Tuy nhiên , hiện nay chưa có một sự thống nhất chung về khái niệmVĐHL, nói cách khác, có rất nhiều cách hiểu về VĐHL tùy theo góc độ tiếpcận cụ thể.Ở Mỹ, Vận động hành lang Lobby được hi
Trang 1TIỂU LUẬN MÔN: VẬN ĐỘNG HÀNH LANG
ĐỀ TÀI:
THỰC TRẠNG VẬN ĐỘNG HÀNH LANG TRONG
NỀN CHÍNH TRỊ MỸ
Trang 2MỤC LỤC
MỞ ĐẦU 1
Chương 1 MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ VẬN ĐỘNG HÀNH LANG 3
1.1 Khái niệm vận động hành lang 3
1.2 Vai trò của vận động hành lang 5
1.3 Nguồn gốc vận động hành lang 7
Chương 2THỰC TIỄN HOẠT ĐỘNG VẬN ĐỘNG HÀNH LANG TRONG NỀN CHÍNH TRỊ MỸ 12
2.1 Cơ sở hình thành hoạt động vận động hành lang 12
2.1.1 Cơ sở chính trị pháp - pháp lý 12
2.1.2 Cơ sở kinh tế 14
2.1.3 Cơ sở văn hóa - xã hội 14
2.2 Thực trạng vận động hành lang trong nền chính trị Mỹ 15
2.3 Một số ưu điểm và hạn chế của vận động hành lang trong nền chính trị Mỹ 19
KẾT LUẬN 22
TÀI LIỆU THAM KHẢO 23
Trang 3MỞ ĐẦU
Nói đến Vận động hành lang (VĐHL) tất yếu phải nói đến Hoa kỳ.Quốc gia này được coi là một trong những nước có hoạt động VĐHL sớmnhất thế giới, xuất hiện từ nửa cuối thế kỷ XVIII Hiện tại, Hoa kỳ là nơi hoạtđộng vận động hành lang diễn ra sôi nổi nhất thế giới Trên thực tế, vận độnghành lang ở Mỹ đã và đang tồn tại manh tính chính trị - pháp lý - xã hội, cótác động mạnh mẽ đến Quốc hội và Chính phủ Mỹ trong tất cả các công đoạncủa quá trình xây dựng pháp luật và hình thành chính sách đối nội, đối ngoại
Hoạt động vận động hành lang xuất hiện từ khi nước Mỹ mới ra đời và
đã, đang hoạt động tích cực nhất là trong lĩnh vực lập pháp Vận động hànhlang là một hoạt động thường xuyên trong chính trị, trong quá trình hìnhthành các chính sách của Mỹ và vận động hành lang được luật pháp Mỹ côngnhận Vận động hành lang được thực hiện khi các đạo luật, các nghị quyết,các quyết định ra đời và cần sự ủng hộ của Quốc hội Mỹ mà ý kiến của họ cólợi cho các nhóm lợi ích khác nhau
Mỹ có một hệ thống chính trị và pháp luật rất phức tạp và trong đóVĐHL là hoạt động liên quan trực tiếp đến cả hệ thống chính trị lẫn hệ thốngpháp luật, nên chính bản than nó cũng hết sức phức tạp Hoạt động VĐHL ở
Mỹ đồng thời là sự phản ánh, giám sát, kiềm chế, đối trọng của các nhóm lợiích và nhân dân Mỹ đối với các cơ quan công quyền Thêm nữa, đây là một
cơ chế quan trọng thể hiện được tính dân chủ rất lớn mà qua đó các công đoàn
Mỹ có thể phản ánh trực tiếp những ý tưởng, nguyện vọng, nhu cầu và quanđiểm của mình tới các vị quan chức được bầu
Có thể nói, VĐHL ở Hoa Kỳ mang tính đại diện cao – nó mang đầy đủnhững dấu hiệu, đặc trưng tiêu biểu cho hoạt động VĐHL ở các nước pháttriển Ở đó, những mặt tích cực cũng như các mặt tiêu cực của VĐHL đượcbộc lộ một cách rõ rệt Nghiên cứu về VĐHLở Mỹ không những giúp chúng
ta hiểu về một hoạt động tiêu biểu đặc trưng cho sự chia sẻ quyền lực nhànước và xã hội ở một quốc gia đơn lẻ mà còn có thể suy rộng ra được đối với
Trang 4các nước tư bản phát triển khác: Anh, Pháp, Italia, Canada … Hơn nữa, nócòn là cơ sở để chúng ta nâng cao hiệu quả trong quan hệ kinh tế - chính trịvới Mỹ, cũng như các nước tư bản khác.
