬ SHOPEE

Ma trận SWOT là công cụ kết hợp quan trong giúp các nhà quản trị phát triển loại chiến lược: SO (Điểm mạnh – Cơ hội), WO (Điểm yếu – Cơ hội), ST (Điểm mạnh – Thách thức) và WT (Điểm yếu – Thách thức). Kết hợp các nhân tố trọng điểm bên trong và bên ngoài là phần khó nhất trong việc phát triển một ma trận SWOT.

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP.HCM

MÔN HỌC: QUẢN TRỊ CHIẾN LƯỢC

TIỂU LUẬN CUỐI KÌ PHÂN TÍCH SWOT CỦA SÀN THƯƠNG MẠI ĐIỆN TỬ

SHOPEE

Giảng viên: GS.TS Hồ Đức Hùng

Mã số: 211107151 LHP: 21D1STR60201205

1.1 Ma trận SWOT là gì? 1

1.2 Phân tích SWOT là gì? 2

1.2.1 Các chiến lược của SWOT 2

1.2.2 Các bước xây dựng SWOT 2

1.2.3 Ưu điểm và nhược điểm của SWOT 3

PHẦN 2: PHÂN TÍCH SWOT CỦA SÀN THƯƠNG MẠI ĐIỆN TỬ SHOPEE 4

2.1 Tổng quan về trang TMDT Shopee 4

2.1.1 Lịch sử hình thành 4

2.1.2 Mô hình kinh doanh: 4

2.1.3 Quá trình phát triển: 4

2.1.4 Một số điểm nổi bật của Shopee 5

2.2 Phân tích ma trận SWOT cho Shopee 5

2.2.1 Điểm mạnh (Strenghs) 5

2.2.2 Điểm yếu (Weaknesses) 7

2.2.3 Cơ hội (Opportunities) 7

2.2.4 Thách thức (Threats) 8

PHẦN 1: TÓM TẮT LÝ THUYẾT 1.1 Ma trận SWOT là gì?

Ma trận SWOT là một công cụ đơn giản để bắt đầu phân tích có hệ thống các chương trình chiến lược SWOT là viết tắt của Điểm mạnh (Strenghts), điểm yếu (Weakness), cơ hội (Opportunities) và thách thức (Threats) Trong đó điểm mạnh, điểm yếu là các yếu tố bên trong, cơ hội và thách thức là các yếu tố bên ngoài

Điểm mạnh

Điểm mạnh là những yếu tố bên trong doanh nghiệp thật sự vượt trội hơn so với các đối thủ cạnh tranh của mình (giá trị thương hiệu, tiềm lực tài chính, công nghệ vượt trội,…)

Điểm yếu

Điểm yếu ngăn một tổ chức hoạt động ở mức tối ưu Đó là những thứ mà doanh nghiệp cần cải thiện để duy trì khả năng cạnh tranh (Công nghệ lạc hậu, nhân sự thiếu chuyên môn, văn hóa doanh nghiệp yếu, vấn đề về vốn, )

Cơ hội

Cơ hội là các nhân tố bên ngoài thuận lợi có thể mang lại cho tổ chức một lợi thế cạnh tranh

Ví dụ, các chính sách vĩ mô của chính phủ, giảm thuế suất, …

Thách thức

Các thách thức là những yếu tố bên ngoài doanh nghiệp có khả năng gây bất lợi cho sự phát triển của tổ chức Ví dụ, thiên tai, dịch bệnh, tình hình tài chính thế giới suy giảm,…

Bảng SWOT

- Lợi thế cạnh tranh của chúng tôi là

gì?

- Chúng tôi có những nguồn lực nào?

- Sản phẩm nào đang hoạt động tốt

- Chúng ta có thể cải thiện ở đâu?

- Sản phẩm nào đang hoạt động kém hiệu quả?

- Chúng ta đang thiếu nguồn lực ở đâu?

- Những quy định mới nào đe dọa

hoạt động?

- Chúng ta có thể sử dụng công nghệ nào để cải thiện hoạt động?

- Đối thủ cạnh tranh của chúng ta làm

tốt điều gì?

- Những xu hướng tiêu dùng nào đe

dọa doanh nghiệp?

- Chúng tôi có thể mở rộng hoạt động cốt lõi của mình không?

- Chúng ta có thể khám phá những phân đoạn thị trường mới nào?

