(Tiểu luận) đề tài vận dụng tư tưởng hồ chí minh về văn hóa vào xâydựng nền văn hóa việt nam hiện nay

Vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh về văn hóa vào xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc trong công cuộc đổi mới hiện nay....18II.. Để khắc phục được những yếu kém, p

HỌC VIỆN NGÂN HÀNG – PHÂN VIỆN PHÚ YÊN

KHOA LÝ LUẬN CHÍNH TRỊ

BÀI TẬP LỚN HỌC PHẦN MÔN: TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH

ĐỀ TÀI: VẬN DỤNG TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH VỀ VĂN HÓA VÀO XÂY

DỰNG NỀN VĂN HÓA VIỆT NAM HIỆN NAY

Giảng viên phụ trách: TRẦN THỊ KIM THANH

Mã lớp học phần: PLT06A11

Sinh viên thực hiện Mã số sinh viên Lớp

Nguyễn Thị Khánh Linh 25A4012883 K25NHA_PY

Phú Yên, ngày 20 tháng 09 năm 2023

BẢNG PHÂN CÔNG NHIỆM VỤ

1 Nguyễn Thị Khánh Linh

(Trưởng Nhóm) 25A4012883

Xây dựng đề cương +Vận dụng tư tưởng HồChí Minh về văn hóavào việc xây dựng nềnvăn hóa Việt Nam hiệnnay + Biện pháp cơ bản+ Kết luận + Làmword

Hoànthành tốt

2 Trần Thị Thùy Linh(Phó Nhóm) 25A4012885 Powerpoint.Thiết kế và chỉnh sửa thành tốtHoàn

3 Đổng Thị Như Huỳnh 25A4012878

Lý do chọn đề tài +Mục tiêu, nhiệm vụnghiên cứu + Địnhnghĩa về văn hóa vàquan điểm về xây dựngnền văn hóa mới

Hoànthành tốt

4 Hà Lê Bảo Đan 25A4012866 cảm ơn.Thuyết trình + Viết lời thành tốtHoàn

5 Đỗ Việt Huy 25A4013365 ảnh.Thuyết trình + Hình thành tốtHoàn

6 Võ Thị Bích Du 25A4012860 hệ bản thân.Thuyết trình + Viết liên thành tốtHoàn

7 Trần Hoàng Hải 25A4012872

Ý nghĩa lý luận và thựctiễn của đề tài + Cơ sở

lý luận + Thực trạngnền văn hóa Việt Namtrong thời gian qua

Hoànthành tốt

8 Trần Hữu Quang Huy 25A4012877

Đối tượng và phạm vinghiên cứu + Phươngpháp nghiên cứu +Quan điểm của Hồ ChíMinh về văn hóa

Hoànthành tốt

LỜI CẢM ƠN Chúng em xin chân thành cảm ơn cô Trần Thị Kim Thanh bộ môn Tư Tưởng

Hồ Chí Minh đã tận tình giảng dạy và trang bị cho chúng em những kiến thức cầnthiết, tận tình giúp đỡ, định hướng cách tư duy và cách làm việc khoa học làm nềntảng cho em có thể hoàn thành được bài tiểu luận này Đó là những góp ý hết sứcquý báu không chỉ trong quá trình thực hiện bài tiều luận này mà còn là hành trangtiếp bước cho em trong quá trình học tập và lập nghiệp sau này

Với vốn kiến thức hạn hẹp và thời gian có hạn nên bài tiểu luận của chúng emkhông thể tránh khỏi những thiếu sót Chúng em rất mong nhận được những ý kiếnđóng góp của cô Đó sẽ là hành trang quý giá để chúng em có thể hoàn thiện mìnhsau này

Chúng em xin chân thành cảm ơn!