Để nâng cao nhận thức và hiểu biết bản chất của “Vận động hành
lang” nên em đã chọn vấn đề “Thực trạng vận động hành lang trong nền chính trị Mỹ” để làm tiểu luận kết thúc môn học của mình.
Trang 5Chương 1 MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ VẬN ĐỘNG HÀNH LANG
1.1 Khái niệm vận động hành lang
Có thể nói, về mặt thuật ngữ, vận động hành lang (VĐHL) hiện naykhông còn xa lạ với giới nghiên cứu cũng như công chúng ở nhiều nước trênthế giới Tuy nhiên , hiện nay chưa có một sự thống nhất chung về khái niệmVĐHL, nói cách khác, có rất nhiều cách hiểu về VĐHL tùy theo góc độ tiếpcận cụ thể
Ở Mỹ, Vận động hành lang (Lobby) được hiểu là sự vận động (hay vậnđộng hành lang) các nghị sĩ, dân biểu trong Quốc hội Mỹ để họ đưa ra hayủng hộ các đạo luật, các nghị quyết, các quyết định mang tính chính sách cólợi cho các “nhóm lợi ích” khác nhau Theo đạo luật của bang Washington,vận động hành lang là “cố gắng ảnh hưởng đến việc thông qua hoặc bãi bỏ bất
kỳ dự thảo luật nào của cơ quan lập pháp của bang Washington hay sự chấpnhận hoặc chối bỏ bất kỳ luật lệ, tiêu chuẩn, thuế địa phương hay văn bản củabất kỳ cơ quan chính quyền nào theo Đạo luật thủ tục hành chính nhà nước”.Cũng theo luật pháp của bang này, dự thảo luật có nghĩa là các dự thảo luật,các nghị quyết, những bản kiến nghị, những bản sửa đổi, những sự bổ nhiệm
và những vấn đề khác chưa quyết định hoặc được đề xuất trong cả hai việncủa cơ quan lập pháp, bao gồm bất kỳ vấn đề gì có thể là đối tượng hành độngcủa cả hai viện hay bất kỳ ủy ban nào của Nghị viện và tất cả những dự thảoluật và những nghị quyết mà cả hai viện thông qua nhưng đang chờ Thốngđốc bang phê chuẩn
Trên thực tế đã có rất nhiều các quan niệm, khái niệm khác nhau xoayquanh vận động hành lang, người vận động hành lang và tác dụng của vậnđộng hành lang… Đã có rất nhiều các quan niệm hiểu vận động hành langkhông chỉ là hoạt động theo nghĩa hẹp, nghĩa là chỉ vận động hành lang ởtrong toà nhà Quốc hội hay chính quyền nữa mà hoạt động này còn được hiểu
Trang 6theo nghĩa rộng, theo đó lobby còn là quá trình vận động của một quốc gia(Chính phủ, phi Chính phủ) nhằm tác động vào quá trình làm luật, làm chínhsách hay ra quyết định để tạo thuận lợi cho quốc gia đó về nhiều mặt như:chính trị, kinh tế, an ninh…Quốc gia nào có lợi ích thì đều tiến hành vậnđộng Tuy nhiên, không chỉ ở nghĩa tích cực vận động hành lang còn đượchiểu theo nghĩa tiêu cực, làm ảnh hưởng đến quá trình ban hành chính sáchcủa quốc hội, chính phủ… Cho nên, vận động hành lang phải được tiếp cận từnhiều góc độ để thấy rõ được sự tác động của nó đến việc hoạch định và thựcthi chính sách ở nước ta hiện nay:
Theo từ điển: Vận động hành lang (lobby) được giải nghĩa là:
+ Lobby (danh từ): Hành lang ở Nghị viện (a lobby politician: Ngườihoạt động chính trị ở hành lang hoặc người hoạt động chính trị ở hậu trường)
+ Lobby (động từ): Vận động hành lang (đây là hoạt động vận độngngoài hành lang nhằm tranh thủ phiếu bầu của các nghị sĩ trọng Nghị viện)VĐHL là cố gắng gây ảnh hưởng đến suy nghĩ của những nhà lập pháp haycác quan chức chính quyền khác để ủng hộ hay phản đối một vấn đề cụ thể,như VĐHL để bảo vệ môi trường tốt hơn, VĐHL chống lại sự gia tăng củ vũkhí hạt nhân