1.2 Phân tích SWOT là gì?

1.2.1 Các chiến lược của SWOT

Ma trận SWOT là công cụ kết hợp quan trong giúp các nhà quản trị phát triển loại chiến lược:

SO (Điểm mạnh – Cơ hội), WO (Điểm yếu – Cơ hội), ST (Điểm mạnh – Thách thức) và WT (Điểm yếu – Thách thức) Kết hợp các nhân tố trọng điểm bên trong và bên ngoài là phần khó nhất trong việc phát triển một ma trận SWOT

Chiến lược SO: sử dụng các điểm mạnh bên trong doanh nghiệp để tận dụng lợi thế của các

cơ hội bên ngoài

Chiến lược WO: nhằm cải thiện các điểm yếu bên trong bằng cách tận dụng các cơ hội bên

ngoài

Chiến lược ST: sử dụng thế mạnh của công ty để ngăn chặn hoặc giảm thiểu tác động của

những thách thức bên ngoài

Chiến lược WT: là chiến lược phòng thủ theo chiều hướng giảm điểm yếu bên trong và tránh

các nguy cơ bên ngoài

1.2.2 Các bước xây dựng SWOT

Để xây dựng một ma trận SWOT cần thực hiện theo 8 bước như sau:

1 Liệt kê các cơ hội chủ yếu bên ngoài công ty

2 Liệt kê các thách thức chủ yếu bến ngoài công ty

3 Liệt kê các điểm mạnh chủ yếu bên trong công ty

4 Liệt kê các điểm yếu chủ yếu bên trong công ty

5 Kết hợp điểm mạnh bên trong với cơ hội bên ngoài để hình thành chiến lược SO vào ô phù hợp

6 Kết hợp điểm yếu bên trong với cơ hội bên ngoài để hình thành chiến lược WO vào ô phù hợp

7 Kết hợp điểm mạnh bên trong với thách thức bên ngoài để hình thành chiến lược ST vào ô phù hợp

8 Kết hợp điểm yếu bên trong với thách thức bên ngoài để hình thành chiến lược WT vào ô phù hợp

1.2.3 Ưu điểm và nhược điểm của SWOT

Ưu điểm của SWOT đó gồm những ưu điểm sau

 Đơn giản: Phân tích SWOT không yêu cầu kỹ năng, kỹ thuật cũng như đào tạo Thay

vào đó, nó có thể được thực hiện bởi bất kỳ ai có kiến thức về doanh nghiệp được đề cập và ngành mà công ty hoạt động

 Lợi thế về chi phí: bởi vì phân tích SWOT không yêu cầu kỹ năng kỹ thuật cũng như

đào tạo, một công ty có thể chọn một nhân viên để tiến hành phân tích thay vì thuê một nhà tư vấn bên ngoài Ngoài ra, SWOT là một phương pháp có phần đơn giản, có thể thực hiện trong thời gian khá ngắn

Nhược điểm của SWOT

 Không thể hiện được cách làm thế nào để đạt được lợi thế cạnh tranh

 Không thể hiện hết các năng lực, thách thức, và thay đổi chiến lược vì sự năng động của một môi trường cạnh tranh

 Phân tích này có thể dẫn công ty đến việc tập trung nhiều vào một yếu tố đơn bên trong hoặc bên ngoài khi xây dựng chiến lược

 Phân tích mang tính chủ quan

 Sự mơ hồ không rõ ràng khi phân tích các yếu tố bên ngoài và bên trong

PHẦN 2: PHÂN TÍCH SWOT CỦA SÀN THƯƠNG MẠI ĐIỆN TỬ SHOPEE 2.1 Tổng quan về trang TMDT Shopee

2.1.1 Lịch sử hình thành

Shopee là ứng dụng mua sắm trực tuyến, và sàn giao dịch thương mại điện tử có trụ sở đặt tại Singapore, thuộc sở hữu của Sea Ltd (trước đây là Garena), được thành lập vào năm 2009 bởi Forrest Li Shopee được giới thiệu lần đầu tại Singapore vào năm 2015, và hiện đã có mặt tại các quốc gia: Singapore, Malaysia, Thái Lan, Đài Loan, Indonesia, Philipines, Brazil và vào 8/2016 chính thức ra mắt tại Việt Nam