MỤC LỤC

MỞ ĐẦU 6

1 Lý do chọn đề tài .6

2 Mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu .6

2.1 Mục tiêu nghiên cứu 6

2.2 Nhiệm vụ nghiên cứu 7

3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu .7

3.1 Đối tượng nghiên cứu 7

3.2 Phạm vi nghiên cứu 7

4 Cơ sở lý luận và phương pháp nghiên cứu .7

4.1 Cơ sở lý luận 7

4.2 Phương pháp nghiên cứu 8

5 Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của đề tài .8

NỘI DUNG 9

I PHẦN LÝ LUẬN 9

1 Những điểm cơ bản của Hồ Chí Minh về văn hóa .9

1.1 Định nghĩa về văn hóa 9

1.2 Quan điểm về xây dựng nền văn hóa mới 10

1.3 Quan điểm của Hồ Chí Minh về vị trí và vai trò của văn hóa trong đời sống xã hội 11

2 Thực trạng nền văn hóa Việt Nam trong thời gian qua .13

2.1 Thành tựu 13

2.2 Yếu kém 14

3 Vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh về văn hóa vào việc xây dựng nền văn hóa Việt Nam hiện nay và biện pháp cơ bản xây dựng nền văn hóa Việt Nam hiện nay .16

3.1 Nền văn hóa tiên tiến đậm đà bản sắc dân tộc 16

3.2 Vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh về văn hóa vào xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc trong công cuộc đổi mới hiện nay 18

II PHẦN LIÊN HỆ THỰC TIỄN 22

1 Để giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc, học sinh - sinh viên cần làm 22

2 Liên hệ bản thân .23

KẾT LUẬN 24

TÀI LIỆU THAM KHẢO 25

MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài

Hồ Chí Minh là một vị lãnh tụ vĩ đại của Việt Nam Tư tưởng Hồ Chí Minhkhông chỉ là hệ tư tưởng của Đảng, của dân tộc ta mà còn là kim chỉ nam cho mọiđường lối, chính sách của Đảng để tiếp tục sự nghiệp cách mạng giải phóng dân tộc

và xây dựng đất nước

Văn hóa là toàn bộ những giá trị vật chất và tinh thần do con người sáng tạo rabằng lao động và hoạt động thực tiễn trong quá trình lịch sử của mình, biểu hiệntrình độ phát triển xã hội trong từng thời kỳ lịch sử nhất định Hồ Chí Minh chorằng, văn hóa không thể tách rời với quốc gia dân tộc, văn hóa của một dân tộc, nómang tâm hồn, diện mạo dân tộc, đó chính là bản sắc dân tộc của văn hóa Để xâydựng một nền văn hóa tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc, Đảng và Nhà nước ta phải

có những chính sách, biện pháp đúng đắn trên cơ sở vận dụng tư tưởng Hồ ChíMinh về văn hóa Vì vậy, việc nghiên cứu tư tưởng Hồ Chí Minh về văn hóa là mộtviệc làm thiết thực và cần được chú ý Từ những lý do trên, nhóm chúng em chọn

đề tài “Vận Dụng Tư Tưởng Hồ Chí Minh Về Văn Hóa Vào Xây Dựng Nền Văn Hóa Việt Nam Hiện Nay” làm đề tài để tìm hiểu trong môn học Tư Tưởng Hồ Chí

Minh

2 Mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu

2.1 Mục tiêu nghiên cứu

Trang bị cho sinh viên một cách đầy đủ, toàn diện về nhận thức Qua đó giúp sinhviên có cái nhìn khái quát, biết vận dụng kiến thức đó với tình hình thực tiễn củađất nước, liên hệ với bản thân qua tu dưỡng rèn luyện theo phong cách Hồ ChíMinh Khai thác năng lực làm việc nhóm, phân chia công việc cho mỗi thành viên

Tư tưởng

HCM 100% (44)

15

Nhóm 14 Bài Thu Hoạch Trí Tuệ Nhân…

17

Tìm hiểu rõ nội dung về Tư tưởng Hồ Chí Minh về văn hóa Vận dụng các kiếnthức cơ bản và liên hệ với tình hình thực tiễn của đất nước.

2.2 Nhiệm vụ nghiên cứu

- Tìm hiểu tư tưởng Hồ Chí Minh về văn hóa và nội dung công tác xây dựng nềnvăn hóa xã hội chủ nghĩa

- Vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh về văn hóa vào quá trình xây dựng nền văn hóa

xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam

- Đề ra giải pháp để xây dựng văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc

3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

3.1 Đối tượng nghiên cứu

Nghiên cứu về Tư tưởng Hồ Chí Minh về các vần đề văn hóa Các chủ trươngchính sách của Đảng trong từng giai đoạn lịch sử, khẳng định rõ vai trò của Hồ ChíMinh trong việc duy trì và phát triển nền văn hóa của nước Cộng Hòa Xã Hội ChủNghĩa Việt Nam