Ngày nay VĐHL được hiểu là những hoạt động hậu trường thường thấy
ở nhiều nước trên thế giới Qua hoạt động này, những nhà vận động có thể tácđộng trực tiếp hoặc gián tiếp tới những thành viên của cơ quan lập pháp,thuyết phục họ thực hiện hoặc không thực hiện hành vi lập pháp mới để đạtđược kết quả như những người VĐHL mong muốn Còn đối với người Mỹ,VĐHL được hiểu với nghĩa rộng hơn như là hầu hết những nỗ lực nhằm ảnhhưởng đến chính sách công, không chỉ giới hạn trong chính phủ mà còn giữacác nhóm khác nhau với công chúng
Tóm lại, VĐHL được hiểu là những hoạt động có tính hệ thống nhằm
tiếp cận, thuyết phục, gây ảnh hưởng, tác động đến quá trình ra quyết địnhcủa cơ quan lập pháp, hành pháp, các nghị sĩ quan chức và những người có
Trang 7thẩm quyền khát trong bộ máy nhà nước để ủng hộ hay không ủng hộ chínhsách, dự luật, chương trình, kế hoạch, hợp đồng, chứng chỉ, sự đề cử, bổnhiệm hoặc một vấn đề nào đó vì lợi ích của cộng đồng, các nhóm lợi íchhoặc cá nhân.
1.2 Vai trò của vận động hành lang
Hoạt động vận động hành lang là quá trình kiến nghị đến chính quyền
để gây ảnh hưởng đến việc ra chính sách, quyết định Vận động hành langtheo đúng nghĩa được ghi nhận trong các văn bản pháp luật có mục đích rấttrong sáng và có vai trò, tác dụng tích cực đến hoạt động của chính quyền nóichung và cụ thể là quá trình hoạch định chính sách nói riêng Vai trò của vậnđộng hành lang thể hiện ở các điểm sau đây:
- Thứ nhất, vận động hành lang là một bộ phận chính đáng, hợp phápcủa thiết chế dân chủ Quyền kiến nghị của nhân dân đối với chính quyền đãtừng được ghi nhận trong Hiến chương Magna Carta (1215) của nước Anh,trong rất nhiều các hiệp ước liên quan đến lãnh thổ thuộc địa Mỹ, trong Tuyênngôn độc lập của nước Mỹ và trong các hiến pháp của bang và Liên bang Mỹthời kỳ hậu cách mạng, bao gồm cả Bản Tuyên ngôn nhân quyền Đây chính
là cơ sở để hoạt động vận động hành lang dần được thừa nhận và ngày càngphát triển (đặc biệt là ở Mỹ và EU) như là một phần chính đáng, hợp pháp củathiết chế dân chủ bất kể nó do cá nhân công dân hay do các nhóm lợi ích tiếnhành Ở Mỹ, sự tham gia của công dân vào chính trị nói chung và quá trình raquyết định nói riêng là một trong những đặc trưng của hệ thống chính trịtruyền thống Mỹ Trên thực tế, vận động hành lang ở Mỹ đã và đang là mộtvấn đề mang tính chính trị - pháp lý - xã hội, có tác động mạnh mẽ đến Quốchội và Chính phủ Mỹ trong tất cả các công đoạn của quá trình xây dựng phápluật và hình thành chính sách đối nội, đối ngoại Sự có mặt hoạt động vậnđộng hành lang trong tất cả các công đoạn của quá trình hình thành chính sáchkhông chỉ thể hiện lợi ích tự thân của các tổ chức vận động hành lang mà còn
là nhu cầu chính đáng của chính quyền, các nhà hoạt động chính sách Bởi lẽ,
Trang 8trong mối quan hệ với Quốc hội và Chính phủ, vận động hành lang đồng thời