2.1.2 Mô hình kinh doanh:

Vào lúc mới xuất hiện thì Shopee bán hàng dựa trên mô hình là C2C (trung gian giữa các cá nhân) Nhưng hiện nay Shopee Việt Nam đã đưa vào thêm mô hình B2C để đa dạng hơn phương thức kinh doanh của mình Và Shopee vẫn đóng vai trò trung gian Bây giờ shopee cũng cho ra mắt thêm một số nền tảng mới như Shopee Mall,

2.1.3 Quá trình phát triển:

 Vào năm 2015, Shopee được giới thiệu chính thức tại 7 thị trường trong khu vực

 Tháng 6/2017, Shopee Mall chính thức ra mắt lần đầu tại Đài Loan Tính đến thời điểm hiện tại, đang có hơn 11.000 nhà bán hàng trên Shopee Mall tại 7 thị trường

 Năm 2018, tổng doanh thu (GMV) của Shopee chạm ngưỡng 10 tỷ đô-la Mỹ với hơn

600 triệu giao dịch tại sàn Và công bố BLACKPINK là đại sứ thương hiệu khu vực trước thềm Shopee Birthday Sale 12.12

 Vào tháng 8 năm 2019 công bố Cristiano Ronaldo là đại sứ thương hiệu khu vực mới của Shopee 2019 và Shopee đã bán được 80 triệu sản phẩm trong một ngày tại chương trình giảm giá sinh nhật Shopee 12.12

 Năm 2019 Shopee có 500 triệu lượt xem trên Shopee Live và hơn 1 tỷ lượt chơi các trò chơi trong ứng dụng của Shopee

2.1.4 Một số điểm nổi bật của Shopee

 Được xây dựng cho thiết bị di động: App được xây dựng cho người dùng Shopee

trên thiết bị di động, giúp người dùng có trải nghiệm mua sắm tiện lợi hơn

 Trò chuyện trực tiếp trên Shopee – người dùng có thể tương tác với người bán về sản

phẩm, dịch vụ,… một cách dễ dàng với chức năng được tích hợp sẵn

 Shopee bảo đảm – Người dùng có thể mua sắm miễn phí với Đảm bảo Shopee bảo vệ

người dùng bằng cách giữ thanh toán cho đến khi nhận được đơn đặt hàng

 Hệ thống hậu cần/vận chuyển tích hợp – Shopee hợp tác với các công ty hậu cần

hàng đầu để có một ứng dụng tích hợp trong ứng dụng hệ thống hậu cần Người dùng

có thể dễ dàng chọn nhà cung cấp dịch vụ hậu cần ưa thích sau khi đặt hàng

 Miễn phí cho tất cả mọi người sử dụng mà không có chi phí ẩn.

 Có sẵn để tải xuống miễn phí trên App Store và Google Play.

2.2 Phân tích ma trận SWOT cho Shopee

2.2.1 Điểm mạnh (Strenghs)

Nguồn vốn lớn : Shopee là công ty con của tập đoàn Sea Group Có thế mạnh về nguồn ngân

sách lớn do kinh doanh lĩnh vực game ăn nên làm ra ở thị trường Đông Nam Á và dần dần lan ra khỏi khu vực Garena đạt lợi nhuận gần 1,5 tỷ USD trong nửa đầu năm 2021 Trong cuộc chơi “đốt tiền” như trên thị trường thương mai điện tử tại Việt Nam, dù Shopee có khoản lỗ lên đến hàng tỷ đô thì Sea Group vẫn dư sức mang nuôi sàn thương mại này nhờ vào Garena Một số tự game có tỷ suất sinh lời tới 90% và đem về doanh thu trước thuế 70% cho Sea Group Với tiềm lực về vốn đem lại cho Shopee lợi thế hơn hẵn so với các đối thủ cạnh tranh

Thị phần lớn: Theo Iprice Group, trong quý 2/2021 Mặc dù các sàn thương mại điện tử khác

đều hưởng lợi từ dịch Covid 19 nhưng lưu lượng truy cập vào website chỉ bằng ½ của Shopee Cụ thể, Shopee (72,97 triệu lượt truy cập), trong khi đó của Lazada là 20,42 triệu lượt và Tiki là 17,19 triệu lượt Theo Techwire Asia đánh giá, Shopee đã dẫn đầu thị trường khu vực đông nam á với tổng khối lượng bán hàng online chiếm 57% trong khu vực