3.2 Phạm vi nghiên cứu

Việc tìm hiểu tư tưởng văn hóa của Hồ Chí Minh và xây dựng, phát triển nền vănhóa xã hội chủ nghĩa là việc làm cần thiết, là vấn đề quan trọng Đề tài nghiên cứugiới hạn trong phạm vi vận dụng tư tưởng văn hóa của Hồ Chí Minh vào công tácxây dựng nền văn hóa xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam trong giai đoạn hiện nay

4 Cơ sở lý luận và phương pháp nghiên cứu

4.1 Cơ sở lý luận

Lý luận Mác – Lênin về văn hóa kế thừa những giá trị truyền thống tốt đẹp trongvăn hóa dân tộc, tiếp thu tinh hoa văn hóa phương Đông và phương Tây là bướckhởi đầu quan trọng và cần thiết để Hồ Chí Minh đến với Chủ nghĩa Mác - Lênin,

Tư tưởngHCM 86% (7)

9 cau TÀI LIỆU MÔN

TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ…

Tư tưởngHCM 100% (2)

9

đỉnh cao của nền văn hóa nhân loại Sự kiện Hồ Chí Minh gặp sơ thảo lần thứ nhấtluận cương về những vấn đề dân tộc và thuộc địa của Lênin đã tìm ra con đườngcứu nước là một tất yếu lịch sử đã được Người chuẩn bị từ nhiều năm trước trongviệc tổ chức đấu tranh với kẻ thù bằng các phương tiện văn hóa Trong tác phẩm

“Bàn về chế độ hợp tác”, Lênin đã đề cập đến vấn đề bức thiết sau khi hoàn thànhcuộc cách mạng chưa từng có trong lịch sử đó là: Việc xây dựng và pháp triển nềngiáo dục phổ thông; hình thành đội ngũ tri thức mới xã hội chủ nghĩa, nhữngchuyên gia trong lĩnh vực khoa học, kỹ thuật, phát triển văn hóa nghệ thuật; hìnhthành con người mới, đạo đức mới và hệ tư tưởng mới

4.2 Phương pháp nghiên cứu

Dựa vào thông tin từ các nguồn, phân tích ra các nội dung có ý nghĩa cần và đủ

để truyền tải thông điệp đề tài, những mặt tích cực và tiêu cực của xã hội đối vớivăn hóa, rồi tổng hợp chúng lại

5 Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của đề tài

Kết quả nghiên cứu của đề tài sẽ góp phần hoàn thiện cơ sở lý luận về văn hóa xãhội cho công tác xây dựng nền văn hóa xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam Kết quả tìmhiểu, nghiên cứu của đề tài có thể làm tài liệu tham khảo, tổng kết thực tiễn, kháiquát lý luận liên quan đến vai trò của văn hóa trong đời sống xã hội con người

NỘI DUNG

I PHẦN LÝ LUẬN

1 Những điểm cơ bản của Hồ Chí Minh về văn hóa

1.1 Định nghĩa về văn hóa

Khái niệm về “văn hóa” có nội hàm phong phú và ngoại diên rất rộng, chính vìvậy đã có đến hàng trăm định nghĩa về văn hóa Tháng 8 – 1943, khi còn trong nhà

tù của Tưởng Giới Thạch, lần đầu tiên Hồ Chí Minh đưa ra một định nghĩa củamình về văn hóa Điều thú vị là định nghĩa của Hồ Chí Minh có rất nhiều điểm gầnvới quan niệm hiện đại về văn hóa

Người viết: “Vì lẽ sinh tồn cũng như mục đích của cuộc sống, loài người mớisáng tạo và phát minh ra ngôn ngữ, chữ viết, đạo đức, pháp luật, khoa học, tôngiáo, văn học, nghệ thuật, những công cụ cho sinh hoạt hàng ngày về mặc, ăn, ở vàcác phương thức sử dụng Toàn bộ những sáng tạo và phát minh đó tức là văn hóa.Văn hóa là sự tổng hợp của mọi phương thức sinh hoạt cùng với biểu hiện của nó

mà loài người đã sản sinh ra nhằm thích ứng những nhu cầu đời sống và đòi hỏicủa sự sinh tồn”

Với định nghĩa này, Hồ Chí Minh đã khắc phục được quan niệm phiến diện vềvăn hóa trong lịch sử và hiện tại hoặc chỉ đề cập đến lĩnh vực tinh thần, trong vănhọc nghệ thuật hoặc chỉ đề cập đến lĩnh vực giáo dục, phản ánh trình độ học vấn…