là sự phản ánh, giám sát, kiềm chế, đối trọng của các nhóm lợi ích và nhândân đối với các cơ quan công quyền Hơn thế nữa, vận động hành lang mangđến cho người có thẩm quyền cái nhìn toàn diện, đa chiều với đầy đủ thôngtin, chứng cứ cũng như ý kiến, kiến nghị của cử tri và xã hội về vấn đề đangđược xem xét, quyết định Nếu các nghị sĩ muốn được tái cử trong nhiệm kỳtới thì việc làm hài lòng cử tri là trách nhiệm lớn nhất đối với họ Để thựchiện trách nhiệm này, nghị sĩ không chỉ đơn thuần chứng minh sự mẫn cáncủa mình tại nghị trường hoặc tại đơn vị bầu cử mà còn thông qua lá phiếuhoặc tham luận bày tỏ quan điểm, phản ánh những mối quan tâm của cử trihoặc phải biết cách giải thích thỏa đáng cho cử tri về một hành động bỏ phiếubất thường nào đó của mình Mặc dù các nghị sĩ phải chịu sự chỉ đạo của cácnhóm đảng phái trong Hạ viện và Thượng viện khi bỏ phiếu, song họ vẫnphải dành sự quan tâm đáng kể đến ý kiến của công luận và của cử tri tại cácquận hay bang của mình Nếu một nghị sĩ nhận được yêu cầu của một sốlượng đáng kể cử tri về một vấn đề nào đó, trong lúc ban lãnh đạo đảng yêucầu vị này phải bỏ phiếu khác đi, thì tiếng nói của cử tri thường chi phối kếtquả bỏ phiếu cuối cùng Do đó, về bản chất, vận động hành lang là sự chia sẻquyền lực giữa Nhà nước và xã hội Sự thừa nhận về mặt pháp lý của vậnđộng hành lang cũng là sự minh hoạ cụ thể về tính đại diện của Quốc hội Mỹ
- Thứ hai, vận động hành lang giúp cho các ý nguyện của cử tri đếnđược với chính quyền, mà cụ thể là cơ quan lập pháp, một cách nhanh chóng,
rõ ràng, hiệu quả nhất Theo quy định của pháp luật, bất kỳ công dân, tổ chứchoặc công ty nào đều có thể đề đạt ý nguyện của mình lên Quốc hội Tuynhiên, thật là không thực tế nếu yêu cầu một vị dân biểu, một nghị sỹ hay cácnhân viên của họ dành thời giờ để nói chuyện với từng cử tri từng tổ chứchoặc đoàn thể hiện diện trong đơn vị bầu cử của họ Hơn nữa, không phải cửtri nào cũng có khả năng chuyển tải đến nghị sĩ những thông điệp rõ ràng,chính xác, ngắn gọn và đi thẳng vào nội dung, mục đích cần đạt tới nhằm thu
Trang 9hút sự chú ý của họ Vì vậy, các tổ chức, công ty hay các nhóm cử tri có cùnglợi ích phải nhờ đến các nhà vận động hành lang Đây là những người ítnhiều gắn bó với hoạt động ở nghị trường, có thể dành thời gian để tiếp xúc,tác động đến các nghị sĩ, có các mối quan hệ cũng như kinh nghiệm trongviệc vận động các chính khách Một chuyên gia vận động hành lang có thểnói thay cho nhiều người khi trình bày các quan điểm chính sách trước Quốchội Chuyên gia vận động hành lang cũng biết sẽ phải chuẩn bị nội dungthông điệp như thế nào, thông qua các phương thức gì để có thể gây sức éphay tác động có hiệu quả đến các nghị sĩ Đây chính là cách biến bức xúc củacông chúng, của cử tri thành bức xúc của chính quyền để tranh thủ sự ủng hộcủa chính quyền đối với những vấn đề mà cử tri quan tâm
- Thứ ba, vận động hành lang giúp mang những vấn đề quan trọng đếnvới bàn họp của Nghị viện, góp phần làm cho quá trình quyết định thêm minhbạch, dân chủ Nhờ vào tính chuyên nghiệp hóa của hoạt động lobby, nhữngvấn đề của các nhóm lợi ích trong xã hội, bất kể đó là nhóm đa số hay thiểu
số, đại diện cho các lợi ích phổ thông hay chỉ là những lợi ích riêng lẻ trong
xã hội đều có thể được phản ảnh một cách rõ ràng, chính xác đến tai các nhàlập pháp Các cơ quan có thẩm quyền không thể hoàn toàn tự do trong việchoạch định chính sách mà họ còn phải chịu nhiều áp lực từ các nhóm lợi íchtrong xã hội Và vì vậy, vận động hành lang trở thành một trong những cầunối, là kênh liên lạc giữa các nhóm công chúng mà nó đại diện với chínhquyền; đồng thời làm cho quá trình ra quyết định thêm minh bạch hơn