Hoạt động truyền thông: Sự hiện diện rộng khắp trên các phương tiện truyền thông đại

chúng với hơn hàng triệu người theo dõi trên ba nền tảng truyền thông xã hội nổi tiếng nhất: Facebook, Twitter và Instagram Hiện nay, không khó để bắt gặp quảng cáo Shopee trên tất

cả các nền tảng truyền thông lớn và phổ biến nàyCùng với đó là xuất hiện nhiều trên các phương tiện giao thông công cộng, trên TV Ngoài ra họ còn là một trong những bậc thầy về marketing khi sử dụng người nổi tiếng trong các chiến dịch quảng bá vào các dip sale như C.Ronaldo, Blackpink, U23 Việt Nam, Và các TVC quảng cáo bắt trend

Dẫn đầu về giá tốt: Báo cáo thương mại điện tử 2020 của Qandme chỉ ra rằng, Shopee đang

chiếm ưu thế về giá khi được được đánh giá 44% về giá tốt cao gấp đôi so với các đối thủ cạnh tranh là Lazada (24%) và Tiki (19%) Con số này có được là do kích thích các chủ hộ kinh doanh bằng những hình thức cung cấp mức giá ưu đãi khi chủ shop tham gia đăng ký trở thành thành viên của shopee, việc hỗ trợ tối đa về phí ship, code freeship cũng được hãng thường xuyên triển khai

Số lượng người bán bên thứ 3: Do lưu lượng truy cập lớn trên các trang web của Shopee,

một số lượng lớn người bán bên thứ ba đã tham gia vào nền tảng của Amazon để bán hàng hóa của riêng họ

Danh mục sản phẩm đa dạng: có một danh mục sản phẩm lớn, nơi nó cung cấp các sản

phẩm với nhiều chủng loại Gần đây khi đợt dịch thứ 4 tại Việt Nam, Shopee còn mở thêm danh mục sản phẩm thiết yếu gồm thực phẩm và các đồ dùng cần thiết khác

Quan hệ với đối tác: Thiết lập mối quan hệ đối tác với các bên trong các lĩnh vực giao hàng

(Giao hàng tiết kiệm, Giao hàng nhanh, Viettel Post, ), truyền thông (Dentsu Aegis Network, Omnicom Media Group, Publicis Groupe, Havas Group và Mediabrands), thanh toán (Visa)

Hệ thống phân phối và hậu cần mạnh: năm 2020 Shopee đưa vào vận hành kho hàng thứ 3

tại Việt Nam tích hợp hệ thống quản lý công nghệ hiện đại, phân tích vị trí hàng hóa và người mua, tối ưu hóa quy trình giao nhận

2.2.2 Điểm yếu (Weaknesses)

Kiểm soát chất lượng sản phẩm chưa tốt: do lượng người bán quá lớn nên khó khăn trong

việc kiểm soát chất lượng đầu vào Hàng giả, hàng kém chất lượng vẫn đang len lõi trên sàn thương mại điện tử này

Lỗi ứng dụng: Trong các thời điểm sale hằng tháng của mình thì trải nghiệm của người dùng

trên phiên bản web hoặc mobile vẫn chưa tốt do lưu lượng truy cập quá lớn Xảy ra tình trạng ngẽn mạng giảm trải nghiệm mua sắm

Các điều khoản khuyến mãi phức tạp: Tuy tung ra nhiều mã ưu đãi, nhưng chúng đòi hỏi

người dùng phải hoàn thành nhiều bước và phức tạp Ví dụ bạn phải đăng kí dịch vụ A nào

đó mới có thể sử dụng mã khuyến mãi

Lỗ ròng: dù đạt doanh thu cao chẳng hạn ở quý 1/2021 tại thị trường Việt Nam đạt hơn

21.000 tỷ đồng nhưng vẫn lỗ ròng do 90% kinh phí dành cho marketing, các chiến dịch khuyến mãi, miễn phí vận chuyển, flash sale và phiếu giảm giá cho cả người mua và người bán

2.2.3 Cơ hội (Opportunities)

Thị trường tăng trưởng tốt: Báo cáo kinh tế internet khu vực Đông Nam Á năm 2020 của