Quan điểm hiện tại về văn hóa: Văn hóa là bao gồm tất cả những sản phẩm của conngười, văn hóa bao gồm cả hai khía cạnh: khía cạnh phi vật chất của xã hội nhưngôn ngữ, tư tưởng, giá trị và các khía cạnh vật chất như nhà cửa, quần áo, cácphương tiện,… Như vậy, có thể thấy rằng: Văn hóa là tất cả những giá trị vật thể docon người sáng tạo ra trên nền của thế giới tự nhiên.

1.2 Quan điểm về xây dựng nền văn hóa mới

Cùng với định nghĩa về văn hóa, Hồ Chí Minh còn đưa ra 5 điểm lớn định hướngcho việc xây dựng nền văn hóa dân tộc:

1 Xây dựng tâm lý: tinh thần độc lập, tự cường

2 Xây dựng luân lý: biết hy sinh mình, làm lợi cho quần chúng

3 Xây dựng xã hội: mọi sự nghiệp có liên quan đến phúc lợi của nhân dân trong

1.3 Quan điểm của Hồ Chí Minh về vị trí và vai trò của văn hóa trong đời sống xã hội

Trong hệ thống tư tưởng Hồ Chí Minh, tư tưởng về văn hóa chiếm một vị tríquan trọng Nó là sự chắt lọc, tổng hợp và kết tinh những giá trị văn hóa của ViệtNam với văn hóa phương Đông và Phương Tây, là sự kết hợp của truyền thống

và hiện đại, của dân tộc và quốc tế mà cốt lõi là sự kết hợp chủ nghĩa Mác –Lênin với tinh hoa, bản sắc văn hóa dân tộc Việt Nam Theo Hồ Chí Minh thìvăn hóa có vai trò to lớn trong đời sống của mỗi quốc gia dân tộc

Trước hết, Văn hóa là mục tiêu, động lực của cách mạng Văn hóa là kiến trúc thượng tầng của xã hội Cách mạng xã hội chủ nghĩa Việt Nam ở nước ta, theo

Hồ Chí Minh là phải “thay đổi triệt để những nếp sống, thói quen, ý nghĩa vàthành kiến có gốc rễ sâu xa hàng ngàn năm,…Chúng ta phải biến một nước dốtnát, cực khổ thành một nước văn hóa cao và đời sống tươi vui hạnh phúc HồChí Minh đã nhấn mạnh vai trò của văn hóa “văn hóa phải soi đường cho quốcdân đi”

Thứ hai, Văn hóa là một mặt hợp thành toàn bộ đời sống xã hội Người nhấnmạnh: “trong công cuộc kiến thiết nước ta có bốn vấn đề chú ý đến; cũng phảicoi trọng ngang nhau: chính trị, kinh tế, văn hóa, xã hội” Vì thế, văn hóa khôngthể đứng ngoài “mà phải ở trong kinh tế chính trị” và ngược lại kinh tế, chính trịcũng nằm “trong văn hóa”

Trong chính trị: Hồ Chí Minh cho rằng, chính trị, xã hội có được giải phóngthì văn hóa mới được giải phóng Người nói: “xã hội thế nào, văn nghệ thếấy…Dưới chế độ thực dân phong kiến, nhân dân ta bị nô lệ, thì văn nghệcũng bị nô lệ, bị tồi tàn không thể phát triển được” Để văn hóa phát triển tự

do thì phải làm cách mạng chính trị trước Ở Việt Nam, tiến hành cách mạngchính trị là tiến hành cách mạng giải phóng dân giành chính quyền, giảiphóng chính trị, xã hội, từ đó giải phóng văn hóa, mở đường cho văn hóaphát triển

Trong kinh tế: Người viết: Văn hóa là một kiến trúc thượng tầng; cơ sở hạtầng của xã hội có kiến thiết rồi văn hóa mới kiến thiết được và có đủ điềukiện phát triển được Phải chú trọng xây dựng kinh tế, cơ sở hạ tầng để cóđiều kiện xây dựng và phát triển văn hóa Người viết: muốn tiến lên chủnghĩa xã hội thì phải phát triển kinh tế và văn hóa Tục ngữ ta có câu: “cóthực mới vực được đạo”, vì thế kinh tế phải đi trước