1.3 Nguồn gốc vận động hành lang
Vận động hành lang đã xuất hiện từ xa xưa, và có một trường hợp nóirằng vận động hành lang là một trong những việc làm chuyên nghiệp lâu đờinhất trên thế giới
Tòa án của những người Hy Lạp và Ro-ma luôn có những nhà vậnđộng hành lang thời xưa hay lui tới, đó là những người tìm kiếm sự đồngthuận của thượng nghị sĩ và những người bình dân La Mã để thuận theo hoặc
Trang 10phản đối lại những vấn đề này sinh thời gian ấy Cung điện của nhà Vua vàcác hoàng tử thường chật ních các cận thần, chính những cận thần này làngười làm nhiệm vụ vận động hành lang thời ấy Nếu những nhà tư bảnkhông làm công tác vận động vua King John, và ông không kí vàobản hiến chương Magna Carta tại Runnymede, thì chế độ dân chủ của VươngQuốc Anh có lẽ sẽ phát triển theo hướng khác
Người ta vẫn tranh cãi về nguồn gốc thực sự của vận động hành langnhư một thuật ngữ, như một cấu trúc kinh doanh hay đối ngược lại là mộthoạt động mềm dẻo Những vấn đề trước mắt vẫn sẽ còn gây tranh cãi lànhững nguồn gốc này nẳm ở cả Weatminster hoặc Washington Từng có bảnghi lại rằng nguồn gốc của thuật ngữ này ra đời tại Washington vào nhữngnăm 60 của thế kỉ XIX Những người muốn lấy được sự ảnh hưởng của tổngthống Ulysses S Grant thường nhóm họp tại hành lang của khách sạn Willard
và cố tìm cách thu hút sự chú ý của ngài để ngài chú ý tới một số lĩnh vực đặcbiệt Thế kỉ XIX, vận động hành lang ở Washington đã phát triển đến mức màđược cho là tiền thân của ngành vận động hành lang hiện nay Các thượngnghị sĩ cũng như hạ viện sĩ không chỉ hài lòng với những nhà vận động hànhlang mà còn được họ cung cấp thông tin một cách ngắn gọn chi tiết về cácvấn đề diễn ra trong thời điểm đó Những người sẽ xuất hiện trước Ủy banQuốc hội được cung cấp cho các mối quan hệ, soạn thảo trước bài nói, và tậpluyện Cho đến đầu thế kỷ XIX, cùng với việc Quốc hội Mỹ cho phép côngdân tiếp xúc với các nghị sĩ để vận động họ ủng hộ hoặc không ủng hộ đốivới những chính sách, dự luật sẽ hoặc đang được xem xét tại Nghị viện, hoạtđộng vận động hành lang bắt đầu được thừa nhận rộng rãi Từ đó đã hìnhthành một lớp người hoặc tổ chức chuyên nghiệp giữ vai trò trung gian, làmnhiệm vụ “con thoi” giữa cử tri hoặc các nhóm lợi ích với các nghị sĩ nhằmtác động đến những chính sách, dự luật Những người này được gọi là cácnhà vận động hành lang (lobbyist) Họ hoạt động với mục đích trong sáng vàđược ghi nhận trong Hiến pháp Bằng các cuộc gặp gỡ chính thức hoặc
Trang 11không chính thức, viết thư, kiến nghị, gọi điện thoại,… nhà vận động hànhlang tham gia vào quá trình hình thành các quyết định của nghị sĩ để họ đưa
ra quyết định hoặc ban hành chính sách tốt hơn cho người hoặc nhóm lợiích mà mình đại diện Tuy nhiên, do hoạt động vận động hành lang thườnggắn với những cuộc tiếp xúc cá nhân nên dần dần hoạt động này đã bị biếntướng Trong không ít trường hợp, vận động hành lang được miêu tả nhưmột con “quái vật”, tìm mọi cách luồn lách vào các phòng, ban, hành langnghị viện để làm lũng đoạn Quốc hội Trước tình trạng đó, Quốc hội Mỹ đãban hành nhiều đạo luật để đưa hoạt động vận động hành lang vào khuônkhổ như Luật đăng ký đại diện nước ngoài năm 1938, Luật liên bang về hoạtđộng vận động hành lang năm 1946, Luật về công khai hoạt động vậnđộng hành lang năm 1995 Theo quy định của các luật này thì mọi cánhân, tổ chức vận động hành lang phải đăng ký hoạt động với Tổng thư kýThượng viện và Hạ viện, phải công khai danh sách khách hàng, công khaicác cuộc tiếp xúc và tiền công được chi trả, Hoạt động vận độnghành lang ở Quốc hội Mỹ do vậy đã có khuôn khổ hơn, trở thành phổ biến
