(Tiểu Luận) Chủ đề: Phân tích vai trò của tài nguyên nước trong phát triển kinh tế xã hội

Tài nguyên nước là các nguồn nước mà con người sử dụng hoặc có thể sử dụng vào những mục đích khác nhau. Nước được dùng trong các loại hoạt động nông nghiệp, công nghiệp, dân dụng, giải trí và môi trường. Hầu hết các hoạt động trên đều cần nước ngọt, 97% nước trên Trái Đất là nước muối, chỉ 3% còn lại là nước ngọt. Như vậy, ta có thể tài nguyên nước đóng vai trò vô cùng quan trọng trong việc phát triển kinh tế xã hội. Việc sử dụng tài nguyên nước không hợp lí đã dẫn tới nhiều hậu quả nghiêm trọng ảnh hưởng đến môi trường sống của con người và toàn bộ sinh vật trên Trái Đất. Do đó đề tài “ Tài nguyên nước và vai trò tài nguyên nước trong phát triển kinh tế xã hội” giúp cho con người thấy được sự quan trọng của tài nguyên nước, góp phần nâng cao nhận thức trong bảo vệ tài nguyên nước cũng như bảo vệ môi trường sống. Bên cạnh đó bảo tài nguyên nước cũng là bảo vệ cuộc sống của chúng ta, phát triển kinh tế xã hội bền vững, xã hội ngày một phát triển văn minh, hiện đại.

HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM KHOA KINH TẾ VÀ PTNT

_ _

BÁO CÁO TIỂU LUẬN

ĐỀ TÀI: TÌM HIỂU VÀ PHÂN TÍCH VAI TRÒ TÀI NGUYÊN NƯỚC TRONG PHÁT TRIỂN KINH TẾ XÃ

HỘI

Giảng viên hướng dẫn : Hồ Ngọc Cường

Họ và tên

Mã sinh viên

Lớp

: Nguyễn Thị Minh Ngọc : 673956

: K67KTTCA

HÀ NỘI, 2022 LỜI MỞ ĐẦU

Tài nguyên nước là các nguồn nước mà con người sử dụng hoặc có thể sử dụng vào những mục đích khác nhau Nước được dùng trong các loại hoạt động nông nghiệp, công nghiệp, dân dụng, giải trí và môi trường Hầu hết các hoạt động trên đều cần nước ngọt, 97% nước trên Trái Đất là nước muối, chỉ 3% còn lại là nước ngọt Như vậy, ta có thể tài nguyên nước đóng vai trò vô cùng quan trọng trong việc phát triển kinh tế - xã hội

Việc sử dụng tài nguyên nước không hợp lí đã dẫn tới nhiều hậu quả nghiêm trọng ảnh hưởng đến môi trường sống của con người và toàn bộ sinh vật trên Trái Đất

Do đó đề tài “ Tài nguyên nước và vai trò tài nguyên nước trong phát triển kinh tế

xã hội” giúp cho con người thấy được sự quan trọng của tài nguyên nước, góp phần nâng cao nhận thức trong bảo vệ tài nguyên nước cũng như bảo vệ môi trường sống Bên cạnh đó bảo tài nguyên nước cũng là bảo vệ cuộc sống của chúng

ta, phát triển kinh tế xã hội bền vững, xã hội ngày một phát triển văn minh, hiện đại

PHẦN I ĐẶT VẤN ĐỀ

 Nước là một tài nguyên không thể thiếu trong cuộc sống này Nước đóng vai trò quan trọng trong cuộc sống hàng ngày như: sinh hoạt, sản xuất,… Hiện nay tài nguyên nước ở Việt Nam khá đa dạng và phong phú bao gồm nước tự nhiên và nước nhân tạo ở các ao hồ, sông, suối, hồ nhân tạo, ao… v.v

 Nước ta có nguồn nước khá đa dạng nhưng việc khai thác sử dụng quá mức,

sử dụng nước lãng phí hay xả những chất thải ô nhiễm ra sông, suối, ao, hồ

từ các nhà máy như hiện nay có thể trong tương lai nước sẽ không còn là nguồn tài nguyên vô tận nữa

> mỗi con người cần phải nhanh chóng có những biện pháp bảo vệ và cũng như

sử dụng sao cho hợp lý nhất đối với nguồn tài nguyên nước.