Về vai trò: Văn hóa là đời sống tinh thần của xã hội Văn hóa phải tham giathực hiện những nhiệm vụ chính trị, thúc đẩy xây dựng và phát triển kinh tế.Con người sáng tạo ra văn hóa để nhằm thích ứng những nhu cầu của cuộcsống và đòi hỏi của sự sinh tồn Trong kháng chiến chống thực dân Pháp,Người đưa ra quan điểm “văn hóa cũng là một mặt trận”, “kháng chiến hóa văn hóa, văn hóa hóa kháng chiến”… đã tạo nên một phong trào văn hóa

văn nghệ sôi động Văn hóa không đứng ngoài mà ở trong cuộc kháng chiếnthần thánh của dân tộc Chính điều này nhân dân Việt Nam ta đánh thắngcuộc chiến tranh xâm lược của thực dân Pháp và đế quốc Mỹ

Thứ ba, Văn hóa là linh hồn, bản sắc dân tộc Hồ Chí Minh cho rằng, văn hóakhông thể tách rời với quốc gia dân tộc, nó mang tâm hồn, diện mạo dân tộc, đóchính là bản sắc dân tộc văn hóa Người nhấn mạnh: “lấy kinh nghiệm tốt củavăn hóa xưa và văn hóa nay trau dồi cho văn hóa Việt Nam thật có tinh thầnthuần túy Việt Nam”, “phương Đông hay phương Tây có cái gì hay, cái gì tốt taphải học lấy”; điều cốt yếu là “đừng biến ta thành kẻ bắt chước” và “đừng chịuvay mà không trả”, “cái gốc của văn hóa mới là dân tộc” Học tập văn hóa hiệnđại của các nước phải phù hợp với điều kiện Việt Nam, kết hợp với văn hóa ViệtNam tạo ra những giá trị mới đóng góp vào việc phát triển văn hóa nhân loại

2 Thực trạng nền văn hóa Việt Nam trong thời gian qua

2.1 Thành tựu

Trong điều kiện đất nước ta đi lên xã hội chủ nghĩa, trải qua hơn mười năm đổimới, cùng với những thay đổi tích cực của nền kinh tế xã hội, văn hóa Việt Namcũng đã đạt được những thành tựu đáng kể

Trong lĩnh vực tư tưởng, lối sống và đạo đức, chúng ta luôn đi theo con đườngchủ nghĩa Mác – Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh Đây chính là con đường đúngđắn mà nước ta đã kiên định từ đầu, vận dụng sáng tạo để phát triển nền văn hóadân tộc, đảm bảo cho đời sống tinh thần xã hội phát triển đúng hướng Đảng taluôn lấy chủ nghĩa Mác – Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh làm nền tảng tưtưởng, kim chỉ nam cho mọi hành động Các cán bộ, đảng viên luôn có ý thứcphấn đấu cho độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội, tinh thần trách nhiệm và nănglực tổ chức thực tiễn Mỗi công dân được khuyến khích và có cơ hội phát huytính năng động, tích cực, sở trường và năng lực cá nhân Thế hệ trẻ tiếp thunhanh những kiến thức mới và có ý chí vươn lên lập thân, lập nghiệp, xây dựng

và bảo vệ tổ quốc Những việc làm thiết thực hướng về cội nguồn, nhớ ơn cácanh hùng dân tộc, trở thành phong trào quần chúng Mọi công dân có quyền tự

do tín ngưỡng, tôn giáo Nhà nước bảo đảm quyền tự do tín ngưỡng, tôn giáocủa công dân, không ai được xâm phạm quyền tự do ấy

Sự nghiệp giáo dục thu được những thành tựu quan trọng, góp phần nâng caodân trí, trình độ học vấn của nhân dân, làm tăng thêm sức mạnh nội sinh Ứngdụng khoa học - kĩ thuật ngày càng phổ biến trong hoạt động sản xuất và đờisống Trên lĩnh vực văn học, nghệ thuật, các hoạt động sáng tạo có bước pháttriển mới Các bộ môn nghệ thuật truyền thống được giữ gìn, phát huy và nhiều

bộ môn nghệ thuật mới được sáng tạo thêm hoặc học hỏi từ các nước bạn bè trênthế giới Hoạt động lý luận, phê bình đã đạt được những kết quả tích cực, khẳng