Google, Temasek và Bain&Company dự báo đến năm 2025, tiềm năng về doanh thu của lĩnh vực thương mại điện tử khu vực sẽ cán mốc 172 tỷ USD Con số này năm 2020 là 62 tỷ USD

và năm 2019 là 38 tỷ USD

Thời lượng người dùng trên internet: Theo báo cáo về “Thị trường ứng dụng di động 2021”

do Appota phát hành, Việt Nam có khoảng 70% dân số sử dụng điện thoại di động, trong đó

có 64% các thuê bao đã kết nối 3G và 4G Theo số liệu thống kê từ báo cáo Digital Vietnam

in 2021, mức thời gian online của người dùng từ 3.1 giờ tăng lên đỉnh điểm 4.2 giờ trong đại dịch và hiện vẫn ở mức 3.5 giờ mỗi ngày Đây là một cơ hội để Shopee tiếp cận người dùng trên không gian mạng

Ngành nghề được chính phủ ưu tiên phát triển: tại Quyết định số 645/QĐ-TTg của Thủ

tướng Chính phủ ngày 15 tháng 5 năm 2020 chính phủ đưa ra các chính sách hỗ trợ phát triển thương mại điện tử trong doanh nghiệp và cộng đồng Khuyến khích giao dịch hàng hóa thương mại điện tử xuyên quốc gia, mở rộng thị trường cho hàng hóa cho Việt Nam Mục tiêu trở thành một trong những quốc gia có tiềm lực phát triển thương mại điện tử lớn nhất trong khu vực

Sự phát triển logistics: cùng với sự phát triển mạnh mẽ của TMDT cũng kéo theo ngành

logistics Ngày càng nhiều các doanh nghiệp tiên phong ứng dụng công nghệ vào logistics giúp thuận lợi hóa thương mại điện tử tại Việt Nam phải kể đến Hateco logistics, Vietnam Post, Tân Cảng Sài Gòn, Viettel post, Gemadept…

Xu hướng tiêu dùng mới: đại dịch COVID-19 đã góp phần thúc đẩy nền kinh tế số tại khu

vực Đông Nam Á thông qua đẩy nhanh quá trình ứng dụng các phương thức thương mại điện

tử, giao hàng tận nhà, thanh toán số và không tiếp xúc

Sự phát triển của Big data và AI: với cuộc cách mạng 4.0 nhanh như hiện nay thì đây là thời

đại của dữ liệu lớn và trí tuệ nhân tạo Với TMDT, yếu tố quan trọng là nguồn dữ liệu lớn, giúp họ nắm bắt được thông tin khách hàng để đưa ra các chiến lược phù hợp

2.2.4 Thách thức (Threats)

Nhiều đối thủ cạnh tranh: mô hình kinh doanh thương mại điện tử này không còn quá mới

mẻ, nên có nhiều đối thủ cạnh tranh là điều tất nhiên Trong nước Shopee có các đối thủ cạnh tranh như Lazada, Tiki, Sendo, Một số đối thủ tiềm năng ở nước ngoài có thể kể đến các ông lớn như Amazon hay Taobao,…

Bảo mật thông tin khách hàng: Bên cạnh tiềm năng phát triển, vẫn tồn tại những thách thức

và rủi ro kìm hãm sự bứt phá của các doanh nghiệp TMĐT như: vấn đề lòng tin của người tiêu dùng, vấn đề bảo mật đối với hệ thống công nghệ thông tin, khó khăn trong việc bảo vệ

dữ liệu khách hàng.…

Tin tặc: hay còn gọi là tội phạm mạng ngày càng gia tăng có thể ảnh hưởng đến hệ thống an

ninh mạng của công ty

Điều kiện kinh tế xấu: gây ảnh hưởng đến hoạt động kinh doanh khi thu thập của người tiêu

dùng giảm chúng sẽ ảnh hưởng đến chi tiêu của họ

Đánh giá sản phẩm không trung thực: đánh giá sản phẩm là chỉ số quan trọng về chất lượng

và tính xác thật mà người tiêu dùng xem xét khi mua hàng

Khung pháp lý: khi khung pháp lý thay đổi và việc đưa ra các quy định mới chặt chẽ hơn đặt

ra mối đe dọa lớn đối với Shopee Nếu không tuân thủ hay sai phạm các quy định đã thay đổi làm tăng nguy cơ mắc các vụ kiện tụng

Ma trận SWOT của Shopee

Điểm mạnh (Strenghs) Điểm yếu (Weaknesses)

1 Nguồn vốn lớn

2 Thị phần lớn

3 Hoạt động truyền thông tốt

4 Dẫn đầu về giá

5 Số lượng người bán bên thứ

1 Kiểm soát chất lượng sản phẩm chưa tốt

2 Lỗi ứng dụng

3 Các điều khoản khuyến mại phức tạp