 Kinh tế ở Việt Nam có đi lên hay không, xã hội Việt Nam có ngày càng phát triển hay không đó là do chúng ta của ngày hôm nay dùng cách nào để

có thể bảo vệ nguồn tài nguyên nước đang đứng trước nguy cơ của sự cạn kiệt Nếu như một ngày nước bị cạn kiệt thì con người như đứng trước nguy

cơ của sự diệt vong đó như là một ngày tận thế của con người Chính vì vậy,

“Tài nguyên nước và vai trò của tài nguyên nước” cho thấy được tầm

quan trọng mà nước mang lại để mỗi con người cần có ý thức và trách nhiệm hơn đối với nguồn tài nguyên nước hiện nay

PHẦN II NỘI DUNG

II.1 Khái quát về tài nguyên nước

1 Khái niệm

 Có thể xem nước là một dạng tài nguyên vật chất có nguồn gốc thiên nhiên

cần thiết cho đời sống và hoạt động của con người và xã hội

 Bên cạnh đó, con người còn có thể khai thác từ nguồn nước các dạng tài nguyên khác tùy theo quan điểm tiếp cận

2 Phân loại

 97% nước trên Trái Đất là nước muối, chỉ 3% còn lại là nước ngọt nhưng gần hơn 2/3 lượng nước này tồn tại ở dạng sông băng và các mũ băng ở các cực Phần còn lại không đóng băng được tìm thấy chủ yếu ở dạng nước ngầm, và chỉ một tỉ lệ nhỏ tồn tại trên mặt đất và trong không khí Nước ngọt là nguồn tài nguyên nước ngọt và sạch trên thế giới đang từng bước giảm đi

Thể tích các nguồn nước tự nhiên trên thế giới

Đại dương 1.370.223 94,2

(Nguồn: V.P.Kushelev, 1979; dẫn theo Lê Trình và các tác giả, 1992)

II.2 Tài nguyên nước ở vùng, lãnh thổ cụ thể

Đồng bằng sông Hồng

- Diện tích :21,259,6km2

- Gồm 10 tỉnh thành phố (Hà Nội, Hải Phòng, Hải Dương, Ninh Bình, Nam Định, Thái Bình ,Vĩnh Phúc, Hưng Yên, Bắc Ninh,Hà Nam)

- Mạng lưới sông dày đặc

- Khí hậu nhiệt đới gió mùa

- Địa hình chủ yếu là đồng bằng

- Tài nguyên nước dồi dào

=>thuận lợi phát triển kinh tế xã hội

*Phân tích

Nước là yếu tố quan trọng và không thể thiếu trong cuộc sống, nhất là đối với việc phát triển kinh tế

a Về nông nghiệp

* Trồng trọt

- Với mạng lưới sông ngồi dày đặc, đồng bằng sông hồng được 2 con sông lớn chảy qua là sông Hồng và sống TB, kết hợp với khí hậu nhiệt đới ẩm thuận lợi (là lợi thế lớn của vùng)

- Trồng lúa với năng suất không ngừng được cải thiện

- Phát triển cây vụ đông như su hào, bắp cải, hoa lơ, lạc, với năng suất cao

Các loại cây ăn quả như nhãn, vải, ổi,

=> Nước trong trồng trọt đóng vai trò quan trọng trong việc tưới tiêu.

Hệ thống sống nước là 1 phần ko nhỏ trong vc vận chuyển nông sản sang các vùng khác.

* Chăn nuôi

- Diện tích mặt trước khá nhiều nên việc nuôi trồng thủy sản cũng khá phát triển: + nuôi trồng :536625tấn( năm 2015)

+ đánh bắt:192833tấn ( năm 2015 )

- Về việc nuôi các loại gia súc gia cầm nước thức uống và dọn dẹp chuồng trại, làm mát mỗi khi trời nắng

b Về công nghiệp

- Nước luôn là yếu tố hàng đầu của mỗi doanh nghiệp , ĐB sông Hồng có rất nhiều các khu công nghiệp để phát triển kinh tế

* Trong sản xuất lương thực, thực phẩm:

- Nước để làm sạch nguyên liệu để chế biến

- Nước để chạy dây truyền chế biến thủy sản,thịt gia súc ,gia cầm

- Nước để rửa các dụng cụ máy móc

* Trong sản xuất hàng hóa:

- Nước để vận hành máy móc

- Làm mát dây chuyền ,nhà xưởng

- Sản xuất các loại nước đóng chai phục vụ con người

c Trong cuộc sống

- Nước để nấu nướng, giặt giũ, hệ thống vệ sinh phục vụ con người

- Khi xảy ra cháy, nước là vô cùng quan trọng để dập lửa cứu người và tài sản giảm tối thiểu thiệt hại

d Trong y tế

- Nước cất có thể truyền trực tiếp vào cơ thể giúp cơ thể bổ sung nước.