và được chấp nhận như một nghề tất yếu trong đời sống chính trị Chính vìvậy, Mỹ đã tuyên bố chắc nịch rằng Mỹ chính là cái nôi sinh ra ngành vậnđộng hanh lang, tuy nhiên, cũng có một lối nghĩ tôn trọng bản chất của thuậtngữ vận động hành lang cho rằng nguồn gốc của nó là ở Westminster vàkhông thể không kể đến Members’Lobby hay hành lang trung tâm củađiện Westminster Lập luận này được hình thành năm 1854, vì vậy lời tuyen
bố này có thể có giá trị, do vậy vận động hành lang được coi là sinh ra ởWestminster chứ không phải ở Willard Hotel Dù thuật ngữ này có đượchình thành ở đâu, nhưng không ai phủ nhận được rằng việc vận động hànhlang thương mại có tổ chức có nguồn gốc tử Mỹ
Tại nhiều Nghị viện khác trên thế giới, nghề vận động hành lang cũngđược thừa nhận rộng rãi, điển hình như vận động hành lang ở Nghị viện Châu
Âu Phụ lục 9 của quy tắc về thủ tục làm việc của Nghị viện châu Âu quy
Trang 12định 10 điểm về vận động hành lang Theo đó, nhà vận động hành lang đượccấp giấy phép ra vào khu vực làm việc của Nghị viện để cung cấp thông tincho các nghị sĩ nhằm đạt lợi ích riêng của họ hoặc cho bên thứ ba Nhà vậnđộng hành lang phải tuyệt đối tuân thủ đạo đức và tiêu chuẩn đối với nhà vậnđộng hành lang, không được lấy thông tin bằng bất cứ hành động không trungthực nào, không được tuyên bố là có quan hệ chính thức với Nghị viện khilàm việc với bên thứ ba và phải công khai các hoạt động có trả tiền công Cácnghị sĩ cũng phải làm bản công bố chi tiết các hoạt động nghề nghiệp vàkhông được nhận bất cứ quà biếu hay tiền trong khi thi hành nhiệm vụ Hiệnnay, người ta ước tính hàng năm có khoảng 70.000 cuộc liên lạc cá nhân giữacác thành viên Nghị viện Châu Âu và các nhóm lợi ích Vào năm 2000,khoảng 2.600 nhóm lợi ích đặt văn phòng thường trực tại Brussels nhằm tácđộng đến quy trình ra quyết định của Nghị viện; trong đó, các Liên đoànthương mại châu Âu chiếm khoảng 1/3, cố vấn thương mại chiếm khoảng 1/5,các công ty, tổ chức phi chính phủ châu Âu chiếm khoảng 10%, đại diện khuvực và tổ chức quốc tế chiếm khoảng 5% và cuối cùng là nhóm chuyên gia cốvấn chiếm 1%
Đặc biệt tại Anh ngay từ thập kỉ 60 và chủ yếu là ở thập kỉ 70 của thế
kỉ XX, hoạt động vận động hành lang ở Anh phần lớn là hoạt động rời rạc vàkhông được kiểm soát Năm 1979, đối thủ của Margaret Thatcher dườngnhư là dấu hiện của sự nổi lên của ngành vận động hành lang và để phôtrương mối quan hệ của họ và ảnh hưởng của họ với bộ máy chính phủ.Những công ty như Ian Greer Associates và PR+CI (nơi mà tác giả đã từnglàm việc trong thập kỉ 80 của thế kỉ 20) luôn nhấn mạnh về những mối quan
hệ bền vững của họ với quan chức của Đảng bảo thủ Còn những công tykhác như Gifford Jeger Weeks (GJW) có nhiều mối quan hệ với đa Đảng.Theo đó, mà ngành vận động hành lang thành công rộng rãi, và hứa hẹn môt
sự phát triển sâu rộng trong tương lai sắp tới