- Sử dụng nước giúp cơ thể đào thải tốt các chất đọc, cạn bã ra khỏi cơ thể

- Nước chứa nhiều khoáng chất làm mát cơ thể

II.3 Tác dụng và vai trò của nước

- Nước có vai trò vô cùng quan trọng đối với con người hay bất kì sinh vật sống nào trên Trái Đất Đây là một trong những nguồn tài nguyên vô cùng quý giá Nước cần cho mọi sự sống và phát triển Nước vừa là môi trường, nhưng nó cũng chính là nguồn sống Nước vừa mang theo vô vàn lợi ích cho sức khỏe Nhưng cũng chính là đầu vào, là nguyên liệu trong các hoạt động sản xuất, nông nghiệp

- Cuộc sống trên Trái Đất bắt nguồn từ trong nước Tất cả các sự sống trên Trái Đất đều liên quan và phụ thuộc vào nước cũng như vòng tuần hoàn của nước Nước là thành phần quan trọng của các tế bào sinh học và là môi trường của các quá trình sinh học cơ bản như quang hợp Các nguồn nước trong tự nhiên không ngừng vận động và thay đổi những trạng thái tồn tại khác nhau như rắn, lỏng, khí tạo nên vòng tuần hoàn nước trong sinh quyển Nước bốc hơi, ngưng tụ và mưa Theo đó, chúng vận chuyển, hòa tan và mang theo nhiều chất dinh dưỡng, khoáng chất và một số chất cần thiết cho đời sống sinh vật trên Trái Đất Nước có ảnh hưởng quyết định đến khí hậu và là nguyên nhân tạo ra thời tiết Năng lượng mặt trời sưởi ấm không đồng đều các đại dương đã tạo nên các dòng hải lưu trên toàn cầu

- Nước tham gia vào thành phần cấu trúc sinh quyển Chúng điều hòa các yếu tố khí hậu, đất đai và sinh vật Nước còn giúp đáp ứng những nhu cầu đa dạng của con người trong sinh hoạt hàng ngày Như tưới tiêu cho nông nghiệp, hỗ trợ sản

xuất công nghiệp, khai thác và sản xuất điện năng, tạo ra nhiều cảnh quan thiên nhiên đẹp, kì vĩ giúp khai thác dịch vụ du lịch cùa mọi miền đất nước

- Đối với cơ thể con người nước chiếm 70% ở lúc sơ sinh và giảm xuống còn 60% khi trưởng thành, 83% khối lượng bộ não được cấu tạo từ nước.Trong cơ thể nước đóng vai trò là dung môi cho những phản ứng hóa học trong cơ thể xảy ra Nước vận chuyển những nguyên tố dinh dưỡng đến toàn bộ cơ thể Điều hòa thân nhiệt bằng tuyến mồ hôi

- Đối với đa số nước tồn tại trên hành tinh là hiển nhiên bởi vì nó cần thiết cho hoạt động sống của tất cả các sinh vật Nhưng ngoài ra nước trên hành tinh còn có một nhiệm vụ khác rất quan trọng đó độ của Trái Đất Bởi nước là một chất lỏng có nhiệt dung riêng rất lớn vào khoảng 4200j/kg.K Tức là để đun nóng 1 độ thì cần phải cung cấp 4200J Do đó năng lượng mặt trời chiếu đến hành tinh của chúng ta

là rất lớn nhưng nhiệt độ của Trái Đất luôn được duy trì để đảm bảo sự sống

⇒ Như vậy, tất cả các ngành, tất cả mọi hoạt động từ sinh hoạt, sản xuất, vui chơi, giải trí, du lịch, đều không thể thiếu nước.Vai trò của nước đem lại cho cuộc sống

là vô cùng to lớn Chính vì vậy, việc bảo vệ tài nguyên nước là điều mà mỗi chúng

ta cần phải đề cao ý thức cá nhân của mỗi con người nâng cao tinh thần trách nhiệm để bảo vệ nguồn tài nguyên đang đứng trước nguy cơ của sự cạn kiệt

II.4 Thực trạng hiện nay và hệ quả

* Thực trạng

- Việt Nam đang phải đối mặt với nhiều thách thức về nguồn nước Nhiều nơi nguồn nước đang bị suy giảm một cách đáng báo động ; tình trạng lũ lụt, mực nước biển dâng, triều cường, sạt lở bờ biển ngày càng ở mức trầm trọng

> sự phát triển kinh tế không được phát triển mạnh, sự gia tăng dân số, làm phát

sinh những mâu thuẫn trong khai thác, sử dụng,bảo vệ tài nguyên nước - Có một

thực trạng rất đáng buồn ở Việt Nam là:

+ hành động xả thải ra sông hồ và biển > hình ảnh quá quen thuộc đối với người dân nước ta

+ cắm biển cấm xả rác ở các sông hồ chỉ là để trang trí không có tác dụng hay hình thức nhắc nhở, phạt hành chính > vô ích, không có tính răn đe đối với những trường hợp vi phạm

+ Việc những con tàu chở dầu bị tràn dầu ra biển đã trở thành một nỗi trăn trở,

bức xúc rất lớn đối với những người yêu môt trường tại Việt Nam (Theo báo cáo

tại viện Y học lao động và Vệ sinh môi trường có đến hơn 17 triệu người tại Việt Nam chưa được tiếp cận với nước sạch.)

Những người dân này phải chấp nhận sống chung với nguồn nước ngầm,nước mưa,nước từ nhà máy lọc không an toàn Chưa dừng lại ở đó mỗi năm các tổ chức môi trường quốc và trong nước vẫn tiếp tục đưa ra những con số rất đáng lo ngại

về tình trạng ô nhiễm nguồn nước ở nước ta:

 Khoảng 9000 người tử vong mỗi năm do nguồn nước và vệ sinh kém (theo

thống kê của Bộ Y tế và Bộ Tài nguyên & Môi trường)

 Khoảng 20.000 người mắc bệnh ung thư mới phát hiện mà một trong những

nguyên nhân chính là do ô nhiễm nguồn nước ( theo thống kê của Bộ Y tế và

Bộ Tài nguyên & Môi trường)

 44% trẻ em bị nhiễm giun và 27% trẻ em dưới 5 tuổi bị suy dinh dưỡng tại

Việt Nam do thiếu nước sạch và vệ sinh kém (theo WHO)

* Hệ quả

- Toàn bộ nước cấp cho sinh hoạt, công nghiệp, nông nghiệp, dịch vụ sau khi qua

sử dụng đều trở thành nước thải, bị ô nhiễm ở các mức độ khác nhau và lại được đưa vào môi trường

> yêu cầu xử lí khác nhau

- Nước sử dụng cần hai yêu cầu: số lượng và chất lượng Nhiều nơi nước dư thừa

nhưng không sử dụng được, ngược lại có nơi nước ít bị ô nhiễm nhưng lại cạn kiệt

- Con người đã tác động quá mạnh vào tụ nhiên cũng như các nguồn nước gây ô nhiễm và suy thoái các nguồn nước không chỉ nước bề mặt mà cả nước ngầm

- Hiện nay vấn đề nước ngọt ngày càng trở nên cấp bách, sự tái tạo không kịp để cung ứng cho nhu cầu, tình trạng thiếu nước ngọt và khan hiếm nước sạch xảy ra ở nhiều vùng trên thế giới, đặc biệt ở các nước đang phát triển, những nơi đông dân

cư và đô thị

> phát triển cuộc sống lâu bền của nhân loại cần gắn liền với bảo vệ tài nguyên nước.

II.5 Phát triển và bảo vệ tài nguyên nước

 Nước là khởi nguồn của sự sống, mọi biến động về nguồn nước sẽ ảnh hưởng đến các yếu tố môi trường và sự sống trên Trái Đất Vì vậy nước là tài nguyên quý giá, bảo vệ tài nguyên nước là bảo vệ cuộc sống của chính chúng ta

 Ngoài các vai trò thiết yếu đảm bảo sự sống của con người thì nước còn được sử dụng cho rất nhiều lĩnh vực của cuộc sống và là tài nguyên đặc biệt quan trọng, quyết định sự phát triển bền vững của đất nước

 Tuy nhiên, hiện nay tài nguyên nước đang bị đe dọa nghiêm trọng do dân số tăng nhanh, nhu cầu ngày càng lớn cho sản xuất nông nghiệp, công nghiệp

và các tác động nghiêm trọng của biến đổi khí hậu Do đó, nếu không có các

cơ chế, chính sách, chương trình, kế hoạch để tiết kiệm và bảo tồn tài nguyên nước sẽ không thể bảo vệ được nguồn tài nguyên hữu hạn này Bảo

vệ tài nguyên nước bằng cách:

 Tuyên truyền, phổ biến Luật Tài nguyên nước đối với mọi người dân trong các khu phố, làng xóm, phường, xã Đồng thời phổ cập giáo dục trong các trường học để nhằm nâng cao ý thức trách nhiệm trong mỗi người dân về tầm quan trọng của tài nguyên nước Để mỗi người dân hiểu về cách sử dụng nước sao cho hiệu quả, hợp lí và tiết kiệm chống lãng phí nguồn nước

 Làm tốt công tác thuỷ lợi nhằm hạn chế khó khăn trong sản xuất nông nghiệp do tài nguyên nước gây ra

 Tăng cường giám sát, kiểm tra các hồ chứa để giảm nước lũ trong mùa lũ đối với các vùng hạ du

 Thiết kế, quy hoạch của các ngành như nông nghiệp, thuỷ lợi, giao thông, thuỷ sản, xây dựng nên được xét đồng bộ nhằm xây dựng một kế hoạch hoàn chỉnh, lâu dài, không chồng chéo để không xảy ra hiện tượng lãng phí và ảnh hưởng tới môi trường

 Canh tác trên vùng đất phèn phải thực hiện theo các hướng dẫn kỹ thuật nhằm hạn chế sự xì phèn, tiêu thoát các độc tố từ trong đất ra nguồn nước mặt do quá trình thau rửa phèn

 Giám sát các hạng mục công trình, thiết kế khi có vấn đề xảy ra đến ô nhiễm thì còn có phương án giải quyết kịp thời trong thời gian ngắn mà không để kéo dài

 Ngoài ra , cần di dời người dân ở các vùng sống ven kênh rạch gây ra ô nhiễm và tai nạn đường thủy

 Đẩy mạnh việc kiểm soát các hoạt động khai thác, sử dụng nước, xả nước thải vào nguồn nước và xử lí kịp thời các nguồn gây ô nhiễm tài nguyên nước

 Quy hoạch nguồn nước để bảo vệ, khai thác và sử dụng hợp lí hiệu quả nguồn nước trong tất cả các ngành

 Hợp tác chặt chẽ và có hiệu quả với các nước láng giềng cùng chia sẻ tài nguyên nước trên các hệ thống sông xuyên biên giới

> Như vậy nước là nguồn tài nguyên quý giá nhưng không phải là vô tận, bảo vệ nguồn tài nguyên nước là nhiệm vụ và trách nhiệm của cả cộng đồng, của toàn thể nhân loại.

PHẦN III KẾT LUẬN

“Nước là máu của sự sống” Nước - tài nguyên vô giá mà thiên nhiên ban tặng cho con người không phải là vô tận, chính vì thế tiết kiệm nước luôn rất cần thiết ngay

cả ở những nơi có nguồn nước dồi dào Mỗi người cần nhận thức và có hành động tiết kiệm nước, dù nhỏ, nhưng sẽ góp phần rất lớn trong việc bảo vệ nguồn tài nguyên thiên nhiên quý giá này và tránh được những nguy hại lớn cho môi trường, ảnh hưởng về lâu dài đến cuộc sống của chính chúng ta

* Tài liệu tham khảo

1 https://www.phongnhakebang.vn/vai-tro-cua-nuoc-trong-cuoc-song.html

2 http://www.baomoi.com/Thieu-nuoc Tac-hai-nghiem-trong-hon-bantuong/82/9267008.epi 3.http://www.thuviensinhhoc.com/chuyen-de-sinh-hoc/sinh-ly-hoc-thuc-vat/2856-vai-tro-cua-nuoc-doi-voi-thuc-vat.html#ixzz2OlDT9WV3/

4

https://baochinhphu.vn/bao-ve-nguon-nuoc-la-bao-ve-chinh-cuoc-song-chung-ta-102289501.htm

5.https://thuvienphapluat.vn/phap-luat/tai-nguyen-nuoc-hien-nay-bao-gom-nhung-gi-nhung-quy-dinh-ve-khai-thac-su-dung-tai-nguyen-nuoc-duoc 1467.html

6.https://dangcongsan.vn/xay-dung-xa-hoi-an-toan-truoc-thien-tai/nguyen-nhan-giai-phap-khac-phuc-tinh-trang-o-nhiem-moi-truong-nuoc-594443.html

7 https://123docz.net/doc_search_title/139999-tieu-luan-ve-tai-nguyen-nuoc.htm

8 http://www.phantichkinhte123.com/p/cay-trong-bien-oi-gen-gioi-cua-monsanto.html